KİK Kararı: 2017/UY.I-2137 (2 Ağustos 2017)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/038
Gündem No : 98
Karar Tarihi : 02.08.2017
Karar No : 2017/UY.I-2137

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: Osman DURU, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Mapavri Taah. İnşaat San. ve Tic. A.Ş.- Nuhoğlu İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. - Siyah Kalem Mühendislik İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Neoray İnşaat San. ve Tic. A.Ş.,

Muhsin Yazıcıoğlu Caddesi No: 8/6 Çukurambar / Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü,

Emniyet Mahallesi Mevlana Bulvarı (Konya Yolu Üzeri) No: 32 06560 Yenimahalle/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/94088 İhale Kayıt Numaralı “Çukurova Bölgesel Havalimanı Üstyapı Tesislerinin” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü tarafından belli istekliler arasında ihale usulü ile gerçekleştirilen “Çukurova Bölgesel Havalimanı Üstyapı Tesislerinin” ihalesine ilişkin olarak Mapavri Taah. İnşaat San. ve Tic. A.Ş.- Nuhoğlu İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. - Siyah Kalem Mühendislik İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Neoray İnşaat San. ve Tic. A.Ş.nin 29.06.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 07.07.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 17.07.2017 tarih ve 40040 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 17.07.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/1792 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, özel ortak Nuhoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan bilançodaki kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranını gösteren rasyonun ihaleye katılımda yeterlilik kuraları olarak belirlenen oranı karşılamadığı gerekçesiyle kısa listeye alınmamalarının mevzuata aykırı olduğu, söz konusu oranın idare tarafından yanlış hesaplandığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Bilanço veya eşdeğer belgeler” başlıklı 35’inci maddesinde; “(1) Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Yayınlanması zorunlu olan yıl sonu bilançosunun veya gerekli bölümlerinin,

b) (a) bendinde belirtilen belgelere eşdeğer belgelerin,

her ikisinin de idarece istenilmesi zorunludur.

(2) Bilanço veya eşdeğer belgeler kapsamında;

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini,

b)İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi sunar.

(3) Adayın veya isteklinin ikinci fıkra uyarınca sunduğu belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

(4) Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.” hükmü,

1 Sıra No'lu Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği’nin “Bilanço ilkeleri” başlığı altında düzenlenen “Yabancı kaynaklara ilişkin ilkeler” bölümünde “1. İşletmenin bir yıl veya normal faaliyet dönemi içinde vadesi gelen borçları, bilançoda kısa vadeli yabancı kaynaklar grubu içinde gösterilir.

2. İşletmenin bir yıl veya normal faaliyet dönemi içinde vadesi gelmemiş borçları, bilançoda uzun vadeli yabancı kaynaklar grubu içinde gösterilir. Dönem sonu bilanço gününde bu grupta yer alan hesaplardan vadeleri bir yılın altında kalanlar kısa vadeli yabancı kaynaklar grubundaki ilgili hesaplara aktarılır.” açıklamasına,

Anılan Tebliğ’in “3. Kısa vadeli yabancı kaynaklar” başlıklı bölümünde “Kısa vadeli yabancı kaynaklar, dönen varlıkların ayrılmasında kullanılan ölçüye uygun olarak, en çok bir yıl veya işletmenin normal faaliyet dönemi sonunda ödenecek yabancı kaynakları kapsar. Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar, Mali Borçlar, Ticari Borçlar, Diğer Borçlar, Alınan Avanslar, Ödenecek Vergi ve Diğer Yükümlülükler, Borç ve Gider Karşılıkları, Gelecek Aylara Ait Gelirler ve Gider Tahakkukları ile Diğer Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar şeklinde bölümlenir.” açıklamasına,

“300 Banka kredileri” başlıklı bölümünde “Bu hesap, banka ve diğer finans kuruluşlarından sağlanan kısa vadeli kredilere ilişkin tutarları içeren hesap kalemidir.” açıklamasına,

“303 Uzun vadeli kredilerin anapara taksitleri ve faizleri” bölümünde “Vadelerine bir yıldan fazla süre bulunmakla birlikte uzun vadeli kredilerin, bilanço tarihinden itibaren bir yıl içinde ödenecek anapara taksitleri ile vadesi bir yılın altına düşenleri ve bunların tahakkuk ettiği halde henüz ödenmeyen faizlerini kapsar.

İşleyişi :

İşletmenin uzun vadeli borçlarından, bilançonun düzenlenme tarihini izleyen bir yıllık dönemde ödenecek olan taksitleri ve faizleri bu hesaba alacak, ödenmeleri halinde borç kaydedilir.” açıklamasına,

Aynı Tebliğ’in “4. Uzun vadeli yabancı kaynaklar” başlığı altında düzenlenen “400. Banka kredileri” adlı bölümde “Banka ve diğer finans kuruluşlarından alınan uzun vadeli kredilerin yer aldığı hesaptır.

İşleyişi :

Alınan uzun vadeli krediler bu hesaba alacak, ödenmeleri halinde borç kaydedilir. Bilanço tarihinden itibaren bir yıl içinde ödenecek ana para taksitleri ile vadesi bir yıla düşen tutarlar "303. Uzun Vadeli Kredilerin Anapara Taksitleri ve Faizleri Hesabı" nın alacağına aktarılmak suretiyle bu hesaba borç kaydedilir.” açıklamalarına yer verilmiştir.

Ön Yeterlik İdari Şartnamesi’nin 2’nci maddesinde ihale konusu işin adının “Çukurova Bölgesel Havalimanı Üstyapı Tesislerinin Yapımı İşi” olarak, miktarı ve türünün ise “1 Adet Çukurova Bölgesel Havalimanı Üstyapı Tesislerinin Yapımı” olarak belirtildiği, anılan Şartname’nin 19’uncu maddesinde teklif ve sözleşme türünün anahtar teslimi götürü bedel teklif ve sözleşme olacağının belirtildiği, Sözleşme Tasarısı’nın 9’uncu maddesinde “9.1. Sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren 15 (Onbeş ) gün içinde Yapım İşleri Genel Şartnamesi hükümlerine göre yer teslimi yapılarak işe başlanır.

9.2. Yüklenici taahhüdün tümünü, işyeri teslim tarihinden itibaren 550 (beşyüzelli) gün içinde tamamlayarak geçici kabule hazır hale getirmek zorundadır. Sürenin hesaplanmasında; havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmayan dönemi ile resmi tatil günleri dikkate alındığından, bu nedenlerle ayrıca süre uzatımı verilmez.” düzenlemesine,

Anılan Şartname’nin 7.4.2’nci maddesinde “Adayın ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan adaylar, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan adaylar, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK024.1/Y) sunmaları gerekmektedir.

Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur.” düzenlemesine,

Aynı Şartname’nin “Özkaynak oranının puanlanması” başlıklı 7.9.3.2.3’üncü maddesinde “Tam puan için gereken oran: [0,25]

Tam puan için gereken orana eşit veya daha az ise: 8,00 puan

Şartnamenin (7.4.) maddesinde, kısa vadeli banka borçlarının özkaynaklara oranı için yeterlik kriteri olarak belirlenen orana eşit ise: 4,00 puan” düzenlemesine yer verildiği görülmüştür.

Bahsi geçen ihalenin 08.08.2017 tarihinde yapılan ön yeterlik değerlendirmesine 22 adayın katıldığı, başvuru sahibi Mapavri Taah. İnşaat San. ve Tic. A.Ş.- Nuhoğlu İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. - Siyah Kalem Mühendislik İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Neoray İnşaat San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının özel ortağı Nuhoğlu İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından sunulan bilançoda kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranını gösteren rasyonun yeterlilik kriterlerini karşılamadığı bu gerekçe ile söz konusu İş Ortaklığının idare tarafından kısa listeye alınmadığı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin özel ortağı Nuhoğlu İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından sunulan Yeminli Mali Müşavir onaylı 2015 yılı bilançosu incelendiğinde bilançonun pasifinde Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar grup hesabının altında yer alan, “Mali Borçlar Hesabı” nın altındaki Banka Kredileri Hesabının 11.978.095,75 TL olarak, Uzun Vadeli Kredilerin Ana Para Taksitleri ve Faizleri Hesabının ise 6.733.415,73 TL olarak belirtildiği görülmüş olup, söz konusu aday tarafından ihaleye sunulan ve Yeminli Mali Müşavir tarafından onaylanan Bilanço Bilgileri Tablosunda ise “303. Uzun Vadeli Kredilerin Ana Para Taksitleri ve Faizleri Hesabı”na herhangi bir şekilde yer verilmediği ve 2015 yılı kısa vadeli banka borçları toplamının 11.978.095,75 TL olarak gösterildiği görülmüştür.

Yukarıda aktarılan 1 Sıra No'lu Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği’nde yer alan açıklamalar dikkate alındığında “Uzun vadeli kredilerin anapara taksitleri ve faizleri” hesabının vadelerine bir yıldan fazla süre bulunmakla birlikte uzun vadeli kredilerin, bilanço tarihinden itibaren bir yıl içinde ödenecek anapara taksitleri ile vadesi bir yılın altına düşenleri ve bunların tahakkuk ettiği halde henüz ödenmeyen faizlerini kapsadığı ve bu hesabın işleyişinde uzun vadeli kredilerin kısa vadeye düşen kısımlarının hesapta izlendiği dolayısıyla bu hesapta izlenen miktarların kısa vadeli borç olarak kabul edildiği anlaşılmaktadır.

Bu çerçevede her ne kadar Yeminli Mali Müşavir tarafından onaylanmış Bilanço Bilgileri Tablosu’nda 2015 yılı kısa vadeli banka borçları toplamı 11.978.095,75 TL olarak gösterilmiş ve böylece kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranı 0,245597 olarak beyan edilmişse de, anılan Tebliğ açıklamaları ışığında kısa vadeli banka borçlarının hesaplanmasında 300 no’lu hesabı (Banka Kredileri Hesabı) yanında 303 no’lu hesabında (Uzun Vadeli Kredilerin Ana Para Taksitleri ve Faizleri Hesabı) dikkate alınması gerektiği, başvuru sahibinin özel ortağının bilanço tablosundaki kısa vadeli banka borçlarının (11.978.095,75 + 6.733.415,73) = 18.711.511,48 TL olduğu, bu çerçevede yapılan yeni hesaplamada Kısa Vadeli Banka Borçlarının Öz Kaynaklara oranının 0,38 olduğu (18.711.511,48 / 48.771.353,18) dikkate alındığında başvuru sahibinin kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranını gösteren rasyonun idare tarafından yanlış hesaplandığı bu nedenle kısa listeye alınmamasının mevzuata aykırı olduğu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi