KİK Kararı: 2017/UY.I-449

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/007
Gündem No : 134
Karar Tarihi : 01.02.2017
Karar No : 2017/UY.I-449 Mahkeme Kararını Göster

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan V. II. Başkan: Şinasi CANDAN

Üyeler: Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Orak Altyapı San. ve Tic. A.Ş.,

Tuğ Mahallesi Levent Cad. Orak Apt. No: 86/1 Tatvan/BİTLİS

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü,

Kazım Dirik Mahallesi Sanayi Caddesi No: 41 35100 Bornova/İZMİR

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/245962 İhale Kayıt Numaralı “Milas-Yatağan Yolu (Km:0+000-36+130) Arası Toprak Tesviye, Sanat Yapıları, Köprü, Üst Yapı ve BSK İşleri” ihalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü tarafından 09.08.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Milas-Yatağan Yolu (Km:0+000-36+130) Arası Toprak Tesviye, Sanat Yapıları, Köprü, Üst Yapı ve BSK İşleri” ihalesine ilişkin olarak Orak Altyapı San. ve Tic. A.Ş.nin 28.11.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 16.12.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 19.12.2016 tarih ve 70476 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 19.12.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/3048 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. ve Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan analizlerdeki analiz girdi cinsleri, birimleri ile miktarlarının ihale dokümanında verilen birim fiyat tarifleri ile idare tarafından oluşturulan analizlerdeki girdi cinsleri ile miktarlarını karşılamadığı, isteklilerin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunduğu analizlerde, birim fiyat tarifleri ile analizlerdeki girdi miktarlarının bazılarını hiç kullanmayarak ve bazı girdi miktarlarını düşürerek kendilerine avantaj sağladığı, söz konusu istekliler tarafından sunulan analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden fiyat tekliflerinin ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine idarece tanımlanan yapım şartlarına ve teknik şartnamelere uygun olmadığı, ayrıca söz konusu istekliler tarafından sunulan analizlerde aynı cins ve özellikteki analiz girdileri için farklı analiz ve iş kalemlerinde farklı fiyatların kullanıldığı, ÖZEL BSK.22-T1, ÖZEL-ÜY2, ÖZEL-SY6, ÖZEL-SY3, ARİYET iş kalemlerine ilişkin açıklamalarda kullanılan Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanmış birim fiyatlar ile Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanmış birim fiyatların 2016 yılı birim fiyatları ile uyumlu olmadığı, herhangi bir gerekçe veya tevsik edici belge kullanılmadan birim fiyatların düşürüldüğü, anılan istekliler tarafından açıklama istenilen iş kalemleri için sunulan fiyat tekliflerinin birçok mal ve hizmetin birleşmesinden oluşan iş kalemleri olmasına rağmen fiyat teklifi alınarak açıklama yapıldığı, oysaki fiyat tekliflerinin mükellefin yasal defter kayıtlarına dayalı olarak verilmesi gerektiği, verilen fiyat tekliflerinden mal ve hizmete ilişkin işçilik miktarlarının belirtilmediği, alınan fiyat tekliflerinin mükellefin defter kayıtlarına dayalı olarak verilmesi gerektiği, alınan fiyat tekliflerinin geleceğe ilişkin fiyatlandırma şeklinde olduğu, oysaki fiyat teklifi alınan iş ile fiyat teklifine esas son geçici vergi döneminde gerçekleştirilen malın ve hizmetin aynı özellik ve şartlarda olmadığı, üretim yerinin, nakliye mesafesinin, montaj ve demontaj fiyatlarının gözardı edilerek oluşturulan fiyat tekliflerinin gerçeği yansıtmayacağı,
ÖZEL-SY6 iş kaleminde inşaat bünyesine giren yuvarlak demir nervürlü çelik zati bedeli, yüklenmesi, taşınması, boşaltılması, istifi ve işçiliği pozuna ilişkin açıklamada idare tarafından verilen analiz girdi cins ve miktarlarının değiştirildiği, idare tarafından verilen analiz formatının dışına çıkılarak yeni bir analiz formatı ve girdi cinsleri ve miktarlarının oluşturulduğu, nakliye fiyatı hesaplanırken demirin yüklenmesi, boşaltılması, istifi ve işçiliği miktarı 5 saat düz işçi olması gerekirken daha düşük alındığı, nakliye hesabı altındaki bazı analiz girdilerinin birimlerinin yazılmadığı, bazı analiz girdilerinin idare tarafından verilen analiz girdisi olmadığı gibi başka bir kamu kurumuna ait olan bir analiz girdisi olup olmadığının da anlaşılamadığı, idare tarafından verilen analiz formatlarında agrega girdisi olmadığı halde istekliler tarafından analiz girdisine agrega ilave edilerek fiyat teklifi ile tevsik edilmeye çalışıldığı, idare tarafından verilen analiz formatına uyulmadığı, ÖZEL ÜY2 ile ÖZEL BSK.-T1 iş kalemlerinin analiz girdilerinin minha edilerek düşürüldüğü ve agrega girdisi olmadığı halde agrega fiyat teklifi ile tevsik edilerek aşırı düşük teklif açıklamasının teklif edilen fiyatlara uygunluğunun sağlanmaya çalışıldığı, idare tarafından verilen analiz formatında analiz girdilerine uyulmamasının nedeni olarak gösterilen analizdeki agrega girdilerinin birleştirilerek agrega fiyat teklifi alınmasında yapılan hesaplamadaki minha hesaplarının yanlış olduğu, KGM/08.021/K pozunun Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanmış bir poz olduğu, söz konusu poz incelendiğinde m3 cinsinden birim fiyat oluşturulduğu, ton fiyatının bulunması için 1,8’e bölünmesi gerekirken isteklilerin minha hesabında analiz girdilerini 1,6’ya bölerek kullandıkları,
Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. ve Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından sunulan ÖZEL BSK.22-T1, ÖZEL-ÜY2, ÖZEL-SY6, ÖZEL-SY3, ARİYET iş kalemleri açıklamalarında kullanılan taşıma mesafelerinin idare tarafından yaklaşık maliyete esas teşkil eden taşıma mesafeleri ile uyumlu olmadığı, bu mesafeleri tevsik edici belgelerin sunulmadığı, anılan istekliler tarafından gösterilen ariyet ocağı mesafesinin yanlış hesaplandığı, aşırı düşük teklif açıklama kapsamında sunulan alanın ruhsatının ariyet ocağı olarak ruhsatlandırılan alan olmadığı, Maden Kanunu’na göre her maden cinsinin farklı ruhsat gerektirdiği ve ruhsat hukukunun farklı olduğu, Taş Ocağı (II-A grubu) nun ariyet ocağı olarak kullanılmasının imkansız olduğu, ariyet ocaklarının I. grup ruhsatlar olduğu ve valiliklerce verildiği, taş ocağı ruhsatından ariyet ocağı malzemesi üretmenin maliyet bileşenlerinin aynı olmayacağı, dolayısıyla taş ocağı ruhsatı ile ariyet ocağının tevsik edilemeyeceği, plentmiks temel, alttemel ve bitümlü sıcak karışım imalatlarında kullanılması planlanan taş ocağı ile taş mastik asfalt yapımında kullanılacak bazalt taş ocağına ilişkin maden işletme ruhsatı ve izni ile işyeri açma çalışma ruhsatı, ÇED ve mülkiyet iznini gösterir belgelerin sunulmadığı, sunulan belgelerden taşıma mesafelerinin doğru bir şekilde teyidinin yapılmasının imkansız olduğu, asfalt plentinin nereye kurulacağı, plentin her iki taş ocağına mesafesi ile üretilen bitümlü sıcak temel, binder ve taş mastik asfaltın serim yerine taşıma mesafelerinin detaylı olarak gösterilmediği gibi bu alanlarla ilgili tevsik edici belgenin sunulmadığı, ariyet ve taş ocaklarının Maden Kanunu'nun 7. maddesinde belirtilen izinlere tabi olduğu, ormanlık alanlarda madencilik faaliyetlerine iznin bazı kurallara tabi olduğu, madencilik faaliyetlerine kısıtlı alanların oluşturulduğu, tüm taş ocağı ve kırma eleme tesislerinde ÇED raporunun olması gerektiği, dolayısıyla taş ocağı alanı olarak gösterilecek alanlarda bahsedilen izinlerin alınması ve aşırı düşük teklif açıklama ekinde de sunulması gerekirken bu belgelerin sunulmaması, sunulan belgelerin onaysız olarak sunulması eksik belgelendirme olacağından aşırı düşük teklif açıklamasının reddinin gerektiği, ariyet, taş ocağı olarak gösterilen alanların Maden Kanunu kapsamında ruhsatlandırılmaları, yıllık ruhsat harçları, zorunlu olan maden mühendisi teknik nezaretçi ile üretilen her ton için Maden İşleri Genel Müdürlüğüne ödenen ve asgari miktarının her yıl Maden İşlerince ilan edilen devlet hakkı ödemesine ilişkin herhangi bir giderin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında belirtilmediği, Maden Mühendisleri Odasınca belirlenen asgari nezaretçi ücreti ile İzmir, Muğla illeri için Maden İşleri Genel Müdürlüğünce belirlenen asgari devlet hakkı bedellerinin ÖZEL BSK.22-T1, ÖZEL-ÜY2 ve ARİYET iş kaleminde belirtilen kar ve genel giderden daha fazla olacağı hesaplandığında aşırı düşük teklif açıklamalarının reddinin gerektiği, ayrıca Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından sunulan ocak ariyet kazısı nakli fiyat teklifinin birim m3 olarak alınmadığı,

Aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında ARİYET ocağı yerini gösterir itinererin sunulmadığı, kullanılması planlanan ariyet ocakları ile ilgili ruhsat ve izin belgeleri ile taahhütnamelerin sunulmadığı, ariyet ocağının yol güzergahında bulunabileceği, mermer ocakları ve TKİ’nin dekapaj atıklarının kullanılacağına ilişkin herhangi bir belge, bilgi ve tekniğe dayanmayan açıklamlarda bulunulduğu, kullanılması düşünülen ariyet ocağı ile ilgili olarak hiçbir bilgi ve belgenin aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunulmadığı,

ÖZEL BSK.22-T1, ÖZEL-ÜY2, ÖZEL-SY6, ÖZEL-SY3, ARİYET iş kalemleri kapsamındaki bitümlü sıcak karışım, agregalar ve nakliyeler için Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. ve Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından alınan fiyat tekliflerinin hangi taş ocağına göre hangi mesafe için hesaplandığının belirtilmediği, fiyat teklifi alınan şirketin öngörülen mesafede herhangi bir kurulu tesisinin bulunmadığı, asfalt plenti, kırma eleme tesisi için öngörülen alanların idarenin öngördüğü mesafelere göre hesaplanmadığı ve buna ilişkin herhangi bir tevsik edici belgenin sunulmadığı, sunulan belgelerin fotokopi olduğu, bu belgelerden taşıma mesafesinin çıkarılamayacağı, taşıma mesafelerinin hatalı hesaplandığı, taşıma formülünün yanlış kullanıldığı, taşıma formüllerinde yer alan A katsayısı için herhangi bir sayının belirtilmediği taşıma formülündeki K katsayısının 2016 yılı fiyatı olan 225 TL’nin altında alındığı, idare tarafından analizlerdeki nakliye hesaplamalarında kullanılacak K, M, Y değerlerinin belirtilmesi ve belgelerle desteklenmesinin istenildiği, ancak istekliler tarafından sunulan analizlerdeki nakliye girdilerinde fiyat teklifi alındığı, oysaki nakliye girdisinin fiyat teklifi alınarak tevsik edilemeyeceği, nakliyeye ilişkin imalatların, fiyat teklifi alınan firmalarca sürekli ve aynı tür ve miktarlarda girdiler kullanılarak rutin olarak gerçekleştirilen imalat niteliğinde olmadığı, idarece tanımlanan tarifler ve teknik dokümanlar gözetilerek gerçekleştirilecek, ihale konusu işe özgü imalatlar olduğu dikkate alındığında söz konusu fiyat tekliflerindeki nakliye maliyetlerinin, fiyat teklifinin alındığı kişilerin resmi defter ve muhasebe kayıtlarından çıkarılabilir nitelikte bilgiler olmadığı, yani anılan fiyat tekliflerinde ilgili iş kalemlerinin hangi tür ve miktarlarda girdiler kullanılarak gerçekleştirileceği öngörülerek geleceğe yönelik bir fiyatlandırmanın yapıldığı, ilgili iş kalemlerine özgü söz konusu fiyatlandırmanın geçmişte birebir aynı girdi tür ve miktarları kullanılmadan gerçekleştirilmiş olan maliyetlere dayandırılmaya çalışıldığından nakliye fiyat tekliflerinin idarenin hesaplamaları ile nakliye hesaplarının nasıl yapılacağı gösterilen Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanmış birim fiyat kitabı tariflerinde açıkça belirtildiğinden, başka bir açıklamanın formül ve işin şartlarına uygunluğunun tespiti yapılamayacağından, fiyat teklifi ile yapılan açıklamanın mevzuata aykırı olduğu,

Ayrıca ariyet ocağından getirilecek malzemelerin nakliyelerine ilişkin fiyat teklifi alınmasının Kamu İhale Genel Tebliğine aykırı olduğu, istekliler tarafından hangi ariyet ocağının kullanılacağı belirtilmediği halde olmayan bir yer ve şartlar üzerine fiyat teklifinin gerçeği yansıtmayacağı, alınan fiyat tekliflerindeki birim m3 ve birim ton fiyatları incelendiğinde fiyat tekliflerini oluşturan fiyatlar arasında büyük çelişkilerin olduğunun görüleceği, bu durumun fiyatların defter kayıtlarına göre değil teklife uyacak şekilde düzenlendiğini gösterdiği, fiyat teklifinin geçmiş dönemlerdeki defter kayıtlarına göre düzenlenen aynı imalat veya hizmet için olması gereken taşıma yolunun belli olmadığı, ariyet ocağı klasının belli olmadığı,

Diğer taraftan, Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. ve Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından sunulan plentmiks temel, temel, bitümlü sıcak karışım agregaları fiyat teklifinin Menteş Köyü mevkiinde bulunan taş ocağı ve kırma eleme tesisinde üretileceği belirtildiği halde taş ocağı ile ilgili rusat, izin, taş ocağının fiyat teklifi verene ait olduğuna dair herhangi bir belgenin aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunulmadığı, alınan fiyat tekliflerinin idareye sunulduğu tarih itibariyle geçerlilik sürelerinin bittiği, fiyat teklifinde belirtilen agregaların Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan analizlerdeki agregalar ile aynı özellikte olmadığı, her agrega sınıfının tane boyutuna göre farklı özellik gösterdiği ve farklı üretim tekniği ve maliyet bileşenlerine sahip olduğundan fiyat teklifindeki agregaların ÖZEL BSK.22-T1, ÖZEL-ÜY2 analizlerindeki agregaları karşılamadığı,

Sunulan analizlerdeki işçilik bedelleri ile alınan fiyat tekliflerindeki mal ve hizmete ait analizde yer alan toplam işçilik miktarının saatlik asgari ücretin altında olduğu ve söz konusu durumun Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.9’uncu maddesine aykırı olduğu,
Tüm analiz girdilerindeki makine ekipman rayiçlerinin 2016 yılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı rayiçlerinin altında alındığı, kendi malı olarak gösterilen makine ve ekipmanların kapasitelerini tevsik edici belge sunulmadığı, kendi araç parkında bulunan araçların amortisman defterinde gösterilmediği, amortisman değerlerinin yanlış yansıtıldığı, bakım, onarım, sermaye faizi, sigorta, montaj ve demontaj bedelleri ile ilgili herhangi bir kanıtlayıcı belge sunulmadan düşürüldüğü, dolayısıyla sunulan analizlerin Kamu İhale Genel Tebliği’ne aykırı olduğu,

Hazır beton fiyat teklifi işyeri teslimi olarak alındığı halde fiyat teklifi veren firmanın tesisisin kurulu olduğu yerin mesafesi hesaplandığında verilen fiyat teklifinin nakliye bedelini bile karşılayamayacağı, işyerine yakın bir yerde yeniden kurulacaksa bunun geleceğe ait bir fiyatlama olacağı ve defter kayıtlarından çıkarılamayacağı, ortalama satış ve maliyet oranlarının kurulu olduğu yere ve taşıma mesafelerine göre hesaplandığı, yeni kurulacak alanda tüm girdi miktar ve maliyetlerinin değişeceği hesaplandığında verilen teklifin son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin değil gelecek dönemlere ilişkin olacağı ve bu şekilde alınan fiyat teklifinin mevzuata aykırı olduğu, aşırı düşük teklif açıklaması için alınan hazır beton fiyat tekliflerine ilişkin kapasite raporlarının sunulmadığı, fiyat teklifine konu fiyatların piyasanın çok altında, çimento bedelini bile karşılayamayacak düşüklükte olduğu ve defter kayıtlarına göre değil teklif birim fiyattaki fiyatlara uydurularak düzenlendiği, defter kayıtları ve piyasa fiyatları ile uyumlu olmayan fiyat tekliflerinin idarece Ek-0.5, Ek-0.6 belgeleri istenerek karar verilmesi ve gerekirse fiyat teklifi düzenleyenlerle ilgili yasal işlem başlatılması, ilgili kurumlara inceleme yapılması için bilgi verilmesi gerekirken fiyat teklifinin şekil yönünden uygunluğuna göre karar verilmesinin yanlış olduğu, fiyat tekliflerinde öncelik şekil yönü değil fiyat ve fiyatın son veya sondan bir önceki geçici vergi beyanname dönemindeki defter kayıtları ile uyumluluğu olması gerektiği,
Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. ve Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından sunulan ÖZEL BSK.22-T1, ÖZEL-ÜY2, ÖZEL-SY6, ÖZEL-SY3, ARİYET iş kalemlerine ilişkin açıklamalarda kullanılan kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanmış rayiçlerle ilgili listenin aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunulmadığı, analizlere dayanak gösterilecek belgelerin bulunmadığı, sunulan belgelerin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesinde belirtilen evraklar arasında sayılmadığı, sunulan belgelerin Tebliğ’de belirtilen gerekli ibareler yazılmak suretiyle ilgili meslek mensubu tarafından imzalanmadığı ve söz konusu belgelerde TÜRMOB kaşesinin ve ilgili meslek mensubu kaşesinin eksik olduğu, gerekli ibarelerin eksik veya hatalı yazıldığı, aşırı düşük teklif açıklaması uygun görülen isteklilerin sunduğu fiyat teklifleri ve proforma faturaları hazırlayan kişi veya şirketlerin teklif verdikleri iştigal alanının faaliyet alanlarında bulunmadığı, amonyum nitrat için fiyat teklifi alındığı, fiyat teklifinin piyasa fiyatlarının çok altında olduğu, patlayıcı satışının özel izne tabi olduğu ve fiyat teklifi verenlerin patlayıcı madde satışı ile iştigal ettiklerine ve izinlerine ilişkin herhangi bir belgeleme yapılmadığı, EK-O.5 ve EK-O.6 belgeleri ile patlayıcı satışı izin belgelerinin istenilerek karar verilmesi gerekirken şekil yönünden uygunluğu baz alınarak fiyat tekliflerinin kabulünün kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu, sunulan kereste fiyat tekliflerinin fiyat teklifi veren firmalarca kereste alım ve satımı yapılmadığı halde düzenlendiği, piyasa fiyatlarından düşük olarak düzenlenen kereste fiyat tekliflerini verenlerin faaliyet alanları ve defter kayıtları ile verdikleri fiyatların uyumluluğunun EK-O.5 ve EK-O.6 belgeleri istenilerek karar verilmesi gerektiği,

Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan elyaf fiyat teklifinin satış tutarı tespit tutanağına göre düzenlendiğinin beyan edildiği, ek olarak sunulan maliyet tespit tutanağında satış tutarı ile ilgili bir açıklamanın olmadığı, fiyat teklifi veren firmanın da elyaf malzemesinin üreticisi değil yurtdışından ithal edilen ürünün Türkiye satıcısı olduğu da dikkate alındığında sunulan maliyet tespit tutanağının Kamu İhale Genel Tebliği’ne aykırı olduğu, fiyat teklifinin euro para birimi olarak düzenlendiği, euro fiyatının TL’ye dönüştürülmesinde TCMB efektif satış kuru kullanılması gerekirken döviz satış kurunun kullanıldığı, patlayıcı fiyat teklifi alınan firmaların satış ve faaliyet yerlerinin bulunduğu iller dikkate alındığında Trabzon’da depo ederek satma yetkilerinin bulunduğu, patlayıcı madde alınması, satılması ve depolanması ile ilgili yönetmelik dikkate alındığında patlayıcı fiyat teklifi veren firmanın patlayıcı deposundan günlük giriş çıkış yapılması gerektiği dikkate alındığında teknik olarak günlük satışın mümkün olmayacağı, kereste fiyat teklifinin Trabzon veya Samsun’dan alındığı ve fiyat teklifi veren firmanın Muğla’da herhangi bir depo yapılanması olmadığı da dikkate alındığında fiyat teklifinin kabulünün mümkün olmadığı,

Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. ve Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarında kullanılan analiz girdilerinden konkasörün Çevre ve Şehircilik Bakanlığı 2016 yılı rayiçlerinde herhangi bir karşılığı olmayan bir analiz girdisi olduğu halde benzer rayiç olan 03.030 (Y) rayiç bedelinin kullanıldığı, 03.030 Konkasör analiz girdisinin açıklama istenilen analiz girdisi olmasına rağmen rayiç bedelinin hiçbir tevsik edici belge kullanılmadan Çevre ve Şehircilik Bakanlığı rayiç bedellerinden düşük alındığı,
Aşırı düşük teklif açıklaması kabul edilen isteklilerin analizleri incelendiğinde Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. ve Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının Gelir Vergisi, SGK Gideri, KİK Payı, Damga Vergisi, Karar Pulu, Hakediş Damga Vergisi, Şantiye Kurulum ve İhale Giderleri ile Teminat Giderleri için çok az bir maliyet belirledikleri, söz konusu kâr ve genel gider miktarının genel giderleri karşılayamayacağı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü tarafından 09.08.2016 tarihinde yapılan “Milas-Yatağan Yolu (Km:0+000-36+130) Arası Toprak Tesviye, Sanat Yapıları, Köprü, Üst Yapı ve BSK İşleri”ne ilişkin ihaleye 66 isteklinin katıldığı, 17.11.2016 onay tarihli ihale komisyonu kararında isteklilerden Eze İnş. A.Ş., Özkar İnş. San. ve Tic. A.Ş., Ösak İnş. İth. İhr. San. ve Tic. A.Ş. ve Akba İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti.nin tüzel kişiliğin hissedarlarının son hisse durumunu gösterir ticaret sicil gazetesini sunmaması, Oze İnş. Beton San. ve Tic. A.Ş.nin iş deneyim belgesinin hakim ortağı konusunda sunulan belgelerde farklılıklar olması, Ayhanlar Yol Asf. San. ve Tic. A.Ş. - Kutlu Yol Asf. İnş. Maden. Tur. ve Nakl. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının özel ortağının iş deneyim belgesinin EKAP’a kaydının bulunmaması, Metag İnş. Tic. A.Ş. - İntaş İnş. Taah. Tic. A.Ş. İş Ortaklığının pilot ortağının iş deneyim belgesinin belgelerin sunuluş şekline aykırı olması, Doğan İnş. Asf. ve Tic. Ltd. Şti. - Güney İnş. ve Mak. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının özel ortağının iş deneyim belgesinin EKAP’a kaydının bulunmaması ve banka referans mektubunun belgelerin sunuluş şekline aykırı olması ve En-Ez İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin iş deneyim belgesinin ihale konusu iş veya benzer işe uygun olmaması sebebiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, idare tarafından sınır değerin 56.609.792,31 TL olarak belirlendiği ve sınır değerin altında teklif veren 35 isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, söz konusu isteklilerden sadece Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. ve Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında bulunulduğu ve söz konusu açıklamaların komisyonca incelenerek her iki isteklinin de açıklamaları mevzuata uygun bulunarak ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.nin, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak ise Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının belirlendiği görülmüştür.

Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü, beşinci ve altıncı fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

Yapım yönteminin ekonomik olması,
Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
Teklif edilen işin özgünlüğü,

b) İhale, aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemleri yapılmaksızın sonuçlandırılır.

c) Aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan isteklilerin teklifi açıklama istenmeksizin reddedilir.

(3) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin üçte birine eşit veya bu değerin üzerinde olan ihalelerde, ikinci fıkranın (a) bendinin kullanılması zorunludur.

(4) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin üçte birine kadar olan ve açık ihale veya Kanunun 21 nci maddesinin (b) ve (c) bentleri gereğince pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde, ikinci fıkranın (a), (b) veya (c) bendindeki seçeneklerden birisinin kullanılması zorunludur.

(5) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin üçte birine kadar olan ve belli istekliler arasında ihale veya Kanunun 21 nci maddesinin (a), (d) ve (e) bentleri gereğince pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ikinci fıkranın (b) bendinin kullanılması zorunludur.

(6) Kurum tarafından yayımlanan aşırı düşük teklif sorgulaması yapılamayacak alımlar listesinde yer alan işlerin ihalelerinde ikinci fıkranın (b) bendinin kullanılması zorunludur.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “...

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir.

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

Örneğin; isteklinin, “150 dozlu demirsiz beton” iş kalemi için Bayındırlık ve İskan Bakanlığının 16.001 poz numaralı birim fiyatını (2010 B.F: 97,86 TL) teklif etmesi, “200 dozlu demirsiz beton” iş kalemi için Bayındırlık ve İskan Bakanlığının 16.002 poz numaralı birim fiyatının (2010 B.F: 104,00 TL) üzerinde 105,00 TL teklif vermesi, 250 dozlu dem irsiz beton” iş kalemi için Bayındırlık ve İskan Bakanlığının 16.003 poz numaralı birim fiyatının kar ve genel gider hariç tutarına, (110,13/1,25=88,10 TL) kendi belirlediği % 18 kar ve genel gider karşılığı eklemek suretiyle 103,96 TL (88,10 x 1,18) teklif etmesi ve teklif ettiği söz konusu birim fiyatları aşağıdaki örnek listede gösterildiği şekilde tablo halinde göstermesi durumunda; bu üç iş kalemi için analiz düzenlemesi zorunlu değildir.

Kamu kurum ve kuruluşlarının yayımlanmış birim fiyatları kullanılarak oluşturulan teklif birim fiyat listesi (Örnek)

Sıra No

Poz No

İş kaleminin adı

Kamu kurum ve kuruluş birim fiyatları

Teklif

Birim fiyatı alınan kurum/kuruluş

Kar ve genel gider dahil birim fiyat

Kar ve genel gider hariç birim fiyat

Teklif edilen kar ve genel gider

Teklif edilen birim fiyat

(TL)

16.001

150 dozlu demirsiz beton

Bayındırlık ve İskan Bakanlığı

97,86

16.002

200 dozlu demirsiz beton

Bayındırlık ve İskan Bakanlığı

104,00

105,00

16.003

250 dozlu demirsiz beton

Bayındırlık ve İskan Bakanlığı

110,13

88,10

15,86

103,96

…

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6.Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir.

45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır.

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.3. İsteklinin teklifine konu çimento veya demir ürünlerine ilişkin açıklamalarında çimento veya demir ürünleri üreticisinin ilan edilmiş fiyat tarifelerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir.

45.1.13.4. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulanmal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.)

45.1.13.4.1. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulanmal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir. (Örnek: Karayolları Genel Müdürlüğü, İl Özel İdareleri, Belediyeler vb.nin sattıkları kum, çakıl, kırmataş vb. mallara ilişkin verdikleri fiyat teklifleri.)

45.1.13.5 İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatı, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir. (Örnek: EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatları vb.)

45.1.13.6.Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu olan mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (EK.O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunmasına gerek bulunmayıp, sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, SM, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir.

45.1.13.7. İstekliler tarafından yapılan açıklamada; malın ihale tarihi itibariyle stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda, stokta bulunan mala ilişkin “stok tespit tutanağı”nın (Ek-O.8) sunulması zorunludur. Stok tespit tutanağında ilgili malın ağırlıklı ortalama birim maliyeti gösterilecektir. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar, stok tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olamaz. Ayrıca stoklarda olduğu belirtilen söz konusu malın miktarının, ihale konusu işte kullanılacağı belirtilen miktardan az olması halinde eksik kalan miktar için bu Tebliğdeki diğer açıklama yöntemlerine uygun olarak açıklama yapılması gereklidir.

45.1.13.8. İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

45.1.13.10. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır.

45.1.13.11. Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

45.1.13.13. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenecektir.

45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.

45.1.16. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak istenen sürede açıklama yapmasına rağmen teklifi reddedilen isteklilerin açıklamalarının yeterli görülmeme nedenlerinin, sadece ilgili madde numaralarına atıf yapılmakla yetinilmeyerek hangi düzenlemeye aykırılık bulunduğu da belirtilmek suretiyle kesinleşen ihale kararının bildirilmesi zorunludur.

45.1.17. İhale süreci devam ederken çeşitli nedenlerle teklif geçerlik süresinin bitmesi ve 4734 sayılı Kanunun 32 nci maddesi uyarınca teklif geçerlik sürelerinin uzatılması yönündeki idare talebini kabul etmeyen isteklilerin bulunması durumunda; yeniden bir sınır değer tespit edilmeyecek ve idarece aşırı düşük teklif sorgulaması, tespit edilen ilk sınır değer dikkate alınarak gerçekleştirilecektir. Ancak; gerek idarece gerek Kurum veya mahkemeler tarafından alınan kararlar çerçevesinde, ihale tarihi itibari ile geçerli olan teklif sayısında değişiklik olması halinde aşırı düşük teklif sınır değerinin geçerli teklifler dikkate alınarak yeniden belirlenmesi gerekmektedir.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin

a) Adı:Milas-Yatağan Yolu (Km:0+000-36+130) Arası Toprak Tesviye, Sanat Yapıları, Köprü, Üst Yapı Ve BSK İşleri

b) Yatırım proje no'su/kodu:2006E040460 - 2016E040160

c) Miktarı (fiziki) ve türü:

Km: 0+000 - 36+130 Arası Toprak Tesviye, Sanat Yapıları, Köprü, Üst Yapı Ve BSK İşleri

Ayrıntılı bilgi 1nin ekinde yer almaktadır.

ç) Yapılacağı yer:Milas-Yatağan Yolu (Km:0+000-36+130) Arası” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.2 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

İdare tarafından sınır değerin altında teklif veren isteklilere aşırı düşük teklif sorgulama yazısının 22.09.2016 tarihinde EKAP üzerinden gönderildiği görülmüştür. Söz konusu yazıda birim fiyat teklif cetvelinde yer alan 31 sıra no’lu ÖZEL BSK.22-T1, 28 sıra no’lu ÖZEL-ÜY2, 13 sıra no’lu ÖZEL-SY6, 11 sıra no’lu ÖZEL-SY3 ve 3 sıra no’lu ARİYET pozlarına ait analiz girdi tablosunda açıklama yapılması istenilen teklif girdi ve maliyet bileşenlerinin (açıklama istenilmeyecekler de toplama dahil edilmek kaydıyla) 5 iş günü içerisinde açıklanması istenilmiştir.

Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.nin aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunmuş olduğu belgeler incelendiğinde ÖZEL BSK.22-T1, ÖZEL-SY3 ve ARİYET pozlarına ilişkin açıklamaların idare tarafından oluşturulan analizlerdeki girdi cinsleri ve miktarları ile birebir uyumlu olduğu görülmüştür.

İdare tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında isteklilere verilen ÖZEL-ÜY2 iş kalemine ilişkin olarak açıklama istenilen analiz girdilerinin şoför, makinist yardımcısı, ekskavatör ve dragline tipi makinalar 210 HP (21/2Yd3), lağımcı (ateşleme ustası), konkasör (Primer 15x24 inç + sekonder 24x16 inç), düz işçi (inşaat işçisi), formen, PM temel için gerekli mlz. konk.den plente nakli, operatör makinist, yağcı, amonyum nitrat, fuel oil karışımı, her cins ve tonajda motorlu araç taşıma katsayısı K, makinist, erbab işçi, PM temel karışımın plentten serim yerine nakli ve mazot (motorin) tan oluştuğu anlaşılmıştır.

KGM/6100/3 plent-miks temel yapılması (kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile) pozunun KGM/4101 (T) Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 37,5 mm (1 1/2”) lik agrega hazırlanması, KGM/4102 Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 25 mm (1”) ve 19 mm (3/4”) lik agrega hazırlanması, KGM/4105 Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 12,5 mm (1/2”) ve 9,5 mm (3/8”) lik agrega hazırlanması, KGM/4107 (T) Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 4,75 mm (No:4) ve daha küçük agrega hazırlanması, KGM/4465/3 Plent-miks alttemel ve temel karışımı hazırlanması, KGM/4269 Malzemenin kantar ile tartılması, KGM/4466/5 Plent-miks alttemel ve temel karışımlarının elektronik duyargalı finişerle serilmesi ve silindirle sıkıştırılması ile KGM/15.047 arazöz ile sulama alt pozlarından oluştuğu belirlenmiştir.

Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. tarafından ÖZEL-ÜY2 iş kalemine ilişkin yapılan açıklamalarda; KGM/6100/3 plent-miks temel yapılması (kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile) pozunun KGM/4465/3 Plent-miks alttemel ve temel karışımı hazırlanması, KGM/4269 Malzemenin kantar ile tartılması, KGM/4466/5 Plent-miks alttemel ve temel karışımlarının elektronik duyargalı finişerle serilmesi ve silindirle sıkıştırılması, KGM/15.047 arazöz ile sulama alt pozlarının kullanıldığı, ancak KGM/4101 (T) Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 37,5 mm (1 1/2”) lik agrega hazırlanması, KGM/4102 Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 25 mm (1”) ve 19 mm (3/4”) lik agrega hazırlanması, KGM/4105 Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 12,5 mm (1/2”) ve 9,5 mm (3/8”) lik agrega hazırlanması, KGM/4107 (T) Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 4,75 mm (No:4) ve daha küçük agrega hazırlanması alt pozları için ise üçüncü kişilerden fiyat teklifi alındığı görülmüş olup, fiyat teklifi alınan söz konusu iş kalemleri içerisinde açıklama istenilen analizlerdeki girdi cinsleri ve miktarları görülmediğinden idarece verilen analizlerdeki miktarlardan daha düşük olup olmadığına ilişkin bir değerlendirme yapılamamıştır.

İdare tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında isteklilere verilen ÖZEL-SY6 iş kalemine ilişkin olarak açıklama istenilen analiz girdilerinin yağcı, operatör makinist, mazot (motorin), düz işçi (inşaat işçisi), soğuk demirci ustası, soğuk demirci usta yardımcısı ve beton çelik çubuğu nervürlü Æ 14-32 mm. (s420, b420b-c, b500b-c) den oluştuğu anlaşılmıştır.

Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. tarafından ÖZEL-SY6 iş kalemine ilişkin yapılan açıklamalarda; Y.23.015 Betonarme için Æ 14-32 mm.lik ince nervürlü çelik temini ve işçiliği (nakliye hariç) pozunun kullanıldığı, söz konusu pozun 04.254 beton çelik çubuğu, nervürlü Æ 14-Æ32 mm. (S420, B420B-C, B500B-C), 03.651(Y) demir kesme ve bükme makinasının 1 saatlik ücretinden oluştuğu görülmüştür.

İdarece verilen iş kalemine ilişkin analizde toplam işçilik miktarının 85,31065 saat olduğu, istekli tarafından verilen analizde toplam işçilik miktarının ise 45,5 saat olarak hesaplandığı, idare tarafından yapılan değerlendirmede işçiliğe ilişkin farkın demir kesme ve bükme makinası kullanılmasından kaynaklandığı belirtilerek istekli tarafından analizdeki işçilik miktarındaki farklılığın uygun bulunduğu anlaşılmıştır.

İdare tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasında isteklilere verilen analizlerdeki miktarların değiştirilemeyeceği, böyle bir uygulama ile isteklilerin farklı bir makina ekipman veya yeni bir teknoloji kullanacağını belirterek miktarları önemli ölçüde değiştirebileceği ve bu durumun da diğer istekli/istekliler aleyhine bir koşul yaratacağı göz önüne alındığında aşırı düşük teklif sorgulamasının yapılma amacının temelden sarsılacağı anlaşılmıştır.

Bu itibarla Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.nin söz konusu analizdeki işçilik miktarlarını yaklaşık olarak yarısına düşürdüğü, bu duruma makina kullanılmasının gerekçe gösterilmesinin mevzuata aykırı olduğu anlaşılmıştır.

Sonuç olarak Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.nin ÖZEL-ÜY2 ve ÖZEL-SY6 iş kalemlerine ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarının yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine uygun olmadığı görüldüğünden başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunmuş olduğu belgeler incelendiğinde, ÖZEL-SY3, ÖZEL-SY6 ve ARİYET pozlarına ilişkin açıklamaların idare tarafından oluşturulan analizlerdeki girdi cinsleri ve miktarları ile birebir uyumlu olduğu görülmüştür.

İdare tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında isteklilere verilen ÖZEL BSK.22-T1 iş kalemine ilişkin olarak açıklama istenilen analiz girdilerinin ekskavatör ve dragline tipi makinalar 210 HP (21/2Yd3), lağımcı (ateşleme ustası), konkasör (Primer 15x24 inç + sekonder 24x16 inç eleme ve yükleme tertibatlı, 25 m3/saat 1 inç ve 40 m3/saat 2 inç randımanlı), düz işçi (inşaat işçisi), makinist yardımcısı, bitümlü sıcak karışım için gerekli malz. konk.den plente nakli, her cins ve tonajda motorlu araç taşıma katsayısı K, amonyum nitrat, fuel oil karışımı, formen, bitüm nakli, operatör makinist, yağcı, katkı maddesi zati bedeli, elyaf, sıcak karışımın plentten serim yerine nakli, erbab işçi, makinist, mazot (motorin) tan oluştuğu anlaşılmıştır.

Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında söz konusu pozlara ilişkin yapmış olduğu açıklamalar incelendiğinde, açıklama istenilen (işçilik hariç) iş kalemlerinde Çevre ve Şehircilik Bakanlığı 2016 yılı birim fiyatlarının, işçilikler için ise 2016 yılı asgari ücretin kullanıldığı görülmüştür. Ancak anılan İş Ortaklığı tarafından açıklama istenilen tüm iş kalemlerinin miktarlarının minha edilerek düşürüldüğü görülmüştür. Bunun üzerine Kurum tarafından Karayolları 2. Bölge Müdürlüğüne yazılan 28.12.2016 tarihli ve 24548 sayılı yazı ile “Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarında yer alan her bir iş kalemindeki minha hesaplarının hangi gerekçeyle ve nasıl yapıldığına ilişkin detaylı açıklamalar” talep edilmiş olup, anılan idarenin 06.01.2017 tarihli ve 6585 sayılı yazısında “İdaremizce yaklaşık maliyet oluşturulurken iş kalemine ait birim fiyat analizleri paçal yapılmakta yani birden fazla imalat birleştirilmektedir. Aşırı düşük sorgulama esnasında ise Genel Tebliğin 45.1.4 maddesi gereğince analiz girdilerinin her biri temel girdilerine kadar inilmekte, ortak olanlar toplanarak tüm girdiler malzeme, işçilik, nakliye olarak belirlenmektedir. İş Ortaklığı agrega hazırlanması (değişik boyutlarda) girdisine ait piyasadan fiyat teklifi almış analizde bu fiyatı kullanmıştır. Buna karşılık Karayolları analiz kitabından bu agregalara ait analiz girdilerini ve miktarlarını bünyesinde agrega hazırlanması olan iş kalemlerinin analizlerinden düşmüş yani minha etmiştir. Düşülen bu minhalarda girdi ve miktarlar Karayolları analizlerindeki girdi ve miktarlar ile karşılaştırılmış, hatalı olanlar düzeltilmiş ve o pozun müteahhit karından düşüldüğünde teklif bedelini karşıladığı görüldüğünden yapılan işlem geçerli sayılmıştır. Genel Tebliğin 45.1.13 maddesi gereğince isteklilerin aşırı düşük sorgulamasına verecekleri cevapta açıklamalarına dayanak teşkil edecekleri bilgi ve belgeler sıralanmış, bu bilgi ve belgelerden bir veya birkaçının kullanılabileceği belirtilmiştir. Analizlerde “agrega hazırlanması” imalatının bulunduğu plentmiks alt temel, plentmiks temel ve sıcak karışım pozlarında bu yöntemle açıklama yapılmıştır.” ifadelerine yer verilmiştir.

İdare tarafından söz konusu yazıda İş Ortaklığının agrega hazırlanmasına ilişkin olarak piyasadan fiyat teklifi aldığı ve analizlerde bu fiyatı kullandığı, bu nedenle Karayolları analiz kitabından agregalara ilişkin analiz girdi ve miktarlarının bünyesinde agrega hazırlanması olan iş kalemlerinin analizlerinden düşüldüğü, yani minha edildiği, idarece minha edilen girdi ve miktarların Karayolları analizlerindeki girdi ve miktarlar ile karşılaştırıldığı, aritmetik hataların düzeltildiği ve söz konusu pozun yüklenici kârından düşüldüğünde teklif bedelini karşıladığı görüldüğünden yapılan işlemin taraflarınca geçerli sayılarak kabul edildiği belirtilmiştir.

İş Ortaklığı tarafından agregaya ilişkin olarak yapılan minha işleminin idarece kabul edildiği, ancak işçilik ve makina ekipmana yönelik yapılan minha işleminin kabul edildiğine yönelik bir değerlendirmenin gerek bahse konu yazıda gerekse ihale komisyonu kararında bulunmadığı görülmüştür.

Her ne kadar idarece agregada yapılan minha işlemi kabul edilmiş olsa da aşırı düşük teklif sorgulamasında isteklilere verilen analizlerdeki miktarların değiştirilemeyeceği, İş Ortaklığı tarafından minha işlemi yapılarak analiz miktarlarının düşürüldüğü, bu durumun da idarece verilen analiz formatındaki miktarlardan farklılaşmaya yol açtığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu yöndeki iddiası da yerinde bulunmuştur.

Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.

Şikayet ve itirazen şikayet başvuruları, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır.

…

Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafından gerekçeli olarak;

a) İhale sürecinin devam etmesine engel oluşturacak ve düzeltici işlemle giderilemeyecek hukuka aykırılığın tespit edilmesi halinde ihalenin iptaline,

b) İdare tarafından düzeltme yapılması yoluyla giderilebilecek ve ihale sürecinin kesintiye uğratılmasına gerek bulunmayan durumlarda, düzeltici işlem belirlenmesine,

c) Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikayete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikayet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine,

karar verilir.” hükmü,

Anılan Kanun’un “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.

(3) Kuruma itirazen şikayet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmü,

“Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler;

….

c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

…

izleyen günden itibaren başlar.” hükmü,

“Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında “(10) İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez.” hükmü bulunmaktadır.

İhale konusu işe ilişkin ihale komisyonu kararının 17.11.2016 tarihinde alındığı ve başvuru sahibi istekliye 17.11.2016 tarihinde EKAP üzerinden tebliğ edildiği, ancak başvuru sahibi tarafından ilgili iddiaya yönelik idareye şikâyet başvurusunda bulunulmadığı ve itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde belirtilen bu iddianın idareye yapılan şikâyet başvuru dilekçesinde de yer almadığı görüldüğünden 4734 sayılı Kanunun 54’üncü maddesinin 11’inci fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun şekil yönünden reddinin gerektiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin 3’üncü ve 4’üncü iddialarına ilişkin olarak:

Sözleşme Tasarısı’nın “Diğer hususlar” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Ocakların Temini

Ocakların ve depo yerlerinin bulunması, ruhsat ve giderleri ile işletmesi yükleniciye aittir. Yüklenici kendisine ait ocakları kanun, yönetmelik, kurul raporları ve varsa ÇED/ÖNÇED raporuna uygun olarak çalıştıracaktır.

Ancak bu işin yapıldığı civarda idaremize ait ruhsatlı malzeme (ariyet, taş vs.) ocağının bulunması durumunda, isteklilerin talepleri ve İdarenin uygun görmesi halinde kullanımlarına açılabilecektir. Bundan dolayı taşıma uzaklığı vb. farklar dikkate alınmayacak ve teklif birim fiyatlar ödemeye esas alınacaktır. Ocak ve depo yerlerinden oluşacak her türlü yasal işlemlerden yüklenici sorumlu olacaktır.

...
33.13-Ocakların Tespiti, Arazi ve Ocakların İşgali

33.13.1 Aşağıdaki maddenin geçerli olması için Madde 33?de Ocakların İdare tarafından verilmesi hükmü bulunmalıdır. Aksi halde, bu madde geçersiz sayılır.

33.13.2 Taş, kum, çakıl, su, alt temel, temel, vs. malzeme ve ariyet ocakları iş programına göre kullanılmaları gerekli oldukları tarihin 15 gün öncesine kadar bir tutanakla İdarece yükleniciye teslim edilir.

Ocakların her biri için taşıma yolu ve mesafesi bir tutanakla tespit edilir ve bu tespit edilen esaslarda, İdarenin önceden alınmış muvafakat olmadıkça değişiklik yapılamaz.
İnşaat süresince malzeme ocaklarından herhangi birinin bırakılması veya yeni ocaklar kullanılması için yüklenici İdareye yazılı teklifte bulunabilir. Ancak bu teklifin yapılması, İdarece kabulü veya reddi süre, tazminat vs. bakımından yüklenicinin herhangi bir istek veya itirazına hak vermez.

Yüklenici, İdarece yeniden kullanılması kabul veya kararlaştırılan ocakları, kendisine yapılacak yazılı tebligat tarihinden itibaren kullanmaya ve bunların tağdiye sınırları içine başka bir ocaktan malzeme getirmemeye ve aynı şekilde terkedilen ocakları derhal durdurmaya ve bu hususlarda düzenlenecek teslim veya iptal tutanaklarını derhal imzalamaya mecburdur.

Gerek İdarenin emri ve gerek yüklenicinin teklifi sonunda kullanılması veya terki kararlaştırılan ocaklar tutanakla tespit edilir ve bu tutanağa eski ocak durumuna göre çekilmiş malzemenin miktar, yer ve durumunu, yeni ocak durumuna göre yeni ekonomik tağdiye sınırlarını gösterir bir şema eklenir.

Her ocak değişikliği sonunda tespit edilen yeni tağdiye sınırları İdarenin tasdikini taşımak şartıyla yeni bir değişikliğe kadar muteberdir. Tağdiye sınırlarının tespitinde ocak verimi, eleme, yıkama, kırma ve taşıma bedelleri göz önünde tutulur.

33.14- Kanuni Sorumluluk

Yüklenici, sözleşme gereğince işini yapmakla yükümlü olmakla beraber uyulması gerekli her türlü Kanun, tüzük, kararname, karar ve benzeri amir hükümlerin gereğini yerine getirmek zorundadır. Bunları bilmemek bir mazeret teşkil etmez. Bu icapları yerine getirmek için yüklenici hiçbir istekte ve hak iddiasında bulunamaz. Özellikle İş Kanununun işçi hakları ve iş yerleri hakkındaki hükümleri ile çalışma şartları hakkındaki aşağıda yazılı hükümlerine titizlikle uyulacaktır.

...

33.15- Patlayıcı Madde Kullanılması

Patlayıcı madde kullanılması gerekli olduğu zaman ve yerlerde, gerek bu maddelerin muhafazası ve gerekse kullanılmasında, kazalara, mahsul, bina ve tesisat gibi sahipli şeylerin zarara uğramasına karşı gerekli bütün emniyet tertibatının alınmasından ve böyle bir halin vukuundan tamamen yüklenici sorumlu tutulacaktır. Demiryolu, kanal ve benzeri kamu hizmetlerine ait tesisatın civarında patlayıcı madde kullanılacağı hallerde, bağlı oldukları idarelerle temas edilerek muvafakatları alınmış bir programa göre çalışılacaktır.
Yanma, patlama vs. suretlerle iş yerinin ve civarının emniyetine zarar vermesi muhtemel olan akaryakıt, bitümlü malzeme, kereste ve benzeri malzeme de yukarıdaki esaslara uygun olarak muhafaza edilecek ve kullanılacaktır. Yüklenici bu malzemelere ait tüzük, yönetmelik vs. amir hükümlere aynen uyacak ve vukua gelecek zararlardan kusuru olsun olmasın sorumlu olacak ve bunları tazmin edecektir.

...

33.26- ÇED Uygulamaları

Yüklenici, ÇED Raporu / Proje Tanıtım Dosyası, Doğaya Yeniden Kazandırma Planı, Çevre Yönetim Planı, Rehabilitasyon Projesi ile Toprak Koruma Projesinde yer alan hususlara ve taahhütlere uygun olarak çalışacaktır. Yüklenici, Çevre Kanununa istinaden hazırlanan mevzuat ve ilgili diğer mevzuatlar çerçevesinde ilgili kurum - kuruluşlardan gerekli izinleri alacaktır.

33.27- Taş, Kum-Çakıl ve Ariyet Ocaklarının İşletilmesi

a) Bu işte, yüklenici tarafından önerilen ve atanması idare tarafından yapılacak Teknik Nezaretçi bulundurulması zorunludur. Teknik Nezaretçi ile ilgili her türlü gider yüklenici tarafından karşılanacaktır.

b) Maden Kanunu Uygulama Yönetmeliği gereğince ocaklardan alınan malzemelerin sevk fişleri ile sevk edilmesi zorunludur. Maden İşleri Genel Müdürlüğünden temin edilecek sevk fişlerinin bedeli yüklenici tarafından karşılanacaktır.

c) Yüklenici, İdare tarafından Teslim Tutanağı ekinde teslim edilen ocaklarda Hammadde Üretim İzin Belgesindeki koordinatlar dışında çalışamaz. Çalışılması halinde her türlü sorumluluk yükleniciye aittir.

d) Yüklenici, ocağı mutlaka basamak usulü ile işletecek, basamak usulünün uygulanamaması halinde, diğer işletme usulleri için Araştırma Başmühendisliğinden ve ÇED Şubesi Müdürlüğünden onay alacak, çalışacağı ocakla ilgili olarak İdarenin vereceği değerlere (Koordinat, basamak yüksekliği, basamak şev açısı, genel şev açısı) göre işletme imalat haritası yapacak ve imalat bu harita doğrultusunda gerçekleştirilecektir.

e) İşin bitiminde son durum imalat haritası (Röleve) yüklenici tarafından hazırlanarak, İdareye teslim edilecektir.

f) 1 yıldan fazla süreli işlerde her yılın Mart ayı sonuna kadar son durum imalat haritası yüklenici tarafından hazırlanarak, İdareye teslim edilecektir.

g) Yüklenici, işin bitiminde İdareye ait (Tahsisli ve İzinli) ocak ve konkasör sahası üzerindeki her türlü tesisi kaldırarak ocağı ve konkasör sahasını 15 gün içinde tutanakla İdareye teslim etmek zorundadır. Aksi takdirde İdarece yasal işlemler başlatacaktır.

h) Yüklenici tarafından idare adına Hammadde Üretim İznine bağlı olarak üretilen malzemenin başka kişi ve kuruluşlara satış veya hibe yoluyla verilmesi, ticarete konu edilmesi kesinlikle yasaktır. Aksi takdirde her türlü idari ve maddi cezadan yüklenici sorumludur.

ı) Sevk fişi, hakediş ile ödenen malzeme miktarları ve depolanan by pass miktarları imalat haritası ile uyumlu olacaktır. Uyumlu olmaması halinde her türlü idari ve maddi cezadan yüklenici sorumludur.

i) Maden Kanununun 7. maddesi gereğince çıkarılan Madencilik Faaliyetleri İzin Yönetmeliği ile ilgili kanun ve yönetmelikler çerçevesinde İdarenin uymakla yükümlü olduğu her türlü usul ve esaslardan işin yüklenicisi de sorumludur.

j) Yüklenici Hammadde Üretim İznine bağlı faaliyetler kapsamında diğer kişi ve kuruluşlara vereceği zararlardan doğrudan sorumludur.

Yukarıda belirtilen şartlara yüklenici tarafından uyulmaması durumunda Maden Kanunu ile diğer kanunlar çerçevesinde İdare aleyhine oluşacak her türlü idari ve maddi cezalar yükleniciye rücu edilir.” düzenlemesi bulunmaktadır.

İhale dokümanı kapsamında Milas-Yatağan Yolu (Km:0+000-36+130) Arası Toprak Tesviye, Sanat Yapıları, Köprü, Üst Yapı ve BSK İşleri İtenerer’in yer aldığı, söz konusu itinererde sadece projenin başlangıç ve sonuç yerleşimleri, proje kesimleri ve yol üst yapısına ilişkin bilgilerin yer aldığı görülmüştür. Ayrıca Sözleşme Tasarısı’nın 33.1’inci maddesinde ocakların ve depo yerlerinin bulunması, ruhsat ve giderleri ile işletilmesinin yükleniciye ait olduğu düzenlenmiştir.

Aşırı düşük teklif açıklamasında Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. tarafından taşıma mesafelerini gösteren belgelere yer verildiği, açıklama istenilen iş kalemleri içerisindeki nakliyelere ilişkin belgelendirmelerde nakliye analiz girdisinin bir kısmı için Karayolları nakliye formülünün, bir kısmı için ise üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin kullanıldığı görülmüştür. Kullanılan nakliye formülünde herhangi bir yanlışlığın bulunmadığı ve ARİYET iş kalemi içerisindeki ariyet kazısı nakli için öngörülen mesafenin idarenin yaklaşık maliyette öngördüğü mesafe ile uyumlu olduğu görülmüştür. Ancak ÖZEL BSK.22-T1, ÖZEL-ÜY2 iş kalemleri içerisinde yer alan malzemenin konkasörden plente nakli için öngörülen mesafenin idarenin yaklaşık maliyette öngördüğü mesafelerle uyumlu olmadığı belirlenmiştir.

Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından aşırı düşük teklif açıklaması nakliyelere ilişkin yardımcı analizlerin sunulduğu, söz konusu analizlerde Karayolları nakliye formüllerinin kullanıldığı, ariyet nakli için ise üçüncü kişilerden fiyat teklifi alındığı görülmüştür. Kullanılan nakliye formüllerinde herhangi bir yanlışlığın bulunmadığı ve ÖZEL BSK.22-T1, ÖZEL-ÜY2 iş kalemleri içerisinde yer alan mesafeleri için yardımcı analizlerde kullanılan taşıma mesafelerinin idarece yaklaşık maliyet hesabında dikkate alınan taşıma mesafeleriyle uyumlu olduğu görülmüştür. Ancak anılan İş Ortaklığı tarafından iş kalemine ilişkin sunulan analizde “Ariyet kazısı nakliye bedeli için teklif birim fiyat (0,30 TL/m3/km) alınmıştır. Arazi yapısı ve durumları değerlendirildiğinde (civarda bulunan mermer ve taş ocakları atıkları ve TKİ dekapaj sahası depo sahaları ve civar arazileri) gerek mühendislik, gerek yüklenici tecrübemizle ortalama 4.000 metreden daha kısa mesafelerde ariyet ocağı bulacağımız açıktır. Emniyette kalmak adına NAK-15 ARİYET KAZISI NAKLİ 12 km ortalama mesafe kabul edilerek hesap yapılmıştır. Buna göre ariyet kazısı nakli nakliye hesabı 12,00 km *0,30 m3/km=3,60 TL/m3 olarak hesaplanmıştır.” notuna yer verilmiştir. Anılan İş Ortaklığının üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifinde söz konusu nota dayalı olarak fiyat teklifi anlaşılmış olup, kullanılan taşıma mesafelerinin idarece yaklaşık maliyet hesabında dikkate alınan taşıma mesafeleriyle uyumlu olduğu görülmüştür.

Ayrıca İş Ortaklığının ariyet kazısı naklinde birimi m3 olarak dikkate aldığı görüldüğünden başvuru sahibinin bu husustaki iddiası yerinde görülmemiştir.

Bu itibarla, Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. tarafından nakliyeye ilişkin olarak yapılan açıklamaların mevzuata uygun olmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin bu hususa ilişkin iddiası yerinde görülmüştür.

Sözleşme Tasarısı’nın 33’üncü maddesinde ocakların ve depo yerlerinin bulunması, ruhsat ve giderleri ile işletmesinin yükleniciye ait olduğu, yüklenicinin ocakları Kanun, Yönetmelik, kurul raporları ve varsa ÇED/ÖNÇED raporuna uygun olarak çalıştıracağı, Maden Kanunu’nun 7. maddesi gereğince çıkarılan Madencilik Faaliyetleri İzin Yönetmeliği ile ilgili kanun ve yönetmelikler çerçevesinde idarenin uymakla yükümlü olduğu her türlü usul ve esaslardan işin yüklenicisinin sorumlu olduğu, belirtilen şartlara yüklenici tarafından uyulmaması durumunda Maden Kanunu ile diğer kanunlar çerçevesinde idare aleyhine oluşacak her türlü idari ve maddi cezaların yükleniciye rücu edileceği düzenlenmiştir. Söz konusu düzenlemeler ile ocakların ruhsat alım işleminden işletilmesine kadarki sürecin yükleniciye ait olduğu ve bu hususun sözleşmenin yürütülmesi sırasında idarece kontrol edileceği dikkate alındığında aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında bahse konu hususlara ilişkin belgelendirme yapılması zorunluluğunun bulunmadığı, Sözleşme Tasarısı düzenlemesinde de “yüklenici” ibaresi kullanılarak bu sorumlulukların işin yürütülmesi safahatına bırakıldığı anlaşılmıştır. Bu nedenle başvuru sahibinin bu konuya ilişkin iddiaları yerinde görülmemiştir.

Ayrıca başvuru sahibinin nakliyeye ilişkin olarak nakliye formülünün kullanılması gerektiği, nakliye girdisinin fiyat teklifi alınarak tevsik edilemeyeceği iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede, ihale mevzuatında aşırı düşük teklif açıklamalarında yer alan nakliye giderinin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınarak yaptırılamayacağına ilişkin bir hükmün yer almadığı ya da söz konusu durumu engelleyen bir düzenlemenin bulunmadığı görüldüğünden başvuru sahibinin bu husustaki iddiası yerinde görülmemiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde; “…

Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafından gerekçeli olarak;

…

karar verilir…” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında “İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında ise “…İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikayet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz.” açıklaması bulunmaktadır.

ÖZEL BSK.22-T1 analiz girdisi olan Taş Mastik Asfalt (TMA) için serttaş (bazalt) taş ocağı yerini gösterir hiçbir bilgi ve belgenin sunulmadığı, Bazalt taş ocağı mesafesinin varsayım olarak hesaplandığı, taş mastik asfalt üretimi için bazalt agregası için herhangi bir fiyat teklifi alınmadığı gibi ocak taahhütnamesi, ocak yerini gösterir itinererin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulmadığı, aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında ARİYET ocağı yerini gösterir itinererin sunulmadığı, kullanılması planlanan ariyet ocakları ile ilgili ruhsat ve izin belgeleri ile taahhütnamelerin sunulmadığı, ariyet ocağının yol güzergahında bulunabileceği, mermer ocakları ve TKİ’nin dekapaj atıklarının kullanılacağına ilişkin herhangi bir belge, bilgi ve tekniğe dayanmayan açıklamalarda bulunulduğu, kullanılması düşünülen ariyet ocağı ile ilgili olarak hiçbir bilgi ve belgenin aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunulmadığı, ariyet ocağından getirilecek malzemelerin nakliyelerine ilişkin fiyat teklifi alınmasının Kamu İhale Genel Tebliğine aykırı olduğu, istekliler tarafından hangi ariyet ocağının kullanılacağı belirtilmediği halde olmayan bir yer ve şartlar üzerine fiyat teklifinin gerçeği yansıtmayacağı, alınan fiyat tekliflerindeki birim m3 ve birim ton fiyatları incelendiğinde fiyat tekliflerini oluşturan fiyatlar arasında büyük çelişkilerin olduğunun görüleceği, bu durumun fiyatların defter kayıtlarına göre değil teklife uyacak şekilde düzenlendiğini gösterdiği, fiyat teklifinin geçmiş dönemlerdeki defter kayıtlarına göre düzenlenen aynı imalat veya hizmet için olması gereken taşıma yolunun belli olmadığı, ariyet ocağı klasının belli olmadığı, Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. ve Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından sunulan plentmiks temel, temel, bitümlü sıcak karışım agregaları fiyat teklifinin Menteş Köyü mevkiinde bulunan taş ocağı ve kırma eleme tesisinde üretileceği belirtildiği halde taş ocağı ile ilgili ruhsat, izin, taş ocağının fiyat teklifi verene ait olduğuna dair herhangi bir belgenin aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunulmadığı, alınan fiyat tekliflerinin idareye sunulduğu tarih itibariyle geçerlilik sürelerinin bittiği, fiyat teklifinde belirtilen agregaların Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan analizlerdeki agregalar ile aynı özellikte olmadığı, her agrega sınıfının tane boyutuna göre farklı özellik gösterdiği ve farklı üretim tekniği ve maliyet bileşenlerine sahip olduğundan fiyat teklifindeki agregaların ÖZEL BSK.22-T1, ÖZEL-ÜY2 analizlerindeki agregaları karşılamadığı iddialarına ilişkin olarak yapılan incelemede söz konusu iddianın idareye yapılan şikâyet başvurusunda yer almadığı tespit edilmiştir.

İdareye şikâyet başvurusunda yer verilmeyen ve idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda da yer almayan söz konusu iddianın itirazen şikâyet kapsamında değerlendirilmesi mümkün olmadığından bahse konu iddianın şekil yönünden reddine karar verilmesi gerekmektedir.

Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

4857 sayılı İş Kanunu’nun “Hafta tatili ücreti” başlıklı 46’ncı maddesinde “Bu Kanun kapsamına giren işyerlerinde, işçilere tatil gününden önce 63’üncü maddeye göre belirlenen iş günlerinde çalışmış olmaları koşulu ile yedi günlük bir zaman dilimi içinde kesintisiz en az yirmidört saat dinlenme (hafta tatili) verilir…” hükmü,

Anılan Kanun’un “Çalışma süresi” başlıklı 63’üncü maddesinde “Genel bakımdan çalışma süresi haftada en çok kırk beş saattir. Aksi kararlaştırılmamışsa bu süre, işyerlerinde haftanın çalışılan günlerine eşit ölçüde bölünerek uygulanır. Yer altı maden işlerinde çalışan işçilerin çalışma süresi; günde en çok yedi buçuk, haftada en çok otuz yedi buçuk saattir…” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “...45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz...” açıklaması bulunmaktadır.

4857 sayılı İş Kanunu'na göre haftalık çalışma süresinin en fazla 45 saat olduğu ve bir haftada en az 24 saat dinlenme izni verileceği, haftalık 45 saat çalışmanın haftanın kalan günlerine eşit olarak dağıtıldığında ise günlük 7,5 (45 / 6) saat olduğu, aylık çalışma süresinin ise 225 (7,5 X 30) saat olduğu, aylık brüt asgari ücretin ihale tarihinin içinde olduğu 2016 yılının ikinci dönemi için 1.647,00 TL olduğu, saatlik asgari ücretin ise 7,32 TL (1.647,00/225) olduğu, dolayısıyla teklif edilecek olan saatlik asgari ücretin 7,32 TL’nin altında olmaması gerektiği belirlenmiştir.

Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan belgeler incelendiğinde, ÖZEL BSK.22-T1, ÖZEL-ÜY2, ÖZEL-SY6, ÖZEL-SY3, ARİYET iş kalemlerine ait analizlerde yer alan işçilik fiyatları için ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin (7,32 TL) teklif edildiği belirlenmiş olup, söz konusu iş kalemine ait işçilik fiyatları için yapılan açıklamanın mevzuata uygun olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan belgeler incelendiğinde, ÖZEL BSK.22-T1, ÖZEL-ÜY2, ÖZEL-SY6, ÖZEL-SY3, ARİYET iş kalemlerine ait analizlerde yer alan işçilik fiyatları için ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin (7,32 TL) teklif edildiği belirlenmiş olup, söz konusu iş kalemine ait işçilik fiyatları için yapılan açıklamanın mevzuata uygun olduğu sonucuna ulaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:

Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. tarafından ÖZEL BSK.22-T1 ve ARİYET iş kalemleri içerisinde yer alan ve açıklama istenilen Ekskavatör ve dragline tipi makinalar 210 HP (21/2Yd3) analiz girdisi için 2016 yılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı rayicinin kullanıldığı, ÖZEL BSK.22-T1 iş kalemi içerisinde yer alan Konkasör (Primer 15x24 inç + sekonder 24x16 inç eleme ve yükleme tertibatlı 25 m3/saat 1 inç ve 40 m3/saat 2 inç randımanlı) analiz girdisi için de 2016 yılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı rayicinin kullanıldığı görülmüştür. Ancak ÖZEL-ÜY2 iş kalemi içerisinde yer alan ve açıklama istenilen Ekskavatör ve dragline tipi makinalar 210 HP (21/2Yd3) ve Konkasör (Primer 15x24 inç + sekonder 24x16 inç eleme ve yükleme tertibatlı 25 m3/saat 1 inç ve 40 m3/saat 2 inç randımanlı) analiz girdilerini tevsik edici herhangi bir belgelendirme yapılmadığı görülmüştür.

Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından ÖZEL BSK.22-T1, ÖZEL-ÜY2 ve ARİYET iş kalemleri içerisinde yer alan ve açıklama istenilen Ekskavatör ve dragline tipi makinalar 210 HP (21/2Yd3) ve Konkasör (Primer 15x24 inç + sekonder 24x16 inç eleme ve yükleme tertibatlı 25 m3/saat 1 inç ve 40 m3/saat 2 inç randımanlı) analiz girdisi için 2016 yılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı rayicinin kullanıldığı görülmüştür.

Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. tarafından ÖZEL-ÜY2 iş kalemi içerisinde yer alan ve açıklama istenilen makine ve ekipmanlara ilişkin tevsik edici herhangi bir belgelendirme yapılmadığından başvuru sahibinin söz konusu iddiasının Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. açısından yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

03.030 konkasör analiz girdisinin açıklama istenilen analiz girdisi olmasına rağmen rayiç bedeli Çevre ve Şehircilik Bakanlığı rayiç bedellerinde olmadığı, analizlerde teknik özellikleri farklı olan araç ve iş makineleri için ayrı birim fiyat kullanıldığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede söz konusu iddianın idareye yapılan şikâyet başvurusunda yer almadığı tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak:

Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. tarafından C30/37 beton harcı hazır beton harçları (ts en 206-1) için 23.09.2016 tarihinde Bodrum Beton Taah. İnş. Nak. Pet. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.den fiyat teklifi alındığı, söz konusu belgeye Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Osman Özyurt tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 23/09/2016 tarih ve (1) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalandığı ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelendiği görülmüştür.

Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından C30/37 hazır beton harcı için 05.08.2016 tarihinde Mustafa Yüksel Hazır Beton Maden. ve İnş. San. Tic. Ltd. Şti.den fiyat teklifi alındığı, C30/37 hazır beton harcı için alınan fiyat teklifine Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Özer Karadağ tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 05/08/2016 tarih ve (02) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalandığı ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelendiği görülmüştür.

Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. tarafından alınan fiyat teklifinde hazır beton harcının iş başında teslim edileceği, Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından alınan fiyat teklifinde ise teklifi veren firmanın hazır beton tesislerinde üretileceği anlaşılmıştır. Diğer taraftan idarece aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında hazır beton ile ilgili olarak herhangi bir kapasite raporunun istenilmediği, Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş.nin söz konusu raporu açıklama ekinde fazladan sunduğu, kapasite raporunun Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından sunulmamasının ise aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında bir belge eksikliği olarak değerlendirilemeyeceği belirlenmiştir.

Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) düzenleneceği, tutanakların fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenleneceği, meslek mensubu tarafından muhafaza edileceği ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyeceği düzenlenmiştir. Söz konusu tutanaklar ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde meslek mensubundan istenebilecektir. Söz konusu fiyat tekliflerinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13’üncü maddesine uygun olduğu görülmüş olup, idare tarafından yaklaşık maliyette hazır beton harcı için hesaplamada dikkate alınan birim fiyat ile uyumlu olduğu anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

Başvuru sahibinin 8’inci iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır Değer ve Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarının yayımlanmış birim fiyatları kullanılarak oluşturulan teklif birim fiyat listesi (Örnek)

Sıra No

Poz No

İş kaleminin adı

Kamu kurum ve kuruluş birim fiyatları

Teklif

Birim fiyatı alınan kurum/kuruluş

Kar ve genel gider dahil birim fiyat

Kar ve genel gider hariç birim fiyat

Teklif edilen kar ve genel gider

Teklif edilen birim fiyat

(TL)

16.001

150 dozlu demirsiz beton

Bayındırlık ve İskan Bakanlığı

97,86

16.002

200 dozlu demirsiz beton

Bayındırlık ve İskan Bakanlığı

104,00

105,00

16.003

250 dozlu demirsiz beton

Bayındırlık ve İskan Bakanlığı

110,13

88,10

15,86

103,96

…

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

45.1.13.4. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.)

45.1.13.4.1. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir. (Örnek: Karayolları Genel Müdürlüğü, İl Özel İdareleri, Belediyeler vb.nin sattıkları kum, çakıl, kırmataş vb. mallara ilişkin verdikleri fiyat teklifleri.)

45.1.13.6. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu olan mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (EK.O.7) ile açıklama yapılabilir.

45.1.13.13. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenecektir.

Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan belgeler incelendiğinde, ÖZEL BSK.22-T1, ÖZEL-ÜY2, ÖZEL-SY6, ÖZEL-SY3, ARİYET iş kalemlerindeki açıklama istenilecek analiz girdilerinin bir kısmı için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanmış rayiçlerin ve Karayolları Genel Müdürlüğünce yayımlanmış birim fiyatların kullanıldığı ve söz konusu fiyatlara ilişkin listenin birim fiyat poz numaraları da belirtilerek aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunulduğu görülmüştür.

Anılan istekli tarafından ÖZEL BSK.22-T1, ÖZEL-ÜY2, ÖZEL-SY6, ÖZEL-SY3, ARİYET iş kalemlerindeki açıklama istenilecek analiz girdilerinin bir kısmı için de üçüncü kişilerden fiyat teklifi alındığı görülmüştür. Söz konusu belgeler incelendiğinde;

- Kraton D1101 AT (katkı maddesi) için 23.09.2016 tarihinde Dolder Kimya Dış Tic. A.Ş.den fiyat teklifi alındığı, söz konusu belgeye Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Sinem Tezel tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 23/09/2016 tarih ve (7) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalandığı ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelendiği görülmüştür. Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. tarafından aşırı düşük teklif açıklamalarında katkı maddesi için fiyat teklifi alınan Dolder Kimya Dış Tic. A.Ş.ye ait 12.05.2016 tarihli İstanbul Ticaret Odası Faaliyet Belgesinin sunulduğu, söz konusu belgede Dolder Kimya Dış Tic. A.Ş.nin meşgalesinin “1) Bilumum kimyasal maddeler ve her türlü yardımcı kimyevi maddeler ve bunların üretiminde kullanılan mamul, yarı mamul, hammaddelerin yurt içi ve yurt dışı ticaretini ve depolamasını yapmak...4) Her türlü sınai, zirai ve ticari amaçlarla kullanılan organik ve inorganik kimyasal maddelerle, oto ve sanayi yağları, reçine, boya, tiner ve sair incelticiler, zamklar, kimyasal katalizörler, kimyevi maddeler ile gübrelerin ilk ve yardımcı unsurlarının fason işçiliğini yaptırmak, alım satım, ithalat ihracat, komisyonunu, dağıtım ve pazarlamasını yapmak...6) Her türlü temizlik malzemeleri, sıvı, toz ve katı deterjan çeşitleri, petro-kimya ürünlerin, evsel ve sınai gazların imalini, fason işçiliğini yapmak, yaptırmak, alımı, satımı, ithalini, ihracını, komisyonunu, dağıtım ve pazarlamasını yapmak...” olduğu görülmüştür.

- Elyaf için 23.09.2016 tarihinde Teknomet Mühendislik Temsilcilik ve Tic. Ltd. Şti.den fiyat teklifi alındığı, söz konusu belgeye Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Muharrem Hamurcu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 23/09/2016 tarih ve (2) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalandığı ve TÜRMOB kaşesinin basıldığı görülmüştür. Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. tarafından aşırı düşük teklif açıklamalarında katkı elyaf için fiyat teklifi alınan Teknomet Mühendislik Temsilcilik ve Tic. Ltd. Şti.ye ait 08.03.2016 tarihli Ankara Ticaret Odası Faaliyet Belgesinin sunulduğu, söz konusu belgede Teknomet Mühendislik Temsilcilik ve Tic. Ltd. Şti.nin iştigal konusunun çeşitli malların toptan ticareti olduğu görülmüştür.

- Sıcak karışımın plentten serim yerine nakli, Plent-miks temel malzemesinin plentten serim yerine nakli ve Ariyet kazısı nakli için 23.09.2016 tarihinde Famaş İnş. Malz. Nak. Taş ve Pet. Ür. San. Tic. Ltd. Şti.den fiyat teklifi alındığı, Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Ahmet Yavaş tarafından söz konusu belgelerden sıcak karışımın plentten serim yerine nakli için “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 23/09/2016 tarih ve (1) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin, Plent-miks temel malzemesinin plentten serim yerine nakli için “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 23/09/2016 tarih ve (2) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin ve ariyet kazısı nakli için “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 23/09/2016 tarih ve (3) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak her üç belgenin de imzalandığı ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelendiği görülmüştür. Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. tarafından aşırı düşük teklif açıklamalarında Sıcak karışımın plentten serim yerine nakli, Plent-miks temel malzemesinin plentten serim yerine nakli ve Ariyet kazısı nakli için fiyat teklifi alınan Famaş İnş. Malz. Nak. Taş ve Pet. Ür. San. Tic. Ltd. Şti.ye ait 10.02.2016 tarihli Torbalı Ticaret Odası Faaliyet Belgesinin sunulduğu, söz konusu belgede Famaş İnş. Malz. Nak. Taş ve Pet. Ür. San. Tic. Ltd. Şti.nin faaliyet konusunun otoyollar, karayolları, şehir içi yollar ve diğer araç veya yaya yollarının inşaatı olduğu görülmüştür.

-C30/37 beton harcı hazır beton harçları (ts en 206-1) için 23.09.2016 tarihinde Bodrum Beton Taah. İnş. Nak. Pet. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.den fiyat teklifi alındığı, söz konusu belgeye Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Osman Özyurt tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 23/09/2016 tarih ve (1) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalandığı ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelendiği görülmüştür. Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. tarafından aşırı düşük teklif açıklamalarında C30/37 beton harcı hazır beton harçları (ts en 206-1) için fiyat teklifi alınan Bodrum Beton Taah. İnş. Nak. Pet. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.ye ait 19.01.2016 tarihli Ankara Ticaret Odası Faaliyet Belgesinin sunulduğu, söz konusu belgede Bodrum Beton Taah. İnş. Nak. Pet. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin faaliyet konusunun hazır beton imalatı olduğu görülmüştür.

- Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 37,5 mm (1 1/2")lik agrega temini (işletme ruhsatı kendine ait olan taş ocağından), Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 25 mm (1") ve 19 mm (3/4”)lik agrega temini (işletme ruhsatı kendine ait olan taş ocağından), Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 12,5 mm (1/2") ve 9,5 mm (3/8”)lik agrega temini (işletme ruhsatı kendine ait olan taş ocağından), Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 4,75 mm (No:4) ve daha küçük agrega temini (işletme ruhsatı kendine ait olan taş ocağından) için 23.09.2016 tarihinde İTS İleri Teknik Sistemler İth. İhr. ve Pazar. Tic. Ltd. Şti.den fiyat teklifi alındığı, Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Osman Özyurt tarafından söz konusu belgelerden Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 37,5 mm (1 1/2")lik agrega temini (işletme ruhsatı kendine ait olan taş ocağından) için “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 23/09/2016 tarih ve (1) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin, Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 25 mm (1") ve 19 mm (3/4”)lik agrega temini (işletme ruhsatı kendine ait olan taş ocağından) için “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 23/09/2016 tarih ve (2) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin, Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 12,5 mm (1/2") ve 9,5 mm (3/8”)lik agrega temini (işletme ruhsatı kendine ait olan taş ocağından) için “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 23/09/2016 tarih ve (3) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin ve Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 4,75 mm (No:4) ve daha küçük agrega temini (işletme ruhsatı kendine ait olan taş ocağından) için “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 23/09/2016 tarih ve (4) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalandığı ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelendiği görülmüştür. Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. tarafından aşırı düşük teklif açıklamalarında Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 37,5 mm (1 1/2")lik agrega temini (işletme ruhsatı kendine ait olan taş ocağından), Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 25 mm (1") ve 19 mm (3/4”)lik agrega temini (işletme ruhsatı kendine ait olan taş ocağından), Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 12,5 mm (1/2") ve 9,5 mm (3/8”)lik agrega temini (işletme ruhsatı kendine ait olan taş ocağından), Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 4,75 mm (No:4) ve daha küçük agrega temini (işletme ruhsatı kendine ait olan taş ocağından) için fiyat teklifi alınan İTS İleri Teknik Sistemler İth. İhr. ve Pazar. Tic. Ltd. Şti.nin Cumhuriyet Vergi Dairesine kayıtlı bulunduğuna dair vergi levhasının sunulduğu ve söz konusu belgede İTS İleri Teknik Sistemler İth. İhr. ve Pazar. Tic. Ltd. Şti.nin faaliyet konusunun kireçtaşı (kalker) ocakçılığı (kireçtaşının kırılması ve parçalanması dahil) olduğu görülmüştür.

Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan belgeler incelendiğinde, ÖZEL BSK.22-T1, ÖZEL-ÜY2, ÖZEL-SY6, ÖZEL-SY3, ARİYET iş kalemlerindeki açıklama istenilecek analiz girdilerinin bir kısmı için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanmış rayiçlerin ve Karayolları Genel Müdürlüğünce yayımlanmış birim fiyatların kullanıldığı ve söz konusu fiyatlara ilişkin listenin birim fiyat poz numaraları da belirtilerek aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunulduğu görülmüştür.

Anılan İş Ortaklığı tarafından ÖZEL BSK.22-T1, ÖZEL-ÜY2, ÖZEL-SY6, ÖZEL-SY3, ARİYET iş kalemlerindeki açıklama istenilecek kalemlerin bir kısmı için de üçüncü kişilerden fiyat teklifi alındığı görülmüştür. Söz konusu belgeler incelendiğinde;

-C30/37 hazır beton harcı, ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 50 mm.lik temel ve alttemel malzemesi, ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş ince agrega NO.4 (4,75 mm) elekten geçen ve ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş kaba agrega NO.4 (4,75 mm) elek üstü için 05.08.2016 tarihinde Mustafa Yüksel Hazır Beton Maden. ve İnş. San. Tic. Ltd. Şti.den fiyat teklifi alındığı, söz konusu belgelerden C30/37 hazır beton harcı için alınan fiyat teklifine Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Özer Karadağ tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 05/08/2016 tarih ve (02) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalandığı ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelendiği, ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 50 mm.lik temel ve alttemel malzemesi, ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş ince agrega NO.4 (4,75 mm) elekten geçen ve ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş kaba agrega NO.4 (4,75 mm) elek üstü için alınan fiyat teklifine Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Özer Karadağ tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 05/08/2016 tarih ve (01) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalandığı ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelendiği görülmüştür. Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi’nin resmi internet sayfası olan “www.ticaretsicil.gov.tr”den yapılan sorgulama neticesinde 7 Ocak 2008 tarihli ve 6971 sayılı gazetede Mustafa Yüksel Hazır Beton Maden. ve İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin “...1) İnşaat sektöründe ve bilumum alanlarda kullanılan kum, çakıl, mıcır, agrega, hazır beton, hazır sıva, hazır harç imalatını yapmak, transmikserlerle taşıyarak kalıplara dökülmesini, pompalanmasını ve vibrasyon işlemlerine tabi tutmak, yerli ve yabancı diğer kuruluşlarca üretilen çimento, kireç, hazır beton ve benzeri ürünlerin alım satımını yapmak, alım satımına aracılık etmek, bu kuruluşların temsilcilik veya acenteliğini yapmak, her türlü kömür, taş ve maden ocakları veya sahaları almak bu sahalar için arama ve işletme ruhsatname ve imtiyaznameleri tedarik etmek, maden araştırması yapmak, her türlü revzleri işletmek, kiralamak, kiraya vermek veya devretmek, taş kırma işleri ve taştan kum imal edilmesi, bunlarla ilgili makine ve teçhizatın kurulması, satın alınması, satılması, kiralanması, kiraya verilmesi...” faaliyet alanlarında bulunduğu belirtilmiştir.

- Taş Mastik Asfalt İçin Modifiye Edici Katkı Malzemesi ve Taş Mastik Asfalt İçin Elyaf için 22.08.2016 tarihinde Doruk Petrokimya İç ve Dış Tic. San. Ltd. Şti.den fiyat teklifi alındığı, söz konusu belgelerden Taş Mastik Asfalt İçin Modifiye Edici Katkı Malzemesi için alınan fiyat teklifine Serbest Muhasebeci Mali Müşavir İskender Tavşan tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 22/08/2016 tarih ve (01) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalandığı ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelendiği, Taş Mastik Asfalt İçin Elyaf için alınan fiyat teklifine Serbest Muhasebeci Mali Müşavir İskender Tavşan tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 22/08/2016 tarih ve (02) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalandığı ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelendiği görülmüştür. Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi’nin resmi internet sayfası olan “www.ticaretsicil.gov.tr”den yapılan sorgulama neticesinde 22 Haziran 2015 tarihli ve 8846 sayılı gazetede Doruk Petrokimya İç ve Dış Tic. San. Ltd. Şti.nin “...Asfalt yapımı, asfalt kimyasalları hazırlamak, hazırlatmak, çizmek ve bu konularla ilgili taahhütlerde bulunmak, her türlü asfalt, asfalt kimyasalları malzemelerini, imal etmek, almak, satmak, pazarlamak, ithalatını ve ihracatını yapmak, asfalt ve asfalt kimyasalları konusuna giren her türlü yurt içi ve yurt dışı taahhüt ihalelerine katılmak, almak, yapmak veya taşeronlar vasıtasıyla yapmak, her türlü asfalt ve asfalt kimyasalları malzeme alımı, satımı, imalatı, ithalatını ve ihracatını yapmak, her türlü asfalt yapımı, asfalt yol yapımı ve bakım onarım işleri yapmak, bu işlerle ilgili olan ekipman ve cihazların bakımını, onarım işlerini yapmak ve asfalt kimyasalları cihazlarının ve makinelerinin bakım onarım işlerini yapmak, bu konuda resmi ve özel bütün ihalelere katılmak, her türlü asfalt ve asfalt kimyasalları makine ve ekipmanının yedek parça alımı ve satımı ile ithalatını ve ihracatını yapmak ve yine bu konuda, her türlü sarf malzemelerinin imalatı, ithalatı ile alım satımını yapmak, resmi, gayri resmi, özel ve tüzel kuruluşlarla, Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti Bakanlıklarının, Bağlı Genel Müdürlüklerin, Özel İdarelerin, Belediyelerin, Kamu İktisadi teşebbüsleri ile tamamı yabancı sermayeli veya yabancı sermaye ortaklığı bulunan kuruluşların yapacağı her türlü yol yapım ihalelerine katılmak, taahhütlerde bulunmak, her türlü yol yapım ürünlerini, malzemelerini imal etmek, almak, satmak, pazarlamak, ithalatını ve ihracatını yapmak, her türlü yol yapım işleri, alt zemin hazırlanması, üst yapının yapılması ve bu işler için kullanılacak malzemelerin alımı, satımı, işin gerektirdiği yol yapım ve asfalt tesislerinin ve donanımlarının alımı, satımı, kiralanması ve kiraya verilmesi işlerini yapmak, yurt içinde ve yurt dışında her türlü yol, stablize çalışmaları, beton yol, asfalt yol çalışmaları yapmak ve taahhütleri yerine getirmek....” faaliyet alanlarında bulunduğu belirtilmiştir.

-Her cins ve klastaki ocak ariyeti kazısının yol gövdesine ve depo sahasına nakli için 05.08.2016 tarihinde Kaya Grup Depo Antrepo Lojistik Nak. İnş. Taah. Hafr. Tur. Tic. Ltd. Şti.den fiyat teklifi alındığı, söz konusu fiyat teklifine Serbest Muhasebeci Mali Müşavir tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 05/08/2016 tarih ve (01) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalandığı ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelendiği görülmüştür. Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi’nin resmi internet sayfası olan “www.ticaretsicil.gov.tr”den yapılan sorgulama neticesinde 15 Nisan 2009 tarihli ve 346 sayılı gazetede Kaya Grup Depo Antrepo Lojistik Nak. İnş. Taah. Hafr. Tur. Tic. Ltd. Şti.nin “a) Her türlü kara hava ve deniz yolları ile yurt içi ve yurt dışı yolcu ve yük taşımacılığı yapmak taahhütlere girmek, başkalarına yaptırmak, bu hizmetler için gerekli arsa, bina araç, gereç ve yedek parça aksamını satın almak, satmak, kiralamak, kiraya vermek. b) Konusu ile ilgili yolcu taşımacılığı ve nakliyat sektöründe kullanılan araçlarla ilgili terminal ve park yeri kurmak, ... d) Karada, havada ve denizde çalışan her nevi nakil araçları ile yurt içinde ve yurt dışında her türlü mallar, yolcu yük ve eşyaların nakliyatı, taşımacılığı, komisyonculuğu, taşıma ve organizatörlüğü yapmak. e) Şirket karayolları üzerinde çalışan her nevi çekici, kamyon, otobüs, minibüs frigorifik tesisata haiz olan ve olmayan treyler akaryakıt, kimyevi madde, madeni yağ, çimento ve benzeri dökme malları taşıyabilen kara tankerleri ve her türlü hava nakil araçlarını, dahilden ve hariçten satın alma ve yolcu ile edinmek ve başkalarına kiraya vermek gerektiğinde satmak ve kargo taşımacılığı yapmak...” faaliyet alanlarında bulunduğu belirtilmiştir.

- Motorin için 05.08.2016 tarihinde Selvi Petrol Nak. İnş. Tur. Tic. Ltd. Şti.den fiyat teklifi alındığı, söz konusu fiyat teklifine Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Serkan Aktuğ Günaydın tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 05/08/2016 tarih ve (01) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalandığı ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelendiği görülmüştür. Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi’nin resmi internet sayfası olan “www.ticaretsicil.gov.tr”den yapılan sorgulama neticesinde 29 Mart 2006 tarihli ve 630 sayılı gazetede Selvi Petrol Nak. İnş. Tur. Tic. Ltd. Şti.nin “...a) Petrol ürünleri, Akaryakıt, Madeni yağlar, LPG ve Otogaz alım satımı, ithalat ve ihracatını yapmak...” faaliyet alanlarında bulunduğu belirtilmiştir.

- Nervürlü beton çelik çubuğu (Q8-Q12 mm.lik) ve Nervürlü beton çelik çubuğu (Q14-Q32 mm.lik) için 03.08.2016 tarihinde Bayraktarlar İnş. Tic. ve Nakl. Ltd. Şti.den fiyat teklifi alındığı, söz konusu fiyat teklifine Serbest Muhasebeci Mali Müşavir İrfan Yılmaz tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 03/08/2016 tarih ve (01) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalandığı ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelendiği görülmüştür. Ayrıca söz konusu belgede teklif edilen birim fiyatın İzmir (Foça) Demir Çelik Fabrikası’ndan teslimi için geçerli olduğu belirtilmiştir. 2. Sınıf Çam Kerestesi için 04.08.2016 tarihinde Sözenler Orman Ürünleri Tic. San. ve İnş. Ltd. Şti.den fiyat teklifi alındığı, söz konusu fiyat teklifine Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Mahmut Bulut tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 04/08/2016 tarih ve (01) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalandığı ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle TÜRMOB kaşesinin basıldığı görülmüştür. Amonyum nitrat, fuel oil karışımı için 01.09.2016 tarihinde Akbağ Av Malz. Hırdavat Tic. ve San. Ltd. Şti.den fiyat teklifi alındığı, söz konusu fiyat teklifine Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Kubilay Kapusuz tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 01/09/2016 tarih ve (01) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalandığı ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelendiği görülmüştür. Fiyat teklifi veren şirketlerin ticaret unvanında teklif verdikleri mala ilişkin faaliyet alanlarının yer aldığı, ayrıca hem Kurum tarafından hem de ihaleyi yapan idare tarafından araştırma yapılarak söz konusu üçüncü kişilerin fiyat teklifi verdikleri ürünlerin faaliyet alanlarında yer aldığı belirlenmiştir.

Ayrıca teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) düzenleneceği, tutanakların fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenleneceği, meslek mensubu tarafından muhafaza edileceği ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyeceği düzenlenmiştir. Söz konusu tutanaklar ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde meslek mensubundan istenebilecektir. Söz konusu fiyat tekliflerinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13’üncü maddesine uygun olduğu görülmüş olup, idare tarafından da fiyat tekliflerinin piyasa fiyatları ile uyumlu olduğu sonucuna varılarak tutanakların ayrıca talep edilmesine gerek duyulmamıştır.

Sonuç olarak Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. ve Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından sunulan ÖZEL BSK.22-T1, ÖZEL-ÜY2, ÖZEL-SY6, ÖZEL-SY3, ARİYET iş kalemlerine ilişkin açıklamalarda kullanılan kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanmış rayiçlerle ilgili listenin aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunulduğu, üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin de Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13’üncü maddesine uygun olduğu görüldüğünden başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan elyaf fiyat teklifinin satış tutarı tespit tutanağına göre düzenlendiğinin beyan edildiği, ek olarak sunulan maliyet tespit tutanağında satış tutarı ile ilgili bir açıklamanın olmadığı, fiyat teklifi veren firmanın da elyaf malzemesinin üreticisi değil yurtdışından ithal edilen ürünün Türkiye satıcısı olduğu da dikkate alındığında sunulan maliyet tespit tutanağının Kamu İhale Genel Tebliği’ne aykırı olduğu, fiyat teklifinin euro para birimi olarak düzenlendiği, euro fiyatının TL’ye dönüştürülmesinde TCMB efektif satış kuru kullanılması gerekirken döviz satış kurunun kullanıldığı, patlayıcı fiyat teklifi alınan firmaların satış ve faaliyet yerlerinin bulunduğu iller dikkate alındığında Trabzonda depo ederek satma yetkilerinin bulunduğu, patlayıcı madde alınması, satılması ve depolanması ile ilgili yönetmelik dikkate alındığında patlayıcı fiyat teklifi veren firmanın patlayıcı deposundan günlük giriş çıkış yapılması gerektiği dikkate alındığında teknik olarak günlük satışın mümkün olmayacağı, kereste fiyat teklifinin Trabzon veya Samsundan alındığı ve fiyat teklifi veren firmanın Muğla’da herhangi bir depo yapılanması olmadığı da dikkate alındığında fiyat teklifinin kabulünün mümkün olmadığı iddialarına ilişkin olarak yapılan incelemede söz konusu iddianın idareye yapılan şikâyet başvurusunda yer almadığı tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin 9’uncu iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde; “…

Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafından gerekçeli olarak;

…

karar verilir…” hükmü,

İncelenen ihalede başvuru sahibi tarafından itirazen şikâyet dilekçesinde aşırı düşük teklif açıklamalarında kullanılan analiz girdilerinden konkasörün Çevre ve Şehircilik Bakanlığı 2016 yılı rayiçlerinde herhangi bir karşılığı olmayan bir analiz girdisi olduğu halde benzer rayiç olan 03.030 (Y) rayiç bedelinin kullanıldığı, 03.030 Konkasör analiz girdisinin açıklama istenilen analiz girdisi olmasına rağmen rayiç bedelinin hiçbir tevsik edici belge kullanılmadan Çevre ve Şehircilik Bakanlığı rayiç bedellerinden düşük alındığı iddiasına yer verildiği, oysaki idareye şikâyet başvurusunda sadece ÖZEL-SY6 iş kalemine ilişkin söz konusu iddiaya yer verildiği görülmüş olup, itirazen şikâyet başvurusunda ÖZEL BSK.22-T1, ÖZEL-ÜY2, ÖZEL-SY6, ÖZEL-SY3, ARİYET iş kalemleri için iddia edilen hususun idareye şikayet başvurusunda sadece ÖZEL-SY6 iş kalemi için iddia edildiği görülmüştür.

Aktarılan mevzuat hükümleri çerçevesinde, idareye şikâyet başvurusunda yer verilmeyen ve idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda da yer almayan söz konusu ÖZEL BSK.22-T1, ÖZEL-ÜY2, ÖZEL-SY3, ARİYET iş kalemlerine yönelik iddianın itirazen şikâyet kapsamında değerlendirilmesi mümkün olmadığından bahse konu iddianın ÖZEL BSK.22-T1, ÖZEL-ÜY2, ÖZEL-SY3, ARİYET iş kalemleri için şekil yönünden reddine karar verilmesi gerekmektedir.

ÖZEL-SY6 iş kalemi açısından yapılan değerlendirme neticesinde, söz konusu iş kalemi içerisinde konkasör analiz girdisi yer almadığından başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

Başvuru sahibinin 10’uncu iddiasına ilişkin olarak:

Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. ve Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunulan belgeler incelendiğinde ÖZEL BSK.22-T1, ÖZEL-ÜY2, ÖZEL-SY6, ÖZEL-SY3, ARİYET iş kalemlerinin her biri için belli bir oranda kâr ve genel giderler öngörüldüğü, kaldı ki açıklama istenmeyen iş kalemleri içerisinde de kâr ve genel giderlerin bulunabileceği değerlendirilmiştir.

Diğer taraftan, söz konusu ihaleye teklif veren isteklilerin ihale konusu işin niteliğini ve Damga Vergisi, Kamu İhale Kurumu Payı ve teminatlar gibi giderleri de dikkate alarak basiretli bir tacir sıfatıyla tekliflerini oluşturabilecekleri ve söz konusu giderlerin her bir iş kalemi için ayrı ayrı öngörülen kâr ve genel giderler miktarından karşılanabileceği göz önüne alındığında başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, Taşyapı İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. ve Sağlamlar İnş. Hafr. Nakl. Tic. ve San. A.Ş. - Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Made. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının teklifinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Şinasi CANDAN

Başkan V.

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi

KİK Kararı: 2017/UY.I-449

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin