KİK Kararı: 2017/UY.I-1671

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/029
Gündem No : 55
Karar Tarihi : 14.06.2017
Karar No : 2017/UY.I-1671

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Mauyapı İnş. A.Ş. - Mehmet Ali Ünal İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş.

VEKİLİ:

Av. Ali Yüksel ÖZMEN,

Aziziye Mahallesi Cinnah Cad. No: 100/5 Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü,

Kazım Dirik Mah. Sanayi Cad. No: 41 35100 Bornova/İZMİR

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/241274 İhale Kayıt Numaralı “Didim (Akköy) Ayr-Milas Yolu Km:0+000-56+000 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Kavşak, Plentmiks Alttemel, Temel ve Bsk Kaplama Yapılması ve (Söke-Milas) Ayr-Didim Yolu:Km:0+000-17+300 Arası Tma Yapılması İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü tarafından 03.08.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Didim (Akköy) Ayr-Milas Yolu Km:0+000-56+000 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Kavşak, Plentmiks Alttemel, Temel ve Bsk Kaplama Yapılması ve (Söke-Milas) Ayr-Didim Yolu:Km:0+000-17+300 Arası Tma Yapılması İşi” ihalesine ilişkin olarak Mauyapı İnş. A.Ş. - Mehmet Ali Ünal İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş.nin 07.04.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 20.04.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 26.04.2017 tarih ve 24847 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 26.04.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/1074 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 03.08.2016 tarihinde gerçekleştirilen başvuru konusu ihaleye 56 istekli tarafından teklif verildiği, idarece sınır değerin 64.436.103,77 TL olarak belirlendiği, bu değerin altında teklif veren firmaları dâhil 19 istekliden aşırı düşük teklif savunması istenildiği, ancak idarece aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmadığı ve ihalenin sınır değerin üzerindeki ilk geçerli teklif sahibi istekli olan Gürşah Haf. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, bunun üzerine idareye aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olduğu hususlarını içeren 07.04.2017 tarihli dilekçe ile şikâyet başvurusunda bulunulduğu, idarece başvurularının ihale komisyonu kararında belirtilen gerekçeler tekrar edilerek reddedildiği, ancak aşağıda açıklanan nedenlerle idarenin tekliflerinin reddine ilişkin kararının mevzuata aykırı olduğu,

1. Sözleşme Tasarısı’nın 23.4’üncü maddesinde yer alan listede yüklenicinin asgari 1 adet konkasör grubu, 1 adet plentmiks plenti ve 1 adet asfalt plentinin iş programına uygun olarak işbaşında bulundurması gerektiğinin belirtildiği, bu haliyle anılan maddeden işin yapılabilirliği açısından ilgili teçhizatlardan 1’er adet bulundurulmasının yeterli olacağının anlaşıldığı, bu çerçevede yüklenicinin ihale dokümanında belirtilen ekipmanların sayılarını işin gidişatına göre artırabilme hakkına sahip olduğu, yüklenicinin taahhüdü altında bulunan işi süresi içerisinde eksiksiz teslim edebilmesi için gerektiğinde makine, teçhizat veya personel sayılarını artırabilmelerinde hiçbir sıkıntının bulunmadığı, zira ihale konusu işin yaklaşık 73.300 km uzunlukta olduğu, ilgili bölgede çok sayıda taş ocağının bulunduğu, ihale dokümanı düzenlemeleri arasında yüklenicinin taahhüdünü yerine getirmesi için 1 adet taş ocağından malzeme temin etmesini gerektiren bir şartının da bulunmadığı dikkate alındığında yüklenicinin ihale konusu iş kapsamında çalışmayı planladığı taş ocağına ayrı konkasör, soğuk karışım plenti ve asfalt plenti kurabileceği gibi, iş programına uygun olarak herhangi bir taş ocağında kurmuş olduğu makineleri başka bir taş ocağına da nakledebilmesinin mümkün olduğu, bu itibarla idarece iddia edilen 1 adet konkasör, 1 adet soğul karışım plenti ve 1 adet asfalt plenti ile ihale konusu işin yapılması gerektiğinin gerçeği yansıtmadığı,

2. Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13’üncü maddesinde teklifleri aşırı düşük bulunan isteklilerin yapacakları açıklamalarda analizlerine dayanak teşkil eden bilgiler ve belgelerin sayıldığı, anılan madde sayılan belgelerden isteklilerin kendilerine uygun olanlarını açıklamaları kapsamında sunacakları, bu çerçevede firmaları tarafından idarece açıklama istenilen analiz girdisi olarak belirlenen mazota ilişkin yüklü miktarda mazot alıp satan, akaryakıt işi ile uzun yıllardır uğraşan üçüncü kişiden alınan fiyat teklifinin sunulduğu, sunulan fiyat teklifinin Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirtildiği şekilde ilgili firmanın mali müşaviri tarafından “24.08.2016 tarihinde hazırlanan ve “1” sayılı satış tespit tutanağında belirlenen ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığı” şerhi düşülerek kaşelenip imzalandığı, bu itibarla sunulan ve analizlere dayanak teşkil eden söz konusu fiyat teklifinin tamamen mevzuata uygun olduğu,

Diğer taraftan mazotun nakliyesine ilişkin idarece analizin verilmediği, Karayolları Genel Müdürlüğüne ait “Yol, Köprü, Tünel, Bitümlü Kaplamalar, Bakım ve Trafik işlerine Ait Fiyat Analizleri” kitabında mazota ait alt analizin bulunmadığı, bu çerçevede mazot için alınan fiyat teklifinde teklif alınan firma tarafından işin gereği imalatlar nerede yapılacaksa o bölgeye mazot temin edeceğinin ve bu iş için her türlü gider ve maliyetin teklifte sundukları fiyata dâhil olacağının belirtildiği, kaldı ki ilgili firmanın mazotu ne şekilde veya nereden nakledeceğinin kendi konusu olduğu, ayrıca fiyat teklifi alınan firmanın birçok ilde ve ilçede petrol ürünleri ticareti yapabilmesinin söz konusu olduğu, ilgili firmanın bayiliklerini aldıkları petrol şirketlerinin farklı il ve ilçelerde bulunan başka bayileri üzerinden akaryakıt nakli gerçekleştirdiği, böylelikle ilgili firmanın yapacağı nakliyeler için merkezlerinin bulunduğu Beyşehir ilçesinden nakliye yapması gibi bir gerekliliğin bulunmadığı,

Ayrıca ihale komisyonu tarafından EPDK’nın akaryakıt pompa fiyatlarına atıf yapıldığının görüldüğü, pompa fiyatlarının herhangi bir taşıtın günlük ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik perakende fiyatlar olduğu, ancak ihale konusu karayolları işlerinde şantiyedeki akaryakıt tanklarına teslim fiyatlarının geçerli olduğu ve çok yüklü miktarlarda toptan alınan ve şantiyedeki akaryakıt tanklarına teslim edilen mazot tedarik fiyatlarının, bir binek araca günlük ihtiyacı için akaryakıt istasyonunda verilen perakende mazot pompa fiyatlarının altında olacağının aşikâr olduğu, kaldı ki teklif alınan firmanın EPDK’nın belirlediği fiyattan düşük bir fiyat belirlemesine engel yasal düzenlemenin olmadığı, zira Tebliğ’in 45.1.13.5’inci maddesinde istekliler tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatının ihale ilan ve ihale tarihi arasındaki EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan asgari akaryakıt fiyatlarına uygun olması halinde, ayrıca üçüncü kişilerden fiyat teklifi almasına gerek olmadığı açıklamalarına yer verildiği,

Yapılan açıklamalar ışığında firmaları tarafından söz konusu ihale kapsamında ihale komisyonuna sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olduğu, tekliflerinin reddedilmesi için geçerli hiçbir esaslı dayanağın bulunmadığı, aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olduğu göz önünde bulundurulduğunda ihalenin iş ortaklıkları uhdesinde bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü tarafından birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilen inceleme konusu ihalenin adının “Didim (Akköy) Ayr-Milas Yolu Km:0+000-56+000 arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Kavşak, Plentmiks Alttemel, Temel ve BSK Kaplama Yapılması ve (Söke-Milas) Ayr-Didim Yolu:Km:0+000-17+300 Arası TMA Yapılması İşi”, miktarı ve türünün “610.500 ton plentmiks temel ve alttemel,1.233.000 m2 bitümlü sıcak temel,binder tabakası ve taş mastik,asfalt betonu aşınma tabakası 384.000 m2 taş mastik asfalt betonu aşınma tabakası yapılması” olarak belirtildiği,

Başvuru konusu ihaleye 56 isteklinin teklif verdiği, ihale komisyonunca 47 isteklinin teklifinin geçerli olduğu tespit edilerek hesaplanan aşırı düşük teklif sorgulamasına esas sınır değerin 64.436.103,77 TL olduğu, bu değerin altında teklif veren 19 istekliden 18.11.2016 tarihli yazılar ile “yazımız ekinde gönderilen sıralı iş kalemleri tablosu ve iş kalemlerine ait sıralı analizler dikkate alınarak 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 38’nci maddesi ile Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesine uygun olarak” aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, yazı ekinde açıklama istenilen 4 iş kalemlerinin yer aldığı sıralı iş kalemleri tablosu ile söz konusu iş kalemlerinin analiz girdileri ile açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesine yer verildiği,

Açıklama sunmayan 16 istekli ile aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunmayan başvuru sahibi Mauyapı İnş. A.Ş. - Mehmet Ali Ünal İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı dâhil 3 isteklinin teklinin 28.03.2017 tarihli ihale komisyonu kararıyla reddedilmesine ve ihalenin sınır değerin üzerindeki ilk geçerli teklif olan Gürşah Haf. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakılmasına, Mürsel Yapı. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Gür Çelik İnş. Taah. İth. İhr. San. Tur. Tic. A.Ş. İş Ortaklığına ait teklifin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmesine karar verildiği anlaşılmıştır.

İhale komisyonu kararında, başvuru sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun görülmeme gerekçelerinden ilki “Sözleşme Tasarısı’nda ihale konusu işin yapılması için istenen makine parkı listesinde asfalt plenti, soğuk karışım plenti ve konkasör 1 adet olarak istenmesine rağmen, istekli aşırı düşük savunmasında iki ayrı ocağa 1’er asfalt plenti, konkasör ve soğuk karışım plenti kuracağını ifade ettiğinden buradan ortalama taşıma mesafesini düşürerek avantajlı bir durum oluşturması, ancak bu durumun pratikte mümkün olmadığı, zira ihale dokümanında teçhizat için bir adet istendiğinden ihalenin isteklinin uhdesinde kalması durumunda ihale dokümanı düzenlemesi gereği 2’şer makine teçhizat istenilmesinin mümkün olmaması” olarak ifade edilmiştir. Anılan gerekçeye ilişkin yapılan inceleme ve hukuki değerlendirme:

İhale ilan tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.10. (Değişik: 07/06/2014-29023 R.G./ 26.md.) İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

45.1.11. (Değişik: 07/06/2014-29023 R.G./ 27.md.) Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir.

45.1.12. (Değişik: 07/06/2014-29023 R.G./ 28.md.) Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır...” açıklaması,

İdari Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.2 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “Teknik personel, makine, teçhizat ve ekipman bulundurulması” başlıklı 23’üncü maddesinde “…23.4. Yüklenici, işe başlama tarihinden itibaren aşağıda cinsi, çeşidi, adedi ve kapasitesi belirtilen makine, teçhizat ve ekipmanı iş programına uygun olarak iş yerinde bulundurmak zorundadır.

Cinsi

Çeşidi

Adedi

Kapasitesi

Ekskavatör

1 Adet

Greyder

1 Adet

Arazöz

1 Adet

Konkasör Grubu

1 Takım

Primer + Seconder en az 160'lık

Kamyon

Damperli

10 Adet

Yükleyici

Lastik Tekerlekli

3 Adet

Silindir

Kendi Yürür Lastik Tekerlekli

2 Adet

20 Ton Statik Ağırlığında

Silindir

Titreşimli

2 Adet

9 - 11 Ton Statik Ağırlığında

Silindir

Demir Bandajlı

2 Adet

Bitümlü Sıcak Karışım İçin, Asgari Statik Ağırlığı 12 Ton)

Roleytank

2 Adet

20 Ton Kapasiteli

Distribütör

1 Adet

Bitüm Ayarı Sürücü Operatörü Mahallinde Ayarlanabilir ve Digital Göstergeli Olacak

Plentmiks Plenti

1 Adet

300 Ton/Saat Kapasiteli

Finişer

1 Adet

Plentmiks Alttemel ve Plentmiks Temel İçin En Az 300 Ton/Saat Kapasiteli, Elektronik Duyargalı

Asfalt Plenti

1 Adet

En Az 160 Ton/Saat Kapasiteli ve Toz Tutuculu

Asfalt Finişeri

2 Adet veya 1 Adet Geniş Tablalı

En Az 300 Ton/Saat Kapasiteli, Elektronik Duyargalı

Asfalt Kazıma ve Yükleme Makinesi

1 Adet

Minimum 2 m Genişliğinde

Asfalt Süpürgesi

1 Adet

Polimer Modifiye Bitüm Plenti

1 Adet

Asfalt Derz Dolgu Makinesi

1 Adet

Fore Kazık Makinesi

1 Adet

Hidrolik veya Rotari Sisteminde Çalışan Kazık Makinesi, İksa Borusu ve Avandalıkları

...” düzenlemesi,

Anılan Tasarı’nın “Ocakların Temini” başlıklı 33.1’inci maddesinde “Taş, ariyet ve kum-çakıl ocakları, depo yeri, su temin yeri ile şantiye, beton santrali, beton tesisi, konkasör, soğuk ve sıcak karışım plentlerinin kurulacağı alanlar yüklenici tarafından temin edilecektir.

Ancak, o civarda idarenin ariyet ve taş ocağının olması durumunda yüklenicinin talebi ve idarenin uygun görmesi halinde, her türlü vergi, rüsum ve harç bedelleri ödenmek üzere ve her türlü yasal ve ruhsat işlemlerini yapmak kaydıyla ocak verilebilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru konusu ihale dokümanı düzenlemeleri incelendiğinde idarenin ihale konusu işin yapılması sırasında kullanılacak malzemelerin teminine yönelik kurulacak ocaklara ve iş yerinde bulundurmak zorunlu konkasör, soğuk ve sıcak karışım plentlerinin kurulacağı alanlara ilişkin bir belirlemenin yapılmadığı, bu hususun tamamen yüklenicinin takdirine bırakıldığı anlaşılmıştır.

Bu çerçevede başvuru sahibi istekli tarafından aşırı düşük teklif savunma dosyası kapsamında ihale konusu işin yürütülmesi aşamasında Hürtay İnş. Taah. Mad. İşl. San. Tic. Ltd. Şti.ye ait II-A grup bazalt ocağının, ITS İleri Teknik Sistemler İth. İhr. Ltd. Şti. ile Bilak Mad. İnş. Turz. İhr. İth. Ltd. Şti.ye ait taş ocaklarının kullanılacağının belgeleri ile birlikte tevsik edildiği görülmüştür.

Bu bağlamda anılan istekli tarafından birden fazla taş ocağı, mekanik plent, asfalt plenti ve konkasör’ün kullanılması sonucunda idarece açıklama istenilen iş kalemlerinin açıklama istenilen analiz girdileri arasında yer alan taşıma ve nakliyelere ilişkin girdiler için öngörülen mesafelerin görece idarece yaklaşık maliyet hesabında öngörülen mesafelere göre düşürüldüğü belirlenmiştir. Örneğin idarece yaklaşık maliyet hesaplamasında,

DM-.BSK.50 poz numaralı iş kaleminin analiz girdileri arasında yer alan “malzemenin taşınması” analiz girdisi için 30 km mesafe öngörülmesine karşın, başvuru sahibi istekli tarafından söz konusu analiz girdisi için 22,50 km,

DM-U.13/N-A poz numaralı iş kaleminin analiz girdileri arasında yer alan “malzemenin taşınması” analiz girdisi için 35 km mesafe öngörülmesine karşın, başvuru sahibi istekli tarafından söz konusu analiz girdisi için 22,50 km,

DM-BSK.30/N poz numaralı iş kaleminin analiz girdileri arasında yer alan “malzemenin taşınması” analiz girdisi için 30 km, “sert taşın taşınması” analiz girdisi için 75 km mesafe öngörülmesine karşın, başvuru sahibi istekli tarafından söz konusu analiz girdilerine için sırasıyla 11 km ile 52 km mesafe öngörüldüğü görülmüştür.

Öte yandan idare tarafından açıklanması istenilen iş kalemlerine ilişkin hazırlanan ve aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ekinde isteklilere gönderilen analiz formatlarında söz konusu iş kaleminin analiz girdisi içerisinde yer alan taşıma ve nakliyelere ilişkin formül verilmediği, dolayısıyla taşıma ve nakliyeler için yapılacak açıklama yönteminin isteklilere bırakıldığı anlaşılmıştır.

Bu doğrultuda anılan istekli tarafından idarece açıklanması istenilen “malzemenin taşınması, sert taşın taşınması, kum, çakıl nakli, taş nakli” analiz girdilerine ilişkin nakliye formülleri kullanılmak suretiyle açıklama yapıldığı, söz konusu formülde yer alan ve taşıma mesafesini ifade eden m değerinin her bir analiz girdisi için ayrı olmak üzere kullanılması öngörülen ocak ile işin yapılacağı yer arasındaki mesafenin belirlenmesi suretiyle hesaplandığı görülmüştür.

Bu haliyle söz konusu istekli tarafından nakliyelere ilişkin öngörülen mesafelerin idarece yaklaşık maliyet hesabında belirlenen mesafelerden düşük olduğu anlaşılmakla birlikte idarece gerek ihale dokümanı kapsamında gerek aşırı düşük teklif açıklaması talep yazısı ekinde isteklilere yapacakları açıklamalarda kullanılmak üzere nakliye formülünün verilmediği, bir başka ifadeyle nakliyelere ilişkin yapılacak açıklama yönteminin isteklilere bırakıldığı, bu çerçevede başvuru sahibi istekli tarafından ihale dokümanında isteklilerin takdirine bırakılan malzemelerin teminine yönelik kurulacak ocaklar ile ihale konusu iş kapsamında kurulacak konkasör, soğuk ve sıcak karışım plentlerinin sayılarına ilişkin azami sınırın belirlenmediği hususları bir arada dikkate alınarak nakliye mesafelerini belirlemesinde mevzuata aykırılık bulunmadığı, kaldı ki birden fazla taş ocağı, mekanik plent, asfalt plenti ve konkasör’ün kullanılması sonucunda hesaplanan taşıma mesafeleri ile açıklama yapılmasının anılan isteklinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşulu olarak kabul edilebileceği sonucuna varılmıştır.

Ancak idarece başvuru sahibi tarafından yapılan şikâyet başvurusu sonucunda alınan kararda “söz konusu tesis, makine ve teçhizatlardan bir yerine iki adet kurulması ve kullanılmasının da belirli bir masraf gerektireceği, bu ekstra maliyetlerin ise hesaba katılmadığı” tespitine yer verildiği görülmüş olup bu çerçevede söz konusu isteklinin aşırı düşük teklif dosyası incelendiğinde birden fazla kullanılacağı belirtilen mekanik plent, asfalt plenti ve konkasör’ün maliyetlerinin yansıttığı ve söz konusu maliyetlerin tevsik edildiği herhangi bir belgenin yer almadığı, dolayısıyla birden fazla kullanılan makinalara ilişkin anılan istekli tarafından herhangi bir maliyet öngörülmediği anlaşıldığından söz konusu gerekçe ile anılan isteklinin teklifinin reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

İhale komisyonu kararında, başvuru sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun görülmeme gerekçelerinden ikincisi “Mazot için Beyşehir’den alınan fiyat teklifinde fiyata şantiye nakli dahil olduğu belirtilmiş olup Beyşehir ile işyeri arasında kg başına nakliye bedeli hesaplanarak teklif fiyattan düşülmesi durumunda isteklinin mazot için aldığı teklifin piyasa şartlarına aykırı olduğu, ayrıca mazot fiyatına nakliyenin dahil olduğu dikkate alındığında, nakliye mesafesinin bu işe özgü olması nedeniyle, söz konusu fiyat teklifinde nakliye maliyetlerinin fiyat teklifinin alındığı firmanın resmi defter ve muhasebe kayıtlarından çıkarılabilir nitelikte bilgiler olmadığı, yine 04.109 mazot(motorin) pozu için 24.08.2016 tarihli fiyat teklifi ile belirlenen 2,202 TL/lt’lik (2,59 TL/kg) fiyat teklifi aldığının görüldüğü, ancak EPDK’nın Petrol ve LPG Piyasası Fiyatlandırma Raporu incelendiğinde motorinin nihai litre fiyatının %59,30 luk kısmının vergi, %26,75 lik kısmının ürün maliyeti ve %13,951 lik kısmının ise piyasada faaliyet gösteren şirketlerin brüt kar marjı ile gelir payından oluştuğunun görüldüğü, dolayısıyla ülkemizde motorinin asgari bedelinin (ürün maliyeti ile vergi toplamı %86,05) 3,41 TL/lt iken Konya ilinden Muğla iline nakliye dahil 2,202 TL/lt’lik teklifin hayatın olağan akışına aykırı olması ve piyasa koşullarında gerçekçi bir teklif olmaması, zira piyasadan teklif alınması Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.13 maddesine göre teklifini oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin dayanak teşkil eden belgeler arasında yer alsa da motorin fiyatına ülke gerçeğinden çok uzak bir bedel (2,202 TL/lt) ile savunma verilmesinin işin yapılması aşamasında motorin temininin ülkemiz şartlarında mümkün olamayacağının aşikar olması” olarak ifade edilmiştir. Anılan gerekçeye ilişkin yapılan inceleme ve hukuki değerlendirme:

İhale ilan tarihi olan 30.06.2016 itibariyle yürürlükte bulunan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.13.1.(Değişik: 07/06/2014-29023 R.G./ 30.md.) Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

…

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

45.1.13.5 İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatı, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir. (Örnek: EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatları vb.)

…”açıklamaları yer almaktadır.

Başvuru sahibi istekli tarafından idarece açıklama istenilen DM-BSK.50, DM-U.13/N-A, DM-SY.04 ve DM-.BSK.30/N iş kalemlerinin içerisinde yer alan ve açıklama istenilen “Mazot (motorin)” analiz girdisine ilişkin olarak ihale konusu işin yapılacağı şantiyeye teslim fiyatı olarak 2,59 TL birim fiyat öngörüldüğü, anılan bedeli tevsik etmek üzere Tuana Petrol Nak. Gıda Hub. ve Oto. San. Tic. Ltd. Şti.’den alınan 24.08.2016 tarihli meslek mensubu onaylı fiyat teklifinin sunulduğu, söz konusu fiyat teklifinin üzerinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 24.08.2016 tarih ve 1 sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığının beyan ederim.” şerhinin ve meslek mensubu imzası ile kaşesinin bulunduğu görülmüştür.

İhale ilan tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Tebliğ’in 45’inci maddesinde mazot girdisine ilişkin yapılacak açıklamaya dayanak teşkil edecek belgeye ilişkin özel bir düzenlemenin yapılmadığı, dolayısıyla teklifi aşırı düşük bulunan istekliler tarafından açıklaması yapılacak mazot girdisinin fiyatının aktarılan Tebliğ’in 45.1.13’üncü maddesinde sayılan belgelerden kendileri için uygun olan herhangi biri ile tevsik edilebileceği, bu doğrultuda anılan istekli tarafından aktarılan Tebliğ’in 45.1.13.1’inci maddesinde yer alan üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması yönteminin seçildiği ve seçilen yönteme ilişkin belgelerin mevzuata uygun sunulduğu anlaşılmıştır. Bu itibarla idarenin söz konusu isteklinin açıklamalarının anılan gerekçe ile uygun bulunmaması işleminin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak başvuru sahibi Mau Yapı İnş. A.Ş.- Mehmet Ali Ünal İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının aşırı düşük teklif açıklamalarında ihale konusu işte kullanacağı belirtilen iki adet mekanik plent, asfalt plenti ve konkasör’e ilişkin herhangi bir maliyet öngörülmediği tespit edildiğinden, anılan isteklinin teklifinin söz konusu gerekçe ile reddetmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi