KİK Kararı: 2017/UY.II-1008

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/017
Gündem No : 53
Karar Tarihi : 05.04.2017
Karar No : 2017/UY.II-1008

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Yoltek Müh. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Komut Harita Müh. İnş. Taah. Nak. Oto. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

Mücahitler Mah. 52054 Sok. No: 10 İç Kapı No: 52 Şehitkamil/GAZİANTEP

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Kahramanmaraş Büyükşehir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Dairesi Başkanlığı,

İsmetpaşa Mahallesi Azerbaycan Bulvarı 25 46100 Dulkadiroğlu/KAHRAMANMARAŞ

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/567227 İhale Kayıt Numaralı “Kahramanmaraş İl Sınırları İçerisindeki Yollarda Bakım, Onarım ve İyileştirme” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Kahramanmaraş Büyükşehir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Dairesi Başkanlığı tarafından 17.01.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Kahramanmaraş İl Sınırları İçerisindeki Yollarda Bakım, Onarım ve İyileştirme” ihalesine ilişkin olarak Yoltek Müh. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Komut Harita Müh. İnş. Taah. Nak. Oto. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının 03.03.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 08.03.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 14.03.2017 tarih ve 15353 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 09.03.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/670 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, bahse konu ihalenin 11’inci kısmı için kendileri tarafından 1.485.132,00 TL tutarında teklif bedeli öngörüldüğü, diğer istekliler tarafından da kendi teklif tutarlarının üzerinde teklif bedelleri öngörülmüş olmasına rağmen ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif bedelinin 985.500,00 TL olduğu, isteklinin söz konusu teklif bedeli ile ihale konusu işi yerine getiremeyeceği, dolayısıyla anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının yetersiz olduğu, idareye yaptıkları şikayet başvurusunda ihale konusu işin yaklaşık maliyetini oluşturan keşif çalışmasına ve anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının içeriğine ilişkin bilgi istenildiği, iş ortaklıklarında çalışan ve daha önceden Karayolları Genel Müdürlüğü bünyesinde çalışmış yeterli tecrübeye sahip mühendisler tarafından hazırlanan tekliflerinin ihale konusu işin yapılması için en uygun teklif olduğu, ihalenin 11’inci kısmının kendi uhdelerinde bırakılması gerektiği, ayrıca ihale konusu yolların yapımına ilişkin olarak ihale dokümanı içerisinde herhangi bir plan, profil ve proje verilmediği, kazı yapılacak zeminlerle ilgili klas belirtilmediği, kazıdan çıkan dolgu malzemelerinin dolguda kullanılacak ve depoya gidecek olan kısımlarının miktarlarına ilişkin taşıma mesafelerinin belirtilmediği, ariyet malzemesinin alınacağı ocakların yollara olan mesafelerine ve klaslarına yer verilmediği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İdari Şartname düzenlemeleri incelendiğinde ihale konusu işin “Kahramanmaraş İl Sınırları İçerisindeki Yollarda Bakım, Onarım ve iyileştirme Yapım İşi” olduğu, işin açık ihale usulüyle ve birim fiyat teklif alınmak suretiyle, kısmi teklife açık olmak üzere, toplam 11 kısımda ihale edildiği görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “... İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler. Şikayet ve itirazen şikayet başvuruları, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır. ...” hükmü,

Anılan Kanunu’nun “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde “... Kurum itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler. İdare tarafından şikayet veya itirazen şikayet üzerine alınan ihalenin iptal edilmesi işlemine karşı yapılacak itirazen şikayet başvuruları ise idarenin iptal gerekçeleriyle sınırlı incelenir. ...” hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) Şikayet başvuruları idareye, itirazen şikayet başvuruları ise Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır.

(2) Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir;

...

ç) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller. …” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikayet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinin sekizinci fıkrasında “(8) Yönetmeliğin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin başvuru dilekçelerinde belirtilmesi gerektiği düzenlendiğinden, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerekmektedir. İşlemin hangi unsurlarının hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde, Yönetmeliğin 8 inci maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle başvurunun reddine ilişkin sorumluluk başvurana ait olacağından bu hususa dikkat edilmesi gerekmektedir.” açıklaması yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde, başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde bulunması gerektiği belirtilmiş olup, 15’inci maddesinde, Kuruma yapılan başvuruların, öncelikle 16’ncı madde çerçevesinde inceleneceği, 16’ncı maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendinde, başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin belirtilip belirtilmediğinin inceleneceği, 17’nci maddesinin birinci fıkrasında ise, 16’ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verileceği düzenlemelerine yer verilmiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin, Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olarak itirazen şikâyet başvurusunda bulunmaları durumunda, Kurumun itirazen şikâyet başvurularını; başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceleyeceği anlaşılmaktadır.

Bu çerçevede, itirazen şikâyet başvurusunun ve bu başvuru kapsamında ileri sürülen iddiaların bir aykırılık savı taşıması gerektiği, bir başka ifadeyle başvurularda, şikâyete konu işlemin taşıdığı iddia edilen hukuka aykırılığın ne olduğunun ve iddia edilen aykırılığın gerekçesi veya gerekçelerine yer verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi isteklinin ihalenin 11’inci kısmı üzerinde bırakılan isteklinin teklif ettiği bedelle ihale konusu işi yerine getiremeyeceği ve aşırı düşük teklif açıklamalarının yetersiz olduğu yönündeki iddiası kapsamında açıklamanın hangi yönden mevzuata aykırı olduğu, hangi gerekçelerle uygun sayılmaması gerektiği veyahut idarece yapılan işlemin hangi sebeplerle hukuka aykırı olduğu hususunun somut ve hukuki bir biçimde belirtilmediği, bu nedenle iddia konusu hususun, aşırı düşük teklif değerlendirilmesine ilişkin işlemlerin gözden geçirilmesine yönelik olduğu anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, başvuru sahibi isteklinin idareye şikâyet başvurusu ve Kuruma itirazen şikâyet başvurusu içerisinde somut hukuki delillere dayanan bir iddia bulunmadığı ve ihalelere ilişkin uyuşmazlıklarda idari denetim yetkisi bulunan Kurumun ihale komisyonlarının yerine geçip, re’sen inceleme sonucunu doğuracak şekilde aşırı düşük teklif açıklamasına ilişkin ihale işlemlerini baştan sona yeniden inceleme yetkisi bulunmadığı göz önüne alındığında, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Diğer taraftan, başvuru sahibinin ihale konusu yolların yapımına ilişkin olarak ihale dokümanı içerisinde herhangi bir plan, profil ve proje verilmediği, kazı yapılacak zeminlerle ilgili klas belirtilmediği, kazıdan çıkan dolgu malzemelerinin dolguda kullanılacak ve depoya gidecek olan kısımlarının miktarlarına ilişkin taşıma mesafelerinin belirtilmediği, ariyet malzemesinin alınacağı ocakların yollara olan mesafelerine ve klaslarına yer verilmediğine yönelik iddiasına ilişkin olarak;

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru ehliyeti” başlıklı 5’inci maddesinden, isteklilerin tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler hakkında başvuruda bulunabileceği, ihale dokümanında yer alan düzenlemelere ilişkin başvuruda bulunamayacağı, 4734 sayılı Kamu İhale Kanun’un “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinin birinci fıkrasında, idareye şikâyet süresinin, ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanun’un 21’inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gün olduğu, anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendindeki düzenlemesinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için şikâyet başvuru süresinin dokümanın satın alındığı, ihale dokümanının ilana yansıyan hükümleri için ise ilk ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı anlaşılmaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16 ncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde başvuruların ehliyet yönünden inceleneceği, aynı fıkranın (c) bendinde, başvuruların süresinde yapılıp yapılmadığı yönünden inceleneceği, “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinin birinci fıkrasında ise, 16’ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verileceği düzenlenmiştir.

Bu çerçevede, ihale tarihi 17.01.2017 olan bahse konu ihalede, ihale dokümanında yer verilmediği iddia edilen hususların farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihin, başvuru sahibinin ihale dokümanını satın aldığı tarih olan 09.01.2017 tarihi olduğu, 4734 sayılı Kanun’un 55’inci maddesi ve İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 6’ncı maddesinin 2’nci fıkrasına göre, iddialarını en geç 11.01.2017 tarihine kadar (ihale tarihinden 3 iş günü öncesi) idareye yapılacak şikâyet başvurusunda dile getirmesi gerekirken, başvuru sahibinin söz konusu iddialarını 03.03.2017 tarihinde yapmış olduğu şikâyet başvurusuna konu ettiği, bu başvuruya idarece 08.03.2017 tarihinde verilen cevap üzerine Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu, öte yandan başvuru sahibinin 17.01.2017 tarihinde yapılan ihaleye teklif vererek istekli sıfatını kazandığı ve isteklilerin tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler hakkında başvuruda bulunabileceği hususları dikkate alındığında, ihale dokümanına yönelik olan söz konusu iddiaya ilişkin başvurunun, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince ehliyet ve süre yönünden reddedilmesi gerektiği,

Kaldı ki, başvuru sahibi tarafından bahse konu iddialara idareye sunulan şikâyet dilekçesinde yer verilmediği, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların Şekil Unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında yer alan “İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez.” hükmü ve İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in 12’nci maddesinin “…İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikayet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz.” şeklindeki açıklaması karşısında başvuru sahibi tarafından Kuruma yapılan itirazen şikâyet başvurusunda iddia konusu edilen bu hususlara ilişkin herhangi bir değerlendirme yapılamayacağı anlaşıldığından, idareye sunulan şikâyet dilekçesinde yer verilmeyen iddialarına yönelik itirazen şikayet başvurusunun 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince şekil yönünden de reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, ihalenin şikâyete konu 11’inci kısmının yaklaşık maliyeti dikkate alındığında 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesi uyarınca ödenmesi gereken itirazen şikâyet başvuru bedelinin 7.415,00 TL olduğu, başvuru sahibi tarafından toplam yaklaşık maliyet üzerinden 14.832,00 TL’nin Kurum hesaplarına yatırıldığı, bu nedenle fazla ödendiği tespit edilen 7.417,00 TL’nin yazılı talebi halinde başvuru sahibine iadesinin gerektiği anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1)Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

2. Fazla ödenen başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi