KİK Kararı: 2017/UY.I-2805 (18 Ekim 2017)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/052
Gündem No : 13
Karar Tarihi : 18.10.2017
Karar No : 2017/UY.I-2805
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

(Pemco) Power Equipment & Materials Co.Ltd. - Efor Endüstriyel Tesisler Montaj İmalat ve İnş. A.Ş. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Elektrik Üretim A.Ş Genel Müdürlüğü(EÜAŞ) İnşaat Daire Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/272315 İhale Kayıt Numaralı “18 Mart Çan Termik Santralının 2X160 Mwe Gücündeki 1 ve 2 Üniteleri İçin Kireçtaşıyla Yaş Yıkama Prosesi ile Çalışan Baca Gazı Desülfürizasyon (Bgd) Tesisinin Kurulması ve İlgili Santral Kısımlarında Gerekli Her Türlü Modifikasyonların Yapılması” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Elektrik Üretim A.Ş Genel Müdürlüğü(EÜAŞ) İnşaat Daire Başkanlığı tarafından 18.07.2017 tarihinde pazarlık usulü ile gerçekleştirilen “18 Mart Çan Termik Santralının 2X160 Mwe Gücündeki 1 ve 2 Üniteleri İçin Kireçtaşıyla Yaş Yıkama Prosesi ile Çalışan Baca Gazı Desülfürizasyon (Bgd) Tesisinin Kurulması ve İlgili Santral Kısımlarında Gerekli Her Türlü Modifikasyonların Yapılması” ihalesine ilişkin olarak (Pemco) Power Equipment & Materials Co. Ltd. - Efor Endüstriyel Tesisler Montaj İmalat ve İnş. A.Ş. İş Ortaklığının 25.08.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 14.09.2017 tarih ve 51243 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.09.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/2321 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Pilot ortak (Pemco) Power Equipment & Materials Co. Ltd. tarafından sunulan iş bitirme belgesine konu “Mekke Enerji Santralindeki Gaz Türbinlerinin Komple Rehabilitasyonu” işinin benzer iş tanımına uygun görülmediği, ancak emsal kurul kararlarına göre belgeye konu işin ihale konusu işe özellik ve yapım tekniği olarak benzemesi durumunda belgenin kabul edilmesi gerektiği, dolayısıyla idarece rehabilitasyon adından hareketle uygunsuzluk tespiti yapılmasının yerinde olmadığı, rehabilitasyon teriminin iyileştirme anlamı taşıdığı, iyileştirmenin kapsamı içinde mevcut tesislerin bakım ve ıslahı yanında değiştirilmeye ihtiyacı olanlar bakımından yenilerinin imal ve inşasının da olduğu, belgeye konu işe ait sözleşme kapsamında 15 adet elektrofiltrelerin yenilenmesi (eskilerin sökülmesi ve yerine yeni modern elektrofiltrelerin montajı) işlerinin gerçekleştirildiği, belgeye konu işlerin tutarının istenen oranı sağladığı, öte yandan başvuruya konu ihale kapsamında sadece yeni tesislerin imal ve inşasının değil “İlgili Santral kısımlarında gerekli her türlü modifikasyonların yapılması” işinin de bulunduğu, dolayısıyla bu işin bir yönüyle rehabilitasyon kapsamında da olduğu, kaldı ki henüz Teknik Şartname’nin kesinleştirilmediği de dikkate alındığında esnek ve geniş yorum yapılması gerektiği,

2. Pilot ortak (Pemco) Power Equipment & Materials Co. Ltd. tarafından sunulan iş bitirme belgesi üzerinde sözleşme tarihi yerine sözleşmeye başlama tarihi ibaresinin bulunduğu, işin bitim tarihinin belirtilmediği, belge tanzim tarihinin yer almadığı gerekçesiyle belgenin şekil yönüyle uygun görülmediği, söz konusu iş 2011 yılında başladığına göre geçici kabulünün de 2011 ile 2015 yılları arasında bir tarihte gerçekleştiği, dolayısıyla belgede yer alan bilgilerden işin kesin kabulü yapıldığına göre geçici kabulünün de yapıldığı ve belgenin 15 yıllık ömrünün tamamlanmadığı sonucunun çıkarılacağı, bu çerçevede idarenin gerekçelerinin yerinde olmadığı,

3. Özel ortak Efor Endüstriyel Tesisler Montaj İmalat ve İnş. A.Ş. tarafından sunulan iş bitirme belgesinin yapım işine ilişkin değil hizmet işine ilişkin olduğu, İdari Şartname’de bakım-onarım ve rehabilitasyon işlerinin benzer iş kapsamında kabul edileceğine yönelik bir düzenleme olması sebebiyle belgeye konu “SEAŞ Soma TS 3. ve 4. Ünite Elektrofiltre Rehabilitasyonu” işinin benzer iş tanımına uygun olmadığı gerekçeleriyle belgenin kabul edilmediği, belgeye konu iş kapsamında mevcut bütün ESP’lerin söküldüğü, 3. ve 4. üniteler için tamamen yeni ve modern ESP’lerin yapıldığı, hem elektrofiltre rehabilitasyonu/yenilenmesi işinin hem de baca gazı arıtma tesisi işinin konsept olarak hemen hemen aynı olduğu, her iki işteki hedefin santraldan çıkan baca gazı içerisindeki katı partiküllerine ve SO2 emisyon değerlerini (kül dahil) limitler altına çekmek olduğu, ayrıca emsal Kurul kararlarına göre benzer iş uygun olmak kaydıyla mal/hizmet alımı ihalesinden elde edilen iş deneyim belgesinin yapım işi ihalelerinde kullanılabileceği,

4. Pilot ortak (Pemco) Power Equipment & Materials Co. Ltd. tarafından sunulan bilanço belgeleri ile gelir tablosunun ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait olmadığı gerekçesiyle söz konusu belgelerin uygun görülmediği, ancak söz konusu şirketin Suudi Arabistan yasalarına göre kurulduğu ve menşei bulunduğu ülkenin mevzuatına göre vergi işlemlerini gerçekleştirdiği, itirazen şikayet dilekçesi ekinde yer alan belgeden anlaşılacağı üzere Arabistan vergi mevzuatına göre bilanço döneminin 31.03 tarihinde dolduğu, vergi ve bilanço tasdik işlemlerinin bu tarihten sonra ikmal edilmesi gerektiği, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde geçen “…yılın ilk dört ayında olan ihalelerde…” ifadesindeki yıl terimini takvim yılı olarak değil bilanço yılı/mali yıl olarak anlamak gerektiği, aksi bir yorumun yabancı istekliler aleyhine eşitsizlik doğuracağı, ihale tarihi 18.07.2017 olduğundan 31.03 tarihli bilanço dönemine tabi şirket bakımından yılın ilk dört ayında gerçekleşen ihale durumunun söz konusu olduğu, dolayısıyla sunulan bilanço ve gelir tablolarının kabul edilmesi gerektiği,

iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) Aday veya isteklilerden, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik etmeleri için iş deneyim belgesi istenilmesi zorunludur.

…

(4) Yapım işlerinde iş deneyiminde değerlendirilecek benzer işlerin belirlendiği tebliğde belirtilen esaslara uygun biçimde, hangi nitelikteki iş ya da işlerin benzer iş kabul edileceği idarece tespit edilir ve ihale veya ön yeterlik dokümanı ile ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilanda veya davet mektubunda belirtilir.

…

(6) İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80’ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20’sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

(7) İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının tamamını sağlaması halinde; diğer ortaklar, istenen asgari iş deneyim tutarının % 40’ından az olmamak üzere, benzer işe ait olmayan bir yapım işine ilişkin belge sunabilirler. Bu durumda; yeterlikleri tespit edilenler arasından belli sayıda adayın davet edilmesinin öngörüldüğü belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılan ihalelerde, benzer işe ait olmayan yapım işine ilişkin iş deneyimleri, kısa listenin oluşturulmasında yapılan puanlamada dikkate alınmaz.” hükümleri yer almaktadır.

Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nde “Ek-1: Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Listesinde (A) ALT YAPI İŞLERİ

…

XIV. GRUP: TERMİK SANTRALLERİ

1. Katı yakıt santralleri

2. Sıvı yakıt santralleri

3. Doğalgaz santralleri

4. Jeotermal santralleri

…

XVI. GRUP: ENDÜSTRİYEL TESİS İNŞAATLARI

1. Her türlü entegre ve komple endüstriyel tesis ve fabrikalar

2. Petrol ve gaz üretim tesis ve platformları

3. Petrol rafineri ve terminalleri

4. Gaz terminalleri

5. Atık bertaraf etme tesisleri

6. Atık işleme tesisleri

7. Bacagazı arıtma tesisleri” olarak sayılmış, anılan Tebliğ’de “…2.4 (EK-1)’de yer alan listedeki işler ile ilgili, tamamlama, onarım, sondaj, yıkma, güçlendirme ve montaj işleri vb. yapım işlerine ilişkin benzer işler, yapılacak işin niteliği ile bu listedeki gruplar göz önüne alınarak ve rekabeti engellemeyecek şekilde idarelerce belirlenebilecektir.

…

2.8. Birden fazla gruptan işleri içeren iş deneyim belgelerinde, ihale konusu işe benzer nitelikteki işler değerlendirmeye alınır. Örneğin; bir rekreasyon alanı yapım işinde, iş kapsamında BIII grubuna giren bir bina inşasının da gerçekleştirilmesi durumunda; iş deneyim belgesi sahibi, BIII grubu işleri ayrıştırılmak suretiyle BIII grubu iş deneyimi istenen bir ihaleye katılabilecektir.” açıklamalarına yer verilmiştir.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin

a) Adı:18 Mart Çan Termik Santralının 2x160 MWe gücündeki 1 ve 2 Üniteleri için kireçtaşıyla yaş yıkama prosesi ile çalışan Baca Gazı Desülfürizasyon (BGD) Tesisinin Kurulması ve ilgili Santral kısımlarında gerekli her türlü modifikasyonların yapılması

b) Yatırım proje no'su/kodu:2017D000200

c) Miktarı ve türü:

2x160 MWe gücündeki Santral Üniteleri için 2 adet Baca Gazı Desülfürizasyon Üniteleri ile Ortak Tesislerin kurulması

2x160 MWe gücündeki Santral Üniteleri için 2 adet Baca Gazı Desülfürizasyon Üniteleri ile Ortak Tesislerin kurulması” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Yeterlik başvurusu için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. İstekli tarafından 135.000.000 TRY (Türk Lirası)'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80'ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20'sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

…

7.6. Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler:

Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğ’de yer alan A/XIV ya da A/XVI grubu işler benzer iş olarak kabul edilecektir.” düzenlemesi

Aynı Şartname’nin “Diğer Hususlar” başlıklı 51’inci maddesinde “51.3 Kapsam: 2x160 MWe gücündeki 18 Mart Çan Termik Santralına entegre edilecek, anahtar teslimi bazında bir Baca Gazı Desülfürizasyon Tesisinin kurulması ve bununla ilgili olarak Santral Tesis kısımlarında yapılması gerekli her türlü modifikasyonlar ve bağlantılar dahil işin tamamı için;

- Dizayn ve mühendislik hizmetleri,

- Tüm malzeme ve ekipman ile yedek parçaların testler dahil imalat ve temini,

- Nakliye,

- Sigorta,

- Gümrük işlemleri,

- İnşaat işleri,

- Montaj İşleri,

- İmalat ve montaj sırasındaki her türlü yurt içi ve şantiye faaliyetleri,

- Santralın işletme personelinin Baca Gazı Desülfürizasyon Tesisi için eğitilmesi,

- İmalat ve iş yeri testleri dahil tüm işlerin tamamlanması, işletmeye alma çalışmaları, Tesise yol verme, deneme işletmesi ve performans testleri,

-Test çalışması ve deneme işletmesinin nezaret ve sorumluluğu ile Geçici Kabul tarihinden itibaren 2 (iki) yıl işletme faaliyetlerinin nezaret sorumluluğu

- Garanti süresince bakım,

iş kapsamına dahildir.” düzenlemesi yer almıştır.

Teknik Şartname’nin “Genel Tanım ve Temin Kapsamı” başlıklı 1’inci bölümünde “1.1 Genel Tanım

Çanakkale/Çan da, Elektrik Üretim Anonim Şirketi Genel Müdürlüğü (EÜAŞ)’ın sahibi olduğu 2 x 160 MWe gücündeki 18 Mart Çan Termik Santralı 1.ve 2.üniteleri için anahtar teslimi bazında gerçekleştirilecek olan Baca Gazı Desülfürizasyon (BGD) Tesisinin tasarım ve yapım konsepti burada tanımlanmaktadır ve bundan sonra ‘Tesis’ olarak adlandırılacak olan BGD tesisi kireçtaşı ile yaş yıkama prosesinde olacaktır.

2x160 MWe 18 Mart Çan Termik Santralı, Dolaşımlı Akışkan Yatak Kazan teknolojisi ile BGD Tesisi dikkate alınmadan tasarlanmış ve kurulmuştur. Dolayısıyla BGD Tesisi, Termik Santral Ünitelerinin işletme özellikleri ve karakteristiklerinin BGD tesisinden etkilenmeyeceği şekilde projelendirilecektir.

Yüklenici tarafından kurulacak BGD Tesisi, Teknik Şartname” Bölüm IV’de tanımlanmıştır.

BGD sistemi esas itibarıyla aşağıdaki üç alt sistemden oluşmaktadır:

1. Baca gazı yıkama sistemi,

2. Kireçtaşı alma, depolama ve kireçtaşı çamuru hazırlama sistemi

3. Alçıtaşı ön susuzlaştırma sistemi ve Kül/alçıtaşı çamuru karıştırma sistemi

1.2 Temin Sınırları

Bu sözleşmenin temin sınırları, anahtar teslimi esasında işletme personelinin eğitimi dahil, tasarım, imalat ve/veya tedarik, yapım, montaj, testler, başarılı işletmeye alma, 2 (iki) yıllık garanti döneminde ticari işletme süpervizörlüğü, garanti dönemindeki bakım işleri ve komple Baca Gazı Desülfürizasyon Tesisini garanti etmekten oluşur. Tesis Çanakkale/Çan’da bulunan 2 kazandan oluşan ve yerli linyit kömürü yakan 2 x 160 MWe 18 Mart Çan Termik Santralına entegre edilecektir.

Yüksek verim, düşük yatırım maliyeti, minimum yapım süresi, yüksek emre amadelik ve güvenilirlik, düşük işletme ve bakım maliyetleri, basitlik, estetiklik ve kanıtlanmış tasarımın sağlandığı bir Baca Gazı Desülfürizasyon Tesisine sahip olmak için, aşağıda verilen bütün gerekli tesisler, ekipman, malzeme, mühendislik, işçilik ve diğer hizmetler temin kapsamında olacaktır;

Sistemlerin mühendislik ve tasarım hizmetleri,

• Teknik garantiler ve güvenilir sürekli bir işletme ile gerekli donanımlara ilişkin olarak projeleri, çizimleri, planları, bilgileri, talimatları, bakım kılavuzlarını ve dokümanları zamanında teslim etme,

• İmalat, montaj, malzemeleri şantiye sahasına teslim etmek ve iyi koşullarda depolamak ve tüm yapım alanını tel çit ve koruyucular ile güvenlik altına alma,

• Zemin Etüdü veya Jeoteknik Araştırma

• Gerekli kazı ve tesviye işleri dahil iş sahasının hazırlanması,

Ekipman ve tesis kısımlarının şartnamelerine göre koruyucu boya veya kaplama ile kaplanması

• İmalat yerlerinde malzemelerin muayene ve testlerini ilgili standartların en son baskılarına göre yapma,

• BGD Tesisinin tüm alt sistemlerinin yapım, montaj ve süpervizyonu,

• Tüm inşaat işleri,

• Saha testleri,

• Ayarların yapılması, ön testler, işletmeye alma, sıcak testler, deneme işletmesi, Teknik Şartnamede ve Sözleşmede tanımlanan garantilerin temin edilmesi,

• Test çalışması, deneme işletmesi, işletmeye alma süpervizyonu ve sorumluluğu ile iki yıl süreyle ticari işletmeye nezaret etme,

• Montaj, performans testleri ve işletmeye alma için kullanılacak özel takımlar, aletler ve cihazların temini,

• Tesis komponentlerinin işletme, bakım, tamir ve değiştirilmesi için bir (1) komple hiç kullanılmamış yeni özel takımlar ve ekipmanlar seti,

• EÜAŞ işletme personeline yeterli bir eğitim temin etmek.” düzenlemeleri yer almıştır.

14.08.2017 tarihinde düzenlenen yeterlik değerlendirme tutanağında Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nin 2.4’üncü maddesinde “EK-1)’de yer alan listedeki işler ile ilgili, tamamlama, onarım, sondaj, yıkma, güçlendirme ve montaj işleri vb. yapım işlerine ilişkin benzer işler, yapılacak işin niteliği ile bu listedeki gruplar göz önüne alınarak ve rekabeti engellemeyecek şekilde idarelerce belirlenebilecektir.” düzenlemesine karşılık İdari Şartname’de bu yönde bir düzenlemeye yer verilmediği, bakım-onarım, rehabilitasyon işlerinin benzer iş olarak tanımlanmadığı, bu bağlamda (Pemco) Power Equipment & Materials Co. Ltd. tarafından sunulan iş deneyim belgesine konu “Mekke Enerji Santralindeki Gaz Türbinlerinin Komple Rehabilitasyonu” işinin İhale İlanı ve İdari Şartname’de belirlenen benzer iş tanımına uygun olmadığı tespiti yapılmıştır.

Yapılan incelemede başvuru sahibi iş ortaklığı tarafından pilot ortak (Pemco) Power Equipment & Materials Co. Ltd.nin iş deneyiminin tevsiki amacıyla “Mekke Enerji Santralindeki Gaz Türbinlerinin Komple Rehabilitasyonu” işine ait yabancı dilde düzenlenmiş iş bitirme belgesi ve Türkçe tercümesinin sunulduğu, belgede sözleşme bedelinin 520.864.770,00 SAR olarak belirtildiği görülmüştür.

Kamu ihale mevzuatı uyarınca idarelerce tamamlama, onarım, sondaj, yıkma, güçlendirme ve montaj vb. işlere ilişkin iş deneyim belgelerinin kabul edilebilmesi için ihale dokümanında buna ilişkin düzenlemenin yapılması gerekmektedir. İncelenen ihalede, benzer işin yalnızca A/XIV ya da A/XVI grubu kapsamındaki işler olarak belirlendiği, bu gruplar veya diğer herhangi bir gruba ait işlerle ilgili, tamamlama, onarım, sondaj, yıkma, güçlendirme ve montaj ya da rehabilitasyon/iyileştirme gibi işlerin de benzer iş kapsamında kabul edileceğine ilişkin bir düzenleme yapılmadığı görülmüştür.

Öte yandan başvuruya konu ihalenin “18 Mart Çan Termik Santralının 2x160 MWe gücündeki 1 ve 2 Üniteleri için kireçtaşıyla yaş yıkama prosesi ile çalışan Baca Gazı Desülfürizasyon (BGD) Tesisinin Kurulması ve ilgili Santral kısımlarında gerekli her türlü modifikasyonların yapılması” işi olduğu, dolayısıyla ihale konusu iş kapsamında esas itibariyle Baca Gazı Desülfürizasyon (BGD) tesisinin kurulması işinin yapılacağı, her türlü modifikasyonların yapılması işlerinin kurulacak (BGD) tesisi ile bağlantılı olduğu, dolayısıyla ihale konusu işin rehabilitasyon işini içermediği anlaşılmaktadır.

Bu çerçevede (Pemco) Power Equipment & Materials Co. Ltd.nin iş deneyiminin tevsiki amacıyla sunulan iş deneyim belgesine konu “Mekke Enerji Santralindeki Gaz Türbinlerinin Komple Rehabilitasyonu” işinin idarece A/XIV ya da A/XVI grubu olarak belirlenen benzer iş tanımına ve ihale konusu işe uygun olmadığı anlaşıldığından, söz konusu belgenin idarece uygun görülmemesi işleminde kamu ihale mevzuatına aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 39’uncu maddesinin onaltıncı fıkrasında “Belge düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara yurt dışında gerçekleştirilen işler hariç yurt dışında gerçekleştirilen diğer işlerle ilgili olarak, iş deneyimini tevsik için, o ülke mevzuatına göre, iş sahibinin adı veya unvanı, işin yapıldığı yer ve niteliği, yüklenicinin, ilgisine göre fiilen denetleme veya yönetme faaliyetlerinde bulunanların adı veya unvanı, sözleşme bedeli ve tarihi ile işin bitim tarihini içerecek şekilde düzenlenmiş belgenin sunulması gereklidir.” hükmü yer almaktadır.

14.08.2017 tarihinde düzenlenen yeterlik değerlendirme tutanağında (Pemco) Power Equipment & Materials Co. Ltd. tarafından sunulan iş deneyim belgesinde sözleşme tarihi yerine sözleşmeye başlama tarihi ibaresinin, işin bitim tarihinin belirtilmediği, Türkçe tercümesinde belge tanzim tarihinin yer almadığı hususlarının tespit edildiği görülmüştür.

Başvuru sahibi iş ortaklığı tarafından pilot ortak (Pemco) Power Equipment & Materials Co. Ltd.nin iş deneyiminin tevsiki amacıyla sunulan “Mekke Enerji Santralindeki Gaz Türbinlerinin Komple Rehabilitasyonu” işine ilişkin iş bitirme belgesinde işverenin adının “Saudi Elektricity Co. (SEC)”, sözleşme çalışma yerinin “Saudi Elektricity Co. (SEC) Mekke enerji Santrali”, sözleşme başlama tarihinin 24.05.2011, kesin kabul tarihinin 17.06.2015, sözleşme bedelinin 520.864.770,00 SAR olduğu tespit edilmiştir.

Kamu ihale mevzuatı uyarınca iş deneyimini gösteren belgelerle ilgili olarak yurtiçinde düzenlenen belgelere ilişkin şekil ve içerik şartları ayrıntılı olarak düzenlenmiş, yurtdışından alınan belgelerde ise iş sahibinin adı veya unvanı, işin yapıldığı yer ve niteliği, yüklenicinin, ilgisine göre fiilen denetleme veya yönetme faaliyetlerinde bulunanların adı veya unvanı, sözleşme bedeli ve tarihi ile işin bitim tarihi gibi şekil unsurların bulunmasının zorunlu olduğuna yer verilmiştir. Dolayısıyla yurt dışında taahhüt edilen işlere ilişkin olarak iş deneyimi bulunan isteklilerin, Türkiye’de katılacakları ihalelerde yukarıda şartlara uygun belge sunmaları gerekmekte olup herhangi bir aykırılık veya eksiklik durumunda idarelerin belgeleri mevzuata uygun biçimde ele almalarına hukuki olanak bulunmamaktadır. Bir başka ifadeyle 4734 sayılı Kanun’a tabi olarak ihale edilen işlerde herhangi bir yeterlik ölçütüne ilişkin bilgi veya belgeleri ilgili mevzuatına uygun biçimde sunmak ihaleye katılan isteklinin/başvuruda bulunan adayın sorumluluğunda olan bir unsurdur.

Yapılan incelemede (Pemco) Power Equipment & Materials Co. Ltd. tarafından sunulan iş deneyim belgesinde yer alan sözleşme başlama tarihinin sözleşme tarihini, kesin kabul tarihinin işin bitim tarihini ifade ettiği, ifadelerin birebir örtüşmemesinin çeviriden de kaynaklanabilecek bir durum olduğu anlaşılmıştır. Öte yandan iş deneyim belgesinin düzenlenme tarihi ise belgede olması istenen zorunlu unsurlar arasında yer almamaktadır. Bu çerçevede, anılan belgenin şekil itibariyle Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 39’uncu maddesinin onaltıncı fıkrasına uygun olduğu görüldüğünden, idarenin söz konusu gerekçesinin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

14.08.2017 tarihinde düzenlenen yeterlik değerlendirme tutanağında özel ortak Efor Endüstriyel Tesisler Montaj İmalat ve İnş. A.Ş. tarafından sunulan iş bitirme belgesinin yapım işine ilişkin değil hizmet işine ilişkin olduğu, ayrıca Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nin 2.4’üncü maddesinde “(EK-1)’de yer alan listedeki işler ile ilgili, tamamlama, onarım, sondaj, yıkma, güçlendirme ve montaj işleri vb. yapım işlerine ilişkin benzer işler, yapılacak işin niteliği ile bu listedeki gruplar göz önüne alınarak ve rekabeti engellemeyecek şekilde idarelerce belirlenebilecektir.” düzenlemesine karşılık İdari Şartname’de bu yönde bir düzenlemeye yer verilmediği, bakım-onarım, rehabilitasyon işlerinin benzer iş olarak tanımlanmadığı, bu bağlamda sunulan iş bitirme belgesine konu “SEAŞ Soma TS 3. ve 4. Ünite Elektrofiltre Rehabilitasyonu” işinin benzer iş tanımına uygun olmadığı tespitlerine yer verilmiştir.

Başvuru sahibi iş ortaklığı tarafından özel ortak Efor Endüstriyel Tesisler Montaj İmalat ve İnş. A.Ş.nin iş deneyiminin tevsiki amacıyla Elektrik Üretim A.Ş. Genel Müdürlüğü (EÜAŞ) Ticaret Dairesi Başkanlığı Dış Ticaret Müdürlüğü tarafından “SEAŞ Soma Termik Santrali 3. ve 4. Ünite Elektrofiltre Rehabilitasyonu 2010/72464” işine ilişkin olarak düzenlenen 30.03.2017 tarihli iş bitirme belgesinin sunulduğu, belgede işin tanımının “SEAŞ Soma Termik Santrali 3. ve 4. Ünite Elektrofiltrelerin rehabilite edilmesi ile mevcut uçucu kül emisyonunun Teknik Şartname’nin 6.2’de öngörülen seviyeye düşürülmesi (Standart şartlarda, kuru bazda, %6 O2 değerine göre düzeltilmiş değeri 75 mg/Nm3) işin genel kapsamı, garanti edilmesi istenilen (Teknik Şartname madde 6.2) uçucu kül emisyonunun sağlanması amacıyla, mevcut elektrofiltrelerin modernizasyonu ve mevcut elektrofiltreye yeni bölme yapımı ve bölmelerin ilave edilmesi ya da mevcut eletrofiltrelerin tamamen sökülerek yerine yeni ve modern elektrofiltreler tesis edilmesidir.” olarak, sözleşme tarihinin 02.01.2012, kabul tarihinin 08.03.2017, belge tutarının 13.300.000,00 EURO olarak belirtildiği, Efor Endüstriyel Tesisler Montaj İmalat ve İnş. A.Ş. tarafından gerçekleştirilen iş tutarının 8.600.000,00 EURO olduğu görülmüştür.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde, benzer iş, “İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer inşaat tekniği gerektiren, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri itibariyle benzer özellikteki işler” olarak tanımlanmış olup, hizmet, mal veya yapım işi olarak bir ayrım yapılmamıştır. Kaldı ki uygulamada idareler tarafından aynı konulu işlerin mal veya hizmet alımı olarak ihale edildiği gibi yapım işi olarak da ihale edildiği bilinmektedir. Bu durumda başvuruya konu olan yapım ihalesinde iş deneyim belgesine konu işin benzer iş tanımına veya ihale konusu işe uygunluğu irdelenmeden belgenin salt hizmet alımına ait bir belge olduğundan bahisle değerlendirmeye alınmamasının yerinde olmayacağı anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede başvuruya konu ihalede, benzer işin yalnızca A/XIV ya da A/XVI grubu kapsamındaki işler olarak belirlendiği, bu gruplar veya diğer herhangi bir gruba ait işlerle ilgili, tamamlama, onarım, sondaj, yıkma, güçlendirme ve montaj ya da rehabilitasyon/iyileştirme gibi işlerin de benzer iş kapsamında kabul edileceğine ilişkin bir düzenleme yapılmadığı görüldüğünden, Efor Endüstriyel Tesisler Montaj İmalat ve İnş. A.Ş.nin iş deneyiminin tevsiki amacıyla sunulan iş deneyim belgesine konu “SEAŞ Soma Termik Santrali 3. ve 4. Ünite Elektrofiltre Rehabilitasyonu 2010/72464” işinin idarece A/XIV ya da A/XVI grubu olarak belirlenen benzer iş tanımına uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Ayrıca başvuruya konu ihalenin “18 Mart Çan Termik Santralının 2x160 MWe gücündeki 1 ve 2 Üniteleri için kireçtaşıyla yaş yıkama prosesi ile çalışan Baca Gazı Desülfürizasyon (BGD) Tesisinin Kurulması ve ilgili Santral kısımlarında gerekli her türlü modifikasyonların yapılması” işi olduğu, dolayısıyla ihale konusu iş kapsamında esas itibariyle Baca Gazı Desülfürizasyon (BGD) tesisinin kurulması işinin yapılacağı, modifikasyonların yapılmasının (BGD) tesisinin kurulması ile bağlantılı olduğu, dolayısıyla ihale konusu işin rehabilitasyon işini içermediği anlaşıldığından, anılan belgeye konu işin ihale konusu işe de uygun olmadığı, dolayısıyla idarece yapılan değerlendirmenin bu yönüyle yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Bilanço veya eşdeğer belgeler” başlıklı 35’inci maddesinde “(1) Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Yayınlanması zorunlu olan yıl sonu bilançosunun veya gerekli bölümlerinin,

b) (a) bendinde belirtilen belgelere eşdeğer belgelerin,

her ikisinin de idarece istenilmesi zorunludur.

(2) Bilanço veya eşdeğer belgeler kapsamında;

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi,

sunar.

…

(5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde, yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki ve dört önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(6) 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen aday ve isteklinin bilançoları için bu hesap dönemi esas alınır.” hükümleri,

Aynı Yönetmelik’in “İsteklinin iş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 36 ncı maddesinde “(1) İş hacmini gösteren belgeler, aday veya isteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu,

b) Taahhüdü altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen yapım işlerinin parasal tutarını gösteren faturalardır.

(2) İş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde belirtilen her iki belgenin idarece istenilmesi zorunludur. Bu durumda aday veya isteklinin ise üçüncü fıkradaki yeterlik kriterini sağladığını göstermek üzere ihaleden önceki yıla ait bu iki belgeden birini sunması yeterlidir.

…

b) Belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılan ihalelerin ön yeterlik aşaması ile Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre yapılan ihalelerin yeterlik aşamasında; aday veya isteklinin cirosunun, yaklaşık maliyetin % 25’i ile % 35’i aralığında idarece belirlenen tutardan, taahhüdü altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen yapım işlerinin parasal tutarının ise yaklaşık maliyetin % 15’i ile % 25’i aralığında idarece belirlenen tutardan az olmaması,

gerekir. Yeterlik kriteri olarak bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan aday veya istekli yeterli kabul edilir.

…

(5) (İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar bakımından iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilir. Bu gelir tablosu itibariyle yeterlik şartının sağlanamaması halinde ise, iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilmek üzere son altı yıla kadarki gelir tabloları sunulabilir ve bu durumda gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

…

(9) 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen aday ve isteklinin gelir tablosu için bu hesap dönemi esas alınır.” hükümleri,

213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun “Hesap dönemi” başlıklı 174 üncü maddesinde “Defterler hesap dönemi itibariyle tutulur. Kayıtlar her hesap dönemi sonunda kapatılır ve ertesi dönem başında yeniden açılır.

Hesap dönemi normal olarak takvim yılıdır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “16.6. İdarelerce belgelerdeki eksik bilgilerin tamamlatılması” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.6.1 İhale dokümanında başvuru veya teklif zarfı içinde sunulması istenilen belgeler ve bu belgelere ilgili mevzuat gereğince eklenmesi zorunlu olan eklerinden herhangi birinin, aday veya isteklilerce sunulmaması halinde, bu eksik belgeler ve ekleri idarelerce tamamlatılmayacaktır. Ancak,

a) Geçici teminat ve teklif mektuplarının Kanunen taşıması zorunlu hususlar hariç olmak üzere, sunulan belgelerde ihale sonucu açısından teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmayan bilgi eksikliklerinin bulunması halinde, bu tür bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler,

b) Aday ve isteklilerce sunulan ve başka kurum, kuruluş ve kişilerce düzenlenen belgelerde, belgenin taşıması zorunlu asli unsurlar dışında, belgenin içeriğine ilişkin tereddüt yaratacak nitelikte olan ve belgeyi düzenleyen kurum, kuruluş veya kişilerden kaynaklanan bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler,

İdarelerce tamamlatılacaktır. Bu çerçevede, bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler, idarece ilgili kurum veya kuruluştan re’sen istenebilir. Söz konusu belgelerin aday veya istekliler tarafından tamamlatılmasının istenilmesi halinde ise bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgelerin niteliği dikkate alınarak idarelerce aday veya isteklilere iki iş gününden az olmamak üzere makul bir tamamlama süresi verilecektir.” açıklamaları yer almaktadır.

İlgili mevzuat hükümlerine göre; 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 174’üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen aday veya isteklinin ekonomik ve mali yeterliliğin belirlenmesinde bu hesap döneminin esas alınacağı anlaşılmaktadır.

14.08.2017 tarihinde düzenlenen yeterlik değerlendirme tutanağında değerlendirme tutanağında (Pemco) Power Equipment & Materials Co. Ltd. tarafından ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl olan 2016 yılına ait bilanço ve gelir tablosunun sunulmadığı, 2015 yılına ait mali tabloların sunulduğu tespiti yapılmıştır.

Yapılan incelemede başvuru sahibi iş ortaklığı tarafından teklif dosyası kapsamında pilot ortak Pemco– Power Equipment&MaterialsCo. Ltd.ne ilişkin olarak 2015 yılına ait bilgilerin yer aldığı 02.02.2016 tarihinde düzenlenen bilanço bilgileri tablosu ile 2015 yılı cirosunun gösterildiği gelir beyanı belgesinin sunulduğu görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından itirazen şikâyet dilekçesinin ekinde sunulan denetçi raporunda Power Equipment & Materials Co. Ltd. şirketinin bilançosunun hesap denetiminin 31 Mart 2017’de yapıldığı, esasa ilişkin yönlerden, şirketin finansal pozisyonunun faaliyet sonuçları ve nakit akışlarının 31.03.2017’de biten mali yıl için Suudi Arabistan Krallığındaki muhasebe standartlarına göre hazırlandığı bilgisine yer verildiği görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından teklif dosyası kapsamında, (Pemco) Power Equipment & Materials Co. Ltd.nin farklı hesap dönemine tabi bir şirket olduğuna ilişkin herhangi bir belgeye yer verilmediğinden, idare tarafından başvuru dosyası kapsamında sunulan belgeler üzerinden değerlendirme yapıldığı ve başvuru sahibinin yeterlik başvurusunun uygun bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibi tarafından Power Equipment & Materials Co. Ltd. şirketinin Suudi Arabistan yasalarına göre kurulduğu ve menşei bulunduğu ülkenin mevzuatına göre vergi işlemlerini gerçekleştirdiği, Arabistan vergi mevzuatına göre bilanço döneminin 31.03 tarihinde dolduğu iddia edildiği ve kamu ihale mevzuatına göre 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 174’üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen aday veya isteklinin ekonomik ve mali yeterliliğin belirlenmesinde bu hesap döneminin esas alınacağı göz önünde bulundurulduğunda, başvuru sahibinin farklı bir hesap dönemine tabi olup olmadığının, idarece eksik bilgi kapsamında görülerek, ilgili kurumdan bu bilginin teyidinin alınması ve alınan teyidin sonucuna göre değerlendirme yapılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Ancak 1’inci ve 3’üncü iddialar kapsamında yapılan tespitlere göre başvuru sahibinin yeterlik başvurusunun uygun olmadığı anlaşıldığından, idarece bu doğrultuda bir araştırma yapılmasına gerek olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.