KİK Kararı: 2017/UY.I-3418

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/065
Gündem No : 42
Karar Tarihi : 19.12.2017
Karar No : 2017/UY.I-3418 Mahkeme Kararını Göster
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Heltaş İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları Genel Müdürlüğü Program ve İzleme Dairesi Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/355729 İhale Kayıt Numaralı “Narlı – Pazarcık – 8. Bl. Hd. Yolu Km: 0+600 - 45+500 Arası (Pazarcık Mev. Şehir Geçişi ve Çevre Yolu Dah.) Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü ve Bsk Üstyapı Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları Genel Müdürlüğü Program ve İzleme Dairesi Başkanlığı tarafından 24.08.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Narlı – Pazarcık – 8. Bl. Hd. Yolu Km: 0+600 - 45+500 Arası (Pazarcık Mev. Şehir Geçişi ve Çevre Yolu Dah.) Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü ve Bsk Üstyapı Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Heltaş İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 09.11.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 17.11.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 27.11.2017 tarih ve 65059 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 27.11.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/2990 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, başvuruya konu ihaleye sunmuş oldukları aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece uygun görülmediği ancak, idarenin söz konusu gerekçelerinin yerinde olmadığı şöyle ki;

a) NAP/01 poz numaralı “Her cins ve klastaki zeminde yarma kazısı yapılması ve kullanılması” iş kaleminin analiz girdileri içerisinde yer alan “Yarma kazısı taşınımı” analiz girdisi, yine anılan iş kalemi içerisinde yer alan “Ariyet ocağından getirilecek veya depoya gidecek kazı malzemelerinin taşınması (M=5000 m.)” analiz girdisi, NAP/02 “Her cins ve klastaki zeminde ocak ariyeti kazısı yapılması ve kullanılması” iş kalemi içerisinde yer alan “Ariyet ocağından getirilecek veya depoya gidecek kazı malzemelerinin taşınması (M=18000 m)” analiz girdisi ve NAP/09 poz numaralı “Ocak Taşı İle Moloz Taş İnşaat (Hazır Beton Harcı İle)” iş kaleminin analiz girdileri arasında yer alan “Taşın nakli” analiz girdisi için fiyat teklifleri ile sundukları açıklamaların, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.1.13’üncü maddesinde yer alan açıklamalara uygun olduğu ve söz konusu analiz girdilerine ilişkin idarece düzenlenen analiz formatlarında, nakliye formüllerinin düzenlenmemiş olması ve tespit ettikleri nakliye mesafelerinin idarenin belirlediği ilgili mesafelerle uyumlu olması nedeniyle uygun görülmesi gerektiği ve nakliye formülleri uyarınca söz konusu analiz girdilerine yönelik yapılan tutar değerlendirmelerinin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu,

b) NAP/41 poz numaralı iş kaleminin analiz girdileri arasında yer alan “PM alttemel ve temel karışımın plentten serim yerine nakli” analiz girdisine yönelik sundukları aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında, anılan analiz girdisinin nakliye hesaplamalarında 33,5 km mesafe öngördükleri, söz konusu mesafenin idare tarafından yaklaşık maliyet hesabında belirlenen nakliye mesafesinden daha yüksek bir mesafe olduğu ve söz konusu mesafe belirlemesinin taraflarına avantajlı bir durum oluşturmadığı, bu nedenle aşırı düşük teklif açıklamalarının söz konusu gerekçe ile uygun görülmemesinin mümkün olmadığı, ayrıca NAP/42 poz numaralı iş kaleminin; analiz girdileri arasında yer alan “Bitümün rafineriden şantiyeye nakli” analiz girdisinin ve “BSK karışımlarının plentten serim yerine nakli” analiz girdisine yönelik sundukları aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında, BSK karışımlarının plentten serim yerine nakli için 33,5 km’lik bir mesafe öngördükleri, bitümün rafineriden şantiyeye nakline ilişkin olarak ise 650 km’lik mesafe öngördükleri, söz konusu mesafe değerlerinin yaklaşık maliyet hesabında idarece dikkate alınan mesafelerden daha yüksek mesafeler olduğu, söz konusu mesafelerin taraflarına avantajlı bir durum oluşturmadığı, bu nedenle aşırı düşük teklif açıklamalarının söz konusu gerekçe ile uygun görülmemesinin mümkün olmadığı,

c) NAP/44 poz numaralı iş kalemine yönelik, idare tarafından aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısı kapsamında, ilgili poza ait toplam miktar ve birim belirtildiği ve paçal poz olan iş kalemine ilişkin bir detayın verilmediği, Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirtilen açıklamalar çerçevesinde ilgili poza ilişkin idare tarafından girdi üzerinde herhangi bir birleştirme, ayrıştırma yapılmadan SMMM tarafından onaylandığı ve tüm masraflar dahil olarak fiyat teklifi ile tevsik edildiği, aşırı düşük teklif açıklama talebi veya ihale dokümanında başka bir tevsik edici belgenin istenilmediği ve yapılacak imalatın prefabrik bir imalat olduğu (başka bir yerde yapılabilir) da dikkate alındığında, aşırı düşük teklif açıklamalarının bu gerekçe ile uygun görülmemesinin mevzuata aykırı olduğu,

d) NAP/09 poz numaralı ve NAP/30 poz numaralı iş kalemlerinin analiz girdileri arasında yer alan “C20/25 beton harcı (Nakliye dahil)” ve “C30/37 beton harcı (Nakliye dahil)” analiz girdilerine yönelik olarak fiyat teklifleri ile açıklama sundukları, anılan iş kalemlerine yönelik fiyat tekliflerinin maliyetler üzerinden değil ortalama satış tutarı üzerinden düzenlendiği, dolayısıyla beton santralinin kurulmamış olmasının dolayısıyla satış maliyetinin oluşmaması yönünde idarece belirlenen uygun bulunmama gerekçesinin yerinde olmadığı, fiyat teklifinde açıkça işyerine yakın belirlenecek taş ocağına kurulacağı beyan edilerek fiyat teklifi verildiği, dolayısıyla fiyat teklifi alınan firmanın faaliyet yeri ile işin yapılacağı yer arasındaki mesafeye göre nakliye hesaplaması yapılmasının kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu, idare tarafından aşırı düşük teklif açıklamasına esas analizlerde hazır beton girdisi için işyeri teslimi olarak fiyat teklifi sunulmasının istendiği, dolayısıyla işyeri teslimi olarak fiyat teklifi sunulmasının istendiği ve Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olarak SMMM tarafından onaylanan ve tüm masraflar dahil olarak işyeri teslimi şeklinde belirlenen şekil şartlarına uygun sundukları fiyat tekliflerinin uygun görülmesi gerektiği, söz konusu gerekçelerin kamu ihale mevzuatına ve emsal Kurul ve Mahkeme kararlarına aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

…

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

…

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

…

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

…

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir.

45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır.

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

45.1.13.3. İsteklinin teklifine konu çimento veya demir ürünlerine ilişkin açıklamalarında çimento veya demir ürünleri üreticisinin ilan edilmiş fiyat tarifelerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir.

45.1.13.4. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.)

45.1.13.4.1. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir. (Örnek: Karayolları Genel Müdürlüğü, İl Özel İdareleri, Belediyeler vb.nin sattıkları kum, çakıl, kırmataş vb. mallara ilişkin verdikleri fiyat teklifleri.)

45.1.13.5 İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatı, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir. (Örnek: EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatları vb.)

45.1.13.6. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu olan mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (EK.O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunmasına gerek bulunmayıp, sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter,.) SM, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.7. İstekliler tarafından yapılan açıklamada; malın ihale tarihi itibariyle stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda, stokta bulunan mala ilişkin “stok tespit tutanağı”nın (Ek-O.8) sunulması zorunludur. Stok tespit tutanağında ilgili malın ağırlıklı ortalama birim maliyeti gösterilecektir. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar, stok tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olamaz. Ayrıca stoklarda olduğu belirtilen söz konusu malın miktarının, ihale konusu işte kullanılacağı belirtilen miktardan az olması halinde eksik kalan miktar için bu Tebliğdeki diğer açıklama yöntemlerine uygun olarak açıklama yapılması gereklidir.

45.1.13.8. İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

45.1.13.10. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır.

45.1.13.11. Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

…

45.1.13.13. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenecektir.

45.1.13.14. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatlarının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmeyecektir.

45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.

…

45.1.16. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak istenen sürede açıklama yapmasına rağmen teklifi reddedilen isteklilerin açıklamalarının yeterli görülmeme nedenlerinin, sadece ilgili madde numaralarına atıf yapılmakla yetinilmeyerek hangi düzenlemeye aykırılık bulunduğu da belirtilmek suretiyle kesinleşen ihale kararının bildirilmesi zorunludur.

…

4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca, yukarıda yer alan açıklamalar çerçevesinde değerlendirilmesi gerekir.” açıklamaları yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalede idarece teklifi aşırı düşük olarak tespit edilen 14 istekliden EKAP üzerinden gönderilen aşırı düşük teklif açıklama talebi konulu yazılar ile aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, ihale komisyonu kararına göre, 13 isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması sunmadığı gerekçesiyle tekliflerinin reddedildiği, aynı kararda, başvuru sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının ise çeşitli gerekçelerle uygun görülmeyerek teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı ve ihalenin fiyat dışı unsurlara yönelik hesaplamalarda dikkate alınarak yapılan değerlendirmeler sonucunda sınır değerin üstünde geçerli teklif sahibi olarak tespit edilen, Özdemir İnş. Tur. En. San. ve Tic. A.Ş. - Su-Bar Grup İnş. Tic. ve San. A. Ş. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı görülmüştür.

İdarece başvuru sahibine 06.10.2017 tarihli EKAP üzerinden gönderilen aşırı düşük teklif açıklama talebi konulu yazısında, NAP/01, NAP/02, NAP/09,NAP/20, NAP/30, NAP/41, NAP/42 ve NAP/44 poz numaralı iş kalemlerinin açıklama istenilecek iş kalemleri olarak belirlendiğinin ifade edildiği ve söz konusu yazı ekinde anılan iş kalemlerine ilişkin düzenlenen analiz formatları ile açıklama istenmeyecek analiz girdileri listesine yer verildiği görülmüştür.

İhale işlem dosyası içerisinde yer alan tüm bilgi ve belgeler 28.11.2017 tarihli ve 29109 sayılı Kurum yazısı ile ihaleyi gerçekleştiren idareden istenilmiş olup, söz konusu yazıya cevaben 05.12.2017 tarihli ve 2017/6662 sayıyla Kurum kayıtlarına alınan 05.12.2017 tarihli ve 2996 sayılı yazı ve eki belgeler idarece gönderilmiş, ancak gönderilen belgeler içerisinde idarece yaklaşık maliyet hesabı kapsamında iş kalemlerine yönelik belirlenen tutarların ayrıntılarına ve hesaplamalarına ilişkin belgelerin, İdari ve Teknik Şartnameler ile birim fiyat tarifleri ve ihaleye ait Sözleşme Tasarısının yer almadığı görülmüştür.

Söz konusu belgeler 06.12.2017 tarihli ve 29989 sayılı Kurum yazısı ile ihaleyi gerçekleştiren idareden istenilmiş olup, söz konusu idarece anılan yazıya 12.12.2017 tarih ve 2017/68212 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan, 12.12.2017 tarihli ve 3054 sayılı yazı ile cevap verilmiş olup, söz konusu yazı ekinde, yaklaşık maliyet hesap cetveli, yaklaşık maliyet birim fiyat analiz icmali, analiz tabloları, 2017 yılı rayiç ve birim fiyatlara ilişkin Genel Müdürlük oluru, birim fiyat listeleri, İdari Şartname, birim fiyat tarifleri ve Sözleşme Tasarısı konulu belgelerin gönderildiği görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından şikâyete konu edilen hususların, sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasının idare tarafından uygun bulunmama gerekçelerine ilişkin olduğu görülmüş olup, idarenin başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun görülmeme gerekçelerinin mevzuata uygun olmadığı iddiası ile sınırlı olarak yapılan incelemede aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İtirazen şikâyet dilekçesinde iddia konusu yapılan iş kalemlerinin, NAP/01, NAP/02, NAP/09, NAP/30, NAP/41, NAP/42 ve NAP/44 poz numaralı iş kalemleri olduğu görülmüştür.

Başvuru sahibinin a) bölümünde yer alan iddiaları kapsamında yapılan incelemede:

Anılan iddia kapsamında başvuru sahibi tarafından,

NAP/01 poz numaralı “Her cins ve klastaki zeminde yarma kazısı yapılması ve kullanılması” iş kaleminin analiz girdileri içerisinde yer alan “Yarma kazısı taşınımı” analiz girdisi,

Yine anılan iş kalemi içerisinde yer alan “Ariyet ocağından getirilecek veya depoya gidecek kazı malzemelerinin taşınması (M=5000 m.)” analiz girdisi,

NAP/02 “Her cins ve klastaki zeminde ocak ariyeti kazısı yapılması ve kullanılması” iş kalemi içerisinde yer alan “Ariyet ocağından getirilecek veya depoya gidecek kazı malzemelerinin taşınması (M=18000 m)” analiz girdisi ve NAP/09 poz numaralı “Ocak Taşı İle Moloz Taş İnşaat (Hazır Beton Harcı İle)” iş kaleminin analiz girdileri arasında yer alan “Taşın nakli” analiz girdisi için fiyat teklifleri ile sundukları açıklamaların,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.1.13’üncü maddesinde yer alan açıklamalara uygun olduğu ve söz konusu analiz girdilerine ilişkin idarece düzenlenen analiz formatlarında, nakliye formüllerinin düzenlenmemiş olması ve tespit ettikleri nakliye mesafelerinin idarenin belirlediği ilgili mesafelerle uyumlu olması nedeniyle uygun görülmesi gerektiği ve nakliye formülleri uyarınca söz konusu analiz girdilerine yönelik yapılan tutar değerlendirmelerinin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu iddia edilmektedir.

İdarenin söz konusu analiz girdilerine yönelik açıklamaların uygun görülmemesine yönelik gerekçelerinin, “NAP/01 “Her cins ve klastaki zeminde yarma kazısı yapılması ve kullanılması” içerisinde yer alan “Yarma kazısı taşınımı” analiz girdisi için sunulan açıklamalarda tevsik edici bilgi ve belgenin sunulmadığı, ayrıca fiyat teklifinde belirlenen tutarın Karayolları Genel Müdürlüğü birim fiyat kitaplarında yer alan ilgili nakliye formülleri uyarınca hesaplanması gereken tutarın altında olduğu, ayrıca söz konusu iş kalemine ilişkin düzenlenen fiyat teklifinin satışı yapılan bir iş kalemine yönelik olmaması ve aynı tür girdi ve imalatlarla rutin olarak gerçekleştirilen imalatlar niteliğinde olmadığı, satış maliyetlerinin resmi defter ve muhasebe kayıtlarından çıkarılabilir nitelikte olmadığı yönünde gerekçelerle uygun görülmediği” yönünde olduğu, yine iddia konusu diğer analiz girdileri için de benzer gerekçelere yer verildiği görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından, idarece aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında açıklama istenilecek iş kalemi olarak belirlenen, NAP/01 “Her cins ve klastaki zeminde yarma kazısı yapılması ve kullanılması” iş kalemi içerisinde yer alan “Yarma kazısı taşınımı” analiz girdisi için öngörülen 1,40 TL birim fiyatı tevsik etmek üzere, Gündemler İnşaat Maden. Pet. Enrj. Nak. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. kaşeli ve imzalı fiyat teklifinin sunulduğu, söz konusu fiyat teklifinde, 10.000 mt mesafeye yarma kazısı taşınması için “0,14 TLx10,00 km=1,40” şeklinde işin cinsine yönelik hesaplama bilgisine yer verildiği, söz konusu fiyat teklifi üzerinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (11/10/2017) tarih ve (119) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yer aldığı,

Ayrıca yine söz konusu iş kalemi içerisinde yer alan “Ariyet ocağından getirilecek veya depoya gidecek kazı malzemelerinin taşınması (M=5000 m.)” analiz girdisi için öngörülen “0,70 TL” birim fiyatı tevsik etmek üzere ise, Gündemler İnşaat Maden. Pet. Enrj. Nak. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. kaşeli ve imzalı fiyat teklifinin sunulduğu, söz konusu fiyat teklifinde, ariyet ocağından getirilecek veya depoya gidecek kazı malz. taşınması 5.000 mt mesafeye için “0,14 TLx5,00 km=0,70” şeklinde işin cinsine yönelik hesaplama bilgisine yer verildiği, söz konusu fiyat teklifi üzerinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (11/10/2017) tarih ve (118) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yer aldığı,

Başvuru sahibi tarafından, idarece aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında açıklama istenilecek iş kalemi olarak belirlenen, NAP/02 “Her cins ve klastaki zeminde ocak ariyeti kazısı yapılması ve kullanılması” iş kalemi içerisinde yer alan “Ariyet ocağından getirilecek veya depoya gidecek kazı malzemelerinin taşınması (M=18000 m)” analiz girdisi için öngörülen “”2,52 TL” birim fiyatı tevsik etmek üzere, Gündemler İnşaat Maden. Pet. Enrj. Nak. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. kaşeli ve imzalı fiyat teklifinin sunulduğu, söz konusu fiyat teklifinde, 18,000 mt mesafeye ariyet ocağından getirilecek veya depoya gidecek kazı malz. taşınması için “0,14 TLx18,00 km=2,52” şeklinde işin cinsine yönelik hesaplama bilgisine yer verildiği, söz konusu fiyat teklifi üzerinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (11/10/2017) tarih ve (117) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yer aldığı,

Başvuru sahibi tarafından, idarece açıklama istenilecek iş kalemi olarak belirlenen, NAP/09 “Ocak taşı ile moloz taş inşaat (hazır beton harcı ile)” iş kalemi içerisinde yer alan “Taşın nakli” analiz girdisi için öngörülen “”4,69 TL” birim fiyatı tevsik etmek üzere Gündemler İnşaat Maden. Pet. Enrj. Nak. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. kaşeli ve imzalı fiyat teklifinin sunulduğu, söz konusu fiyat teklifinde, ocak taşının yola nakli 33,50 km mesafeye “0,14 TLx33,50 km=4,69” şeklinde işin cinsine yönelik hesaplama bilgisine yer verildiği, söz konusu fiyat teklifi üzerinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (11/10/2017) tarih ve (120) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yer aldığı görülmüştür.

Diğer taraftan anılan fiyat tekliflerinin ilgili meslek mensubu tarafından iletişim bilgilerine de yer verilerek imza ve kaşe altına alındığı görülmüştür.

İdarece, anılan iş kalemleri içerisinde düzenlenen söz konusu analiz girdilerinin hesaplanması açısından, herhangi bir poz numarası tanımına ve nakliye hesaplama formülü bilgisine yer verilmediği görülmüştür.

Anılan mevzuat hükümleri ve yapılan tespitler doğrultusunda idarece isteklilere verilen analiz formatlarında anılan nakliye maliyetinin hesaplanması için herhangi bir poz numarası, bir formül değeri belirtilmediği, anılan analiz girdilerinin söz konusu fiyat teklifleri ile açıklanmasının idarece anılan analiz girdilerine ilişkin hazırlanan analiz formatlarına aykırılık teşkil etmediği görülmüştür.

Diğer taraftan söz konusu fiyat tekliflerinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin ilgili maddesi uyarınca gerekli ibareleri taşıdığı ve meslek mensubu tarafından iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle imzalandığı, söz konusu belgelerde bu haliyle kamu ihale mevzuatına aykırılık bulunmadığı ayrıca söz konusu fiyat tekliflerinin ilgili meslek mensubunun sorumluluğu kapsamında dayanağının satış tutarı tespit tutanağı olarak belirtildiği görüldüğünden, idarece başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun görülmemesine yönelik gerekçelerin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin b) bölümünde yer alan iddiaları kapsamında yapılan incelemede:

Anılan iddia kapsamında başvuru sahibi tarafından,

NAP/41 poz numaralı iş kaleminin analiz girdileri arasında yer alan “PM alttemel ve temel karışımın plentten serim yerine nakli” analiz girdisine yönelik sundukları aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında, anılan analiz girdisinin nakliye hesaplamalarında 33,5 km mesafe öngördükleri, söz konusu mesafenin idare tarafından yaklaşık maliyet hesabında belirlenen nakliye mesafesinden daha yüksek bir mesafe olduğu ve söz konusu mesafe belirlemesinin taraflarına avantajlı bir durum oluşturmadığı, bu nedenle aşırı düşük teklif açıklamalarının söz konusu gerekçe ile uygun görülmemesinin mümkün olmadığı,

Ayrıca NAP/42 poz numaralı iş kaleminin; analiz girdileri arasında yer alan “Bitümün rafineriden şantiyeye nakli” analiz girdisinin ve “BSK karışımlarının plentten serim yerine nakli” analiz girdisine yönelik sundukları aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında, BSK karışımlarının plentten serim yerine nakli için 33,5 km’lik bir mesafe öngördükleri, bitümün rafineriden şantiyeye nakline ilişkin olarak ise 650 km’lik mesafe öngördükleri, söz konusu mesafe değerlerinin yaklaşık maliyet hesabında idarece dikkate alınan mesafelerden daha yüksek mesafeler olduğu, söz konusu mesafelerin taraflarına avantajlı bir durum oluşturmadığı, bu nedenle aşırı düşük teklif açıklamalarının söz konusu gerekçe ile uygun görülmemesinin mümkün olmadığı iddia edilmektedir.

İdarenin söz konusu analiz girdilerine yönelik sunulan açıklamaların uygun bulunmamasına yönelik gerekçelerinin ise, “NAP/41 poz numaralı “Plent-Miks Alttemel ve Plent-Miks Temel Yapılması (Kırılmış ve Elenmiş Ocak Taşı İle)” iş kaleminin analiz girdileri arasında yer alan “PM alttemel ve temel karışımın plentten serim yerine nakli” analiz girdisine yönelik olarak, başvuru sahibi tarafından, Pm alttemel ve PM temel karışımlarının yapılacağı plentin yerinin ve serim yerine olan mesafesini gösteren tevsik edici bir belgenin sunulmaması,

NAP/42 poz numaralı iş kaleminin analiz girdileri arasında yer alan “Bitümün rafineriden şantiyeye nakli” analiz girdisinin ve “BSK karışımlarının plentten serim yerine nakli” analiz girdisine yönelik sundukları açıklamalarda ise bsk karışımlarının yapılacağı plentin yerini, serim yerine olan mesafesini ve şantiyenin yeri ile rafineriden şantiyeye olan mesafeyi gösteren herhangi bir tevsik edici belgenin sunulmamasının Sözleşme Tasarısının 33.1’inci maddesinde yer alan düzenlemelere aykırı olduğu” yönünde olduğu görülmüştür.

Anılan düzenleme uyarınca, şantiye, soğuk ve sıcak karışım plentlerinin kurulacağı alanların yüklenici firma tarafından temin edileceği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi tarafından, idarece açıklama istenilecek iş kalemi olarak belirlenen,

NAP/41 poz numaralı “Plent-miks alttemel ve plent-miks temel yapılması (Kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile)” iş kalemi içerisinde yer alan “PM alttemel ve temel karışımın plentten serim yerine nakli F=Kx(0,0007xM+0,01))” analiz girdisine yönelik anılan nakliye formülünün belirtilerek açıklama sunulduğu, söz konusu açıklamada mesafe bilgisinin M=33,50 km olarak belirtildiği,

NAP/42 poz numaralı “24 cm. sıkışmış kalınlıkta, kırılmış ve elenmiş ocak taşı ve idare malı bitüm ile astarsız temel üzerine 1 m2 bitümlü sıcak karışım [11 cm. bitümlü sıcak temel tabakası (Tip-A), 8 cm. asfalt betonu binder tabakası ve performans artırıcı katkı maddeleri ve elyaf kullanılarak 5 cm. aşınma tabakası (Tip-1)] yapılması (İdare malı bitüm ile) iş kalemi içerisinde yer alan, “BSK Karışımların Plentten Serim Yerine Nakli F=Kx(0,0007xM+0,01)” analiz girdisinin de aynı nakliye formülü kullanılarak açıklandığı ve söz konusu açıklamada mesafe bilgisinin M=33,50 km olarak belirtildiği,

Diğer taraftan, başvuru sahibi tarafından yine NAP/42 poz numaralı iş kalemi içerisinde yer alan “Bitümün rafineriden şantiyeye nakli (F=KX(0,0007XM+0,01))” analiz girdisi için aynı nakliye formülü bilgilerine yer verilerek açıklama sunulduğu, söz konusu açıklamada mesafe bilgisinin 650 km olarak belirtildiği görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından söz konusu analiz girdilerine yönelik sunulan söz konusu açıklamalarda, idarece söz konusu analiz girdisine yönelik olarak yaklaşık maliyet hesabında belirlenen mesafelerle uyumlu ve bu mesafe bilgilerinin üzerinde mesafe öngörülerek açıklama sunulduğu, ayrıca aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında işyeri bilgilerini gösteren itinerer belgesinin de sunulduğu,

Bununla birlikte sunulan itinerer belgesinde “Bitümün rafineriden şantiyeye nakli” analiz girdisine yönelik esas alınan rafinerisi bilgisi olarak “Tüpraş Batman Rafineri” bilgisine yer verildiği ayrıca söz konusu imalatın bu doğrultuda hesaplama bilgilerine de yer verildiği görüldüğünden, idarenin anılan şartname maddesi düzenlemeleri uyarınca başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun görülmemesine yönelik gerekçelerinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır

Açıklanan nedenlerle başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının bu gerekçelerle reddedilemeyeceği sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin c) bölümünde yer alan iddiaları kapsamında yapılan incelemede:

Anılan iddia kapsamında başvuru sahibi tarafından,

NAP/44 poz numaralı iş kalemine yönelik, idare tarafından aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısı kapsamında, ilgili poza ait toplam miktar ve birim belirtildiği ve paçal poz olan iş kalemine ilişkin bir detayın verilmediği, Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirtilen açıklamalar çerçevesinde ilgili poza ilişkin idare tarafından girdi üzerinde herhangi bir birleştirme, ayrıştırma yapılmadan SMMM tarafından onaylandığı ve tüm masraflar dahil olarak fiyat teklifi ile tevsik edildiği, aşırı düşük teklif açıklama talebi veya ihale dokümanında başka bir tevsik edici belgenin istenilmediği ve yapılacak imalatın prefabrik bir imalat olduğu (başka bir yerde yapılabilir) da dikkate alındığında, aşırı düşük teklif açıklamalarının bu gerekçe ile uygun görülmemesinin mevzuata aykırı olduğu iddia edilmektedir.

İdarenin söz konusu analiz girdisine yönelik sunulan açıklamanın uygun görülmemesine yönelik gerekçesinin ise “İş kaleminin “H4B-W5-A veya B) performansa dayalı bir sistem olduğu ve bu sistemin yapılmasına ilişkin herhangi bir tevsik edici bilgi veya belgenin sunulmadığı görüldüğünden,” şeklinde olduğu görülmüştür.

İdarece aşırı düşük teklif açıklama yazısı ekinde teklifi aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilere gönderilen ve açıklama istenilen iş kalemleri içerisinde yer alan, NAP/44 poz numaralı “Prefabrik Beton Otokorkuluk Sistemi Yapılması ve Montajı (İndirme Bölgeleri, Son Elemanları, ve/veya Geçiş Elemanları ve Genleşme Ekleri Dahil) (H4B-W5-A veya B)” iş kalemine ilişkin hazırlanan analiz formatının, tüm sisteme ilişkin tek bir iş kalemi olarak yukarıda ifade edildiği haliyle düzenlendiği, söz konusu sistemin performansa dayalı sistem ayrıntılarının ne şekilde açıklanması gerektiğine yönelik ayrıca bir analiz girdisinin veya bilginin ise söz konusu analiz formatında düzenlenmediği görülmüştür.

Ayrıca söz konusu iş kalemi için idarece hazırlanan birim fiyat tarifi kapsamında da, söz konusu özelliklerin ayrıntılarına ilişkin bir hesaplama bilgisinin yer almadığı görülmüştür.

Ayrıca idarece yaklaşık maliyet hesabı ekinde söz konusu iş kalemine yönelik olarak düzenlenen analiz formatının da benzer şekilde düzenlendiği görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından, idarece açıklama istenilecek iş kalemi olarak belirlenen, NAP/44 “Prefabrik Beton Otokorkuluk Sistemi Yapılması ve Montajı (İndirme Bölgeleri, Son Elemanları, ve/veya Geçiş Elemanları ve Genleşme Ekleri Dahil) (H4B-W5-A veya B)”” iş kaleminin tevsiki amacıyla Trasis Trafik Sistemleri Elektronik San. Tic. Ltd. Şti. kaşeli ve imzalı fiyat teklifinin sunulduğu, söz konusu fiyat teklifinde, işin cinsinin “Prefabrik Beton Otokorkuluk Sistemi Yapılması ve Montajı (İndirme Bölgelerinde, Son Elemanları, ve/veya Geçiş Elemanları ve genişletme Ekleri Dahil) (H4B-W5-A veya B) (Herşey dahil)” olarak belirtildiği, söz konusu fiyat teklifi üzerinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (11/10/2017) tarih ve (3) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yer aldığı ve bahsi geçen fiyat teklifinde ilgili meslek mensubunun kaşe ve imzası ile iletişim bilgilerine de yer verildiği görülmüştür.

Yukarıda yer verilen tespitler uyarınca, başvuru sahibi tarafından söz konusu iş kalemine ilişkin sunulan açıklamada, idarece anılan iş kalemine yönelik olarak düzenlenen analiz formatının esas alındığı anlaşıldığından, idarece başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının bu gerekçeyle reddedilemeyeceği sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin d) bölümünde yer alan iddiaları kapsamında yapılan incelemede:

Anılan iddialar kapsamında başvuru sahibi tarafından,

NAP/09 poz numaralı ve NAP/30 poz numaralı iş kalemlerinin analiz girdileri arasında yer alan “C20/25 beton harcı (Nakliye dahil)” ve “C30/37 beton harcı (Nakliye dahil)” analiz girdilerine yönelik olarak fiyat teklifleri ile açıklama sundukları, anılan iş kalemlerine yönelik fiyat tekliflerinin maliyetler üzerinden değil ortalama satış tutarı üzerinden düzenlendiği, dolayısıyla beton santralinin kurulmamış olmasının dolayısıyla satış maliyetinin oluşmaması yönünde idarece belirlenen uygun bulunmama gerekçesinin yerinde olmadığı, fiyat teklifinde açıkça işyerine yakın belirlenecek taş ocağına kurulacağı beyan edilerek fiyat teklifi verildiği, dolayısıyla fiyat teklifi alınan firmanın faaliyet yeri ile işin yapılacağı yer arasındaki mesafeye göre nakliye hesaplaması yapılmasının kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu, idare tarafından aşırı düşük teklif açıklamasına esas analizlerde hazır beton girdisi için işyeri teslimi olarak fiyat teklifi sunulmasının istendiği, dolayısıyla işyeri teslimi olarak fiyat teklifi sunulmasının istendiği ve Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olarak SMMM tarafından onaylanan ve tüm masraflar dahil olarak işyeri teslimi şeklinde belirlenen şekil şartlarına uygun sundukları fiyat tekliflerinin uygun görülmesi gerektiği, söz konusu gerekçelerin kamu ihale mevzuatına ve emsal Kurul ve Mahkeme kararlarına aykırı olduğu iddia edilmektedir.

İhale komisyonu kararında, başvuru sahibi tarafından sunulan açıklamalarda, söz konusu analiz girdilerine yönelik açıklamaların uygun görülmemesine yönelik gerekçelerinin ise,

NAP/09 poz numaralı iş kalemi kapsamında yapılan değerlendirmelerde;

“Analiz girdileri arasında yer alan “C30/37 beton harcı (Nakliye dahil)” pozunun fiyat teklifini veren HAS MAN Petrol Gıda Nak. İnş. ve Taah. San. Tic. Ltd. Şti’nin vermiş olduğu teklifte ''İdarenin veya yüklenicin belirleyeceği taş ocağına beton santralinin kurulumu firmamıza aittir. ” denilmektedir.

Vermiş olduğu teklif birim fiyatı, satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlık ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan etmekle birlikte, beton santralinin kurulmamış olmasından dolayı söz konusu poz ile ilgili ihale konusu işe ilişkin herhangi bir satış maliyetinin oluşturulamayacağı görüldüğünden,

Diğer taraftan, firmanın faaliyette bulunduğu yer ile söz konusu işin yapılacağı yer arasındaki mesafenin M=424 km olduğu, Karayolları formülleri ile [F=Kx(0,0007xM+0,01 )xY] söz konusu pozun, sadece nakliye bedelinin 180,41 TL/m3 olduğu, alınan fiyat teklifinin ise 72,00 TL/m3 olduğu, bu iki tutar birlikte değerlendirildiğinde, teklif edilen fiyatın hayatın olağan akışına uygun olmadığı görüldüğünden” şeklinde,

NAP/30 poz numaralı iş kalemi kapsamında yapılan değerlendirmelerde;

“Analiz girdileri arasında yer alan “C20/25 beton harcı (Nakliye dahil)” pozunun fiyat teklifini veren HAS MAN Petrol Gıda Nak. İnş. ve Taah. San. Tic. Ltd. Şti’nin vermiş olduğu teklifte ''İdarenin veya yüklenicin belirleyeceği taş ocağına beton santralinin kurulumu firmamıza aittir. ” denilmektedir. Vermiş olduğu teklif birim fiyatı, satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlık ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan etmekle birlikte, beton santralinin kurulmamış olmasından dolayı söz konusu poz ile ilgili ihale konusu işe ilişkin herhangi bir satış maliyetinin oluşturulamayacağı görüldüğünden,

Diğer taraftan, firmanın faaliyette bulunduğu yer ile söz konusu işin yapılacağı yer arasındaki mesafenin M=424 km olduğu, Karayolları formülleri ile [F=Kx(0,0007xM+0,01 )xY] söz konusu pozun, sadece nakliye bedelinin 180,41 TL/m3 olduğu, alınan fiyat teklifinin ise 70,00 TL/m3 olduğu, bu iki tutar birlikte değerlendirildiğinde, teklif edilen fiyatın hayatın olağan akışına uygun olmadığı görüldüğünden” şeklinde olduğu,

Ayrıca başvuru sahibinin şikâyet başvurusu üzerine idarece alınan kararda söz konusu analiz girdilerinin uygun bulunmamasına yönelik ihale komisyonu kararında yer alan hususlara ek olarak “Aynı zamanda K.T.Ş’nin “Yaş Karışım Hazır Betonun Taşınması” başlıklı 308.07.04.01 nolu kısmında “…Karıştırma donanımı olan araçlarda veya transmikserle betonun boşaltma işlemi, çimento ile suyun ilk temasından itibaren 120 dakika sonunda (çimento ilk priz süresini geçmemesi kaydıyla) tamamlanmalıdır…” denilmektedir. Söz konusu fiyat teklifinin alındığı firmanın faaliyette bulunduğu yer ile söz konusu işin yapılacağı yer arasındaki mesafenin 424 km olduğu düşünüldüğünde, ihale dokümanı eki olan K.T.Ş’nde yer alan süre zarfında beton harcının dükümü yapılması mümkün olmadığından…” şeklinde gerekçelere de yer verildiği görülmüştür.

Karayolları Teknik Şartnamesi’nin “Yaş Karışım Hazır Betonun Taşınması” başlıklı 308.07.04.01’inci maddesinde ise “Katı kıvamdaki taze beton (SI) karıştırma donanımı olmayan araçlarla taşınabilir. Beton ile temas halinde olan taşıma yüzeyleri betonla reaksiyona girmemeli ve su kaybına neden olmamalıdır. Beton taşıma esnasında, güneş, yağış, rüzgâr, toz gibi dış etkenlerden geçirimsiz örtüler ile kapatılarak korunmalıdır.

Katı kıvamlı beton dışındaki taze beton, kullanım yerine sadece karıştırma donanımı olan araçlarla veya transmikserlerle taşınabilir. Beton, şantiyedeki boşaltma işleminin hemen öncesinde, homojen duruma gelmesi için bir kez daha karıştırılmalıdır.

Karıştırma donanımı olan araçlarla veya transmikserlerle betonun boşaltma işlemi, çimento ile suyun ilk temasından itibaren 120 dakika sonunda (çimento ilk priz süresini geçmemesi kaydıyla) tamamlanmalıdır.

Herhangi bir karıştırma donanımı olmayan araçlarla taşınan katı kıvamdaki taze beton ise çimento ve suyun ilk temasından itibaren en fazla 45 dakika sonunda yerine boşaltılmalıdır.

Normal şartlar için verilmiş olan bu sürelerde, hava şartlarından veya kimyasal katkı kullanılmasından dolayı priz süresinin hızlanması veya gecikmesi dikkate alınmalıdır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Anılan Şartname düzenlemesi uyarınca, betonun boşaltma işleminin, karıştırma donanımı olan araçlarla veya transmikserlerle yapılması durumunda çimento ile suyun ilk temasından itibaren 120 dakikaya kadar (çimento ilk priz süresini geçmemesi kaydıyla) tamamlanması gerektiği anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibi tarafından, idarece açıklama istenilecek iş kalemi olarak belirlenen, NAP/09 “Ocak taşı ile moloz taş inşaat (hazır beton harcı ile)” iş kalemi içerisinde yer alan “C/30/37 beton harcı (Nakliye dahil)” analiz girdisi için öngörülen 72,00 TL birim fiyatı tevsik etmek üzere, Has Man Petrol Gıda Nak İnş. ve Taah. San. Tic. Ltd. Şti. kaşeli ve imzalı fiyat teklifinin sunulduğu, söz konusu fiyat teklifinde “Narlı-Pazarcık-8 Bl. Hd. Yolu Km: 0+600 – 45+500 Arası (Pazarcık Mevkii Şehir Geçişi ve Çevre Yolu Dahil) Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü ve BSK Üstyapı Yapım İşi ile ilgili teknik şartname hükümleri, birim fiyat tarifleri ve ihale dokümanında belirtilen hususlar çerçevesinde, K.D.V. hariç aşağıda cinsi ve miktarına yer verilen iş kalemlerine ait teklif fiyatlarımızdır. İdarenin veya yüklenicinin belirleyeceği taş ocağına beton santralinin kurulumu firmamıza aittir.

İhale kayıt numarası: 2017/355729

İhale tarihi:24.08.2017

İşin cinsi Miktarı Bir. Fiyatı Tutarı (TL)+KDV

C 30/37 beton harcı (nakliye dahil) 1,00 m3 72,00 72,00

…” şeklinde düzenlendiği, ayrıca söz konusu fiyat teklifinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (11/10/2017) tarih ve (18) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yer aldığı ayrıca meslek mensubunun iletişim bilgileri ile kaşe ve imza bilgilerine yer verildiği görülmüştür.

Ayrıca açıklama istenilen iş kalemleri içerisinde yer alan NAP/30 poz numaralı “Köprülerde veya Heyelanlı Bölgelerde Ø 120 cm. Çapında Her Boyda Yerinde Dökme Kazık Yapılması (Hazır Beton Harcı İle)” iş kaleminin analiz girdileri arasında yer alan “C20/25 beton harcı (Nakliye dahil)” için öngörülen 70,00 TL birim fiyatı tevsik etmek üzere, Has Man Petrol Gıda Nak İnş. ve Taah. San. Tic. Ltd. Şti. kaşeli ve imzalı fiyat teklifinin sunulduğu, söz konusu fiyat teklifinde “Narlı-Pazarcık-8 Bl. Hd. Yolu Km: 0+600 – 45+500 Arası (Pazarcık Mevkii Şehir Geçişi ve Çevre Yolu Dahil) Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü ve BSK Üstyapı Yapım İşi ile ilgili teknik şartname hükümleri, birim fiyat tarifleri ve ihale dokümanında belirtilen hususlar çerçevesinde, K.D.V. hariç aşağıda cinsi ve miktarına yer verilen iş kalemlerine ait teklif fiyatlarımızdır. İdarenin veya yüklenicinin proje güzergahında göstereceği taş ocağına beton santrali kurulacak ve iş başında beton harcı teslimatı yapılacaktır.

İhale kayıt numarası: 2017/355729

İhale tarihi:24.08.2017

İşin cinsi Miktarı Bir. Fiyatı Tutarı (TL)+KDV

C 20/25 beton harcı (nakliye dahil) 1,00 m3 70,00 70,00

…” şeklinde düzenlendiği, ayrıca söz konusu fiyat teklifinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (11/10/2017) tarih ve (19) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yer aldığı ayrıca meslek mensubunun iletişim bilgileri ile kaşe ve imza bilgilerine yer verildiği görülmüştür.

Anılan istekli tarafından sunulan açıklamalar kapsamında C 20/25 beton harcı (nakliye dahil) analiz girdisi ve C/30/37 beton harcı (Nakliye dahil)” analiz girdisi için ayrı ayrı fiyat tekliflerinin sunulduğu görülmüştür.

Anılan fiyat teklifleri incelendiğinde, “C/30/37 beton harcı (Nakliye dahil)” analiz girdisi için sunulan fiyat teklifinde, “İdarenin veya yüklenicinin belirleyeceği taş ocağına beton santralinin kurulumu firmamıza aittir.” bilgisine, C 20/25 beton harcı (Nakliye dahil)” analiz girdisi için sunulan fiyat teklifinde “İdarenin veya yüklenicinin proje güzergahında göstereceği taş ocağına beton santrali kurulacak ve iş başında beton harcı teslimatı yapılacaktır.” bilgisine yer verildiği görülmüştür.

Anılan iş kalemlerine ilişkin hazırlanan birim fiyat tarifleri incelendiğinde,

NAP/09 “Ocak taşı ile moloz taş inşaat (hazır beton harcı ile) iş kaleminin birim fiyat tarifinin,“Nap/09 Ocak Taşı İle Moloz Taş İnşaat (Hazır Beton Harcı İle):

K.T.Ş. nin ilgili kısmındaki esaslar ve şartlar dahilinde, her sınıfta hazır beton harcıyla ocak taşı ile moloz taş inşaat yapılması.

Birim Fiyata Dahil Olan Masraflar :

Taşın; zati bedeli, ocaktan çıkarılması, vasıtalara yüklenmesi, taşınması, işyerinde boşaltılması, gerekli çimento ve suyun; işbaşında temini, harç için gerekli taş veya kum-çakılın; zati bedeli, ocak veya derelerden çıkarılması, konkasöre verilecek boyutta kırılması, vasıtalara yüklenmesi, ocak- konkasör arasında taşınması, boşaltılması, konkasöre verilmesi, kırılması, granülometrisine göre elenmesi, gerektiğinde yıkanması, vasıtalara yüklenmesi, taşınması, işyerinde boşaltılması, depolanması, kullanılması, moloz taşların K.T.Ş. nin ilgili kısmındaki boyut ve şartlara uygun olarak hazırlanması, inşaat yerindeki her türlü yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımaların yapılması, şablon, çalışma sehpası ve malzeme indirme düzeni için gerekli malzemelerin temini, her türlü malzeme zayiatı, çimento harcının hazırlanması, şablon, çalışma sehpası ve malzeme indirme düzeninin yapılması, projesine göre kuruda ve su içinde duvarın örülmesi, duvar cephelerinin muntazam görünmesini sağlamak maksadıyla yapılan işler karşılığı olan cephe zammı, priz müddetince duvarın sulanması suretiyle moloz taş inşaat yapılması için; derz yapılması için gerekli çimento, su ve yıkanmış kumun; zati bedeli, her türlü yüklenmesi, işbaşına taşınması, boşaltılması, depolanması ve muhafazası, harcın yapılması, duvar yüzeyinde bulunan, duvar işlenmesi sırasında kullanılmış harçların 3 cm. derinlikte sökülüp temizlenmesi, derz yerlerinin yıkanması, temizlenmiş ve yıkanmış derz yerlerine, hazırlanmış harcın doldurulması suretiyle derz yapılması, derzlere oluklu ve düzgün bir şekil verilmesi, prizi tamamlanıncaya kadar sulanarak zararlı tesirlerden korunması için lüzumlu her türlü işçilik, malzeme, makine, alet ve araç masrafları ile yüklenici karı ve genel masraflar.

Birim Fiyata Dahil Olmayan Masraflar :Yoktur.

Ölçü :Uygulama projesi ebatları üzerinden hesaplanan m3 cinsinden hacmidir.

Ödeme :Birim Fiyat Teklif Cetvelinde, Poz NAP/09 daki “Ocak Taşı İle Moloz Taş İnşaat (Hazır Beton Harcı İle)” m3 teklif birim fiyatı üzerinden yapılır.

Not :Karışımda kullanılacak agreganın; Teknik Şartnamelerde veya İdarece istenen özelliklere uygun olması koşuluyla dere veya taş ocaklarından temin edilmesi birim fiyatı değiştirmez.” şeklinde düzenlendiği,

NAP/30 poz numaralı “Köprülerde veya Heyelanlı Bölgelerde Ø 120 cm. Çapında Her Boyda Yerinde Dökme Kazık Yapılması (Hazır Beton Harcı İle)” iş kaleminin birim fiyat tarifinin ise,

“Nap/30 Köprülerde veya Heyelanlı Bölgelerde 0120 Cm Çapında Her Boyda Yerinde Dökme Kazık Yapılması (Hazır Beton Harcı İle) :

KTŞ’ nin ilgili kısımlarındaki esaslar ve şartlar dahilinde ve projesine uygun olarak, her sınıfta hazır beton harcı ile her derinlikte, her cins ve klastaki zeminde, kuruda veya su altında yerinde dökme kazık yapılması.

Birim Fiyata Dahil Olan Masraflar:

Gerekli makine ve teçhizatın temini, işbaşına getirilmesi, işletilmesi, fore kazık makinelerinin su içinde veya dışında çalışması için platformun hazırlanması, gerekli iskelenin yapılması, her cins çelik keson için gerekli malzemelerin işbaşında temini, kesonun imali, kaynak yapılması, kesilmesi, diş açılması, vidalanması, kuruda veya su altında, her cins ve klastaki zeminin, çelik keson kullanılarak kazılması, çıkan kazının vasıtalara yüklenmesi, Yapı Denetim Görevlisince gösterilen yere taşınması, boşaltılması, depo veya imla yerinde düzeltilmesi, projesinde gösterilen derinliğe kadar inilmesi, foraj esnasında istenilen kazık zemininden numunelerin alınması ve muhafazası, kazı, betonlama ve enjeksiyondan sonra çelik kesonun çekilmesi, her türlü malzeme zayiatı, beton için gerekli çimento, su ve katkı maddelerinin işyerinde temini, boşaltılması ve depolanması ve her türlü agreganın (kum-çakıl, taş); ocaklardan çıkarılması, konkasöre verilecek boyutta kırılması, vasıtalara yüklenmesi, ocak-konkasör arasında taşınması, boşaltılması, konkasöre verilmesi, kırılması, granülometrisine göre elenmesi, yıkanması, vasıtalara yüklenmesi, beton tesisine taşınması, boşaltılması, yapılacak laboratuvar deneyleri ve granülometrik analizlere göre istenilen mukavemeti temin edecek nispetlerde, ağırlık esasına göre çimento, katkı malzemeleri ve su ile birlikte (en az 4 bölmeli agrega silosu, tartı üniteleri, cebri karıştırıcı ve diğer mekanik aksam ile çimento silolarını içeren) beton tesisinde karıştırılarak beton imali, taze betonun transmikserlere boşaltılması, döküm yerine taşınması, muhafaza borusunun yerleştirilmesi, kuruda veya su altında gerekli alet ve edevatı kullanarak betonun dökülmesi ve beton dökerken betonarme demirlerinin yerinden oynamaması için gerekli tedbirlerin alınması, Yapı Denetim Görevlisince veya projesine göre istenen derinlikte kazık uçlarının kırılması ve yeniden betonlanması, betonun kürü, sertleşinceye kadar soğuktan ve sıcaktan korunması, beton numuneleri üzerinde gerekli deneylerin ve inşaatta yükleme deneylerinin yapılması, su içinde çalışma güçlüğü, inşaat yerindeki yüklemeler, yatay ve düşey taşımalar, boşaltmalar, yerinde dökme kazık yapılması, aşağıda "Birim Fiyata Dahil Olmayan Masraflar" başlığı altında sayılanlar dışında kalan diğer bütün işlerin yapılması için gerekli her türlü işçilik, malzeme, makine, alet ve edevat masrafları ile yüklenici kârı ve genel masraflar.

Birim Fiyata Dahil Olmayan Masraflar:

İnşaat bünyesine giren yuvarlak demir ve nervürlü çelik zati bedeli, yüklenmesi, taşınması, boşaltılması, istifi ve işçiliği.

Ölçü:

Kazık üst kotu ile kazık alt kotu arasındaki m. cinsinden boyudur.

Ödeme:

Birim Fiyat Teklif Cetvelinde, Poz NAP/30 daki " Köprülerde Veya Heyelanlı Bölgelerde 0120 Cm Çapında Her Boyda Yerinde Dökme Kazık Yapılması (Hazır Beton Harcı İle)” m. teklif birim fiyatı üzerinden ödenir.

Not:

(1) Tabii zemin; foraj kazısına fiilen başlanılan zemindir.

(2) Teknik gereklilik sebebiyle yapılması zorunlu olan tabii zemin ile kazık üst kotu arasındaki zeminin forajı için ilave bir ödeme yapılmayacak, teklif verenin bu maliyeti teklif birim fiyatına dahil ettiği düşünülecektir.

(3) Kazık çapının tespitinde; muhafaza borusu kullanılan kazıklarda muhafaza borusu iç çapı, muhafaza borusu kullanılmayanlarda ise temiz kazık çapı esas alınır. Kazık çapının projesinde belirtilen çaptan idarece kabul edilebilir ölçüde küçük olması halinde bu birim fiyat; “0,80 x ölçülen kazık çapı (metre cinsinden)” ifadesinden çıkan birden küçük değerle çarpılır ve bulunan bu birim fiyat ödemeye esas alınır. Dökülen kazık çapının projede gösterilenden daha büyük olması halinde ise birim fiyatta herhangi bir değişiklik yapılmaz ve verilen teklif birim fiyat aynen uygulanır.” şeklinde düzenlendiği görülmüştür.

Anılan istekli tarafından sunulan açıklamalar kapsamında, söz konusu hazır beton imalatlarının farklı bir ilden getirilmesine yönelik bir açıklamasının bulunmadığı ve idarenin bu varsayımdan hareketle imalatın hazır olarak 424 km mesafeden getirileceğine ve bu mesafeden getirilecek ürünün teklif fiyatının uygunluğuna yönelik yapılan değerlendirmeler uyarınca, başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun görülmemesine yönelik tesis edilen işlemlerinin ise yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan, NAP/30 poz numaralı imalatın gerçekleştirilmesine yönelik birim fiyat tarifleri uyarınca, ilgili teknik esaslara göre, çimento, katkı malzemeleri ve su ile birlikte (en az 4 bölmeli agrega silosu, tartı üniteleri, cebri karıştırıcı ve diğer mekanik aksam ile çimento silolarını içeren) beton tesisinde karıştırılarak beton imalinin yapılacağı ve taze betonun transmikserlere boşaltılacağı, diğer taraftan NAP/09 iş kalemi kapsamında kullanılacak beton harcının yüklenici tarafından birim fiyat tariflerinde belirtilen teknik şartlar uyarınca beton santralinde imal edilebilmesinin mümkün olduğu görülmüştür.

Anılan isteklinin açıklamaları incelendiğinde de, fiyat tekliflerinde, C 20/25 beton harcının m³ fiyatı için 70,00 TL, C 30/37 beton harcının m³ fiyatı için ise 72,00 TL fiyat öngörüldüğü ve söz konusu imalatların yapılması için beton santrali kurulumunun yapılacağının belirtildiği tespit edilmiştir.

Bu doğrultuda, ihale konusu işe yönelik beton imallerinin yapım maliyetinin tevsiki açısından sunulan fiyat tekliflerinde, beton santrallerinin kurulumunun da fiyat tekliflerine konu edildiği görülmüştür.

Ancak sunulan fiyat tekliflerinde, uyuşmazlığa konu beton santralinin kurulum maliyetini tevsik eder hiçbir bilgiye yer verilmediği, söz konusu hazır beton üretiminin tevsiki açısından öngörülen beton santrali kurulumlarının oluşturulmasına yönelik nakliye, malzeme, makine gibi maliyet bileşenlerinin neler olduğunun gösterilmediği, sunulan fiyat teklifleri ile yapılan açıklamaların söz konusu maliyet bileşenlerini de içerecek şekilde oluşturulmadığı, diğer bir deyişle fiyat tekliflerinde beton santralinin belirtilen yerlere kurulumuna yönelik satış maliyetlerinin oluşturulmasına esas hususların neler olduğunu açıklayıcı bir hususun bulunmadığı görülmüştür.

Diğer taraftan, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında da uyuşmazlığa konu beton santralinin işin başına nereden ve ne şekilde getirileceği ayrıca hangi taş ocağına ne gibi şartlarda kurulacağı, beton üretimi yapılacak taş ocağı ile döküm yapılacak yer arası ortalama taşıma mesafesinin neler olacağı hususları ve bu hususlara ilişkin giderleri gösterir fiyat tekliflerine konu beton santralinin kurulum maliyetini tevsik eder hiçbir bilgi ve belgeye de yer verilmediği görülmüştür.

Bu itibarla, anılan istekli tarafından C 30/37 beton harcı ile C 20/25 beton harcı analiz girdileri için uyuşmazlık konusu hususa yönelik yapılan açıklamaların kamu ihale mevzuatı kapsamında yeterli ve kabul edilebilir nitelikte olmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının idarece bu yönüyle uygun görülmemesinde kamu ihale mevzuatına aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Esasta
Oybirliği, gerekçede oyçokluğu ile karar verildi.

EK GEREKÇE

Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde yer alan iddiaların incelenmesi neticesinde, Kurulca “itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının (d) bölümünde yer alan iddiası kapsamında yapılan incelemede:

Başvuru sahibi aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında açıklanması istenilen NAP/09 poz numaralı ve NAP/30 poz numaralı iş kalemlerinin analiz girdileri arasında yer alan “C20/25 beton harcı (Nakliye dahil)” ve “C30/37 beton harcı (Nakliye dahil)” analiz girdilerinin açıklanması kapsamında HAS MAN Petrol Gıda Nak. İnş. ve Taah. San. Tic. Ltd. Şti.den almış olduğu fiyat teklifi ile açıklamıştır. Sunulan fiyat teklifleri incelendiğinde;

NAP/09 “Ocak taşı ile moloz taş inşaat (hazır beton harcı ile)” iş kalemi için 72,00 TL birim fiyat teklif edildiği, söz konusu fiyat teklifinde “…İdarenin veya yüklenicinin belirleyeceği taş ocağına beton santralinin kurulumu firmamıza aittir…”

Ayrıca “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (11/10/2017) tarih ve (18) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yer aldığı, belge üzerinde meslek mensubunun iletişim bilgileri ile kaşe ve imza bilgilerine yer verildiği,

NAP/30 poz numaralı “Köprülerde veya Heyelanlı Bölgelerde Ø 120 cm. Çapında Her Boyda Yerinde Dökme Kazık Yapılması (Hazır Beton Harcı İle)” iş kalemi için 70,00 TL birim fiyat teklif edildiği, söz konusu fiyat teklifinde “…İdarenin veya yüklenicinin proje güzergahında göstereceği taş ocağına beton santrali kurulacak ve iş başında beton harcı teslimatı yapılacaktır.”

Ayrıca “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (11/10/2017) tarih ve (19) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yer aldığı, belge üzerinde meslek mensubunun iletişim bilgileri ile kaşe ve imza bilgilerine yer verildiği görülmüştür.

İhale komisyonu yaptığı değerlendirmede başvuru sahibinin anılan analiz girdileri için yapmış olduğu açıklamayı,

NAP/09 poz numaralı iş kalemi için, fiyat teklifinde ''İdarenin veya yüklenicin belirleyeceği taş ocağına beton santralinin kurulumu firmamıza aittir. ” denilmektedir.

Vermiş olduğu teklif birim fiyatı, satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlık ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan etmekle birlikte, beton santralinin kurulmamış olmasından dolayı söz konusu poz ile ilgili ihale konusu işe ilişkin herhangi bir satış maliyetinin oluşturulamayacağı görüldüğünden,

Diğer taraftan, firmanın faaliyette bulunduğu yer ile söz konusu işin yapılacağı yer arasındaki mesafenin M=424 km olduğu, Karayolları formülleri ile [F=Kx(0,0007xM+0,01 )xY] söz konusu pozun, sadece nakliye bedelinin 180,41 TL/m3 olduğu, alınan fiyat teklifinin ise 72,00 TL/m3 olduğu, bu iki tutar birlikte değerlendirildiğinde, teklif edilen fiyatın hayatın olağan akışına uygun olmadığı görüldüğünden”,

NAP/30 poz numaralı iş kalemi için fiyat teklifinde ''İdarenin veya yüklenicin belirleyeceği taş ocağına beton santralinin kurulumu firmamıza aittir. ” denilmektedir. Vermiş olduğu teklif birim fiyatı, satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlık ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan etmekle birlikte, beton santralinin kurulmamış olmasından dolayı söz konusu poz ile ilgili ihale konusu işe ilişkin herhangi bir satış maliyetinin oluşturulamayacağı görüldüğünden,

Diğer taraftan, firmanın faaliyette bulunduğu yer ile söz konusu işin yapılacağı yer arasındaki mesafenin M=424 km olduğu, Karayolları formülleri ile [F=Kx(0,0007xM+0,01 )xY] söz konusu pozun, sadece nakliye bedelinin 180,41 TL/m3 olduğu, alınan fiyat teklifinin ise 70,00 TL/m3 olduğu, bu iki tutar birlikte değerlendirildiğinde, teklif edilen fiyatın hayatın olağan akışına uygun olmadığı görüldüğünden” gerekçeleriyle uygun bulmamıştır.

4734 sayılı Kanunun “Aşırı düşük teklifler başlıklı 38’inci maddesinde, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesi ve Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde aşırı düşük tekliflerin nası belirleneceği, hangi şartlarda açıklama istenilşeceği, açıklama istenilmesi halinde açıklamanın nasıl yapılacağı ve yapılan açıklamanın nasıl değerlendirileceği ayrıntılı bir şekilde düzenlenmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13. maddesinde, teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenleneceği, maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği, satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği, Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesinin zorunlu olduğu açıklanmıştır.

Yukarıda da açıklandığı üzere başvuru sahibi NAP/09 poz numaralı ve NAP/30 poz numaralı iş kalemlerinin analiz girdileri arasında yer alan “C20/25 beton harcı (Nakliye dahil)” ve “C30/37 beton harcı (Nakliye dahil)” analiz girdilerini üçüncü kişilerden aldığı fiyat teklifi ile açıkladığı, fiyat teklifinin satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak hazırlandığı, fiyat teklifi üzerinde “İdarenin veya yüklenicinin belirleyeceği taş ocağına beton santralinin kurulumu firmamıza aittir…” ve “…İdarenin veya yüklenicinin proje güzergahında göstereceği taş ocağına beton santrali kurulacak ve iş başında beton harcı teslimatı yapılacaktır.” ibarelerine yer verildiği, satış tutarı tespit tutanağının son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenebileceği, fiyat teklifi veren HAS MAN Petrol Gıda Nak. İnş. ve Taah. San. Tic. Ltd. Şti.nin faaliyette bulunduğu yer ile söz konusu işin yapılacağı yer arasındaki mesafenin M=424 km olduğu dikkate alındığında, anılan firmanın sözü edilen yerde ihale tarihine göre son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemi itibarı ile henüz bir imalatının olamayacağı, buna göre de satışta bulunamayacağı, satışta bulunulamayacağından Kamu İhale Genel Tebliğinin anılan açıklaması gereği satış tutarı tespit tutanağının oluşturulamayacağı, bu nedenle anılan analiz girdileri için sunulan fiyat teklifinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında kullanılamayacağı değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle, uyuşmazlığa konu ihalede başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının yukarıda tespiti yapılan aykırılık ve değerlendirmeler doğrultusunda da uygun bulunmaması ve kararda bu hususa yer verilmesi gerektiği yönündeki düşüncem ile Kurulun “itirazen şikayet başvurusunun reddine” niteliğindeki kararına katılıyorum.