KİK Kararı: 2017/UY.I-1942

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/036
Gündem No : 69
Karar Tarihi : 19.07.2017
Karar No : 2017/UY.I-1942 Mahkeme Kararını Göster

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan V. II. Başkan: Şinasi CANDAN

Üyeler: Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Sintaş Taahhüt Ticaret Anonim Şirketi,

Kızılırmak Mah. 1443. Cad. No: 33/17 Çukurambar Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 14. Bölge Müdürlüğü

152 Evler Mah. Ankara Yolu Cad. No: 286 16330 Yıldırım/BURSA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/326463 İhale Kayıt Numaralı “Mudanya-(Bursa- Gemlik) Ayr Yolu Km: 2+740-24+136 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Üst Yapı (Bsk) ve Köprü İşleri İkmal İnşaatı İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 14. Bölge Müdürlüğü tarafından 27.09.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Mudanya-(Bursa- Gemlik) Ayr Yolu Km: 2+740-24+136 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Üst Yapı (Bsk) ve Köprü İşleri İkmal İnşaatı İşi” ihalesine ilişkin olarak Sintaş Taahhüt Ticaret Anonim Şirketinin 05.06.2017 tarih ve 32092 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 05.06.2017 tarihli dilekçe ile doğrudan itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/1412 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, şikayete konu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli olarak belirlendikleri, ihale üzerinde kalan istekli olan B. Ergünler Yol Yapı İnşaat Taahhüt Madencilik Nakliyecilik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin teklifinin daha önce sınır değerin altında olmasına rağmen, anılan istekli tarafından ihaleye teklif sunan Evrensel Yol İnşaat Anonim Şirketinin iş deneyim belgesinin uygun olmadığı iddiasıyla idareye yapılan şikâyet başvurusu sonucunda, idarece bu başvurunun uygun görülerek sınır değerin yeniden hesaplandığı, buna göre yeni durumda B. Ergünler Yol Yapı İnşaat Taahhüt Madencilik Nakliyecilik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin teklifinin sınır değerin üzerinde kaldığı, idarenin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nda yer alan temel ilkeleri anılan istekli lehine ihlal ettiği; öte yandan Evrensel Yol İnşaat Anonim Şirketi tarafından sunulan iş yönetme belgesinin idarenin bir başka bölge müdürlüğünde görev yapan şahsa ait olduğu, belge sahibinin Karayolları Genel Müdürlüğünün 1. Bölge müdürlüğü bünyesinde görev yapmakta iken 17.04.2015 tarihinde emekliye ayrıldığı ve iş deneyim belgesini 2. Bölge Müdürlüğü tarafından yapılan bir başka ihaleye verilen teklif kapsamında da kullandığı, buna göre anılan belgenin şikayete konu ihalede 14. Bölge Müdürlüğü tarafından yapılan ihalede de kullanılabileceği, Karayolları Genel Müdürlüğünün farklı bölge müdürlüklerinin farklı idareler olarak değerlendirilmesi gerektiği ve söz konusu şahıs tarafından sunulan belgenin görev yapma yasağı kapsamında değerlendirilemeyeceği, bu durumun çeşitli yargı kararları ile de sabit olduğu, yine YG Yol Yapı İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından sunulan iş yönetme belgesinin görev yasağı kapsamında Karayolları Genel Müdürlüğü ihalelerine sunulamayacağına ilişkin Kurul kararının mahkeme kararları ile iptal edildiği, aynı şekilde Evrensel Yol İnşaat Anonim Şirketi tarafından sunulan iş yönetme belgesinin de idarece kabul edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

2531 sayılı Kamu Görevinden Ayrılanların Yapamayacakları İşler Hakkında Kanun’un “Kapsam” başlıklı 1’inci maddesinde “Bu Kanun, genel bütçeye dahil daire, kurum ve kuruluşlar ile katma bütçeli idarelerde, bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlarda, kanunla veya kanunların verdiği yetkiye dayanılarak kurulan fonlarda, belediyelerde, özel idarelerde 12 Mart 1964 gün ve 440 sayılı ve 12 Mayıs 1964 gün ve 468 sayılı Kanunlar kapsamına giren kuruluşlarda, sermayesinin yarısından fazlası ayrı ayrı veya birlikte Hâzinece veya yukarıdaki daire, idare, kurum ve kuruluşlarca karşılanan yerlerde aylık, ücret veya ödenek almak suretiyle görev yapmış olanlar hakkında uygulanır.” hükmü,

Aynı Kanun’un “Yasak ve süresi” başlıklı 2’nci maddesinde ise “Birinci madde kapsamına giren yerlerdeki görevlerinden hangi sebeple olursa olsun ayrılanlar, ayrıldıkları tarihten önceki iki yıl içinde hizmetinde bulundukları daire, idare, kurum ve kuruluşlara karşı ayrıldıkları tarihten başlayarak üç yıl süreyle, o daire, idare, kurum ve kuruluştaki görev ve faaliyet alanlarıyla ilgili konularda doğrudan doğruya veya dolaylı olarak görev ve iş alamazlar, taahhüde giremezler, komisyonculuk ve temsilcilik yapamazlar. Özel kanunlardaki yasaklayıcı hükümler saklıdır.” hükmüne yer verilmiştir.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) Aday veya isteklilerden, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik etmeleri için iş deneyim belgesi istenilmesi zorunludur.

...

(9) Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere sunulan belgenin, tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ortağına ait olması halinde; ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicil memurlukları veya serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından, ilk ilan veya davet tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartın korunduğunu gösteren belgenin sunulması zorunludur.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “İş deneyim belgelerinin verilmesi” başlıklı 47’nci maddesinde “(1) İş deneyim belgeleri, ilgilinin iş ve/veya mesleki tecrübesini tevsik amacıyla; yüklenicilere, yükleniciye karşı bir sözleşme ile taahhüt ettiği iş bölümünü bitiren alt yüklenicilere, mimar veya mühendis olmak şartıyla denetleme veya yönetme görevlerinde bulunanlara, talepleri halinde, aşağıdaki hükümlere göre talep tarihini izleyen 30 gün içinde belge düzenlemeye yetkili mercilerce düzenlenir ve verilir. Düzenleme koşullarını taşımayan taleplerde, aynı süre içinde başvuru sahibine bu husus gerekçeleriyle yazılı olarak bildirilir.

...

b) İş Yönetme Belgesi;

1. İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlarda; bir görevlendirme yazısına veya idari düzenlemeye dayalı olarak, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında fiilen görev yapmış olmak şartıyla, yapım ve/veya teknik işlerden sorumlu olan; şube müdürü, proje müdürü, kontrol amiri, inşaat ve tesisat müdürü ve yardımcıları ve bunlarla aynı teknik seviyede görev yapanlar, il müdürü ve yardımcıları, bölge müdürü ve yardımcıları ile yapım ve/veya teknik işler daire başkanı ve yardımcıları, yapım ve/veya teknik işlerden sorumlu genel müdür yardımcıları ve genel müdür olarak görev yapanlara,

...

tek sözleşme ile ilişkili olarak düzenlenir ve verilir.

...

(13) 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idareler ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarında hangi sıfatla olursa olsun görevli olanlara ait iş deneyim belgeleri ve mezuniyet belgeleri, bu kişilerin görevleri devam ettiği sürece kullanılamaz ve kullandırılamaz.” hükmü,

6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun’un “Teşkilat Yapısı” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) Genel Müdürlük, merkez ve taşra teşkilatından meydana gelir. Genel Müdürlüğün merkez teşkilatı ekli (I) sayılı cetvelde gösterilmiştir.

(2) Genel Müdürlük, taşra teşkilatı olarak bölge müdürlüğü, ikmal müdürlüğü, atölye müdürlüğü ve bölge müdürlüğüne bağlı teknik, idarî ve bakım şube müdürlüğü, başmühendislik ve şefliklerden oluşur…” hükmü,

Anılan Kanun’un “Hizmet Birimleri” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Merkez teşkilatı, ana hizmet birimleri, danışma ve denetim birimleri ile yardımcı hizmet birimlerinden oluşur.

(2) Ana hizmet birimleri aşağıdaki birimlerden oluşur:

a) Etüt, Proje ve Çevre Dairesi Başkanlığı

b) Araştırma ve Geliştirme Dairesi Başkanlığı

c) Yol Yapım Dairesi Başkanlığı

ç) Tesisler ve Bakım Dairesi Başkanlığı

d) Trafik Güvenliği Dairesi Başkanlığı

e) İşletmeler Dairesi Başkanlığı

f) Makine ve İkmal Dairesi Başkanlığı

g) Sanat Yapıları Dairesi Başkanlığı

ğ) Taşınmazlar Dairesi Başkanlığı

h) Program ve İzleme Dairesi Başkanlığı

(3) Danışma ve denetim birimleri aşağıdaki birimlerden oluşur:

a) Teftiş Kurulu Başkanlığı

b) Hukuk Müşavirliği

c) Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığı

(4) Yardımcı hizmet birimleri aşağıdaki birimlerden oluşur:

a) İnsan Kaynakları Dairesi Başkanlığı

b) Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı

c) Bilgi Teknolojileri Dairesi Başkanlığı

(5) Hizmet birimlerinin görevleri, Genel Müdürlüğe bu Kanunla verilen görevlere paralel olarak yönetmelikle düzenlenir.” hükmü,

05.09.2011 tarih ve 28045 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Karayolları Genel Müdürlüğü Görev, Yetki ve Sorumluluk Yönetmeliği’nin “Bölge Müdürlükleri” başlıklı 27’nci maddesinde “(1) Bölge Müdürlüklerinin görevleri şunlardır.

a) İlgili mevzuat, Genel Müdürlük düzenlemeleri ve planları çerçevesinde, sorumluluk alanına giren karayollarının yapımı, bakımı, onarımı, trafik güvenliği ve işletmesi ile bu iş ve hizmetlere yönelik teknik, idari, mali, danışma, denetim ve destek hizmetlerini, merkez teşkilatındaki ilgili hizmet birimleriyle koordineli olarak yürütmek.

b) Sorumlu olduğu karayollarını trafiğe açık tutmak, durumlarını takip etmek, bakım ve onarımlarını zamanında yapmak veya yaptırmak.

c) Sorumlu olduğu karayollarının trafik işaret ve işaretlemelerinin durumunu gözetmek ve işler halde tutmak.

ç) Bölge Müdürlüğündeki bina ve tesisler ile yapım ve bakım makineleri, her türlü taşıt, atölye araç ve gereçlerinin ve benzerlerinin muhafazasını ve verimli kullanılmasını sağlamak, bunların bakım ve onarımlarını zamanında yapmak veya yaptırmak.

d) Yıllık yapım, bakım, onarım, mal ve hizmet alımlarıyla ilgili çalışma programını, bir önceki yılın Aralık ayında bütçeleştirerek Genel Müdürlük onayına sunmak ve bu hizmetlerle ilgili iş ve işlemleri onaylanan program çerçevesinde yürütmek.

e) Genel Müdürlük Makamı tarafından verilen diğer işleri yapmak veya ilgili mevzuata göre yaptırmak.” hükmü bulunmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 17.7.3’üncü maddesinde “...2531 sayılı Kamu Görevlerinden Ayrılanların Yapamayacakları İşler Hakkında Kanunun “Yasak ve Süresi” başlıklı 2 nci maddesinde; “Birinci madde kapsamına giren yerlerdeki görevlerinden hangi sebeple olursa olsun ayrılanlar, ayrıldıkları tarihten önceki iki yıl içinde hizmetinde bulundukları daire, idare, kurum ve kuruluşlara karşı ayrıldıkları tarihten başlayarak üç yıl süreyle, o daire, idare, kurum ve kuruluştaki görev ve faaliyet alanlarıyla ilgili konularda doğrudan doğruya veya dolaylı olarak görev ve iş alamazlar, taahhüde giremezler, komisyonculuk ve temsilcilik yapamazlar. Özel kanunlardaki yasaklayıcı hükümler saklıdır.” hükmü yer almaktadır.

Bu maddede getirilmiş olan yasaklama kapsamında sayılmanın ana koşulu, alınacak görev ve işin, girişilecek taahhüdün ya da yapılacak komisyonculuk veya temsilciliğin daha önce hizmetinde bulunulan daire, idare, kurum ve kuruluşa “karşı" doğrudan doğruya veya dolaylı bir görev ve iş, taahhüt, komisyonculuk veya temsilcilik niteliğinde bulunmasıdır. Ancak bu faaliyetin ilgilinin daha önceki görev ve faaliyet alanı ile ilgili olması gereklidir. Dolayısıyla, anılan Kanun kapsamında belirtilen görevlerinden ayrıldıktan sonra özel sektörde faaliyet gösteren kamu görevlileri, Kanunun 2 nci maddesinde belirtilen süre boyunca, yine maddede belirtilen faaliyetlerde bulunamayacaklardır. Ancak bu kişilerin, özel sektörde istekli sıfatını taşıyabilecek bir işletmede personel olarak istihdam edilmesi ve bu işletmenin de personelinin ayrıldığı daire, kurum ve kuruluşun ihalesine girmesi durumunda, anılan personelin, çalışmakta olduğu işletmede bir ortaklığının ya da sermaye bağının bulunmaması durumunda, söz konusu faaliyetin 2531 sayılı Kanunun 2 nci maddesinde belirtilen “doğrudan doğruya veya dolaylı olarak görev ve iş alma, taahhüde girme, komisyonculuk ve temsilcilik yapma” olarak sayılmaması gerekmektedir.

Ancak, 6359 sayılı Kamu İhale Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunla, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde yer alan “olarak” ibaresinden sonra gelmek üzere “idarelerce veya mahkeme kararıyla” ibaresi eklenmiş olduğundan, bu Kanun değişikliği sonucunda, 2531 sayılı Kamu Görevlerinden Ayrılanların Yapamayacakları İşler Hakkında Kanun sebebiyle ihaleye katılamayacak olanlar söz konusu bent kapsamından çıkarılmıştır. Bununla birlikte, 2531 sayılı Kanundan doğan yasaklamanın sürmesi sebebiyle, bu durumda olanların kendisi ya da bir tüzel kişi veya başka bir gerçek kişi adına teklif vererek ihaleye katılmaları mümkün bulunmadığından 2531 sayılı Kanun kapsamında bulunan aday veya istekli durumunda olanların, 2531 sayılı Kanunda belirtilen yasağa rağmen ihaleye katılmış olması halinde, bu durumda olan isteklilerin değerlendirme dışı bırakılması, ancak geçici teminatlarının gelir kaydedilmemesi ve idarece haklarında kamu ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verilmemesi gerekmektedir.” açıklaması yer almaktadır.

Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri gereğince kamu görevlilerinin vazifelerinden ayrıldıkları tarihten önceki iki yıl içinde hizmetinde bulundukları birime karşı ayrıldıkları tarihten başlayarak üç yıl süreyle, ilgilinin faaliyet alanlarıyla ilgili konularda doğrudan doğruya veya dolaylı olarak görev ve iş alamayacakları, taahhüde giremeyecekleri, komisyonculuk ve temsilcilik yapamayacakları ifade edilmiştir. Yasaklama kapsamında sayılmanın ana koşulu, alınacak görev ve işin, girişilecek taahhüdün ya da yapılacak komisyonculuk veya temsilciliğin daha önce hizmetinde bulunulan daire, idare, kurum ve kuruluşa “karşı" doğrudan doğruya veya dolaylı bir görev ve iş, taahhüt, komisyonculuk veya temsilcilik niteliğinde bulunmasıdır. Ancak bu faaliyetin ilgilinin daha önceki görev ve faaliyet alanı ile ilgili olması gereklidir. Dolayısıyla, anılan Kanun kapsamında belirtilen görevlerinden ayrıldıktan sonra özel sektörde faaliyet gösteren kamu görevlileri, 2531 sayılı Kanun’un 2’nci maddesinde belirtilen süre boyunca bu maddede belirtilen faaliyetlerde bulunamayacaklardır.

Şikâyete konu ihalenin Karayolları 14. Bölge Müdürlüğü bünyesinde gerçekleştirildiği görülmüştür.

Karayolları Genel Müdürlüğünün teşkilat yapılanmasının merkez ve taşra teşkilatı olmak üzere iki yapılanmadan oluştuğu, Karayolları Genel Müdürlüğü Görev, Yetki ve Sorumluluk Yönetmeliği’nin 27’nci maddesinde bölge müdürlüklerinin görevlerini merkez teşkilatındaki ilgili hizmet birimiyle koordineli olarak yerine getirdiği anlaşılmaktadır. Bu sebeple, 2531 sayılı Kanun’un 2’nci maddesinde belirtilen görev yapma yasağının, görev ve faaliyet alanıyla kısıtlı olmak üzere, Karayolları Genel Müdürlüğünün merkez veya taşra teşkilatında görev alanlar için Karayolları Genel Müdürlüğünün merkez ve taşra teşkilatının üstlendiği faaliyetlere ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

Sonuç olarak; incelemeye konu ihalenin 27.09.2016 tarihinde gerçekleştirildiği dikkate alındığında, ihale tarihinden önceki 3 yıl içerisinde, Karayolları Genel Müdürlüğü bünyesinde görev yapmış şahısların, 2531 sayılı Kanun’un 2’nci maddesinde zikredilen görev yapma yasağı gereğince ihaleye katılamayacakları tespit edilmiştir.

Yapılan incelemede Evrensel Yol İnşaat A.Ş. tarafından iş deneyiminin tevsiki amacıyla, Yahya Raif Önsu’ya ait 24.03.2014 tarihli ve 84359881-755.07.03/98373 sayılı iş yönetme belgesi sunulduğu, Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü’nün Otoyol Kurtköy kavşağı E5 yolu Pendik tersane kavşağı arası bağlantı yolu ve yanyolları inşaatına ait altyapı, sanat yapıları, üstyapı, müteferrik işler, otokorkuluk, trafik işaretleri ve aydınlatma işine ilişkin söz konusu belgeye göre anılan şahsın arazi mühendisi olarak 05.05.1994-24.02.2014 tarihleri arasında görev yaptığı görülmüştür.

Anılan belgeye ve belge sahibine ilişkin Kurum tarafından daha önce yapılan incelemeler çerçevesinde alınan, 19.04.2017 tarihli ve 2017/UY.III-1130 sayılı, 08.02.2017 tarihli ve 2017/UY.II-476 sayılı Kurul kararları doğrultusunda, Yahya Raif Önsu’nun emekli olduğu tarihten önceki iki yıl içinde Karayolları Genel Müdürlüğü 1. Bölge Müdürlüğünde görev yaptığı, inceleme konusu ihaleyi yapan idarenin de Karayolları Genel Müdürlüğünün taşra teşkilatı içerisinde yer alan bir birimi olduğu dikkate alındığında, anılan şahsın, ihale tarihi olan 27.09.2016 tarihinden önceki 3 yıl içerisinde, Karayolları Genel Müdürlüğü bünyesinde görev yapmış olduğu, bu nedenle anılan iş deneyim belgesinin 2531 sayılı Kanun’da belirtilen yasak kapsamında olduğu anlaşılmıştır. Bu kapsamda idarece gerçekleştirilen işlemin yerinde olduğu anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

Sonuç olarak; Evrensel Yol İnşaat A.Ş.nin sunmuş olduğu iş yönetme belgesinin sahibi olan şahsın, görevden ayrıldığı 17.04.2015 tarihinden önceki iki yıl içinde Karayolları Genel Müdürlüğünde görev yaptığı, inceleme konusu ihaleyi yapan idarenin de Karayolları Genel Müdürlüğünün taşra teşkilatı içerisinde yer alan bir birimi olduğu dikkate alındığında, anılan şahsın, ihale tarihi olan 27.09.2016 tarihinden önceki 3 yıl içerisinde, Karayolları Genel Müdürlüğü bünyesinde görev yapmış olduğu, bu hususun 2531 sayılı Kanun’un 2’nci maddesinde zikredilen görev yapma yasağının kapsamında olduğu anlaşıldığından Evrensel Yol İnşaat A.Ş.ye ait teklifin değerlendirme dışı bırakılması işleminin mevzuata uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

Bununla birlikte, idarece ihaleye teklif veren isteklilerin iş deneyim belgelerine ilişkin değerlendirme yapılırken öncesinde alınan Kurul kararlarına dayanmak suretiyle işlem tesis edilmesinin, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun temel ilkelerinin ihlali anlamına gelmeyeceğinden, başvuru sahibinin iddiasının bu hususa yönelik kısmı da yerinde görülmemiştir.

Diğer yandan, YG Yol Yapı İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından iş deneyimini tevsik etmek üzere sunulan belgeler incelendiğinde, anılan istekli tarafından Karayolları Genel Müdürlüğünce “Çayeli-Ardeşen Hopa (Çayeli Geçişi Dahil) Yolu” işine ilişkin olarak Figen Açıcı adına düzenlenmiş 04.09.2013 tarihli iş yönetme belgesi sunulduğu, sunulan belgede yapı tekniğinin “Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Alttemel, Plentmiks Temel, Bitümlü Sıcak Karışım, Köprü, Tünel vs.” olarak belirtildiği, söz konusu belgede ilgilinin görev unvanının “yapım arazi mühendisi” olarak belirtildiği görülmüştür. Anılan belgeye ilişkin 08.02.2017 tarihli ve 2017/UY.II-476 sayılı kurul kararında yer verilen tespitler çerçevesinde, Figen Açıcı’nın 28.09.2015 tarihinde Karayolları Genel Müdürlüğü 10. Bölge Müdürlüğü bünyesindeki Strateji Geliştirme Başmühendisliği’ndeki görevinden emekli olarak ayrıldığı, bu tarihten önceki iki yıl içinde de kamu hizmetinde bulunduğu anlaşılmıştır. Yukarıda yer verilen hukuki değerlendirmeler neticesinde, anılan şahsın, ihale tarihi olan 27.09.2016 tarihinden önceki 3 yıl içerisinde Karayolları Genel Müdürlüğü bünyesinde görev yapmış olduğu anlaşılmıştır.

Öte yandan, şikayete konu ihaleden bir başka ihale olan 2016/176520 ihale kayıt numaralı “Belevi-Tire Yolu (Km:0+000-20+500 Arası) Toprak Tesviye, Sanat Yapıları, Köprü, Üstyapı ve Bsk İşleri” ihalesine ilişkin olarak, Kurul tarafından verilen 08.02.2017 tarihli ve 2017/UY.II-476 sayılı kararın, Ankara 17. İdare Mahkemesi tarafından verilen 16.03.2017 tarih ve E:2017/543 sayılı karar ile yürütmesinin durdurulması üzerine, 03.05.2017 tarihli ve 2017/MK-177 sayılı Kurul kararı ile ve 2017/UY.II-476 sayılı kararının YG Yol Yapı İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş.ye ilişkin kısmının iptaline karar verilmiştir. İdarece bir başka ihale için açılan dava sonucunda oluşan hukuki durumun, şikâyete konu ihalede de uygulanarak, YG Yol Yapı İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmaması yönünde irade sergilediği anlaşılmaktadır. Ancak 08.02.2017 tarihli ve 2017/UY.II-476 sayılı Kurul kararı ve anılan kararın YG Yol Yapı İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş.ye ilişkin kısmının iptaline ilişkin olan 03.05.2017 tarihli ve 2017/MK-177 sayılı Kurul kararının, bir başka ihaleye ait olduğu ve anılan kararlardaki hukuki değerlendirmelerin şikayete konu bu ihalede uygulanamayacağı açıktır.

Bu itibarla, 28.09.2015 tarihinde Karayolları Genel Müdürlüğü 10. Bölge Müdürlüğü bünyesindeki Strateji Geliştirme Başmühendisliği’ndeki görevinden emekli olarak ayrılan ve bu tarihten önceki iki yıl içinde de kamu hizmetinde bulunduğu anlaşılan Figen Açıcı isimli şahsın, ihale tarihi olan 27.09.2016 olan şikayete konu bu ihaleye katılamayacağı, Bu itibarla idarece tesis edilen işlemin yerinde olmadığı ve anılan şahıs adına düzenlenen iş deneyim belgesi ile ihaleye katılan YG Yol Yapı İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır.

İstekliler tarafından teklifleri kapsamında ihaleye sunulan iş deneyim belgeleri üzerinden yapılan incelemede, belge adına düzenlenen şahısların görev yasağı kapsamında bulunup bulunulmadığını tespit amacıyla Karayolları Genel Müdürlüğünden bilgi istenilmiş, anılan idarece gönderilen belgeler incelendiğinde aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

T.C.K. Yol Yapı İnşaat Ticaret Anonim Şirketi tarafından iş deneyiminin tevsiki amacıyla, Mete Tuncer adına düzenlenen 20.05.2015 tarihli ve 3349-Y-KD-109-1 sayılı iş yönetme belgesi sunulduğu, Karayolları Genel Müdürlüğünün “Çarşıbaşı-Trabzon-Araklı (Trabzon Maçka) Yolu” işine ait söz konusu belgeye göre anılan şahsın, belge tarihi itibariyle bölge müdür yardımcısı olarak görev yaptığı görülmüştür.

Karayolları Genel Müdürlüğünün 11.07.2017 tarihli ve E.219898 sayılı yazısı ekinde gönderilen belgeler incelendiğinde, Mete Tuncer’in emekli olduğu tarihten (27.10.2014) önceki iki yıl içinde Karayolları Genel Müdürlüğü, Etüt Proje ve Çevre Dairesi Başkanlığında şube müdürü olarak görev yaptığı görülmüş, inceleme konusu ihaleyi yapan idarenin de Karayolları Genel Müdürlüğünün taşra teşkilatı içerisinde yer alan bir birimi olduğu dikkate alındığında, anılan şahsın, ihale tarihi olan 27.09.2016 tarihinden önceki 3 yıl içerisinde, Karayolları Genel Müdürlüğü bünyesinde görev yapmış olduğu, bu nedenle anılan iş deneyim belgesinin 2531 sayılı Kanun’da belirtilen yasak kapsamında olduğu anlaşılmıştır. Bu itibarla Mete Tuncer’in ve %51 hissesine sahip olduğu T.C.K. Yol Yapı İnşaat Ticaret Anonim Şirketinin yukarıda yer alan yasak kapsamında ihaleye katılamayacağı, sonuç olarak T.C.K. Yol Yapı İnşaat Ticaret Anonim Şirketinin teklifinin de değerlendirme dışı bırakılması gerektiği anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, YG Yol Yapı İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin ve T.C.K. Yol Yapı İnşaat Ticaret Anonim Şirketinin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Şinasi CANDAN

Başkan V.

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi

EK GEREKÇE

İnceleme konusu ihalede, başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde yer alan iddia incelenmiş ve “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Anılan kararda, başka bir kurul kararına ya da başka kurul kararına ilişkin mahkeme kararına dayanılarak işlem tesis edilemeyeceği belirtilerek Karayolları Genel Müdürlüğü 14. Bölge Müdürlüğü tarafından 27.09.2016 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye aşağıdaki tabloda belirtilen Evrensel Yol İnş. A.Ş. ortağı ve iş yönetme belgesi sahibi Yahya Raif Önsu’nun 2531 sayılı Kamu Görevlerinden Ayrılanların Yapamayacakları İşler Hakkında Kanunun 2 nci maddesinde belirtilen yasak kapsamında olduğuna yönelik idarece yapılan işlemin yerinde olduğu belirtilmiş; Yg Yol Yapı İnş. San. ve Tic. A.Ş.’nin ortağı ve iş yönetme belgesi sahibi Figen Açıcı’nın da 2531 sayılı Kanun’da belirtilen yasak kapsamında olduğu sonucuna varılarak idarece gerçekleştirilen işlemin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ünvan

Sunulan Belge

Belge Sahibinin Son Görev Yaptığı Birim ile Göreve Başlama ve Görevden Ayrılma Tarihi

Evrensel Yol İnş. A.Ş.

Yahya Raif Önsu’ya ait 24.03.2014 tarihli iş yönetme belgesi

Emeklilik yoluyla görevden ayrıldığı 17.04.2015 tarihinden önceki 2 boyunca Karayolları Genel Müdürlüğü 1. Bölge Müdürlüğü’nde yapım ve köprüler arazi mühendisi

Yg Yol Yapı İnş. San. ve Tic. A.Ş

Figen Açıcı’ya ait 04.09.2013 tarihli iş yönetme belgesi

14.11.2011 tarihinden emeklilik yoluyla görevden ayrıldığı 28.09.2015 tarihine kadar Karayolları Genel Müdürlüğü 10. Bölge Müdürlüğü’nde strateji planlama mühendisi

Öte yandan, söz konusu kararda İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18 inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda T.C.K. Yol Yapı İnşaat Ticaret A.Ş.’nin sunmuş olduğu belgenin sahibi Mete Tuncer’in de 2531 sayılı Kanun’da belirtilen yasak kapsamında olduğu sonucuna ulaşılarak anılan şirketin teklifinin de değerlendirme dışı bırakılması gerektiği ifade edilmektedir.

2531 sayılı Kanunun “Kapsam” başlıklı 1 inci maddesinde; “Bu Kanun, genel bütçeye dahil daire, kurum ve kuruluşlar ile katma bütçeli idarelerde, bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlarda, kanunla veya kanunların verdiği yetkiye dayanılarak kurulan fonlarda, belediyelerde, özel idarelerde 12 Mart 1964 gün ve 440 sayılı ve 12 Mayıs 1964 gün ve 468 sayılı Kanunlar kapsamına giren kuruluşlarda, sermayesinin yarısından fazlası ayrı ayrı veya birlikte Hazinece veya yukarıdaki daire, idare, kurum ve kuruluşlarca karşılanan yerlerde aylık, ücret veya ödenek almak suretiyle görev yapmış olanlar hakkında uygulanır.” hükmü,

Anılan Kanunun “Yasak ve Süresi” başlıklı 2 nci maddesinde; “Birinci madde kapsamına giren yerlerdeki görevlerinden hangi sebeple olursa olsun ayrılanlar, ayrıldıkları tarihten önceki iki yıl içinde hizmetinde bulundukları daire, idare, kurum ve kuruluşlara karşı ayrıldıkları tarihten başlayarak üç yıl süreyle, o daire, idare, kurum ve kuruluştaki görev ve faaliyet alanlarıyla ilgili konularda doğrudan doğruya veya dolaylı olarak görev ve iş alamazlar, taahhüde giremezler, komisyonculuk ve temsilcilik yapamazlar. Özel kanunlardaki yasaklayıcı hükümler saklıdır.” hükmü yer almaktadır.

2/10/1981 tarihli söz konusu Kanuna ilişkin Milli Güvenlik Konseyi İçişleri Komisyonu raporunda kanunun amacı; görevden ayrılan personelin ayrıldıkları kuruluşa ait girişecekleri işlerde eski memuriyet arkadaşları üzerinde manevi dahi olsa etkinliklerini önlemek ve çıkar sağlamalarına mani olmak biçiminde açıklanmıştır.

Kanunun söz konusu maddelerine göre, kamu görevinden ayrılanların eski kurumlarına karşı kanunda belirtilen işleri yapmaktan yasaklı olmaları için 2 temel koşulun aynı anda gerçekleşmesi gerekmektedir.

2. İşin; kamudayken hizmetinde bulunduğu daire, idare, kurum ve kuruluşa karşı yapılması,
3. İşin; ayrıldığı daire, idare, kurum ve kuruluştaki görev ve faaliyet alanıyla ilgili konularda doğrudan doğruya ya da dolaylı olarak yapılması.

Buna göre, öncelikle 2531 sayılı Kanunun uygulanmasında kamu görevinden ayrılma tarihinden önceki 2 yıl içinde “hizmetinde bulunduğu” yerin yani görev yapılan yerin belirlenmesi gerekmektedir. Başka bir ifade ile, kanun kapsamındaki kurum veya kuruluşların her birinin teşkilat şemalarında yer alan daireler, (varsa) bölge müdürlükleri ve diğer birimlerinin 2531 sayılı Kanun kapsamında görev yapılan farklı yerler olarak dikkate alınıp alınmayacağının ve dolayısıyla, aynı kurum ve kuruluşun bir biriminde çalışıp ayrılan ve farklı birimine karşı görev ve faaliyet alanıyla ilgili konularda iş yapmak isteyen eski çalışan için yasağın uygulanıp uygulanmayacağının belirlenmesi gerekmektedir.

Anılan Kanunun 1 inci maddesinde kanun kapsamına giren yerler sayılmıştır. Buna göre, kanunun;

2531. genel bütçeye dahil daire, kurum ve kuruluşlarda,
2532. katma (özel) bütçeli idarelerde,
2533. bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlarda,
2534. …

aylık, ücret veya ödenek almak suretiyle görev yapmış olanlar hakkında uygulanacağı düzenlenmiştir. Kanun kapsamına giren kamu kurum ve kuruluşlarından genel bütçeye dahil olanlar ile özel bütçeli idareler 5018 sayılı Kanunun sırasıyla (I) ve (II) sayılı cetvellerinde yer almaktadır. Örneğin, Karayolları Genel Müdürlüğü özel bütçeli idareler arasındadır.

Mezkûr Kanunun 1 inci maddesinde genel bütçeye dahil olan yerler daire, kurum ve kuruluş şeklinde sıralanmıştır. Aslında bu yazım şeklinin genel bütçeye dahil olan ve ünvanında “daire, kurum ve kuruluş” geçen ya da aynı ibarelerle sonradan kurulacak olan genel bütçeye dahil idarelerin tümünü kavramak için kullanıldığı anlaşılmaktadır. Anılan maddede özel bütçeli idareler için ise “daire, kurum ve kuruluş” ibareleri kullanılmamış, sadece “özel bütçeli idareler” ibaresine yer verilmiştir. Aynı maddede kapsamda bulunan diğer yerler ise kuruluş, fon, belediye ve özel idare şeklinde sayılmıştır.

2531 sayılı Kanunun 2 nci maddesinde ise görevinden ayrılan eski personelin hizmetinde bulunduğu daire, idare, kurum ve kuruluşlara karşı ayrıldıkları tarihten itibaren belli süreyle, o daire, idare, kurum ve kuruluştaki görev ve faaliyet alanlarıyla ilgili konularda doğrudan doğruya veya dolaylı olarak görev ve iş alamayacakları taahhüde giremeyecekleri, komisyonculuk ve temsilcilik yapamayacakları düzenlenmiştir.

Kanunun 2 nci maddesinde, kapsamın belirlendiği 1 inci maddeye dahil olan tüm kamu kurum ve kuruluşlarının ifade edilebilmesi için “daire, idare, kurum ve kuruluş” ibarelerinin kullanıldığı görülmektedir.

Dolayısıyla, 2 nci maddede geçen “daire” ibaresinden müstakil bir hiyerarşik yapısı ve teşkilat şeması olan bir idari birimin altındaki dairelerin anlaşılmaması gerekmektedir. Buna göre, 2531 sayılı Kanunda geçen “daire” ibaresiyle, örneğin müstakil bir idare olan Karayolları Genel Müdürlüğü’nün teşkilat şemasında yer alan Yol Yapım Dairesi Başkanlığı ya da İşletmeler Dairesi Başkanlığı ifade edilmemektedir. O halde, Kanunun uygulanmasında kamu görevinden ayrılanın son 2 yıl içinde hizmetinde bulunduğu yer belirlenirken ilgili kamu kurum veya kuruluşunun bir bütün olarak dikkate alınması, o kamu kurum veya kuruluşunun alt idari birimlerinin anlaşılmaması gerektiği esası benimsenmiştir. Zaten hiyerarşik yapı da bunu gerektirmektedir. 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun; 3 üncü maddesinin birinci fıkrasında “Kanunlarla verilen görevleri yürütmek üzere, Ulaştırma Bakanlığına bağlı, kamu tüzel kişiliğine sahip, merkezi Ankara’da olan özel bütçeli Karayolları Genel Müdürlüğü kurulmuştur.”, 5 inci maddesinin birinci fıkrasında “Genel Müdürlük, merkez ve taşra teşkilatından meydana gelir.” düzenlemeleri yer almaktadır. Dolayısıyla, merkez ve taşra teşkilatındaki bütün daire başkanlıkları, eşdeğer statüdeki diğer birimler ve bölge müdürlükleri Karayolları Genel Müdürlüğü tüzel kişiliğinin birer parçası olduklarından, bunların bir bütün olarak dikkate alınması icap etmektedir. Yoksa, kanun kapsamındaki tüm kamu kurum veya kuruluşlarını ifade etmek için kullanılan “daire, idare, kurum ve kuruluş” ibarelerinden yola çıkılarak uyuşmazlık konusu ihalede olduğu gibi söz konusu genel müdürlüğün 14. Bölge Müdürlüğü’nün ihalesine; kamu görevinden ayrılmadan önce 1. ve 10. Bölge Müdürlükleri’nde görev yapan (yani 14. Bölge Müdürlüğü’nde görev yapmayan, görev ve faaliyet alanı aynı olan) belge sahibi kişilerin 3 yıllık süre dolmadan katılması uygun değerlendirilirse, 2531 sayılı Kanunun 2 nci maddesinde geçen “hizmetinde bulundukları daire, idare, kurum ve kuruluşlara karşı” görev ve faaliyet alanıyla ilgili konularda belirtilen işleri yapamayacaklarına ilişkin düzenlemenin lafzına aykırı hareket edilmiş olacaktır. Eğer bir genel müdürlükte çalışırken kamu görevinden ayrılan eski çalışanın ayrılmadan önce (toplam 2 yıl süreyle) çalıştığı daire, bölge müdürlüğü dışındaki o genel müdürlüğün diğer dairelerine veya bölge müdürlüklerine ya da bir bölge müdürlüğünde çalışırken ayrılanın ayrıldığı bölge müdürlüğü dışındaki o genel müdürlüğün diğer bölge müdürlüklerine ya da dairelerine karşı görev ve faaliyet alanıyla ilgili konularda iş yapabileceği kabul edilirse kanunla düzenlenen yasağın kapsamı daraltılmış olacaktır.

Kanun koyucu, yasağın kapsamını kamudan ayrılanın çalıştığı idari birimin (örneğin genel müdürlüğün) sadece en son çalışılan dairesi, şubesi ya da bölge müdürlüğü ile sınırlandırmak isteseydi, bu eski çalışanın görev ve faaliyet alanı aynı olan idari birimin diğer daire, şube ya da bölge müdürlüklerine karşı iş yapılabileceğini de açıkça düzenlemiş olurdu. Böyle bir düzenleme bulunmadığı gibi, kanunun getiriliş amacından ve lafzından da idari birim itibarıyla bütünlük esasının geçerli olduğu anlaşılmaktadır. Öte yandan, 2007 yılında 2531 sayılı Kanunun “İstisnalar” başlıklı 3 üncü maddesine kamu görevinden ayrılarak kendi nam ve hesabına mesleki faaliyetlerini sürdüren tıp doktorları, diş hekimleri ve eczacıların ilgili kamu kurum ve kuruluşları ile sadece tip sözleşme yapabilmeleri için dahi yasal düzenleme yapılarak bir fıkra eklenmiştir. Bu kişilerin 2 nci madde kapsamındaki yasaklılık durumları ise devam etmektedir.

Karayolları Genel Müdürlüğü tüzel kişiliğinin taşra teşkilatının bölge müdürlükleri şeklinde örgütlendiği, bölge müdürlüklerinin görev ve faaliyetlerinin aynı olduğu ve aynı genel müdürlüğün birer parçası oldukları, bu çerçevede görevden ayrılan ve eski kurumunun ihalesine girmek isteyen belge sahibi eski çalışan mühendis ve mimarların görevdeyken farklı bölge müdürlüklerine ya da merkez teşkilatındaki daire başkanlıklarına tayin edilerek görev yerlerinin değiştirilebildiği aşikardır. Bu nedenle de daire başkanlıklarının veya bölge müdürlüklerinin; ayrı birer kamu kurum veya kuruluşu gibi değerlendirilmesi ve bu değerlendirme sonucunda eski çalışanların ayrıldıkları daire başkanlığı veya bölge müdürlüğü dışındaki aynı genel müdürlüğün başka bir daire başkanlığı veya bölge müdürlüğünün aynı görev ve faaliyet alanıyla ilgili ihalesine 3 yıllık süre dolmadan girmeleri durumunda bunların yasak kapsamı dışında mütalaa edilmesi uygun değerlendirilmemektedir.

Öte yandan, anılan Kanunun 2 nci maddesinde görevden ayrılanın ayrıldığı kurum veya kuruluşa karşı görev ve faaliyet alanıyla ilgili konularda 3 yıl süreyle “dolaylı olarak” dahi iş yapamayacağı düzenlenmiştir. Bu düzenleme nedeniyle, bir genel müdürlüğe ait bölge müdürlüğünde ya da daire başkanlığında çalışıp ayrılan mühendis ya da mimarların, ayrıldıktan sonra 3 yıllık süre dolmadan aynı genel müdürlüğün, başka bir bölge müdürlüğü ya da daire başkanlığı üzerinde “etkili olmadıkları” ya da her iki bölge müdürlüğünün birbiri üzerinde veya daire başkanlıklarının bölge müdürlükleri üzerinde “denetim ve koordinasyon yetkisinin ve sorumluluğunun bulunmadığı veya bunların bir illiyet bağının olmadığı” şeklinde değerlendirme yapılması mümkün bulunmamaktadır.

Buna göre, uyuşmazlık konusu ihalede,

2535. 13.04.2012 tarihinden emeklilik yoluyla görevden ayrıldığı 17.04.2015 tarihine kadar Karayolları Genel Müdürlüğü 1. Bölge Müdürlüğü’nde yapım ve köprüler arazi mühendisi olarak görev yapan ve iş yönetme belgesi sunan Yahya Raif Önsu,
2536. 14.11.2011 tarihinden kamu görevinden ayrıldığı 28.09.2015 tarihine kadar Karayolları Genel Müdürlüğü 10. Bölge Müdürlüğü’nde strateji planlama mühendisi olarak görev yapan ve iş yönetme belgesi sunan Figen Açıcı,
2537. Emeklilik yoluyla görevden ayrıldığı 27.10.2014 tarihine kadar 2 yılı aşkın süre boyunca Karayolları Genel Müdürlüğü Etüt, Proje ve Çevre Dairesi’nde şube müdürü olarak görev yapan ve iş yönetme belgesi sunan Mete Tuncer

kamu görevinden ayrıldıkları tarihten itibaren 2531 sayılı Kanundaki 3 yıllık süre dolmadan Karayolları Genel Müdürlüğü 14. Bölge Müdürlüğü tarafından 27.09.2016 tarihinde gerçekleştirilen yol yapım ihalesine katıldıklarından bu kişiler 2531 sayılı Kanundaki yasak kapsamına girmektedir.

Özetle, belge sahibi kişilerin kamu görevinden ayrılmadan önce çalıştıkları bölge müdürlüğü dışındaki farklı bir bölge müdürlüğünün ihalesine katıldığı gerekçesiyle 2531 sayılı Kanunla düzenlenen iş yapma yasağının kapsamı dışında olduğuna ilişkin değerlendirme yapılması halinde bu durum; iş yapma yasağının, anılan kanunun 1 ve 2 nci maddelerindeki idari bütünlük esas alınarak uygulanmasına yönelik düzenlemelere aykırılık teşkil edecek, 2531 sayılı Kanundaki iş yapma yasağının kapsamının daraltılmasına ve uygulama alanının aynı idare içindeki en son çalışılan birim, daire veya bölge müdürlüğü düzeyine indirilmesine neden olacaktır.

Açıklanan nedenlerle, uyuşmazlığa konu ihalede, Kurul çoğunluğunun kararında yer alan gerekçelere ek olarak; 2531 sayılı Kanun kapsamındaki kurum ve kuruluşların (ve dolayısıyla Karayolları Genel Müdürlüğü tüzel kişiliğinin) kanunun uygulanmasında neden idari bütünlük içinde değerlendirilmesi gerektiğine yönelik yukarıdaki açıklamaların da dikkate alınması gerektiği yönündeki düşüncemle Kurul çoğunluğunun “düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki kararına katılıyorum.

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde yer alan iddiasının incelenmesi neticesinde, Kurul çoğunluğunca “itirazen şikayet başvurusunun reddine karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiası kapsamında yapılan incelemeye göre;

2531 sayılı Kamu Görevinden Ayrılanların Yapamayacakları İşler Hakkında Kanunun 1 inci maddesinde, genel bütçeye dahil daire, kurum ve kuruluşlar ile katma bütçeli idarelerde, bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlarda, kanunla veya kanunların verdiği yetkiye dayanılarak kurulan fonlarda, belediyelerde, özel idarelerde 12 Mart 1964 gün ve 440 sayılı ve 12 Mayıs 1964 gün ve 468 sayılı Kanunlar kapsamına giren kuruluşlarda, sermayesinin yarısından fazlası ayrı ayrı veya birlikte Hazinece veya yukarıdaki daire, idare, kurum ve kuruluşlarca karşılanan yerlerde aylık, ücret veya ödenek almak suretiyle görev yapmış olanlar hakkında bu Kanunun uygulanacağı hükmüne yer verilmiş; 2 nci maddesinde de, birinci madde kapsamına giren yerlerdeki görevlerinden hangi sebeple olursa olsun ayrılanların, ayrıldıkları tarihten önceki iki yıl içinde hizmetinde bulundukları daire, idare, kurum ve kuruluşlara karşı ayrıldıkları tarihten başlayarak üç yıl süreyle, o daire, idare, kurum ve kuruluştaki görev ve faaliyet alanlarıyla ilgili konularda doğrudan doğruya veya dolaylı olarak görev ve iş alamayacakları, taahhüde giremeyecekleri, komisyonculuk ve temsilcilik yapamayacakları hükme bağlanmıştır.

2531 sayılı Kanunun söz konusu hükümlerinden, görevinden ayrıldığı kurumlara karşı memurların idare, kurum ve kuruluştaki görev ve faaliyet alanıyla ilgili konularda doğrudan doğruya ya da dolaylı olarak sayılan işleri yapamayacağının belirtildiği, başka bir ifadeyle burada idarenin tüm faaliyet alanın değil, memurun görev ve faaliyet alanın anlaşılması gerektiği, diğer yandan, her idarenin hiyerarşik yapısı, teşkilat şeması, birimlerin görevleri ve birimler arasındaki iş dağılımı ve organizasyonu birbirinden farklı olduğundan aynı idarenin farklı biriminde görevli olmakla birlikte idarelerin hiyerarşik işleyişi kapsamında, özellikle de merkez birimlerde görevli idare görevlilerinin idareye bağlı birimler üzerinde görevleri nedeniyle etkili olup olmadıkları hususunun da 2531 sayılı Kanunun kapsamda değerlendirilmesi mümkündür.

Karayolları Genel Müdürlüğü Görev, Yetki ve Sorumluluk Yönetmeliği’nin “Merkez teşkilatı” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) Genel Müdürlüğün merkez teşkilatı aşağıda belirtilen kişi ve birimlerden oluşur.

a) Genel Müdür ve Genel Müdür Yardımcıları.

b) Ana hizmet birimleri.

1. Etüt, Proje ve Çevre Dairesi Başkanlığı.

2. Araştırma ve Geliştirme Dairesi Başkanlığı.

3. Yol Yapım Dairesi Başkanlığı.

4. Tesisler ve Bakım Dairesi Başkanlığı.

5. Trafik Güvenliği Dairesi Başkanlığı.

6. İşletmeler Dairesi Başkanlığı.

7. Makine ve İkmal Dairesi Başkanlığı.

8. Sanat Yapıları Dairesi Başkanlığı.

9. Taşınmazlar Dairesi Başkanlığı.

10. Program ve İzleme Dairesi Başkanlığı.

c) Danışma ve denetim birimleri.

1. Teftiş Kurulu Başkanlığı.

2. Hukuk Müşavirliği.

3. Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığı.

ç) Yardımcı hizmet birimleri.

1. İnsan Kaynakları Dairesi Başkanlığı.

2. Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı.

3. Bilgi Teknolojileri Dairesi Başkanlığı.” düzenlemesi,

“Taşra teşkilatı” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Genel Müdürlüğün taşra teşkilatı aşağıda belirtilen birimlerden oluşur.

a) Bölge Müdürlükleri.

1. Başmühendislikler,

2. Şube Müdürlükleri,

3. Şeflikler

b) İkmal Müdürlüğü

c) Atölye Müdürlüğü” düzenlemesi,

“Bölge Müdürlükleri” başlıklı 27’nci maddesinde “(1) Bölge Müdürlüklerinin görevleri şunlardır.

a) İlgili mevzuat, Genel Müdürlük düzenlemeleri ve planları çerçevesinde, sorumluluk alanına giren karayollarının yapımı, bakımı, onarımı, trafik güvenliği ve işletmesi ile bu iş ve hizmetlere yönelik teknik, idari, mali, danışma, denetim ve destek hizmetlerini, merkez teşkilatındaki ilgili hizmet birimleriyle koordineli olarak yürütmek.

…

e) Genel Müdürlük Makamı tarafından verilen diğer işleri yapmak veya ilgili mevzuata göre yaptırmak.” düzenlemesi yer almaktadır.

Uyuşmazlık konusu ihalenin, Karayolları Genel Müdürlüğü 14. Bölge Müdürlüğü tarafından yapıldığı,

Teklifi değerlendirme dışı bırakılan Evrensel Yol İnşaat A.Ş. tarafından iş deneyiminin tevsiki amacıyla, Yahya Raif Önsu’ya ait Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü tarafından “Otoyol Kurtköy kavşağı E5 yolu Pendik tersane kavşağı arası bağlantı yolu ve yanyolları inşaatına ait altyapı, sanat yapıları, üstyapı, müteferrik işler, otokorkuluk, trafik işaretleri ve aydınlatma” işine ilişkin düzenlenen 24.03.2014 tarihli ve 84359881-755.07.03/98373 sayılı iş yönetme belgesinin sunulduğu, söz konusu belgede anılan şahsın 05.05.1994-24.02.2014 tarihleri arasında arazi mühendisi olarak görev yaptığının belirtildiği, benzer bir hususla ilgili Kuruma daha önce yapılan bir itîrazen şikâyet başvurusu üzerine yapılan incelemeye ilişkin olarak Karayolları Genel Müdürlüğü ile yapılan yazışma sonucunda Yahya Raif Önsu isimli şahsın, 13.04.2012 tarihinden itibaren Karayolları Genel Müdürlüğü 1. Bölge Müdürlüğü bünyesindeki İşletmeler Başmühendisliği Yapım ve Köprüler Arazi Mühendisliği’nde yapım ve köprüler arazi mühendisi olarak görev yapmakta iken 17.04.2015 tarihinde emekliliğini isteyerek görevden ayrıldığı anlaşılmıştır.

Bu durumda, şikayete konu yapım işi ihalesinin Karayolları Genel Müdürlüğü 6. Bölge Müdürlüğü görev ve yetkisi dahilinde gerçekleştirildiği, Evrensel Yol İnşaat A.Ş. tarafından iş deneyim belgesi kullanılan Yahya Raif Önsu’nun kamu görevinden ayrıldığı tarihten önceki iki yıl içinde Karayolları Genel Müdürlüğü 1. Bölge Müdürlüğünde görev yaptığı ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunda ve Karayolları Genel Müdürlüğü Görev, Yetki ve Sorumluluk Yönetmeliğinde Bölge Müdürlüklerinin bir birleri üzerinde denetim ve koordinasyon sorumluğuna ilişkin bir düzenleme ve herhangi bir illiyet bağı bulunmadığı göz önüne alındığında, bu isteklinin teklifinin 2531 sayılı Kanunun 2 nci maddesinde belirtilen yasak kapsamında değerlendirilemeyeceği ve teklifinin idarece değerlendirme dışı bırakılması işleminin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer yandan, teklifi idarece geçerli teklif olarak değerlendirilen Yg Yol Yapı İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından iş deneyiminin tevsiki amacıyla, Figen Açıcı’ya ait Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından “Çayeli-Ardeşen Hopa (Çayeli Geçişi Dahil) Yolu” işine ilişkin düzenlenen 04.09.2013 tarihli iş yönetme belgesinin sunulduğu, sunulan belgede yapı tekniğinin “Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Alttemel, Plentmiks Temel, Bitümlü Sıcak Karışım, Köprü, Tünel vs.” olarak belirtildiği, söz konusu belgede anılan şahsın “yapım arazi mühendisi” unvanı ile görev yaptığının belirtildiği, anılan belgeye ilişkin 08.02.2017 tarihli ve 2017/UY.II-476 sayılı kurul kararında yer verilen tespitlerden Figen Açıcı’nın 28.09.2015 tarihinde Karayolları Genel Müdürlüğü 10. Bölge Müdürlüğü bünyesindeki Strateji Geliştirme Başmühendisliği’ndeki görevinden emekliye ayrıldığı anlaşılmıştır.

Bu durumda, şikayete konu yapım işi ihalesinin Karayolları Genel Müdürlüğü 14. Bölge Müdürlüğü görev ve yetkisi dahilinde gerçekleştirildiği, Yg Yol Yapı İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından iş deneyim belgesi kullanılan Figen Açıcı’nın kamu görevinden ayrıldığı tarihten önceki iki yıl içinde Karayolları Genel Müdürlüğü 10. Bölge Müdürlüğünde görev yaptığı ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunda ve Karayolları Genel Müdürlüğü Görev, Yetki ve Sorumluluk Yönetmeliğinde Bölge Müdürlüklerinin bir birleri üzerinde denetim ve koordinasyon sorumluğuna ilişkin bir düzenleme ve herhangi bir illiyet bağı bulunmadığı göz önüne alındığında, bu isteklinin teklifinin 2531 sayılı Kanunun 2 nci maddesinde belirtilen yasak kapsamında değerlendirilemeyeceği ve teklifinin kurulca değerlendirme dışı bırakılmasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, uyuşmazlığa konu ihalede başvuru sahihinin iddiası doğrultusunda yapılan incelemede, yukarıda yapılan tespit ve değerlendirmeler doğrultusunda Evrensel Yol İnşaat A.Ş.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması yerinde olmadığından bu isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasının yerinde olduğuna ilişkin Kurul çoğunluğunun “itirazen şikayet başvurusunun reddine”, Yg Yol Yapı İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş.nin teklifinin idarece değerlendirmeye alınarak aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması yerinde olduğundan bu isteklinin teklifinin Kurul çoğunluğunca değerlendirme dışı bırakılması gerektiğine ilişkin “düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki kararına katılmıyorum.

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi