KİK Kararı: 2017/UY.I-2770 (11 Ekim 2017)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/051
Gündem No : 53
Karar Tarihi : 11.10.2017
Karar No : 2017/UY.I-2770
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Solmaz Taahhüt İnşaat Anonim Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 5. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/266289 İhale Kayıt Numaralı “Afşin-Tanır-6Blhdyolu Km:0+000-9+000 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Üstyapı (Plentmiks Alttemel, Plentmiks Temel, Bitümlü Sıcak Karışım Kaplama) Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 5. Bölge Müdürlüğü tarafından 04.07.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Afşin-Tanır-6Blhdyolu Km:0+000-9+000 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Üstyapı (Plentmiks Alttemel, Plentmiks Temel, Bitümlü Sıcak Karışım Kaplama) Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Solmaz Taahhüt İnşaat Anonim Şirketinin 24.08.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 06.09.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 13.09.2017 tarih ve 50961 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 13.09.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/2303 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İdare tarafından şikâyet başvurularının somut iddiaların yer almadığı gerekçesiyle reddedilmesi işleminin yerinde olmadığı, ihale üzerinde bırakılan Asur Yol İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan iş deneyim belgesinin A/V grubuna dahil olması için zorunlu olan yol altyapı ve üst yapı işlerini birlikte karşılamadığı, iş deneyim belgesinde A/V grubuna dahil olmayan işlerin bulunduğu, benzer işe uygun olan kısımların değerlendirmeye alınması gerektiği,

2. Aşırı düşük teklif açıklaması kabul edilerek ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuat düzenlemelerine uygun olmadığı, şöyle ki;

a) İdarenin analiz formatlarında yer verdiği şekilde en temel bileşenlerine kadar indirgenerek analiz formatı oluşturulmadığı, idarece açıklama istenen ve analiz formatlarında ayrı ayrı yer alması gereken girdilerin tamamının açıklanmadığı, analiz girdilerin miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği, analiz fiyat tutarlarının teklif fiyatlarının üzerinde olduğu, sunulan analiz formatlarının idarenin analiz formatlarına birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya Teknik Şartname’ye uygun olmadığı,

b) Açıklama istenen iş kalemlerinden bazılarında nakliyelere yer verilmediği, nakliyelere yer verilen iş kalemlerine ilişkin açıklamalarda da nakliyenin hatalı bir şekilde hesaplanarak olması gerekenden çok düşük öngörüldüğü,

c) Sunulan hesap cetvelleri ve analizlerde aritmetik hataların bulunduğu,

d) Açıklama istenen iş kalemlerinin idarece belirtilen imalat birimleri ile sunulan açıklamalardaki imalat birimlerinde uyumsuzluklar bulunduğu (kg, litre, m2,m3 adet, vb.),

e) Piyasadan alınan proforma faturalardaki malzemelerin birimi ile (kg, litre, m2,m3 adet, vb.) idarenin analiz örneklerinde yer alan girdilerdeki birimlerin farklı olduğu,

f) Piyasadan temin edilecek girdilere ilişkin sunulan fiyat teklifleri/proforma faturalarda Vergi Usul Kanunu ve diğer mali mevzuat gereği bulunması zorunlu olan bilgileri taşımadığı, fiyat teklifleri/proforma faturalarda teklife konu her bir girdinin fiyatının ayrı ayrı gösterilmediği, söz konusu fiyat teklifleri/proforma faturaların teklifi veren kişiler ile meslek mensubu tarafından imzalanmadığı, fiyat teklifleri/proforma faturaların üzerinde teklifi veren kişiler ile meslek mensuplarının kaşesi ve iletişim bilgilerinin bulunmadığı, Kamu İhale Genel Tebliğ’in 45.1.13.1'inci maddesine aykırı şekilde bazı fiyat teklifleri üzerinde meslek mensubu tarafından yazılması gereken ibarenin yazılmadığı, fiyat teklifleri/proforma faturalar ile ilgili olarak maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının düzenlenmediği, fiyat teklifi ekinde yer alan tutanakların anılan Tebliğ’e uygun olmadığı, maliyet satış tutarı tespit tutanaklarında geçici vergi beyanname döneminin belirtilmediği ve eksik bilgiler içerdiği, fiyat teklifleri/proforma faturala veren kişiler ile fiyat teklifini imzalayarak onaylayan meslek mensupları arasında geçerli bir tam tasdik sözleşmesi bulunmadığı, fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösteren kişilerden alınmadığı, fiyat tekliflerinde hesaplama hataları ve bilgi eksikliklerinin bulunduğu,

3. İhale üzerinde bırakılan Asur Yol İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 39’uncu maddesinin dokuzuncu fıkrasına uygun şekilde iş deneyim belgesine ek ortaklık durum belgesinin sunulmadığı,

4. Söz konusu isteklinin teklif cetveli ve mektubunu imzalayan kişilerin imza sirkülerinde ve vekâletnamelerinde “vekâlet vermeye yetkilerinin olmadığı”, ya da “şirketi borç ve taahhüt altına sokmaya ya da pey sürmeye, açık artırmaya veya eksiltmeye” gibi yetkileri haiz olmadığı,

5. İhale üzerinde bırakılan isteklinin son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi mevzuata uygun olarak alınmış oda kayıt belgesinin sunulmadığı,

6. İdare tarafından söz konusu istekli için İdari Şartname’nin 35’inci maddesi kapsamında yapılan puanlamanın hatalı olduğu,

7. Söz konusu isteklinin teklif cetvelinde aritmetik hata olduğu, cetvelde miktar ve poz numaralarının da hatalı belirtildiği,

8. İlgili mevzuata uygun olarak teklif mektubunda imza ve kaşe olmadığı, yetkili kişilerce imzalanmadığı,

9. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan belgelerin aslı gibidir ve noter onaylı suretlerinin de usulüne uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) Aday veya isteklilerden, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik etmeleri için iş deneyim belgesi istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya istekliler tarafından, iş deneyimlerini tevsik için;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde;ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d)Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

işlerle ilgili deneyimlerini gösteren belgeler sunulur.

(3) Geçici kabul tarihi veya gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ilk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında olduğu işler de ikinci fıkra kapsamında değerlendirilir.

(4) Yapım işlerinde iş deneyiminde değerlendirilecek benzer işlerin belirlendiği tebliğde belirtilen esaslara uygun biçimde, hangi nitelikteki iş ya da işlerin benzer iş kabul edileceği idarece tespit edilir ve ihale veya ön yeterlik dokümanı ile ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilanda veya davet mektubunda belirtilir.

…

(6) İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80’ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20’sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

(7) İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının tamamını sağlaması halinde; diğer ortaklar, istenen asgari iş deneyim tutarının % 40’ından az olmamak üzere, benzer işe ait olmayan bir yapım işine ilişkin belge sunabilirler. Bu durumda; yeterlikleri tespit edilenler arasından belli sayıda adayın davet edilmesinin öngörüldüğü belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılan ihalelerde, benzer işe ait olmayan yapım işine ilişkin iş deneyimleri, kısa listenin oluşturulmasında yapılan puanlamada dikkate alınmaz.

(8) Konsorsiyumların katılabileceği ihalelerde, uzmanlık gerektiren kısımlar esas alınarak, konsorsiyum ortağı tarafından birden fazla kısma ya da tek bir aday veya istekli tarafından işin tamamına başvuruda bulunulması veya teklif verilmesi halinde, iş deneyimini tevsik etmek amacıyla her bir kısım için iş deneyimini gösteren ayrı bir belge sunulabilir.

(9) Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere sunulan belgenin, tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ortağına ait olması halinde; ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicil memurlukları veya serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından, ilk ilan veya davet tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartın korunduğunu gösteren belgenin sunulması zorunludur.

(11) Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere, en az beş yıldır % 51 veya daha fazla hissesine sahip mimar veya mühendis ortağının mezuniyet belgesinin sunulması durumunda; ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicil memurlukları veya serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından, ilk ilan veya davet tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son beş yıldır kesintisiz olarak bu şartın korunduğunu gösteren belgenin sunulması zorunludur.

(12) Mezuniyet belgelerinin iş deneyimini tevsik için sunulması durumunda; mezuniyetten sonra geçen sürenin onbeş yıldan fazlasının değerlendirmeye alınabilmesi için, başvuru veya teklif kapsamında mezuniyet belgesi sahibine ait yapım işine ilişkin bir iş deneyim belgesinin sunulması zorunludur.

(14) İş deneyimi olarak, bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce düzenlenmiş iş durum belgesi sunulması halinde, belgeyi düzenleyen idarenin, belgeye konu işte iş artışı varsa iş artışı tutarı, yazının tanzim edildiği tarih itibari ile toplam sözleşme bedelinin % 80’inin tamamlanıp tamamlanmadığı, tamamlanmış ise tamamlandığı tarihi belirtir yazısının başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.

(15) İş deneyimi olarak, bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce düzenlenmiş ve geçici kabulü yapılmamış bir işe ait iş denetleme veya iş yönetme belgesinin sunulması halinde; belgeyi düzenleyen idarenin, belgeye konu işin geçici kabulünün yapılıp yapılmadığı, yapılmışsa geçici kabul tarihi, belgeye konu işte iş artışı varsa iş artışı tutarı, yazının tanzim edildiği tarih itibari ile toplam sözleşme bedelinin % 80’inin tamamlanıp tamamlanmadığı, tamamlanmış ise tamamlandığı tarihi belirtir yazısının başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.

(16) Belge düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara yurt dışında gerçekleştirilen işler hariç yurt dışında gerçekleştirilen diğer işlerle ilgili olarak, iş deneyimini tevsik için, o ülke mevzuatına göre, iş sahibinin adı veya unvanı, işin yapıldığı yer ve niteliği, yüklenicinin, ilgisine göre fiilen denetleme veya yönetme faaliyetlerinde bulunanların adı veya unvanı, sözleşme bedeli ve tarihi ile işin bitim tarihini içerecek şekilde düzenlenmiş belgenin sunulması gereklidir.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “(1) Aday ve isteklilerin ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili iş deneyimlerinin değerlendirilmesinde; tek sözleşmeye dayalı olarak alınmış iş deneyim belgeleri dikkate alınır. Birden fazla iş deneyimi toplanarak değerlendirilemez.

(2) İş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz…” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin

a) Adı: Afşin-Tanır-6BlHdYolu Km:0+000-9+000 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Üstyapı(Plentmiks Alttemel, Plentmiks Temel, Bitümlü Sıcak Karışım Kaplama) Yapım İşi

b) Yatırım proje no'su/kodu:2016E040160

c) Miktarı (fiziki) ve türü:

208.000 ton Plentmiks alttemel ve/veya plentmiks temel yapılması, 235.000 m2 BSK yapılması, 528.500 m3 ocak ariyeti kazısı yapılması ve kullanılması ve Birim Fiyat Teklif Cetvelinde belirtilen cins ve miktarda Toprak İşl., Sanat Yap., Üstyapı İşleri

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

ç) Yapılacağı yer: Afşin-Tanır-6.Bl.Hd.Yolu Km:0+000-9+000 Arası

d) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.5.1. İsteklinin, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 80'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80'ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20'sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

7.5.2. Bu bent boş bırakılmıştır.

7.5.3. Bu bent boş bırakılmıştır.

7.5.4. İsteklinin teklifi kapsamında sunması gerektiği teknik şartnamede belirtilen belgeler.

7.5.5. Bu bent boş bırakılmıştır.

7.6. Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler:

Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde yer alan A / V Grubu işler benzer iş olarak kabul edilecektir.

7.6.1. Mezuniyet belgeleri/diplomalar: İnşaat Mühendisliği” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan düzenlemelerden, ihaleye katılan isteklilerden teklif edilen bedelin % 80'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulmasının istenildiği, A/V grubu işlerin benzer iş olarak belirlendiği görülmüştür.

Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nde A/V grubu işler;

“V. Grup: Karayolu İşleri (Altyapı+Üstyapı)

1. Otoyollar

2. Devlet, il ve köy yolları

3. Cadde ve sokak yapım işleri” olarak belirtilmiştir.

Yapılan incelemede; Asuryol İnşaat Sanayi ve Ticaret A. Ş. tarafından iş deneyimi tevsik amacıyla 28.06.2017 tarihinden geriye doğru bir yıldır kesintisiz olarak tüzel kişiliğin % 50’sinden fazla hissesine sahip ortağı olduğu anlaşılan Zeynel Abidin Turhan’a ait Karayolları Genel Müdürlüğünce düzenlenmiş 19.10.2016 tarihli iş denetleme belgesi ile ekinde serbest muhasebeci mali müşavir tarafından düzenlenmiş ortaklık durum belgesinin sunulduğu, sunulan iş denetleme belgesinde işin adının “Malatya-Hekimhan-16BL.HD.Yolu (2.kısım)km:53+570-103+100 kesiminin yapımı, 2012/60525” olarak belirtildiği, ilgilinin görevi sırasında denetlediği iş kısmının konusunun “toprak işleri, sanat yapıları, nato boru hattı deplasesi, köprüler, tünel, üstyapı işleri ve çeşitli işler” olduğu, sözleşme tarihinin 03.05.2013 geçici kabul tarihinin 21.12.2015, belge tutarının ise 131.008.470,81 TL olarak belirtildiği görülmüştür.

Söz konusu belgeye konu işin, yolun hem alt yapı hem üst yapı işlerini içerdiği dolayısıyla ihalede istenilen benzer işi karşıladığı, diğer yandan belge üzerinde yer verilen ve ihale konusu iş ve benzer işe karşılık gelen kısımlarının toplamının 105.792.860,56 TL olduğu (toprak işleri; 66.102.223,83 TL, sanat yapıları; 36.433.335,93 TL, üstyapı işleri;3.257.300,80 TL), bu tutarın güncellenmiş değerinin ise 150.730.156,12 TL’ye tekabül ettiği ve 1/5 oranının (30.146.031,22 TL) anılan istekli tarafından sağlanması gereken 17.297.120,00 TL’lik asgari iş deneyim koşulunu karşıladığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde görülmemiştir.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü, beşinci ve altıncı fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1. Yapım yönteminin ekonomik olması,

2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3. Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir...” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üneeşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

…

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

…

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

…

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

…

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir.

45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır.

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

45.1.13.11. Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

…

45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.

…

45.1.16. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak istenen sürede açıklama yapmasına rağmen teklifi reddedilen isteklilerin açıklamalarının yeterli görülmeme nedenlerinin, sadece ilgili madde numaralarına atıf yapılmakla yetinilmeyerek hangi düzenlemeye aykırılık bulunduğu da belirtilmek suretiyle kesinleşen ihale kararının bildirilmesi zorunludur…” açıklamaları yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.2 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Yukarıda yer verilen İdari Şartname maddelerinde başvuruya konu ihalede geçerli teklif sunan ve teklifleri sınır değerin altında kalan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması isteneceğinin düzenlendiği ve yapılan hesaplama sonucunda sınır değerin 25.279.066,17 TL olarak belirlendiği, ihalede teklifleri geçerli bulunan ve teklif tutarları sınır değerin altında kalan 12 istekliye 25.07.2017 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen ve “Bölge Müdürlüğümüzce 04.07.2017 tarihinde Açık İhale Usulüyle yapılan 2017/266289 İKN’lı “Afşin-Tanır-6BlHdYolu Km:0+000-9+000 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Üstyapı (Plentmiks Alttemel, Plentmiks Temel, Bitümlü Sıcak Karışım Kaplama) Yapım İşi”ne vermiş olduğunuz teklif fiyatınız 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 38.maddesine göre Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.maddesine göre (Aşırı düşük teklif değerlendirmesi) aşırı düşük olarak değerlendirilmiştir.

Bu nedenle İhale komisyonuna sunulmak üzere;

1- Yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşulların Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.maddesine göre Teknik Şartname ve diğer ihale dokümanlarının da dikkate alınarak açıklanması,

2- Ekli listede gösterilen iş grubu pozlarının (Genel Tebliğin 45.1.2.2 maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan alt analiz girdileri ile açıklama istenilecek alt analiz girdileri pozların karşılarında belirtilmiştir.) nasıl hesaplandığının Kamu İhale Tebliğinin 45.maddesi ile ihale dokümanında bulunan analiz formatlarına uygun olarak açıklanması gerekmektedir.

3- Aşırı düşük teklif savunmanız kapsamında açıklama istenilen analiz girdileri için Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.13. maddesine istinaden Üçüncü kişilerden teklif alarak açıklama yapmanız durumunda, fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından düzenlenen ve fiyat teklifine dayanak oluşturan maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5)’in veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek.O6)’nın fiyat teklifiyle birlikte sunulması gerekmektedir.

Açıklamalarınızı yazılı olarak belgelere dayalı ve maddeler halinde kararın tarafınıza tebliğ tarihinden [elden tebliğ edilmesi halinde aynı gün/iadeli taahhütlü mektupla gönderilmesi halinde mektubun teslim edildiği tarih/EKAP üzerinden bildirilmesi halinde bildirim tarihi/faksla bildirilmesi halinde bildirim tarihi] itibaren 5 (Beş) iş günü içerisinde yapmanız gerekmektedir. Aksi takdirde teklifinizin reddedileceğinin bilinmesi hususunda;” ifadelerini içeren yazı ile aşırı düşük teklif açıklaması istendiği görülmüştür.

Anılan yazı ekinde açıklama istenecek olan iş kalemlerinin;

Sıra No

Poz No

İş kalemi adı

1

2200/P

Her Cins ve Klastaki Zeminde Yarma ve Yan Ariyet Kazısı Yapılması ve Kullanılması

2

2202/P

Her cins ve klastaki zeminde ocak ariyeti kazısı yapılması ve kullanılması

3

2209/P

Dolguya gelen her cins ve klastaki kazı malzemesinin sulanması ve sıkıştırılması

4

6100/P

Plentmiks alttemel ve/veya plentmiks temel yapılması (Kırılmış ve elenmiş taş İle)

5

6401/P

19 cm sıkışmış kalınlıkta, kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile astarsız temel üzerine 1 m2 bitümlü sıcak karışım yapılması, (8 cm bitümlü sıcak temel tabakası, 6 cm asfalt betonu binder tabakası, 5 cm asfalt betonu aşınma tabakası yapılması) (Kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile) (İdare malı bitüm ile)

olarak belirlendiği, belirlenen bu iş kalemlerine ilişkin detaylı analiz formatlarına, bu analizlerde yer alan girdilerden açıklama istenmeyen analiz girdilerine ilişkin listeye yer verildiği görülmüştür.

1. Başvuru sahibinin ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından idarece analiz formatlarında yer verildiği şekilde en temel bileşenlerine kadar indirgenerek analiz formatı oluşturulmadığı, idarece açıklama istenen ve analiz formatlarında ayrı ayrı yer alması gereken girdilerin tamamının açıklanmadığı, analiz girdilerin miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği, belirtilen analiz fiyat tutarlarının teklif fiyatlarının üzerinde olduğu, sunulan analiz formatlarının idarenin analiz formatlarına birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya Teknik Şartname’ye uygun olmadığı iddiasına ilişkin olarak;

Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda da yer verilen maddelerinde detaylı olarak anlatıldığı üzere, teklif birim fiyatlı işlerde idare tarafından ihale konusu işte yer alan her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer alması istenen “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” girdi cinslerinin belirtilmesi gerektiği, teklifleri sınır değerin altında kalan isteklilerin ise yapacakları açıklamalarda sundukları analiz formatlarının idare tarafından hazırlanan formatlara uygun olması gerektiği anlaşılmaktadır.

Anılan Tebliğ’in söz konusu maddelerinde, aşırı düşük teklif açıklamaları ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya Teknik Şartname’ye uygun olmayan isteklilere ait tekliflerin reddedileceği açıklanmıştır.

Diğer bir anlatımla, idarenin ihale konusu iş kapsamında gerçekleştirilecek iş kalemlerine ilişkin analizleri, birim fiyat tarifleri, yapım şartları ve Teknik Şartname düzenlemelerine uygun olarak hazırlayacağı ve teklifleri sınır değerin altında kalan isteklilerin de bu analizlere uygun olarak açıklama sunmaları durumunda da tüm kriterleri karşılayacağı anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede, idare tarafından açıklama istenen ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden 5 paçal iş kalemi için en temel bileşenlerine kadar indirgenerek analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, teklifleri sınır değerin altında kalan isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklama talep yazısı ekinde gönderildiği görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin açıklamalarının açıklama istenen iş kalemlerinin analiz ve alt analizlerinde yer alan tüm girdilerin gösterilmek suretiyle idare tarafından taraflarına gönderilen analiz formatlarına uygun olarak miktar, teklif tutarlarına ilişkin bilgileri içerir şekilde sunulduğu ve her bir iş kalemi için kar ve genel masraflar dahil analiz tutarlarının birim fiyat teklif cetvelindeki birim fiyatlarla uyumlu olduğu görüldüğünden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

2. Açıklama istenen iş kalemlerinden bazılarında nakliyelere yer verilmediği, nakliyelere yer verilen iş kalemlerine ilişkin açıklamalarda da nakliyenin hatalı bir şekilde hesaplanarak olması gerekenden çok düşük öngörüldüğü iddiasına ilişkin olarak;

İdari Şartname’nin “Diğer hususlar” başlıklı 46’ncı maddesinde “…46.3. İşin devamı sırasında yüklenicinin teklif dosyasında, teklif fiyatını oluştururken esas aldığı ocaklar ve depo yerleri dışında başka bir ocaktan malzeme alma durumu veya depo kullanma durumu ortaya çıkarsa mesafenin değişmesinden dolayı teklif fiyatlarında herhangi bir değişiklik yapılmayacaktır.

…

46.5.İstekliler, teklif verdikleri depo yerlerine ilişkin; ihale üstünde kalması halinde depoya malzeme stoklama işleminden önce depo yerlerini, 18/03/2004 tarihinde yayınlanan Resmi Gazetede yayınlanan "Hafriyat Toprağı, İnşaat ve Yıkıntı Artıklarının Kontrolü Yönetmeliği"ndeki ilgili esaslar dahilinde kalmak ve Devletin Hüküm ve Tasarrufu altında bulunan Hazine, Orman v.s. arazilerden olmak ve taşınmazın üzerine hak sahibi olan ilgili kurumlardan yasal mevzuatı gereği alınması gereken tüm izinleri almak koşuluyla tespit edeceklerdir. Bu madde dahilinde yükleniciler, şahıs ve özel kuruluşlara ait arazileri depo yeri olarak gösteremeyeceklerdir.

46.6. Proje güzergahı üzerinde yapılan yarmalardan çıkan malzeme uygun olduğu takdirde sanat yapıları, köprü, tünel, üstyapı v.b. iş grupları için ihtiyaç duyulan taş, kırmataş, kum, çakıl vb. malzeme üretiminde kullanılabilecektir.

…

46.8.Ocakların temini, sözleşmede ve YİGŞ?de yer alan hükümler doğrultusunda yükleniciye aittir. İşin yapımı sırasında kullanılması planlanan ocaklarda, klas ve mesafe değişikliği olması durumunda, ocaklarla ilgili imalatlara ait işlerin teklif fiyatında bir değişiklik yapılmayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İdari Şartname düzenlemelerinden isteklilerin teklif fiyatını oluştururken esas aldığı ocaklar ve depo yerlerinin taraflarınca belirleneceği ve ihalenin üzerlerinde kalması durumunda tüm izinleri almak koşuluyla tespit edecekleri anlaşılmaktadır.

Açıklama istenen iş kalemlerinde bulunan nakliye girdilerinden “07.004/K-1 Yarma ve yan ariyet kazılarının taşınması (m3)”, “07.005/K-2 Depoya gidecek kazının taşınması (m3)”, “07.007/K-1 Dolguya gidecek kazının taşınması m3”, “07.007/K-1 Yola su nakli (ton)”, 07.007/K-4 Malzeme için taşın konkasörden plente nakli (ton)”, “07.007/K-5 Alttemel malzemesinin iş yerine nakli (ton)”, “07.007/K-6 Dolguya su nakli (ton)”, “07.007/K-3 Bitümün nakli (ton)”, 07.007/K-9 Sıcak karışımın nakli (ton)” girdilerinin idare tarafından açıklama istenen girdiler olarak belirtildiği ve idarece hazırlanan analiz formatlarında söz konusu girdiler için taşıma formüllerine yer verildiği ancak bu taşıma formüllerine esas olmak üzere nakliye mesafelerine dair herhangi bir bilgiye yer verilmediği görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından açıklama istenen tüm nakliye kalemlerine ilişkin olarak Tebliğ’in 45.1.12’nci maddesine atıfta bulunularak idarece nakliye mesafeleri verilmemesi sebebiyle taraflarınca nakliyelerle ilgili olarak şantiye sahasındaki incelemeleri neticesinde nakliye mesafelerinin belirlendiği ve “itinerer” tablosunun oluşturulduğu, belirlenen bu mesafelere göre nakliye formülleri kullanılarak hesaplama yapıldığı belirtilmiştir.

Yapılan incelemede anılan istekli tarafından sunulan itinerer tablosunda taşıması yapılacak olan her malzemenin nakline ilişkin hesaplamanın yapıldığı ve bu hesaplamalar sonucu elde edilen nakliye mesafelerinin nakliye formüllerine aktarılarak birim fiyatlarının hesaplandığı ve nakliye pozları için alt analizlerin düzenlendiği görülmüştür.

Açıklama istenen tüm nakliye kalemlerine ilişkin olarak ihale üzerinde bırakılan isteklinin hesapladığı nakliye mesafelerine göre Karayolları Genel Müdürlüğünün 10.000 m’ye kadar ve 10.000 m’den fazla mesafeler için yayınlamış olduğu nakliye formüllerine ve taşınacak malzemelerin birimlerine (ton/m3) uygun olarak hesaplama yapıldığı tespit edilmiştir.

Yapılan tüm bu tespitler neticesinde ihale üzerinde bırakılan isteklinin nakliyelerle ilgili açıklamalarının uygun olduğu anlaşılmış ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

3. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan hesap cetvelleri ve analizlerde aritmetik hataların bulunduğu iddiasına ilişkin olarak;

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.8’inci maddesinde aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunulan analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatların esas alınarak, hesaplama hatasının ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltileceği ve bu düzeltme sonucunda hesaplanan analiz fiyatı, teklif fiyatının üzerinde olan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği açıklanmıştır.

Söz konusu hususa yönelik olarak ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu analizler ve hesap cetveli incelendiğinde ise, analizleri oluşturan her bir girdinin miktarı ve birim fiyatlarının çarpımında ve bulunan tutarların toplamlarında hesaplama hatasının bulunmadığı ve hesap cetveline doğru aktarıldığı tespit edilmiştir.

Yapılan tespitler neticesinde başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

d) Açıklama istenen iş kalemlerinin idarece belirtilen imalat birimleri ile sunulan açıklamalardaki imalat birimlerinde uyumsuzluklar bulunduğu (kg, litre, m2,m3 adet, vb.) iddiasına ilişkin olarak;

Yapılan incelemede açıklama istenen iş kalemlerine ilişkin olarak ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu analizlerde yer alan girdilerin birimlerinin idarenin hazırlamış olduğu formatlardaki birimlerle uyumlu olduğu görülmüş ve başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

5. Piyasadan alınan proforma faturalardaki malzemelerin birimi ile (kg, litre, m2,m3 adet, vb.) idarenin analiz örneklerinde yer alan girdilerdeki birimlerin farklı olduğu iddiasına ilişkin olarak;

İhale üzerinde bırakılan isteki tarafından 04.103 poz numaralı “Amonyum nitrat fuel-oil karışımı” girdisine ilişkin olarak fiyat teklifi alındığı, anılan fiyat teklifinde söz konusu girdinin ölçü biriminin “kg” ve miktarının “1.00” olarak düzenlendiği görülmüştür.

İdarenin analiz formatlarına bakıldığında ise anılan girdinin birimin “kg” olarak belirtildiği, dolayısıyla ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan fiyat teklifinde yer alan birim ile uyumlu olduğu anlaşılmış ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

6. Piyasadan temin edilecek girdilere ilişkin sunulan fiyat teklifleri/proforma faturalarda Vergi Usul Kanunu ve diğer mali mevzuat gereği bulunması zorunlu olan bilgileri taşımadığı, fiyat teklifleri/proforma faturalarda teklife konu her bir girdinin fiyatının ayrı ayrı gösterilmediği, söz konusu fiyat teklifleri/proforma faturaların teklifi veren kişiler ile meslek mensubu tarafından imzalanmadığı, fiyat teklifleri/proforma faturaların üzerinde teklifi veren kişiler ile meslek mensuplarının kaşesi ve iletişim bilgilerinin bulunmadığı, Kamu İhale Genel Tebliği’in 45.1.13.1'inci maddesine aykırı şekilde bazı fiyat teklifleri üzerinde meslek mensubu tarafından yazılması gereken ibarenin yazılmadığı, fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösteren kişilerden alınmadığı, fiyat tekliflerinde hesaplama hataları ve bilgi eksikliklerinin bulunduğu, fiyat teklifleri/proforma faturalar ile ilgili olarak maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının düzenlenmediği, fiyat teklifi ekinde yer alan tutanakların anılan Tebliğ’e uygun olmadığı, maliyet satış tutarı tespit tutanaklarında geçici vergi beyanname döneminin belirtilmediği ve eksik bilgiler içerdiği, fiyat teklifleri/proforma faturaları veren kişiler ile fiyat teklifini imzalayarak onaylayan meslek mensupları arasında geçerli bir tam tasdik sözleşmesi bulunmadığı iddialarına ilişkin olarak;

Tebliğ’in yukarıda yer verilen maddelerinden de anlaşıldığı üzere fiyat teklifleri/proforma faturalar üçüncü kişilerden mal veya hizmet alımından önce temin edilen belgelerdir. Bu nedenle söz konusu belgeler Vergi Usul Kanunu ve diğer mali mevzuatta düzenlenen fatura şekli ile ilgili usullere tabi olmadığından, bu husustaki inceleme ve değerlendirmenin kamu ihale mevzuatı çerçevesinde yapılması gerekmektedir.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından 04.103 poz numaralı “Amonyum nitrat fuel-oil karışımı” girdisine ilişkin olarak Dinçsoy Patlayıcı Maddeler San. ve Tic. Ltd. Şti.den 28.07.2017 tarihinde alınan proforma faturanın (fiyat teklifi) sunulduğu, anılan belge üzerinde anılan girdinin 1 kg’lık miktarına ilişkin KDV hariç birim fiyatının belirtildiği ve teklifi veren kişi tarafından kaşelenerek imzalandığı, söz konusu patlayıcı maddeye ilişkin fiyat teklifinin bu alanda faaliyet gösterenden alındığı ve belge üzerinde teklife konu miktar ve birim fiyatın çarpımında hatanın bulunmadığı tespit edilmiştir.

Ayrıca söz konusu belge üzerinde Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1'inci maddesine yer alan açıklamalara uygun olarak SMMM Mesut Köymen tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (28/07/2017) tarih ve (001) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalandığı ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelendiği görülmüştür.

İdare tarafından teklifleri sınır değerin altında kalan isteklilere gönderilen yazıda açıklama istenilen analiz girdileri için Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13’üncü maddesi uyarınca üçüncü kişilerden teklif alarak açıklama yapılması durumunda, fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından düzenlenen ve fiyat teklifine dayanak oluşturan maliyet tespit tutanağının (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) fiyat teklifiyle birlikte sunulması gerektiği belirtilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından idarece aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunulması istenen satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) sunulduğu, söz konusu tutanağın Tebliğ’in 45.1.13.11’inci maddesine uygun olarak geçici vergi beyanname dönemine ait yasal tasdik bilgilerine yer verilmek suretiyle düzenlendiği ve hem teklif veren hem de meslek mensubunca kaşelenerek imzalandığı görülmüştür.

Ayrıca, Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan 79.2.2’nci maddesi uyarınca isteklilerin aşırı düşük tekliflerini tevsik etmek için sunacağı belgeler ve söz konusu belgelerin sunuluş şekline yönelik açıklamalar göz önünde bulundurulduğunda, fiyat teklifleri ile açıklama yapılması halinde fiyat teklifinde onayı ve imzası bulunan meslek mensubuna ilişkin tedarikçi firma ile yapılan tam tasdik sözleşmesinin açıklama kapsamında sunulmasına gerek bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Yapılan tüm bu tespitler neticesinde başvuru sahibinin bu iddiaları da yerinde bulunmamıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin yukarıda aktarılan 39’uncu maddesinin dokuzuncu fıkrasında, tüzel kişi tarafından sunulan iş deneyim belgesinin tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ortağına ait olması halinde, ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicil memurlukları veya serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından, ilk ilan veya davet tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartın korunduğunu gösteren belgenin sunulmasının zorunlu olduğu belirtilmiştir.

Yapılan incelemede, Asuryol İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından teklif dosyasında Zeynel Abidin Turhan’a ait iş denetleme belgesi ile ekinde KİK031.1/Y numaralı standart forma uygun olarak 28.06.2017 tarihli ortaklık durum belgesinin sunulduğu, sunulan belgede anılan kişinin belge düzenlenme tarihinden önceki bir yıl boyunca Asuryol İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş.nin kesintisiz olarak %50’den fazla hissesine sahip ortağı olduğunun belirtildiği ve söz konusu belgenin Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Murat Taş tarafından kaşelenip, imzalandığı görülmüş olup bu nedenle başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde bulunmamıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Başvuru ve teklif mektuplarının şekli” başlıklı 54’üncü maddesinde “(1) Başvuru ve teklif mektupları bu Yönetmeliğin ekinde yer alan standart formlar esas alınarak hazırlanır.

(2) Teklif mektubunun aşağıdaki şartları taşıması zorunludur:

a) Yazılı olması.

b) İhale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi.

c) Teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması.

ç) Üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması.

d) Türk vatandaşı gerçek kişilerin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, Türkiye’de faaliyet gösteren tüzel kişilerin vergi kimlik numarasının belirtilmesi.

e) Ad ve soyadı veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması.

(3) Ortak girişim olarak teklif veren isteklilerin teklif mektuplarının, ortakların tamamı tarafından veya yetki verdikleri kişilerce imzalanması gerekir…” hükmü yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan Asuryol İnşaat Sanayi ve Ticaret A. Ş. tarafından sunulan teklif mektubu ve cetvelinin şirketin Yönetim Kurulu Başkanı Üzer Menteş tarafından imzalandığı, anılan kişiye ait 13.12.2016 tarihli imza sirkülerinde ve imza sirkülerine dayanak teşkil eden 21.11.2016 tarihli Yönetim Kurulu kararından, Üzer Menteş’in 21.11.2016 tarihinden itibaren 3 (üç) yıl süre ile şirketi her konuda en geniş yetkilerle münferiden atacağı imza ile yetkilendirildiği görülmüş olup anılan kişinin her türlü konuda en geniş yetkiyle yetkilendirildiği, dolayısıyla münferit imzası ile söz konusu ihalede teklif vermeye yetkili kılındığı anlaşıldığından Asuryol İnşaat Sanayi ve Ticaret A. Ş. nin teklif mektubun teklif vermeye yetkili kişi tarafından imzalanmış olunması şartının sağladığı tespit edilmiştir.

Sonuç olarak başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde görülmemiştir.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “(1) İhalelere katılacak aday veya istekliler tarafından,

a) Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesinin,

b) Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirkülerinin,

teklif kapsamında sunulması zorunludur. Ayrıca aday veya isteklilerin ihale tarihi itibariyle mesleki faaliyetlerini mevzuatı gereği ilgili odaya kayıtlı olarak sürdürmesi gerekmekte olup, ihale üzerinde kalan isteklinin sözleşme imzalanmadan önce, bu durumu tevsik eden belgeleri 4734 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat ile ön yeterlik ve ihale dokümanında yer alan düzenlemelere uygun olarak sunması gerekmektedir.

(2) Vekaleten ihaleye katılma halinde; vekil adına düzenlenmiş, ihaleye katılmaya ilişkin noter onaylı vekaletname ile vekilin noter tasdikli imza beyannamesinin sunulması zorunludur.

(3) İş ortaklığında, iş ortaklığı beyannamesinin ve iş ortaklığını oluşturan gerçek veya tüzel kişilerin her biri tarafından, ilgisine göre birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerindeki belgelerin ayrı ayrı verilmesi zorunludur. Konsorsiyumda ise konsorsiyum beyannamesinin ve konsorsiyumu oluşturan gerçek veya tüzel kişilerin her biri tarafından, ilgisine göre birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerindeki belgelerin ayrı ayrı verilmesi zorunludur.

(4) İhale konusu işin yerine getirilmesi için alınması zorunlu olan ve ilgili mevzuatında o iş için özel olarak düzenlenen sicil, izin, ruhsat vb. belgelerin adaylar veya istekliler tarafından sunulmasına ilişkin hükümlere, ilan ve ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede yer verilir. İş ortaklarının her birinin söz konusu belgeleri ayrı ayrı sunması, konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmına ilişkin belgeleri sunması zorunludur.” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

a) Mülga: RG: 25/1/2017-29959

b) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren imza beyannamesi veya imza sirküleri;

1. Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesi,

2. Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirküleri.

c) Bu Şartname ekinde yer alan standart forma uygun teklif mektubu.

ç) Bu Şartnamede belirlenen geçici teminata ilişkin geçici teminat mektubu veya geçici teminat mektupları dışındaki teminatların Saymanlık ya da Muhasebe Müdürlüklerine yatırıldığını gösteren makbuzlar.

d) Bu şartnamenin 7.4. ve 7.5. maddelerinde belirtilen, şekli ve içeriği Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde düzenlenen yeterlik belgeleri.

e) Vekâleten ihaleye katılma halinde, vekil adına düzenlenmiş, ihaleye katılmaya ilişkin noter onaylı vekâletname ile vekilin noter tasdikli imza beyannamesi…” düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye katılımda isteklilerde aranılan yeterlilik kriterlerinden birinin de ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicili Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicili Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicili Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgelerin sunulması olarak belirlendiği görülmektedir.

Bu kapsamda, Asuryol İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından teklif dosyasında 20.10.2015 tarihli ve 8929 sayılı, 07.12.2016 tarihli ve 9214 sayılı, 20.12.2016 tarihli ve 9223 sayılı Ticaret Sicil Gazetelerinin sunulduğu, sunulan belgelerden 07.12.2016 tarihli ve 9214 sayılı Ticaret Sicil Gazetesinden şirket yönetim kurulu kararı ile Üzer Menteş’in 3 yıl süreyle şirketi temsil ve ilzama yetkili kılındığı, 20.12.2016 tarihli ve 9223 sayılı Ticaret Sicil Gazetesinden ise şirketin 1000 paya ayrılmış sermayesinin 510 hisseye (%51) karşılık gelen kısmının Zeynel Abidin Turhan’a, 490 hisseye (%49) karşılık gelen kısmının Üzer Menteş’e ait olduğu anlaşılmaktadır.

Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi’nin resmi internet sitesinden yapılan incelemede, anılan istekliye ait yayımlanan en son gazetenin teklif kapsamında sunulan 20.12.2016 tarihli ve 9223 sayılı Ticaret Sicili Gazetesi olduğu da dikkate alındığında, sunulan gazetelerin şirket yönetimindeki görevlileri ve ortakların son durumunu gösteren belgeler olduğu anlaşılmıştır.

Diğer yandan kamu ihale mevzuatında yapılan 29959 sayılı ve 25.01.2017 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan değişiklikler kapsamında, isteklilerden tekliflerin verilmesi aşamasında yeterlilik kriteri olarak “mesleki faaliyetini sürdürdüğüne” ilişkin belgelerin istenilmeyeceği ve dolayısıyla söz konusu ihalede buna ilişkin bir düzenlemenin de olmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin oda kayıt belgesine ilişkin iddiası uygun bulunmamıştır.

Sonuç olarak başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde görülmemiştir.

6. Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35’inci maddesinde “35.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirlenecektir.

35.1.1.

A. Değerlendirme “teklif fiyatı” ile “kalite ve teknik değer nitelik” olmak üzere iki kısımda yapılacaktır.

A.1. Teklif fiyatı puanlaması

Teklif fiyatı puanlaması 50 tam puan üzerinden yapılacaktır. Geçerli teklif veren istekliler arasında teklif edilen en düşük teklif fiyatı sahibi istekli 50 puan alacak olup, diğer isteklilere ait teklif puanları; TP = (TFmin x 50) / TF formülü ile hesaplanacaktır.

Bu formülde;

TP: Teklif puanı,

TFmin: Geçerli teklifler içinden istekliler arasında teklif edilen en düşük teklif fiyatı,

TF: İsteklinin teklif fiyatı,

ifade eder.

A.2. Kalite ve teknik değer nitelik puanlaması

Kalite ve teknik değer nitelik puanlaması 50 tam puan üzerinden yapılacaktır. Geçerli teklif veren isteklilere ait kalite ve teknik değer nitelik puanlamasına konu iş kalemleri aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

SIRA NO

İŞ KALEMİ / İŞ GRUBU NO

MİN TEKLİF ORANI (%)

MAX TEKLİF ORANI(%)

PUAN

1

6100/P

20,5

34,5

13,5

2

6401/P

19,5

33

13

3

2202/P

16,5

27

11

4

2200/P

2,5

4

1,5

5

2209/P

2,5

4

1,5

6

16.132/P-1

2

3,5

1,5

7

16.122/P-1

2

3,5

1,5

8

2204/P

1,5

2,5

1

9

7500/P

1,5

2

1

10

3790/P

1

2

1

11

ÖZEL/SY-1

1

2

0,5

12

İş Grubu 1*

1,5

2

1

13

İş Grubu 2*

3

5

2

TOPLAM

50

*İş Grubu 1’i oluşturan iş kalemleri: 2500/P, 2540/P-K, 60.006-B/P

*İş Grubu 2’yi oluşturan iş kalemleri: 2641/P, 14.110/P, 16.100/P-1, KGM/21.051, 3605/P, 7504/P

A.2.1. Söz konusu iş kalemleri için isteklilerce teklif edilen tutarların toplam tekliflerine oranının; her bir iş kalemi için belirlenen minimum ve maksimum teklif oranları aralığında (minimum ve maksimum oranlar dahil) kalması durumunda her bir iş kalemi için yukarıdaki tabloda yer alan puanlar verilecektir.

A.2.2. İş grupları için ise o iş grubunda yer alan her bir iş kalemi için verilen teklif tutarlarının toplamının toplam tekliflerine oranının her bir iş grubu için belirlenen minimum ve maksimum teklif oranları aralığında (minimum ve maksimum oranlar dahil) kalması durumunda her bir iş grubu için yukarıdaki tabloda yer alan puanlar verilecektir.

A.2.3. Teklif oranları hesaplanırken yuvarlama yapılmayacaktır.

A.2.4. İsteklilerin teklif oranları, belirlenen minimum ve maksimum teklif oranları dışında kalıyorsa o iş kalemleri/iş grupları için puan alamayacaklardır.

A.2.5. Kalite ve teknik değer nitelik puanı, her bir iş kalemi/iş grubu için verilen puanların toplamıdır.

A.3. Toplam puan

Toplam puan, teklif fiyat puanı ile kalite ve teknik değer nitelik puanının toplamıdır.

A.4. Fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedeli

Fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedeli;

FDTF = (ETF x 100) / TTP formülü ile hesaplanacaktır.

Bu formülde;

FDTF: İsteklinin fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedeli,

ETF: Toplam puanı en yüksek istekliye ait teklif bedeli,

TTP: İsteklinin toplam puanı,

ifade eder.

B. Ekonomik açıdan en avantajlı teklif

Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedeli en düşük olan istekliye ait teklif bedelidir.

35.2. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin birden fazla istekli tarafından verilmiş olması halinde;

35.2.1. Teklif fiyatı daha düşük olan istekli ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenecektir.

35.3. (Mülga 29/11/2016-29903 R.G. / 6. md.)

35.4. Yerli istekliler lehine fiyat avantajı uygulanması:

35.4.1. Bu ihalede, tekliflerin değerlendirilmesinde yerli istekliler lehine % 15 (rakam ve yazıyla) Onbeş oranında fiyat avantajı uygulanacaktır. Ortakları arasında yabancı gerçek ve/veya tüzel kişi bulunan ortak girişimler bu fiyat avantajından yararlanamaz. Yerli istekliler lehine fiyat avantajı, yabancı isteklilerin fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedellerine, bu bedeller üzerinden yukarıda belirtilen fiyat avantajı oranı uygulanarak bulunacak tutar eklenmek suretiyle hesaplanacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İdari Şartname’nin yukarıda yer verilen düzenlemesinden, ekonomik açıdan en avantajlı teklifin, fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirleneceği, teklif fiyatı puanlamasının “teklif fiyatı” ile “kalite ve teknik değer nitelik” olmak üzere iki kısımdan yapılacağı, fiyat puanının değerlendirilmesinde ihale konusu iş için verilen geçerli en düşük teklif fiyatının esas alınacağı, fiyat dışı unsur puanlamasının belirlenmesinde ise, yaklaşık maliyette yer alan 20 adet iş kaleminin, isteklilerin toplam teklifleri içerisindeki ağırlık oranına göre belirleneceği anlaşılmaktadır.

Buna göre söz konusu ihalede verilen en düşük teklif olan 17.465.650,00 TL dikkate alındığında, anılan düzenlemede yer alan formül kapsamında ihale üzerinde bırakılan Asuryol İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş.nin fiyat puanının 40,39 olduğu (17.465.650,00 x 50)/ 21.621.400,00) diğer yandan kalite ve teknik değer nitelik puanlaması için yaklaşık maliyette yer alan 20 iş kalemi için teklif ettiği tutarlar dikkate alınarak yapılan hesaplamada, söz konusu iş kalemlerinin toplam teklif içerisindeki ağırlık oranlarının İdari Şartname’nin ilgili maddesinde belirtilen oranlar arasında kaldığı ve bu nedenle tam puan alarak kalite teknik değer puanının 50,00 ve toplam puanının 90,39 olduğu görüldüğünden idarece yapılan işlemlerin yerinde olduğu anlaşılmış ve başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

7. Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Başvuruların ve tekliflerin alınması, açılması ve belgelerdeki bilgi eksikliklerinin tamamlatılması” başlıklı 57’nci maddesinin 7’nci fıkrasında“(7) Birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunduğu tespit edilen isteklilere ait teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin, “Aritmetik hata ve yuvarlama” başlıklı 16.5’inci maddesinde “16.5.1. Birim fiyat teklif cetvelindeki çarpım ve toplamlarda hata olması durumunda aritmetik hata olduğu kabul edilecek ve teklif doğrudan değerlendirme dışı bırakılacaktır. Kısmi teklif verilmesine imkan tanınan ihalelerde, isteklinin aritmetik hata yapılan kısma ilişkin teklifi değerlendirme dışı bırakılarak, teklif verdiği diğer kısımlar üzerinden ihale sonuçlandırılacaktır.” açıklaması yer almaktadır.

Yapılan incelemede ihale üzerinde bırakılan Asuryol İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından ihale dokümanı kapsamında yer alan standart forma uygun olarak teklif mektubu ve cetvelinin sunulduğu, sunulan teklif cetvelinde yer alan miktarların ihale dokümanı eki teklif cetveli standart formunda yer alan 20 iş kalemi için düzenlenen miktarlar ile birebir aynı olduğu, her bir iş kalemi için öngördüğü birim fiyatla belirtilen miktarlar çarpılarak o iş kalemine dair tutarın hesaplandığı, söz konusu çarpım işleminde herhangi bir hatanın bulunmadığı ve 20 iş kalemi için hesaplanan tutarlar toplanarak teklif fiyatı olan 21.621.400,00 TL’ye ulaşıldığı tespit edilmiştir.

Sonuç olarak başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde görülmemiştir.

8. Başvuru sahibinin 8’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin hazırlanması ve sunulması” başlıklı 30’uncu maddesinde “…Teklif mektupları yazılı ve imzalı olarak sunulur. Teklif mektubunda ihale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi, teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması, üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması ve teklif mektubunun ad, soyad veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması zorunludur. Mal alımı ihalelerinde, ihale dokümanında alternatif teklif verilebileceğine dair hüküm bulunması halinde, alternatif tekliflerde aynı şekilde hazırlanarak sunulur…” hükmü yer almaktadır.

Yapılan incelemede, Asuryol İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. nin teklifi kapsamında sunduğu birim fiyat teklif mektubu ve ekinde yer alan birim fiyat teklif cetvelinin, şirketi her türlü konuda en geniş yetkiyle yetkilendirilmiş olan Üzer Menteş tarafından imzalandığı ve söz konusu belgeler üzerinde şirkete ait kaşenin yer aldığı tespit edildiğinden, başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde görülmemiştir.

9. Başvuru sahibinin 9’uncu iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden adayların, isteklilerin ve istekli olabileceklerin, bu Kanun’da belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceği hükmüne yer verilmiş, ilgili maddenin dilekçelerde yer alacak hususları sayan dördüncü fıkrasının (d) bendinde, başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin belirtilmesi gerektiğine değinilmiştir.

Başvuru sahibi tarafından itirazen şikâyet başvurusunun 9’uncu iddiasında “ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan belgelerin aslı gibidir ve noter suretlerinin de usulüne uygun olmadığı” şeklinde genel bir ifadenin kullanıldığı, iddianın hangi belge açısından olduğuna ilişkin somut bir belirlemenin yapılmadığı görülmüştür.

Kamu İhale Kanunu’nun 56’ncı maddesinde Kurum tarafından yapılacak incelemenin sınırları belirlenmiş olup ihale kapsamında sunulan bütün belgelerin incelenmesinin ihale komisyonu yerine geçerek yeniden inceleme yapılması anlamına geleceği, Kurumun bu şekilde bir inceleme yetkisinin bulunmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde görülmemiştir.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.8’inci maddesinde aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunulan analizler, ihale dokümanında yer alan analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait tekliflerin reddedileceği, söz konusu analizlerde çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatların esas alınarak, hesaplama hatasının ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltileceği ve düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatının üzerinde olan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği açıklanmıştır.

Bu bağlamda yapılan incelemede idare tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunan istekli Çelebioğlu Gayrimenkul Danışmanlık İnşaat ve Ticaret A.Ş. - Tekinler Mühendislik İnş. Orm. Ürün. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının açıklama istenen 6401/P poz numaralı “19 cm sıkışmış kalınlıkta, kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile astarsız temel üzerine 1 m2 bitümlü sıcak karışım yapılması, (8 cm bitümlü sıcak temel tabakası, 6 cm asfalt betonu binder tabakası, 5 cm asfalt betonu aşınma tabakası yapılması) (Kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile) (İdare malı bitüm ile)” iş kalemi için sunduğu analizde yer alan 07.007/K-8 poz numaralı “Bitümün nakli” girdisi için öngörmüş olduğu 600 km mesafenin F=Kx(0,0007xM+0,01) nakliye formülünde yerine konularak (M) hesaplandığında birim fiyatının 105,35 TL olması gerekirken 2,55 TL olarak belirtildiği, bu birim fiyatın miktarla çarpımı sonucu bulunması gereken tutarın ise 2,02272 TL yerine 0,049016 TL bulunduğu, bu durumda 6401/P poz numaralı iş kaleminin birim fiyatının 31,47 TL olması gerekirken 29,50 TL hesaplandığı görülmüştür.

Çelebioğlu Gayrimenkul Danışmanlık İnşaat ve Ticaret A.Ş. - Tekinler Mühendislik İnş. Orm. Ürün. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının birim fiyat teklif cetveline bakıldığında ise, söz konusu iş kalemi için teklif ettiği birim fiyatın (29,50 TL) hesaplanması gereken birim fiyattan (31,47 TL) düşük olduğu tespit edilmiş olmakla birlikte, söz konusu aykırılığın teklif sıralamasını değiştirmeyeceği anlaşıldığından idarece bu hususa ilişkin olarak düzeltici işlem tesis edilmesine gerek bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Başkan

II. Başkan

Kurul Üyesi

Kurul Üyesi

Dr.

Kurul Üyesi

Kurul Üyesi

Kurul Üyesi

Kurul Üyesi