KİK Kararı: 2017/UY.I-453

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/007
Gündem No : 138
Karar Tarihi : 01.02.2017
Karar No : 2017/UY.I-453

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan V. II. Başkan: Şinasi CANDAN

Üyeler: Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Mautek İnşaat Mad. San. ve Tic. A.Ş.- Mehmet Ali Ünal İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı,

VEKİLİ:

Av. İlyas ZEYBEK

Bükreş Sok No: 9/3 Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları Genel Müdürlüğü 14. Bölge Müdürlüğü,

152 Evler Mah. Ankara Yolu Cad. No: 286 16330 Yıldırım/BURSA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/161149 İhale Kayıt Numaralı “Balıkesir - Dursunbey Devlet Yolu Km: 0+000 - 73+032 Arası ve Dursunbey Geçişi Km: 1+100 - 5+100 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü İşleri ve Üstyapı (BSK) İkmal İnşaatı İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları Genel Müdürlüğü 14. Bölge Müdürlüğü tarafından 15.06.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Balıkesir - Dursunbey Devlet Yolu Km: 0+000 - 73+032 Arası ve Dursunbey Geçişi Km: 1+100 - 5+100 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü İşleri ve Üstyapı (BSK) İkmal İnşaatı İşi” ihalesine ilişkin olarak Mautek İnşaat Mad. San. ve Tic. A.Ş. - Mehmet Ali Ünal İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının 12.12.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 21.12.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 02.01.2017 tarih ve 347 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 02.01.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/14 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Aşırı düşük teklif sorgulamasına yaptıkları açıklamanın idarece uygun bulunmayarak tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ancak öncelikle idarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasının mevzuata uygun olarak yapılmadığı, bu kapsamda;

a) Tİ-KAZI pozuna ilişkin 03.504, 03.511 ve KGM/03.588 poz no’lu analiz girdilerinin temel girdilerine kadar ayrıştırılmadığı,

b) P ATEM, 1 pozuna ilişkin KGM/08.021, 03.521, 03.530, KGM/1911/1, KGM/1936, KGM/1922/1, KGM/03.542/3, KGM/03.545/3, 03.538, KGM/08.533 poz no’lu analiz girdilerinin temel girdilerine kadar ayrıştırılmadığı,

c) P TEM, 1 pozuna ilişkin KGM/08.021, 03.521, 03.530, 03.531, KGM/1922/1, KGM/03.542/3, KGM/03.545/3, 03.538, KGM/08.533 poz no’lu analiz girdilerinin temel girdilerine kadar ayrıştırılmadığı, ayrıca 02.017 alt analizi için miktarın belirtilmediği,

d) HENB, 1 pozuna ilişkin 03.527 poz no’lu analiz girdilerinin temel girdilerine kadar ayrıştırılmadığı,

e) BTBA/19 pozuna ilişkin KGM/4358, KGM/60.006-B poz no’lu analiz girdilerinin temel girdilerine kadar ayrıştırılmadığı, ayrıca 02.017 alt analizi için miktarın belirtilmediği,

f) ÜSTYKAZI pozuna ilişkin 03.533 poz no’lu analiz girdisinin temel girdilerine kadar ayrıştırılmadığı,

g) İdarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasında kendilerine açıklama istenilmeyen analiz girdileri listesinin gönderilmediği,

h) Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.2.2'nci maddesinde yer alan hükme göre açıklama istenilen/istenilmeyen analiz girdilerinin oluşturulmadığı, 04.109 poz no’lu alt analiz girdisinin DEM.B.C30/37 poz no’lu iş kaleminde açıklama istenilmeyen analiz girdisi olarak yer almasına rağmen 04.109 poz no’lu alt analiz girdisinin BTBA/19 poz no’lu iş kaleminde açıklama istenilen analiz girdisi olarak yer aldığı, benzer şekilde 04.152 poz no’lu alt analiz girdisinin DEM.B.C30/37 poz no’lu iş kaleminde açıklama istenildiği, ancak HENB,1 poz no’lu iş kaleminde açıklama istenilmediği,

ı) Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.2.2'nci maddesinde yer alan işçilik girdilerinin açıklama istenilmeyecek iş kalemleri arasında yer alamayacağı şeklindeki hükmüne göre 01.409 Formen poz no’lu alt analiz girdisinin P TEM,1 poz no’lu iş kaleminde açıklama istenilmediği, benzer şekilde 01.017 Dülger alt analizinin de HENB,1 poz no’lu iş kaleminde açıklama istenilmediği,

2. Aşırı düşük teklif sorgulamasına yaptıkları açıklamanın idarece uygun bulunmamasının da mevzuata aykırı olduğu,

a) P ATEM,1 pozu ve P TEM, 1 pozuna ilişkin değerlendirmelerin hatalı olduğu, söz konusu iş kalemlerinde yer alan nakliye pozlarındaki taşıma mesafesinin plent-miks alttemel ile plentmiks temel karışımlarının yapıldığı mekanik plent ile konkasör arası mesafe olup bu mesafenin belirlenmesinin tamamen isteklinin uhdesinde olduğu, mesafenin ayrıca açıklanma durumu ve ihtiyacının bulunmadığı, mekanik plentin konkasöre ne kadar yakın ise zaman ve maliyet tasarrufunun sağlanacağı, bu nedenle konkasör bantlarının mekanik plent haznelerine bağlanır ise mesafenin neredeyse yok denecek kadar az olacağı, konkasör bantlarının mekanik plente bağlanmaması durumunda ise sadece yükleyicinin alıp manevra yaparak mekanik plente kovası ile yaptığı manevra mesafelerinin dahi yeterli olacağı, kaldı ki bu mesafenin en fazla 50 m. civarında olmasına rağmen gereğinden fazla tutularak 300 m. üzerinden açıklamanın yapıldığı, ayrıca Karayolları Resmi Birim Fiyat Analiz ve Tariflerinde ocak-konkasör arası nihai mesafenin 150 m. olarak kabul edildiği, buna göre P ATEM,1 pozu ve P TEM, 1 poz no’lu iş kalemlerindeki 02.017 poz no’lu analiz girdisi için Karayolları Resmi Birim Fiyat Analiz ve Tarifleri ile aynı olacak şekilde ocak-konkasör arası nihai mesafe 150 m. olarak alındığı, konkasör dahi ocağın en fazla150 m. ilerisine yerleştirildiğine göre konkasör ile mekanik plent arası mesafenin ocak-konkasör arası mesafeden daha düşük belirleneceğinin aşikar olduğu, konkasör-mekanik plent arası mesafenin en fazla 50-100 m. civarında olduğu halde 300 m. olarak belirlenmiş olmasının da bu iş için gerekli mesafenin çok üzerinde olduğu ve kabul edilmesi gerektiği, ayrıca idarenin “bu pozun yaklaşık maliyetteki taşıma pozu ile uyumsuz olduğu” şeklindeki değerlendirmesinin de yerinde olmadığı, idarece yaklaşık maliyette esas alınan taşıma mesafesi ile kendileri tarafından alınan taşıma mesafesinin bire bir uyumlu olması yönünde kanuni bir düzenlemenin bulunmadığı, kullanılan taşıma formüllerinin Karayolları birim fiyat kitabında yer alan formüllerle bire bir aynı olduğu, ihale komisyonu kararında gerekçe gösterilen Kurul kararının depo mesafeleri ile ilgili olduğu, ihale konusu iş ile ilgili olmadığı,

b) Aşırı düşük teklif sorgulamasına yaptıkları açıklamalardaki analizlerde hesap hatasının bulunmadığı, idare tarafından re'sen yapılan işlemin hatalı olduğu,

c) Aşırı düşük teklif sorgulamasına yaptıkları açıklamadaki BTBA/19 pozunun alt analizi olan KGM74358 ve KGM/1924 pozu ile ilgili olan idare gerekçesinin de yerinde olmadığı,

3. İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan ikinci avantajlı istekli tarafından teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren imza beyannamesi veya imza sirküleri ile ilgili ticaret sicil gazetelerinin teklif ile birlikte idareye sunulmadığı,

4. İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan ikinci avantajlı istekli tarafından sunulan bilanço ve eşdeğer belgelerin İdari Şartname'de öngörülen yeterlik kriterlerini sağlamadığı,

5. İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan ikinci avantajlı istekli tarafından sunulan iş deneyim belgelerinin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin 3, 39, 46 ve 48'inci maddelerine uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “… 45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

Örnek: Yaklaşık maliyeti 100.000 TL olan bir ihalede; ihale komisyonu, (38.1) maddesine göre idarece oluşturulan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ni kullanarak yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 den küçük olan (0,6888) 8, 9 ve 10 no’lu iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan 4 no’lu iş kalemi/grubunu açıklama istenilecek iş kalemleri/grupları olarak belirleyecektir.

Sıralı iş kalemleri/grupları listesi

İş kalemi/grubu No

İş kalemi/grubu adı

Tutarı

Tutar/YM

Kümülatif toplam

8

…….

32.000

0,3200

0,3200

9

…….

20.000

0,2000

0,5200

10

…….

16.880

0,1688

0,6888

4

…….

15.000

0,1500

0,8388

6

…….

9.600

0,0960

0,9348

7

…….

2.400

0,0240

0,9588

3

…….

2.250

0,0225

0,9813

5

…….

1.000

0,0100

0,9913

2

…….

750

0,0075

0,9988

1

…….

120

0,0012

1,0000

TOPLAM

100.000

100,0000

Sorgulama yapılacak olan “4” no’lu iş kalemi/grubunun kar ve genel gider hariç birim fiyatının 18,49 TL olduğu varsayıldığında, ihale komisyonu tarafından, tutarı 18,49 TL’nin % 3’ü olan (18,49x0,03=0,55) 0,55 TL’ye eşit veya altında kalan analiz girdileri “vida ve plastik dupel, agraf 12 cm, agraf vidası, derz bandı, ses yalıtım bandı, borazan vida, derz dolgu alçısı harcı” olarak tespit edilecektir.

Ancak söz konusu girdilerin tutarları toplamı olan 2,81 TL’nin, 4 no’lu iş kaleminin kar ve genel gider hariç analiz toplamının (birim fiyatının) % 15’i olan (18,49x0,15=2,77) 2,77 TL’den fazla olması nedeniyle sıralı analiz girdileri tablosuna göre 2,77 TL’lik tutarın aşılmasına neden olan “vida ve plastik dubel” açıklama yapılması gerekli olmayan analiz girdileri içinden çıkarılacak ve “agraf 12 cm, agraf vidası, derz bandı, ses yalıtım bandı, borazan vida, derz dolgu alçısı harcı” açıklama yapılmasına gerek olmayan analiz girdileri olarak ihale komisyonunca tespit edilecektir.

İş kalemi / grubu analizi

İş kalemi / grubu

No : 4

Yangına dayanıklı alçı duvar levhaları ile metal iskeletli giydirme duvar yapılması (………… Duvar Levhası ile)

Ölçü Birimi

m2

Poz No

Girdiler

Ö Br.

Miktarı

B.Fiyatı

Tutarı*

……

Vida ve plastik dubel

Ad

XXX

XXX

0,54

…..

Levha xx mm (yangına dayanıklı)

m2

XXX

XXX

5,00

…..

Tc 60 Profilli-0,6mm

m

XXX

XXX

3,50

…..

TU 28 Profilli-0,5 mm

m

XXX

XXX

0,80

…..

Agraf 12 cm

Ad

XXX

XXX

0,51

…..

Agraf vidası

Kt

XXX

XXX

0,31

…..

Derz Bandı (Cam el.)

m

XXX

XXX

0,34

…..

Ses yalıtım bandı 5 cm

m

XXX

XXX

0,33

…..

Borazan vida

Kt

XXX

XXX

0,35

…..

Derz dolgu alçısı harcı

m3

XXX

XXX

0,43

…..

Düz İşçi(taş.)

Sa

XXX

XXX

0,68

…..

Alçı levha ustası

Sa

XXX

XXX

3,25

…..

Alçı levha usta yar.

Sa

XXX

XXX

2,45

Kar ve genel giderler hariç toplam

18,49

Kar ve genel giderler (% 25)

4,62

TOPLAM TUTAR

23,11

Sıralı analiz girdileri tablosu

Girdiler

Ö.B.

Miktarı

B.Fiyatı

Tutarı

Kümülatif Toplam

Agraf vidası

Kt

XXX

XXX

0,31

0,31

Açıklama yapılması istenilmeyecektir

Ses yalıtım bandı 5 cm

m

XXX

XXX

0,33

0,64

Açıklama yapılması istenilmeyecektir

Derz Bandı (Cam el.)

m

XXX

XXX

0,34

0,98

Açıklama yapılması istenilmeyecektir

Borazan vida

Kt

XXX

XXX

0,35

1,33

Açıklama yapılması istenilmeyecektir

Derz dolgu alçısı harcı

m3

XXX

XXX

0,43

1,76

Açıklama yapılması istenilmeyecektir

Agraf 12 cm

Ad

XXX

XXX

0,51

2,27

Açıklama yapılması istenilmeyecektir

Vida ve plastik dubel

Ad

XXX

XXX

0,54

2,81

Düz İşçi(taş.)

Sa

XXX

XXX

0,68

TU 28 Profilli-0,5 mm

m

XXX

XXX

0,80

Alçı levha usta yar.

Sa

XXX

XXX

2,45

Alçı levha ustası

Sa

XXX

XXX

3,25

Tc 60 Profilli-0,6mm

m

XXX

XXX

3,50

Levha xx mm (yangına dayanıklı)

m2

XXX

XXX

5,00

(NOT = Örnekteki iş kalemine ait analizdeki girdiler ve tutarları gerçek verileri yansıtmamaktadır, (45.1.2.1) ve (45.1.2.2) maddesi için oluşturulmuş sayısal örnektir.)…” açıklamaları bulunmaktadır.

Mevzuatın yukarıya aktarılan hükümleri gereğince ihale dokümanında aşırı düşük teklif sorgulaması yapılacağına ilişkin düzenlenme yapılan ihaleler için idarece öncelikle geçerli teklifler ve yaklaşık maliyet esas alınarak sınır değerin hesaplanması ve sınır değerin altında teklif sunan isteklilere aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması gerekmektedir. Bu kapsamda idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/gruplarının belirlenmesi, sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubunun, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenmesi gerekmektedir. Ayrıca idarece oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kâr ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdilerinin tespit edilmesi, tutarı, kâr ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kâr ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda da; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisinin belirlenmesi, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmemesi gerekmektedir.

İdari Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde yer alan “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38’inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.2 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” şeklindeki düzenlemeye istinaden idarece sınır değerin altında teklif sunan isteklilere aşırı düşük teklif sorgulaması yapılacağı anlaşılmaktadır.

Anılan Şartname’nin “Diğer Hususlar” başlıklı 46’ncı maddesinde yer alan “46.1. İhalede uygulanacak sınır değer katsayısı (N) = 1,00” şeklindeki düzenleme ile de sınır değerin hesabında kullanılacak “N” katsayısının da “1,0” olarak alınacağı belirtilmiştir.

15.06.2016 tarihinde yapılan ihalede 87 adet ihale dokümanı satın alındığı, ihaleye 61 istekli tarafından teklif verildiği, 9 isteklinin teklifinin belgeleri uygun olmadığı gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakıldığı, geçerli tekliflere ve idarece hesaplanan yaklaşık maliyete göre sınır değerin 80.217.091,85 TL olarak belirlendiği ve bu tutarın altında teklif veren 22 istekliden 29.07.2016 tarihli yazı ile aşırı düşük teklifleri ile ilgili olarak açıklama istenildiği, 18 istekli tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama sunulmadığı, başvuru sahibi de dahil olmak üzere 4 istekli tarafından yapılan açıklamaların idarece uygun bulunmadığı, böylece 22 isteklinin açıklamalarının uygun olmaması sebebiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, teklifi geçerli kabul edilen 30 istekliden Yedigöze İnş. Dan. Oto. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin 26.08.2016 tarihli ihale komisyonu kararı ile ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi Mautek İnş. San. ve Tic. A. Ş.- Mehmet Ali Ünal İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının teklifinin 26.08.2016 tarihli ihale komisyonu kararı ile değerlendirme dışı bırakılmasıyla idareye şikayet başvurusunda bulunulmuş, idarece alınan kararının da uygun bulunmaması üzerine 29.09.2016 tarihinde Kuruma yapılan itirazen şikayet başvurusu üzerine Kamu İhale Kurulunun 19.10.2016 tarih ve 2016/UY.I-2600 sayılı kararı ile “… Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.2’nci maddesinde yer alan açıklamaya göre idarece tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdilerinin tespit edilmesi, yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılmasının istenilmeyeceği, tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisinin belirleneceği, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyeceği, aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranının her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılacağı, herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenileceği, ihale komisyonunun teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerinin de belirtmesi gerektiğinden ve başvuru sahibi tarafından açıklama yapılan analiz girdilerinden 03.048 ve 03.060 pozlarının açıklama istenilecek/istenilmeyecek analiz girdisi olup olmadığı hususunda idarece de bir belirleme yapılmadığından bu açıklamanın mevzuata uygun olup olmadığı anlaşılamamıştır.

Diğer taraftan idarece 22 istekliye aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldığı, 18 isteklinin idareye açıklama sunmadığı, 4 istekli tarafından yapılan açıklamaların da idarece uygun bulunmadığı hususları birlikte değerlendirildiğinde 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde yer alan “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmüne istinaden eşit muamele ilkesi yönünden yapılan değerlendirmeye göre öncelikle idarece açıklama istenilecek/istenilmeyecek analiz girdilerinin belirlenerek aşırı düşük teklif sorgulamasının tekrar yapılması gerektiği sonucuna varılmıştır…” gerekçeleri ile düzeltici işlem kararı alınmıştır.

Kamu İhale Kurulunun 19.10.2016 tarihli ve 2016/UY.I-2600 sayılı kararının gereklerini yerine getirmek üzere idarece 14.11.2016 tarihli yazı ile teklifi sınır değerin altında kalan isteklilere aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmış olup söz konusu yazı ekine de toplam 8 adet açıklama istenilecek iş kalemleri/gruplarına ilişkin analizlere yer verilmiş, açıklama istenilen iş kalemleri/gruplarına ilişkin analizlerde yer alan analiz girdileri için de “açıklama verilecektir” veya “açıklama yapılması istenilmeyecektir” şeklinde belirlemeler yapılmıştır.

Buna göre başvuru sahibinin idarece aşırı düşük teklif sorgulamasının mevzuata uygun olarak yapılmadığı yönündeki iddiası üzerine yapılan incelemede;

a) Tİ-KAZI pozuna ilişkin 03.504, 03.511 ve KGM/03.588 poz no’lu analiz girdilerinin temel girdilerine kadar ayrıştırılmadığı,

Teklifleri sınır değerin altında kalan isteklilere idarece 14.11.2016 tarihli yazı ekinde gönderilen açıklama istenilen iş kalemlerinden Tİ-KAZI poz no’lu iş kaleminde yer alan “03.504 makine işleri (kârsız) ekskavatörünün (210 HP-2 ½ YD3) 1 saatlik ücreti”, “03.511 makine işleri (kârsız) traktör buldozerin (185 HP) 1 saatlik ücreti ” ve “KGM/03.588 delik delme makinesinin 1 saatlik ücreti” poz no’lu analiz girdilerinin paçal iş kalemleri olduğu ve söz konusu analiz girdileri için idarece açıklama yapılmasının istendiği, 03.504, 03.511 ve KGM/03.588 poz no’lu paçal iş kalemlerinin analiz girdileri incelendiğinde; işçilik, mazot ve ana makinenin maliyetine ilişkin girdilerden oluştuğu anlaşılmaktadır.

İdarece açıklama istenilen iş kalemlerinden özel poz olanlarının Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde yer alan “45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

…

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerekmektedir. …” açıklamasına göre analiz formatlarının düzenlendiği, açıklama istenilen iş kalemlerine ait analiz formatlarının tamamında analiz girdilerine yer verildiği ve söz konusu analiz girdileri ile ilgili olarak da “açıklama verilecektir” veya “açıklama yapılması istenilmeyecektir” şeklinde belirlemenin yapıldığı hususu göz önünde bulundurulduğunda, açıklama yapılması istenilen iş kalemlerine ait analiz formatlarında “mazot” için açıklama yapılması istenildiğinden, 03.504, 03.511 ve KGM/03.588 poz no’lu paçal iş kalemlerinin analiz girdileri arasında yer alan mazot için açıklama yapılması gerekmektedir. Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.1’inci maddesinde yer alan “…Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.” açıklamasına göre analiz formatlarında yer alan işçiliğe ilişkin tüm analiz girdileri için açıklama yapılması zorunlu olduğundan işçilik için de açıklama yapılması gerekmektedir. 03.504, 03.511 ve KGM/03.588 poz no’lu paçal iş kalemlerinde yer alan ana makineye ilişkin açıklamada da söz konusu paçal iş kalemleri için idarece açıklama yapılması istendiğinden açıklama yapılması gerekmektedir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.8’inci maddesinde yer alan “Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.” açıklamasına göre başvuru sahibinin iddiası ve eşit muamele ilkesi yönünden yapılan incelemede aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama sunan diğer isteklilerin tekliflerinin reddedilme gerekçelerinin Tİ-KAZI poz no’lu iş kalemine ilişkin idarece analiz girdilerinin ayrıştırılmamasına dayalı olmadığı, kaldı ki idarece düzenlenen söz konusu iş kalemine ilişkin analiz formatına göre açıklama yapılabilme imkanı da bulunduğundan ve başvuru sahibinin bu iş kalemi için açıklamalarını da analiz formatına uygun olarak yaptığı anlaşıldığından başvuru sahibinin Tİ-KAZI pozuna ilişkin 03.504, 03.511 ve KGM/03.588 poz no’lu analiz girdilerinin temel girdilerine kadar ayrıştırılmadığı yönündeki iddiası yerinde bulunmamıştır.

b) P ATEM, 1 pozuna ilişkin KGM/08.021, 03.521, 03.530, KGM/1911/1, KGM/1936, KGM/1922/1, KGM/03.542/3, KGM/03.545/3, 03.538, KGM/08.533 poz no’lu analiz girdilerinin temel girdilerine kadar ayrıştırılmadığı,

İdarece ilk olarak 04.11.2016 tarihli yazı ile aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmış olup başvuru sahibinin 07.11.2016 tarihli idareye başvurusu üzerine idarece 14.11.2016 tarihli yazı ile sorgulama yenilenmiştir. İdarenin 14.11.2016 tarihli yazısı ekinde gönderilen açıklama istenilen iş kalemlerinden P ATEM, 1 poz no’lu iş kaleminde yer alan KGM/08.021, 03.521, 03.530, KGM/1911/1, KGM/1936, KGM/1922/1, KGM/03.542/3, KGM/03.545/3, 03.538, KGM/08.533 poz no’lu analiz girdilerinin hiçbirinin açıklama yapılması istenilecek P ATEM, 1 poz no’lu iş kaleminde yer almadığı, idarece 04.11.2016 tarihli yazı ile istenilen aşırı düşük teklif sorgulaması yazısı ekinde yer alan analiz formatlarında söz konusu analiz girdilerinin yer aldığı, ancak 04.11.2016 tarihli yazı ile istenilen açıklamaların idarenin 14.11.2016 tarihli yazısı ile tekrar istenerek analiz girdileri ile ilgili olarak düzeltme yapıldığı, başvuru sahibinin de açıklamalarını idarenin 14.11.2016 tarihli yazısı ile istenilen analiz formatına göre yaptığı, kaldı ki Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.8’inci maddesinde yer alan yukarıya aktarılan hükmüne göre başvuru sahibinin bu iş kalemi için açıklamalarını idarece düzenlenen analiz formatına göre yaptığı, teklifinin reddedilme gerekçesinin söz konusu iş kalemi için idarece analiz girdilerinin ayrıştırılmamasına dayalı olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin P ATEM, 1 pozuna ilişkin analiz girdilerinin temel girdilerine kadar ayrıştırılmadığı yönündeki iddiası yerinde bulunmamıştır.

c) P TEM, 1 pozuna ilişkin KGM/08.021, 03.521, 03.530, 03.531, KGM/1922/1, KGM/03.542/3, KGM/03.545/3, 03.538, KGM/08.533 poz no’lu analiz girdilerinin temel girdilerine kadar ayrıştırılmadığı, ayrıca 02.017 alt analizi için miktarın belirtilmediği,

Teklifleri sınır değerin altında kalan isteklilere idarece 14.11.2016 tarihli yazı ekinde gönderilen açıklama istenilen iş kalemlerinden P TEM, 1 poz no’lu iş kaleminde yer alan KGM/08.021, 03.521, 03.530, 03.531, KGM/1922/1, KGM/03.542/3, KGM/03.545/3, 03.538, KGM/08.533 poz no’lu analiz girdilerinin hiçbirinin açıklama yapılması istenilecek P TEM, 1 poz no’lu iş kaleminde yer almadığı, idarece 04.11.2016 tarihli yazı ile istenilen aşırı düşük teklif sorgulaması yazısı ekinde yer alan analiz formatlarında söz konusu analiz girdilerinin yer aldığı, ancak 04.11.2016 tarihli yazı ile istenilen açıklamaların idarenin 14.11.2016 tarihli yazısı ile tekrar istenerek analiz girdileri ile ilgili olarak düzeltme yapıldığı, başvuru sahibinin de açıklamalarını idarenin 14.11.2016 tarihli yazısı ile istenilen analiz formatına göre yaptığı, kaldı ki Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.8’inci maddesinde yer alan yukarıya aktarılan hükmüne göre başvuru sahibinin bu iş kalemi için açıklamalarını idarece düzenlenen analiz formatına göre yaptığı, teklifinin reddedilme gerekçesinin söz konusu iş kalemi için idarece analiz girdilerinin ayrıştırılmamasına dayalı olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin P TEM, 1 pozuna ilişkin analiz girdilerinin temel girdilerine kadar ayrıştırılmadığı yönündeki iddiası yerinde bulunmamıştır.

d) HENB, 1 pozuna ilişkin 03.527 poz no’lu analiz girdilerinin temel girdilerine kadar ayrıştırılmadığı,

Teklifleri sınır değerin altında kalan isteklilere idarece 14.11.2016 tarihli yazı ekinde gönderilen açıklama istenilen iş kalemlerinden HENB, 1 poz no’lu iş kaleminde yer alan “03.527 makine işleri (kârsız) beton vibratörün 1 saatlik ücreti” poz no’lu analiz girdisinin paçal iş kalemi olduğu, ancak söz konusu analiz girdisi için idarece açıklama yapılmasının istenilmediği, buna göre Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.2’nci maddesinde yer alan “İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.” hükmüne göre 03.527 poz no’lu analiz girdisi için herhangi açıklama yapılmasına gerek olmadığı, kaldı ki Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.8’inci maddesinde yer alan yukarıya aktarılan hükmüne göre başvuru sahibinin bu iş kalemi için açıklamalarını idarece düzenlenen analiz formatına göre yaptığı, teklifinin reddedilme gerekçesinin söz konusu iş kalemi için idarece analiz girdisinin ayrıştırılmamasına dayalı olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin HENB, 1 pozuna ilişkin analiz girdisinin temel girdilerine kadar ayrıştırılmadığı yönündeki iddiası yerinde bulunmamıştır.

e) BTBA/19 pozuna ilişkin KGM/4358, KGM/60.006-B poz no’lu analiz girdilerinin temel girdilerine kadar ayrıştırılmadığı, ayrıca 02.017 alt analizi için miktarın belirtilmediği,

Teklifleri sınır değerin altında kalan isteklilere idarece 14.11.2016 tarihli yazı ekinde gönderilen açıklama istenilen iş kalemlerinden BTBA/19 poz no’lu iş kaleminde yer alan KGM/4358 poz no’lu analiz girdisinin paçal iş kalemi olduğu, söz konusu analiz girdisinin KGM/1924 ve KGM/1925 poz no’lu alt analiz girdilerinden oluştuğu, başvuru sahibinin açıklamalarını da söz konusu analiz formatlarına göre yaptığı anlaşılmaktadır. Ancak başvuru sahibinin teklifinin reddedilmesine gerekçe gösterilen açıklama istenilen söz konusu iş kaleminin KGM/1924 poz no’lu alt analiz girdisinde yer alan 04.031 poz no’lu alt analiz girdisinin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Birim Fiyat Listesindeki (Rayiç) kârsız tutarının 2016 yılı için 5,60 TL olmasına rağmen 0,10 TL değerinin kullanılmasına bağlandığı, ayrıntılı değerlendirme başvuru sahibinin 2’nci iddiasında yapılmış olup buna göre idarece açıklama istenilen BTBA/19 poz no’lu iş kalemine ilişkin analiz formatında 04.031 poz no’lu analiz girdisinin açıklama yapılması istenilmeyen analiz girdisi olarak yer aldığı anlaşıldığından söz konusu iş kalemi için Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.2’nci maddesinde yer alan yukarıya aktarılan hükme göre herhangi açıklama yapılmasına gerek bulunmamaktadır.

İdarece 14.11.2016 tarihli yazı ekinde gönderilen açıklama istenilen iş kalemlerinden BTBA/19 poz no’lu iş kaleminde yer alan KGM/60.006-B poz no’lu analiz girdisinin paçal iş kalemi olduğu, ancak söz konusu analiz girdisi için idarece açıklama yapılmasının istenilmediği, buna göre Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.2’nci maddesinde yer alan yukarıya aktarılan hükme göre KGM/60.006-B poz no’lu analiz girdisi için herhangi açıklama yapılmasına gerek olmadığı anlaşılmıştır. Kaldı ki başvuru sahibinin teklifinin reddedilme gerekçesinin söz konusu iş kalemi için idarece analiz girdisinin ayrıştırılmamasına dayalı olmadığı da anlaşılmaktadır.

Diğer taraftan BTBA/19 poz no’lu iş kaleminde yer alan 02.017 alt analizi “her cins ve tonajda motorlu araç taşıma katsayısı (K)” olup bununla ilgili analiz formatında herhangi bir miktar belirlenmesine gerek bulunmamaktadır.

Buna göre başvuru sahibinin BTBA/19 pozuna ilişkin analiz girdisinin temel girdilerine kadar ayrıştırılmadığı ayrıca 02.017 alt analizi için miktarın belirtilmediği yönündeki iddiası yerinde bulunmamıştır.

f) ÜSTYKAZI pozuna ilişkin 03.533 poz no’lu analiz girdisinin temel girdilerine kadar ayrıştırılmadığı,

Teklifleri sınır değerin altında kalan isteklilere idarece 14.11.2016 tarihli yazı ekinde gönderilen açıklama istenilen iş kalemlerinden ÜSTYKAZI poz no’lu iş kaleminde yer alan “03.533 makine işleri (kârsız) motopompun (5 Ps.) 1 saatlik ücreti” poz no’lu analiz girdisinin paçal iş kalemi olduğu, ancak söz konusu analiz girdisi için idarece açıklama yapılmasının istenilmediği, buna göre Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.2’nci maddesinin yukarıda yer alan hükmüne göre 03.533 poz no’lu analiz girdisi için herhangi açıklama yapılmasına gerek olmadığı, kaldı ki Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.8’inci maddesinde yer alan yukarıya aktarılan hükmüne göre başvuru sahibinin bu iş kalemi için açıklamalarını idarece düzenlenen analiz formatına göre yaptığı, teklifinin reddedilme gerekçesinin söz konusu iş kalemi için idarece analiz girdisinin ayrıştırılmamasına dayalı olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin ÜSTYKAZI pozuna ilişkin analiz girdisinin temel girdilerine kadar ayrıştırılmadığı yönündeki iddiası yerinde bulunmamıştır.

g) İdarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasında kendilerine açıklama istenilmeyen analiz girdileri listesinin gönderilmediği,

İdarece açıklama istenilen iş kalemlerinden özel poz olanlarının Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde yer alan “45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;…

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir…” açıklamasına göre analiz formatlarının düzenlendiği, açıklama istenilen iş kalemlerine ait analiz formatlarının tamamında analiz girdilerine yer verildiği ve söz konusu analiz girdileri ile ilgili olarak da “açıklama verilecektir” veya “açıklama yapılması istenilmeyecektir” şeklinde belirlemenin yapıldığı, buna göre idarenin 14.11.2016 tarihli yazı ekinde gönderilen açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin analiz formatlarında yer alan analiz girdilerinden hangileri için açıklama yapılacağı, hangileri için açıklama yapılmayacağı hususunun açık olduğu, idarece ayrıca açıklama istenilmeyen analiz girdileri için bir listenin oluşturulmasına gerek olmadığı, kaldı ki Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.8’inci maddesinde yer alan yukarıya aktarılan hükmüne göre başvuru sahibinin bu iş kalemi için açıklamalarını idarece düzenlenen analiz formatına göre yaptığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

h) Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.2.2'nci maddesinde yer alan hükme göre açıklama istenilen/istenilmeyen analiz girdilerinin oluşturulmadığı, 04.109 poz no’lu alt analiz girdisinin DEM.B.C30/37 poz no’lu iş kaleminde açıklama istenilmeyen analiz girdisi olarak yer almasına rağmen 04.109 poz no’lu alt analiz girdisinin BTBA/19 poz no’lu iş kaleminde açıklama istenilen analiz girdisi olarak yer aldığı, benzer şekilde 04.152 poz no’lu alt analiz girdisinin DEM.B.C30/37 poz no’lu iş kaleminde açıklama istenildiği, ancak HENB,1 poz no’lu iş kaleminde açıklama istenilmediği,

Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.2.2’nci maddesinde “İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.” açıklaması yer almaktadır. Buna göre idarelerce açıklama yapılması istenilecek ve istenilmeyecek analiz girdilerinin mevzuata uygun olarak belirlenmesi gerekmektedir.

Teklifleri sınır değerin altında kalan isteklilere idarece 14.11.2016 tarihli yazı ekinde gönderilen açıklama istenilen iş kalemlerinden DEM.B.C30/37 poz no’lu iş kaleminde “04.109 mazot” poz no’lu alt analiz girdisinin açıklama istenilmeyen analiz girdisi olarak yer almasına rağmen, aynı analiz girdisinin BTBA/19 poz no’lu iş kaleminde açıklama istenilen analiz girdisi olarak yer alması mevzuatın yukarıya aktarılan hükmüne aykırı olmakla birlikte, başvuru sahibi tarafından 04.109 poz no’lu analiz girdisinin açıklanmasının fiyat teklifi ile mevzuata uygun olarak yapıldığı, söz konusu fiyat teklifinin 04.109 poz no’lu analiz girdisinin yer aldığı bütün iş kalemleri için kullanıldığı, ayrıca başvuru sahibinin teklifinin reddedilme gerekçesinin söz konusu aykırılığa da dayandırılmadığı, bu nedenle idarece 04.109 poz no’lu analiz girdisi için hem açıklama istenmiş olmasının, hem de istenmemiş olmasının esasa etkili olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

ı) Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.2.2'nci maddesinde yer alan işçilik girdilerinin açıklama istenilmeyecek iş kalemleri arasında yer alamayacağı şeklindeki hükmüne göre 01.409 Formen poz no’lu alt analiz girdisinin P TEM,1 poz no’lu iş kaleminde açıklama istenilmediği, benzer şekilde 01.017 Dülger alt analizinin de HENB,1 poz no’lu iş kaleminde açıklama istenilmediği iddia edilmektedir.

Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.2.2’nci maddesinde “… Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.” açıklaması yer almaktadır. Teklifleri sınır değerin altında kalan isteklilere idarece 14.11.2016 tarihli yazı ekinde gönderilen açıklama istenilen iş kalemlerinden P TEM,1 poz no’lu iş kaleminde yer alan “01.409 Formen” poz no’lu alt analiz girdisinde “açıklama verilecektir.” şeklinde ibarenin yer aldığı, benzer şekilde HENB,1 poz no’lu iş kaleminde yer alan “01.017 Dülger” poz no’lu alt analiz girdisinde de “açıklama verilecektir.” şeklinde ibarenin yer aldığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu konudaki iddiası yerinde bulunmamıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Teklifleri sınır değerin altında kalan isteklilere idarenin 14.11.2016 tarihli yazısı ile yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasına başvuru sahibi tarafından 16.11.2016 tarihli yazı ve ekindeki belgelerle açıklama sunulmuş olup söz konusu açıklamalar 01.12.2016 tarihli ihale komisyonu kararında yer verilen “…İsteklinin aşırı düşük savunmasında P ATEM, 1 pozunun alt analizi olan 07.005/K (Alttemel Malzemesinin Nakli) pozunun açıklamasında taşıma mesafesini 300 m olarak aldığı görülmektedir. Bu pozun yaklaşık maliyetteki taşıma pozu ile uyumsuz olmasından dolayı kullanılan taşıma mesafesinin açıklamasının yapılması gerekmektedir. Ancak, isteklinin nakil hesabı için kullanmış olduğu bu mesafenin açıklamasını yapmadığı, nakil için herhangi bir açıklamayı aşırı düşük savunmasında göstermediği tespit edilmiştir. İşin mücavir alanda olmasından dolayı süresinde başlayıp zamanında bitebilmesi için taşımalardaki mesafelerin dikkate alınması gerekmektedir. Kamu İhale Kurulu’nun idaremiz tarafından yapılan bir ihale için almış olduğu, 2016/UY.I-1607 sayılı kararında “...ihale komisyonu kararında teklifleri reddedilen iki isteklinin reddedilme gerekçelerinin taşıma mesafelerini 2000 m. ve 500 m. olarak kullanmaları olmayıp, bu mesafelerdeki depo yerlerine ilişkin açıklama getirmemelerinin olduğu anlaşılmıştır....” hükmü de dikkate alındığında kullanılan taşıma mesafeleri için açıklama yapılmasının zorunlu olduğu görülecektir. Ayrıca isteklinin savunmasında 07.005/K (Alttemel Malzemesinin Nakli) pozunun formülasyonu F=10,00017K*√M*Y (Karayolları Birim Fiyat Kitabındaki formülasyon) olarak alınmıştır. Bu formülasyonda K Değeri sabit olup 225’dir. M değeri taşıma mesafelerinin ortalaması olup isteklinin aldığı değer 300m’dir ve Y değeri malzemenin birim hacim ağırlığı olup bu poz için 1,600 ton/m³’dür. Tüm bu değerler yerine konulduğunda 1,06 birim fiyat olacaktır. İsteklinin bulmuş olduğu değer 0,66'dır. Hesaplama hatasının re’sen düzeltilmesi sonucunda analiz fiyatının teklif fiyatının üstünde olduğu tespit edilmiştir.

İsteklinin aşırı düşük savunmasında P TEM,1 pozunun alt analizi olan 07.005/K (Alttemel Malzemesinin Nakli) pozunun açıklamasında taşıma mesafesini 300 m olarak aldığı görülmektedir. Bu pozun yaklaşık maliyetteki taşıma pozu ile uyumsuz olmasından dolayı kullanılan taşıma mesafesinin açıklamasının yapılması gerekmektedir. Ancak, isteklinin nakil hesabı için kullanmış olduğu bu mesafenin açıklamasını yapmadığı, nakil için herhangi bir açıklamayı aşırı düşük savunmasında göstermediği tespit edilmiştir. İşin mücavir alanda olmasından dolayı süresinde başlayıp zamanında bitebilmesi için taşımalardaki mesafelerin dikkate alınması gerekmektedir. Kamu İhale Kurulu’nun idaremiz tarafından yapılan bir ihale için almış olduğu 2016/UY.I-1607 sayılı kararında “...ihale komisyonu kararında teklifleri reddedilen iki isteklinin reddedilme gerekçelerinin taşıma mesafelerini 2000 m. ve 500 m. olarak kullanmaları olmayıp, bu mesafelerdeki depo yerlerine ilişkin açıklama; getirmemelerinin olduğu anlaşılmıştır... .” hükmü de dikkate alındığında kullanılan tasıma mesafeleri için açıklama yapılmasının zorunlu olduğu görülecektir. Ayrıca isteklinin savunmasında 07.005/K (Alttemel Malzemesinin Nakli) pozunun formülasyonu F=10,00017K*√M*Y (Karayolları Birim Fiyat Kitabındaki formülasyon) olarak alınmıştır. Bu formülasyonda K Değeri sabit olup 225’dir, M değeri taşıma mesafelerinin ortalaması olup isteklinin aldığı değer 300m’dir ve Y değeri malzemenin birim hacim ağırlığı olup bu poz için 1,600 ton/m³’dür. Tüm bu değerler yerine konulduğunda 1,06 birim fiyat olacaktır. İsteklinin bulmuş olduğu değer 0,66’dır. Hesaplama hatasının re’sen düzeltilmesi sonucunda analiz fiyatının teklif fiyatının üstünde olduğu tespit edilmiştir.

İsteklinin aşırı düşük savunmasında BTBA/19 pozunun alt analizi olan KGM/4358 pozunun açıklamasını yardımcı analiz kullanarak yaptığı görülmüştür. KGM/4358 pozunun alt analizi olan KGM/1924 pozunu kullanarak açıkladığı görülmüştür. KGM/1924 pozunun alt analizi olan 04.031 pozunun Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Birim Fiyat Listesindeki (Rayiç) kârsız tutarının 2016 yılı için 5,60 TL olduğu, açıklamada kullanılan değerin ise 0,10 TL olduğu tespit edilmiştir. Bu poz için isteklinin güncel rayiçten daha aşağıda bir teklif verdiği ve bunu açıklamadığı tespit edilmiştir. Kamu İhale Genel Tebliğinde alt analiz, yardımcı analiz tanımı yapıldığından dolayı isteklinin açıklaması istenilen pozlarda yardımcı analizler de kullanmışsa bu pozları da açıklamaları gerekmektedir. Dolayısıyla isteklinin aşırı düşük savunmasının yetersiz olduğu tespit edilmiş olup teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilmiştir.” gerekçeleri ile uygun bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin teklifinin reddedilme gerekçelerinde yer alan hususların açıklığa kavuşturulabilmesi için 12.01.2017 tarihli yazı ile idareden bazı bilgi ve belgeler istenilmiş olup söz konusu yazıya idarece 16.01.2017 tarihli yazı ile açıklama yapılmış, istenilen bilgi ve belgeler Kuruma gönderilmiştir.

Başvuru sahibinin teklifinin reddedilme gerekçeleri arasında yer alan açıklama istenilen iş kalemlerinden P ATEM, 1 ve P TEM, 1 pozunun alt analizi olan 07.005/K (Alttemel/Temel Malzemesinin Nakli) pozunun açıklamasının, taşıma mesafesinin 300 m olarak alınmasına, ancak söz konusu mesafe ile ilgili olarak herhangi bir açıklama yapılmamasına, ayrıca bu mesafenin idarece yaklaşık maliyet hesabında dikkate alınan mesafe ile uyumsuz olmasına dayandırıldığı anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibinin teklifinin reddedilmesi hususunda 12.01.2017 tarihli yazı ile idareden “…açıklama istenilen iş kalemlerinden P ATEM, 1 ve P TEM, 1 poz no’lu iş kalemlerinde yer alan “07.005/K Alttemel malzemesinin nakli” poz no’lu analiz girdisi için ihale dokümanı kapsamında belirlenmiş ve istekliler tarafından hesaplanabilme imkanı olan bir nakliye mesafesinin bulunup bulunmadığı, buna ilişkin bilgi ve belgelerin gönderilmesi…” hususlarında açıklama istenmiş, idarece bu hususa yönelik olarak 16.01.2017 tarihli yazı ile “… P ATEM, 1 ve P TEM, 1 pozlarının alt analizi olan “Alttemel, malzemesinin nakli” pozu için nakil mesafesi yaklaşık maliyette ortalama 1000 m olarak tespit edilmiştir. İsteklilere nakil ile ilgili mesafelere verilmemektedir. İdari Şartname’de belirtildiği üzere yükleniciye ocak temini yapılmayacağından dolayı açıklama istenirken isteklinin herhangi bir yerden belgeleyeceği ve temin edeceği ocak ile konkasör arasındaki mesafe dikkate alınmalıdır. Kendi taşıma mesafelerini kullanan isteklilerin bu mesafeleri hesaplayarak açıklaması da dolayısıyla istenilmektedir.” şeklinde cevap verilmiştir.

Yükleniciye ocak temini yapılmayacağı hususu ihale dokümanında da belirtildiğinden başvuru sahibi tarafından açıklama kapsamında sunulan analizlerde yer alan nakliye mesafelerine esas teşkil eden tesisler için kullanılacak sahalarının kullanımına ilişkin izinlerin, sözleşme imzalandıktan sonra alınması gerektiğinden bu aşamada ocak ile konkasör arasındaki mesafeye ilişkin olarak bir açıklama yapılmasının beklenemeyeceği, bu nedenle başvuru sahibinin açıklamalarının bu sebeple uygun bulunmamasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Ayrıca başvuru sahibinin teklifinin, açıklama istenilen iş kalemlerinden P ATEM, 1 ve P TEM, 1 pozunun alt analizi olan 07.005/K (Alttemel/Temel Malzemesinin Nakli) pozunun açıklamasında, 07.005/K (Alttemel Malzemesinin Nakli) pozunun formülasyonunun F=10,00017K*√M*Y (Karayolları Birim Fiyat Kitabındaki formülasyon) olarak alındığı, ancak bu formülasyonda Y değeri malzemenin birim hacim ağırlığı olup bu poz için 1,600 ton/m³ olmasına rağmen 1,06 ton/ m³ birim fiyatın kullanıldığı, buna göre başvuru sahibinin bulmuş olduğu değerin 0,66 olduğu, hesaplama hatasının re’sen düzeltilmesi sonucunda analiz fiyatının teklif fiyatının üstünde olduğu tespiti ile reddedildiği anlaşılmıştır.

07.005/K poz no’lu “Kazıdan başka inşaat malzemelerinin taşınması (10.000 m.ye kadar” iş kalemine ilişkin analiz formatında “Y: Malzemenin figüre/istif edilmiş haline ait ortalama kabul edilmiş yoğunluğu (Birim Hacim Ağırlığı) olup, bu yoğunluk, malzeme cinslerine göre aşağıdaki tabloda gösterilmiştir. Birim Fiyat Tarifinin "Taşımaya, İnşaat ve İmalatın Bünyesine Giren Malzeme Miktarlarına Esas Tablo (TABLO:
1 )" da ölçü birimi m³ cinsinden gösterilen malzemeler için de bu yoğunluklar esas alınacak ve uygulanacaktır. Ayrıca iş sırasında, bu malzemelerin herhangi bir sebeple yoğunluklarının yeniden tespiti bahis konusu değildir. Tablo:II Malzemenin Cinsi Yoğunluğu (Y) Kum, çakıl, kum - çakıl, elenmemiş (tüvenan) stabilize veya alt temel ve temel 1,600 ton/m³ malzemeleri, kırılarak elde edilmiş kırmataş, mıcır, agrega veya alt temel ve temel malzemeleri, kil ve benzeri malzemeler.” şeklinde açıklamaya yer verilmiş olup buna göre malzemenin figüre/istif edilmiş haline ait ortalama kabul edilmiş yoğunluğu olarak tarif edilen Y değerinin alt temel ve temel malzemesi için 1,600 ton/m³ olduğu 07.005/K pozuna ilişkin formülasyonda da bu değerin kullanılması gerektiği anlaşılmaktadır.

Ancak idarece P ATEM, 1 ve P TEM, 1 poz no’lu iş kalemlerinde yer alan “07.005/K Alttemel malzemesinin nakli” poz no’lu analiz girdisinin birimi “ton” olarak belirtildiğinden birim fiyatın da “TL/ton” olarak hesap edilmesi gerekmektedir. Buna göre 07.005/K (Alttemel Malzemesinin Nakli) pozunun formülasyonu olan F=10,00017K*√MY formülündeki 07.005/K (Alttemel Malzemesinin Nakli) pozunun formülasyonunun F=10,00017K√M*Y (Karayolları Birim Fiyat Kitabındaki formülasyon) malzemenin figüre/istif edilmiş haline ait ortalama kabul edilmiş yoğunluğu (Birim Hacim Ağırlığı) Y için herhangi bir değer kullanılmasına gerek bulunmamaktadır. Bu nedenle başvuru sahibi tarafından hesap edilen birim fiyatın Karayolları Birim Fiyat Kitabında yer alan formülasyona uygun olduğu anlaşıldığından anılan isteklinin teklifinin bu sebeple reddedilmesinin mevzuata uygun olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu konudaki iddiası yerinde bulunmuştur.

Başvuru sahibinin teklifinin reddedilme gerekçesinin, BTBA/19 poz no’lu açıklama istenilen iş kalemine ilişkin açıklamada; KGM/4358 poz no’lu paçal iş kaleminin açıklamasının yardımcı analiz kullanılarak yapıldığı, KGM/4358 pozunun alt analizi olan KGM/1924 pozunun kullanıldığı, KGM/1924 pozunun alt analizi olan 04.031 pozunun Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Birim Fiyat Listesindeki (Rayiç) kârsız tutarının 2016 yılı için 5,60 TL olmasına rağmen açıklamada kullanılan değerin 0,10 TL olduğu, bu poz için başvuru sahibinin güncel rayiçten daha aşağıda bir teklif verdiği ve bunu açıklayamadığı hususuna dayandırıldığı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin teklifinin reddedilmesine dayanak olan 04.031 pozu için 12.01.2017 tarihli yazı ile idareden “…açıklama istenilen iş kalemlerinden BTBA/19 poz no’lu iş kaleminin alt analizinde yer alan KGM/4358 pozunun açıklamasında yardımcı analiz olarak kullanılan KGM/1924 pozunun analiz girdisi olan 04.031 pozunun, açıklama istenilen BTBA/19 poz no’lu iş kaleminde yer alan ve “açıklama yapılması istenilmeyen” analiz girdisi olarak 0,014644032 m³ üzerinden belirtilen 04.031 pozunun içerisinde yer alıp almadığı, BTBA/19 poz no’lu iş kaleminde yer alan ve “açıklama yapılması istenilmeyen” analiz girdisi olarak belirlenen 04.031 pozunun miktarının 0,014644032 m³ olarak hesaplanmasına ilişkin bilgi ve belgelerin gönderilmesi…” hususlarında açıklama istenmiş, idarece bu hususa yönelik olarak 16.01.2017 tarihli yazı ile “… BTBA/19 pozunun alt analizlerine ayrıştırılabilinen kısımlarından gelen 04.031 pozlarının miktarlarının toplamı sonucunda 0,0146444032 m³ miktarı bulunmuştur. Ancak BTBA/19 pozunun alt analizi olan KGM/4358 pozu işin niteliğinden dolayı açıklaması istenilen ayrı bir iş kalemi analizi olarak oluşturulmuştur. KGM/4358 pozunun ise alt analizlerinden biri KGM/1924 pozudur. KGM/1924 pozunun içeriğinde bulunan 04.031 pozu, BTBA/19 pozunun ilk sırasında bulunan 0,014644032 m³’lük 04.031 pozunun miktarına etki eden bir bileşen değildir.” şeklinde cevap verilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.4’üncü maddesinde yer alan “Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.” şeklindeki açıklamaya göre BTBA/19 poz no’lu açıklama istenilen iş kaleminin özel analiz olduğu, idarece söz konusu iş kalemi için analiz formatının hazırlandığı anlaşılmaktadır. Ancak söz konusu analiz formatında yer alan paçal iş kalemleri de dahil olmak üzere her bir analiz girdisinin ayrı ayrı dökümünün yapılarak yine Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıya aktarılan 45.1.2.2’nci maddesinde yer alan açıklamaya göre, ihale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken söz konusu iş kalemi için idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdilerinin tespit edilmesi, yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmemesi, tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisinin belirlenerek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmemesi gerekmektedir.

Buna göre 04.031 poz no’lu analiz girdisinin KGM/1924 poz no’lu iş kaleminden gelen miktarının da hesap edilerek açıklama istenilen iş kalemi olan BTBA/19 poz no’lu iş kalemindeki toplam miktarı bulunup, bu tutar üzerinden söz konusu analiz girdisinin açıklama istenilecek/istenilmeyecek analiz girdisi olarak belirlenmesi gerekmektedir. İdarece BTBA/19 poz no’lu açıklama istenilecek iş kalemindeki 04.031 poz no’lu analiz girdisinin miktarı mevzuata uygun olarak belirlenmemişse de 04.031 poz no’lu analiz girdisi için “açıklama yapılması istenilmeyecektir” ibaresi yer aldığından ve istekliler tarafından yapılacak açıklamaların da idarelerce düzenlenmiş analiz formatına uygun olarak verilmesi gerektiğinden başvuru sahibi tarafından söz konusu analiz girdisi için herhangi bir açıklama sunulmasına gerek bulunmamaktadır.

3. Başvuru sahibinin 3, 4 ve 5’inci iddialarına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.

...

İdare, şikayet başvurusu üzerine gerekli incelemeyi yaparak on gün içinde gerekçeli bir karar alır. Alınan karar, şikayetçi ile diğer aday veya istekliler ile istekli olabileceklere karar tarihini izleyen üç gün içinde bildirilir. İlan ile ihale veya ön yeterlik dokümanına yönelik başvurular dışında istekli olabileceklere bildirim yapılmaz.

Belirtilen süre içinde bir karar alınmaması durumunda başvuru sahibi tarafından karar verme süresinin bitimini, süresinde alınan kararın uygun bulunmaması durumunda ise başvuru sahibi dahil aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından idarece alınan kararın bildirimini izleyen on gün içinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir…” hükmü,

Anılan Kanun’un “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde ise “İdareye şikayet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir…” hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

…

(3) Kuruma itirazen şikayet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” şeklinde,

Aynı Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’inci maddesinde “(1) Süreler;

…

c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

…

izleyen günden itibaren başlar.” şeklinde,

Söz konusu Yönetmelik’in “Başvuru üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 15’inci maddesinde; “(1) Kuruma yapılan başvurular, öncelikle 16 ncı madde çerçevesinde incelenir…” hükmü “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde ise; “(1) Başvurular öncelikle;

…

c) Başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı,

….

yönlerinden sırasıyla incelenir.” şeklinde hükümlere yer verilmiştir.

Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar ise anılan Yönetmelik’in 17’nci maddesinde düzenlenmiş olup buna göre, 16’ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verileceği ve Kurul tarafından gerekli görüldüğü takdirde, başvuru dilekçesi ve eklerinin bir örneğinin ilgisi nedeniyle idareye veya idarenin bağlı veya ilgili/ilişkili olduğu mercie yahut yetkili Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine karar verileceği düzenlenmiştir.

Mevzuatın yukarıya aktarılan hükümleri gereğince ihale sürecinde hukuka aykırı olduğu iddia edilen işlem ve eylemlerin farkına varıldığı/varılmış olması gerektiği tarihi izleyen, 10 gün içerisinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerektiği, idarenin şikâyet başvurusu üzerine gerekli incelemeyi yaparak on gün içinde bir karar alması gerektiği, belirtilen süre içinde bir karar alınmaması durumunda başvuru sahibi tarafından karar verme süresinin bitimini, süresinde alınan kararın uygun bulunmaması durumunda ise başvuru sahibi istekli tarafından idarece alınan kararın bildirimini izleyen on gün içinde Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabileceği, söz konusu sürelere uyulmaması ve bu sürelerin geçirilmesi halinde başvurunun süre yönünden reddedilmesi gerekmektedir.

15.06.2016 tarihinde yapılan ihaleye ilişkin ilk ihale komisyonu kararı 26.08.2016 tarihinde alınmış, söz konusu karar ihale yetkilisi tarafından 02.09.2016 tarihinde onaylanmış, kesinleşen ihale kararı da ihale komisyonu kararı ile birlikte 06.09.2016 tarihinde ihaleye teklif sunan isteklilere EKAP üzerinden tebliğ edilmiştir. 26.08.2016 tarihli ihale komisyonu karar ile ihale Yedigöze İnş. Dan. Oto. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakılmış, Ceylan İnş. ve Tic. A.Ş. de ekonomik açıdan ikinci avantajlı istekli olarak belirlenmiştir.

26.08.2016 tarihli ihale komisyonu kararı ile kendisine aşırı düşük teklif sorgulaması yapılan ve açıklamaları uygun bulunmayan Mautek İnş. Mad. San. ve Tic. A.Ş.- Mehmet Ali Ünal İnş. Taah. San ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının 29.09.2016 tarihinde Kuruma yapılan itirazen şikayet başvurusu üzerine başvuru sahibinin iddiaları ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda da Kamu İhale Kurulu’nun 19.10.2016 tarihli ve 2016/UY.I-2600 sayılı kararı ile idarece aşırı düşük teklif sorgulamasının tekrar yapılması hususunda düzeltici işlem kararı alınmıştır. Kamu İhale Kurulunun 19.10.2016 tarihli ve 2016/UY.I-2600 sayılı kararının gereklerinin yerine getirilmesi amacıyla idarece aşırı düşük teklif sorgulamalarının tekrar yapıldığı ve 01.12.2016 tarihli alınan ihale komisyonu kararının da 02.12.2016 tarihinde EKAP üzerinden ihaleye teklif sunan tüm isteklilere tebliğ edildiği, 01.12.2016 ihale komisyonu kararı ile de ihalenin Yedigöze İnş. Dan. Oto. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, Ceylan İnş. ve Tic. A.Ş.nin de ekonomik açıdan ikinci avantajlı istekli olarak belirlendiği anlaşılmıştır. Buna göre idarece alınan gerek 26.08.2016 gerekse 01.12.2016 tarihli ihale komisyonu kararlarında ihale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan ikinci avantajlı isteklilerin değişmediği, bu haliyle de ihale sürecindeki hukuka aykırı olduğu iddia edilen işlem ve eylemlerin farkına varıldığı tarihin ilk ihale komisyonu kararının isteklilere tebliğ edildiği 06.09.2016 tarihi olduğu anlaşılmaktadır.

Yapılan inceleme sonucunda, şikâyetçinin 4734 sayılı Kanun ve İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in yukarda belirtilen hükümleri gereği şikâyete yol açan durumun farkına varıldığı 06.09.2016 tarihini izleyen on gün içinde idareye şikâyet başvurusunda bulunması gerekmektedir. Ancak başvuru sahibinin bu iddialara yönelik olarak idareye herhangi bir şikayet başvurusunda bulunmadığı hususu da tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Kuruma itirazen şikâyet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde “İdareye şikayet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir. İhalenin iptaline ilişkin işlem ve kararlardan, sadece şikayet ve itirazen şikayet üzerine alınanlar itirazen şikayete konu edilebilir ve bu kararlara karşı beş gün içinde doğrudan Kuruma başvuruda bulunulabilir.

Kurum itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler. İdare tarafından şikayet veya itirazen şikayet üzerine alınan ihalenin iptal edilmesi işlemine karşı yapılacak itirazen şikayet başvuruları ise idarenin iptal gerekçeleriyle sınırlı incelenir…” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fırkasında; “İdarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemez.” hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinde “…İdareye şikâyet başvurusunda bulunulmadan veya idareye yapılan şikâyet başvurusu hakkında idarece bir karar alınmadan ve on günlük karar verme süresi beklenilmeden doğrudan Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulması halinde, Yönetmeliğin 15 inci maddesinin ikinci fıkrası gereğince bu başvurular ilgili idareye gönderilir. Ayrıca, başvuru sahibine de bilgi verilir. İdareye yapılan şikâyet başvurusundan farklı bir konu ile Kuruma yapılan başvurularda şikâyet süresinin henüz dolmadığı hallerde, itirazen şikâyet konusuna ilişkin idarenin cevabının alınmamış olması nedeniyle bu başvurular da ilgili idareye gönderilir. İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikâyet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz.” açıklaması yer almaktadır.

Yukarıda yer alan mevzuat hükümleri ve iddia konusu hususlar birlikte değerlendirildiğinde; başvuru sahibinin iddialarının itirazen şikâyete konu edilebilmesi için öncelikle süresinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulması, şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya süresi içinde karar alınmaması halinde itirazen şikâyet başvurusunda bulunulması gerekmektedir. İnceleme konusu iddialara, idareye verilen şikâyet dilekçesinde yer verilmediği gibi, şikayet süresinin de geçirildiği görülmüş olup, anılan iddialara ilişkin olarak 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun süre ve şekil yönünden reddine karar verilmiştir.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, başvuru sahibi Mautek İnşaat Mad. San. ve Tic. A.Ş.- Mehmet Ali Ünal İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Şinasi CANDAN

Başkan V.

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi