KİK Kararı: 2017/UY.I-886

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/014
Gündem No : 36
Karar Tarihi : 22.03.2017
Karar No : 2017/UY.I-886

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Cengiz TAŞ,

A.Aziziye Mahallesi Lozan Caddesi No:80 Karasu/SAKARYA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İller Bankası Anonim Şirketi Yatırım Koordinasyon Dairesi Başkanlığı,

Kızılırmak Mah. Ufuk Üniversitesi Cad. No: 12 06510 Çankaya/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/248559 İhale Kayıt Numaralı “Hisarcık (Kütahya) İçmesuyu, Kanalizasyon ve Yağmursuyu İnşaatı Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İller Bankası Anonim Şirketi Yatırım Koordinasyon Dairesi Başkanlığı tarafından 15.08.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Hisarcık (Kütahya) İçmesuyu, Kanalizasyon ve Yağmursuyu İnşaatı Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Cengiz Taş’ın 09.02.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 24.02.2017 tarih ve 11589 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 24.02.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/514 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan Ekşi İnşaat Madencilik Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı,

1-Açıklanması istenilmeyen girdiler için teklif edilen fiyatların ticari hayatın olağan ve gerçek akışına ve birim fiyat tariflerine uygun olmadığı,

2-Açıklama istenilmeyen iş kalemleri için teklif edilen fiyatların çok düşük olduğu, söz konusu kalemler her ne kadar açıklama yapılması istenilmeyen kalemler olsa da bu imalatlarında birim fiyat tarifleri ile fen ve sanat kurallarına uygun olması gerektiği,

3-Nakliyeler için her iş için malzeme temin yerleri veya depolama yerleri taşıma mesafesine ve taşıma şartlarına göre (karayolu, demiryolu) farklılık göstereceğinden her işe özel nakliye hesabı yapılması gerektiği, verilen analizlerde nakliyenin detaylandırılmadığı, isteklinin de detaylı nakliye analizi vermediği,

4-Her işte su altında kalan imalatlar için çalışma müşkülat zammının %10-%25 aralığında hesaplanması gerektiği, Hisarcık K.02 poz no’lu “Ø200 mm Çaplı, Buhar Kürlü, Entegre Contalı, Muflu Beton Boru ile Palplanş İksa Kullanılarak Kanalizasyon Hattı Yapılması (Hendek dolgusu kazıdan çıkan malzeme ile)” iş kaleminde de su müşkülatının olduğu, işin fen ve sanat kaidelerine uygun olarak kuruda yapılması için aşırı düşük açıklaması kapsamında anılan istekli tarafından 14.1660 poz no’lu tarifine ya da su boşaltma işleri başlığı altında bulunan 14.1653, 14.1654, 14.1655, 14.1656 pozları dikkate alarak yardımcı veya alt analiz verilmesi gerekirken verilmediği,

5-15.140/İB-6F ile 15.140/İB-6E pozları içerisinde yer alan 08.023/İB-4 ve 08.023/İB-4 pozu analizinde malzeme ve ocak bedelinin olmadığı, idarece bu malzemenin temini için herhangi bir yer gösterilmeyeceğinin Teknik Şartname’de belirtildiği, bu nedenle anılan isteklinin ocak işletme ruhsatı ile izin belgesinin ve resmi kurumlara ödeyeceği bedellere ilişkin belgelerin olup olmadığının incelenmesi gerektiği,

6-Açıklamalar kapsamında kullanılan pozların hangi kamu kurum ve kuruluşundan alınıp alınmadığının belirtilip belirtilmediği, akaryakıt fiyatının EPDK fiyatına uygun olup olmadığının incelenmesi gerektiği, açıklanması istenilen iş kalemleri için öngörülen kâr oranının SGK işçilik primlerini ve sözleşme karşılığı olan toplam yaklaşık %3,50 den fazla olup olmadığı, yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar ve teklif edilen yapım işinin özgünlüğü sayesinde elde edilen maliyet avantajlarının açıklanıp açıklanmadığı, fiyat tekliflerinin ve eki tutanakların mevzuata uygun olup olmadığı, fiyat teklifi alınan kişilerin teklife konu alanda faaliyet gösterdiğine ilişkin belgenin sunulup sunulmadığının incelenmesi gerektiği,

7- Maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının talep edilmesi ve bu tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olup olmadığının incelenmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde“45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir.

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

...

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

…

45.1.8.Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9.İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

…

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.3. İsteklinin teklifine konu çimento veya demir ürünlerine ilişkin açıklamalarında çimento veya demir ürünleri üreticisinin ilan edilmiş fiyat tarifelerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir.

45.1.13.4. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulanmal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.)

45.1.13.4.1. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulanmal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir. (Örnek: Karayolları Genel Müdürlüğü, İl Özel İdareleri, Belediyeler vb.nin sattıkları kum, çakıl, kırmataş vb. mallara ilişkin verdikleri fiyat teklifleri.)

45.1.13.5 İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatı, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir. (Örnek: EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatları vb.)

45.1.13.6. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu olan mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (EK.O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunmasına gerek bulunmayıp, sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, SM, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.” açıklamaları,

İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin

a) Adı: Hisarcık (KÜTAHYA) İçmesuyu, Kanalizasyon ve Yağmursuyu İnşaatı Yapım İşi

b) Yatırım proje no'su/kodu:

c) Miktarı (fiziki) ve türü:

Ø90-315mmL=58336m hat,1ad 2 gr TM,1ad 400 ve 800m3 depo, Sanat yapıları; Ø200-300mm L=38954mkanal ve Ø300?1000mmL=1709m y.suyu hattı,848ad muayene2400ad parsel bacası, L=16800m par.bağ.hattı,1ad bacatipiTM ve 425 m. Hattı,70ad y.suyu ızgarası

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

ç) Yapılacağı yer: Hisarcık (KÜTAHYA)

d) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalenin “Hisarcık (Kütahya) İçmesuyu, Kanalizasyon ve Yağmursuyu İnşaatı Yapımı” işi olduğu, söz konusu ihaleye ilişkin olarak 07.12.2016 tarihli ve 2016/UY.I-2994 sayılı Kurul kararıyla “idarece paçal iş kalemi niteliğinde oluşturulan iş kalemlerinin detaylı analizinin oluşturulması, açıklama istenilecek ve istenilmeyecek analiz girdileri listelerinin belirlenmesi, açıklama istenilecek ve istenilmeyecek analiz girdileri ile miktarlarının aşırı düşük teklif sorgulaması yapılacak isteklilere gönderilerek, yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.” yönünde düzeltici işlem belirlenmesi kararı alındığı, bunun üzerine idare tarafından geçerli teklifler arasında teklifi 17.205.493,70 TL tutarındaki sınır değerin altında olan 10 isteklinin tekrar aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, isteklilerden 9’unun idarece belirlenen süre içerisinde açıklamalarını sunmadığı, başvuru sahibi Ekşi İnşaat Taahhüt Madencilik Enerji Üretim Turizm Özel Sağlık Hizm. Taşm. ve Petrol Tarım ve Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ise sunulan açıklamaları uygun bulunarak 01.02.2017 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin üzerinde bırakıldığı, Cengiz Taş’ın ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği görülmüştür.

İdare tarafından “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren 12 adet iş kaleminin aşırı düşük teklif açıklaması istenilecek iş kalemi olarak belirlendiği, söz konusu iş kalemlerinin kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden paçal iş kalemi niteliğinde olduğu, teklifi aşırı düşük bulunan isteklilere tebliğ edilen aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ekinde açıklanması istenilen iş kalemlerine ilişkin analiz girdilerinin ve miktarlarının gösterildiği analiz formatları ile açıklama istenilmeyen analiz girdilerinin ve açıklama istenilen analiz girdilerinin liste halinde belirtildiği görülmüştür.

Başvuru sahibinin iddiaları çerçevesinde ihale üzerinde bırakılan Ekşi İnşaat Taahhüt Madencilik Enerji Üretim Turizm Özel Sağlık Hizm. Taşm. ve Petrol Tarım ve Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde,

-Anılan istekli tarafından açıklama istenilen 12 iş kalemine ilişkin olarak idarece aşırı düşük teklif sorgulama yazısı kapsamında verilen analiz formatına uygun olarak analizlerin sunulduğu, söz konusu analizlerde yer alan analiz girdi miktarlarının idare tarafından belirlenen analiz girdi miktarlarına uyumlu olduğu,

-Sunulan analizlerde yer alan ve kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış (Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, İller Bankası) iş kalemlerine ve rayiçlere ilişkin listenin sunulduğu, sunulan listede söz konusu girdilerin poz numaralarının da belirtildiği anlaşıldığından bu kalemler için yapılan açıklamaların mevzuata uygun olduğu

-Söz konusu analizlerde yer alan ve kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış fiyatlardan düşük belirlenen girdi maliyetlerini tevsik etmek amacıyla Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesine uygun olarak düzenlenmiş fiyat tekliflerinin ve ekinde mevzuat gereği sunulması zorunlu olmadığı halde maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının sunulduğu, “ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 0-30 mm’lik kırma taş hazırlanması (figüre bedeli hariç)” girdisi için alınan fiyat teklifi ekinde bulunmayan tutanağın ise idarece kendisine tanınan takdir yetkisi kapsamında istenildiği, sunulan fiyat teklifleri ile eki olan tutanaklarda yer alan bilgilerin uyumlu olduğu ve tutanak dönemlerinin Tebliğ’in 45.1.13.6’ncı maddesine uygun olduğu,

- Anılan Tebliğ uyarınca açıklamalar kapsamında fiyat teklifi ekinde fiyat teklifini düzenleyenin imza sirküleri, oda kayıt belgesinin ve meslek mensubu ile yapılan sözleşmenin sunulmasının gerekli olmadığı halde, anılan istekli tarafından söz konusu belgelerinde açıklamalara eklendiği,

-Sunulan analizlerde yer alan işçilik girdileri için belirlenen 7,32 TL tutarının, ihale tarihi (15.08.2016) itibariyle yürürlükte bulunan saatlik asgari işçilik ücretinin altında olmadığı tespit edilmiştir.

- Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesinde yer alan açıklamalar uyarınca, yaklaşık maliyetin %80’lik kısmına giren iş kalemleri dışında kalan iş kalemleri için sorgulama yapılmayacağı, aşırı düşük teklif sahiplerinden, sorgulamaya tabi tutulan iş kalemleri dışında kalan maliyet girdileri için açıklama istenilmesinin mümkün olmadığı ve yine anılan mevzuat gereği, açıklanması istenilmeyen analiz girdilerinin birim fiyatlarının tevsik edilmesine gerek olmadığı,

- İdare tarafından nakliye giderinin açıklanması istenen iş kalemleri listesinde yer verilmediğinden istekliler tarafından da nakliye maliyetine ilişkin olarak kanıtlayıcı veya açıklayıcı bir belge ya da analiz sunulmasının gerekmediği anlaşılmıştır.

- Diğer yandan anılan istekli tarafından, açıklama istenilen analiz girdilerinden olan 04.109 poz no’lu “mazot” girdisi için teklif edilen fiyatın Çevre ve Şehircilik Bakanlığı rayiçlerinin altında olduğu (2,90 TL), söz konusu fiyatı tevsik etmek amacıyla Sompet Akaryakıt ve Gıda Ürün. San. Tic. Ltd. Şti.’den alınmış fiyat teklifinin ve ekinde maliyet/satış tutarı tespit tutanağının sunulduğu, sunulan fiyat teklifinin SMMM tarafından onaylı olduğu ve üzerinde Tebliğ’in 45.1.13.1’nci maddesi gereğince bulunması zorunlu olan ibarenin yer aldığı, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13’üncü maddesi doğrultusunda mevzuata uygun şekilde üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi ile açıklama yapılmasına olanak sağlandığı ve akaryakıta ilişkin EPDK tarafından ilan edilen fiyatlar ile açıklama yapılması zorunluluğunun olmadığı dikkate alındığında, anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında, mazot (motorin) fiyatının tevsiki için üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifinin sunulmasında mevzuata aykırılık olmadığı belirlenmiştir.

-Ayrıca idare tarafından aşırı düşük teklif sorgulama yazısında isteklilere verilen Hisarcık K.02 poz no’lu “Ø200 mm Çaplı, Buhar Kürlü, Entegre Contalı, Muflu Beton Boru ile Palplanş İksa Kullanılarak Kanalizasyon Hattı Yapılması (Hendek dolgusu kazıdan çıkan malzeme ile)” iş kalemi için hazırlanan analizde, nakliye, sızdırmazlık ve çamur müşkülat zammı bedellerinin dâhil olduğunun belirtildiği, buna ilişkin olarak ayrıca bir oran gösterilmesinin istenilmediği, söz konusu isteklinin de idarece hazırlanan analiz formatına uygun olarak analiz sunduğu,

- Yine başvuru sahibinin iddialarında yer verilen 08.023/İB-4 ve 08.023/İB-4 poz no’lu iş kalemleri için ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından İller Bankasınca yayımlanmış fiyatların kullanıldığı kaldı ki idare tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında malzemenin hangi ocaktan temin edileceğine ilişkin belgelendirmenin istenilmediği, bunun yüklenicinin sorumluluğunda olduğu anlaşılmıştır.

Yapılan tespitler çerçevesinde başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi