KİK Kararı: 2017/UM.III-723

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/011
Gündem No : 70
Karar Tarihi : 01.03.2017
Karar No : 2017/UM.III-723 Mahkeme Kararını Göster

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Serap BESCİOĞLU AKTEN - AKT Tıp Medikal Ürünler,

VEKİLİ:

Av.Sedat Aydın

Farabi Sokak No: 17/7 Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Sakarya İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği,

İstiklal Mah. Muhsin Yazıcıoğlu Bul. No: 3 54100 Serdivan/SAKARYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/345544 İhale Kayıt Numaralı “269 Kalem Tıbbi Sarf Malzeme Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Sakarya İli Kamu Hastane Birliği tarafından 19.10.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “269 Kalem Tıbbi Sarf Malzeme Alımı” ihalesine ilişkin olarak Serap Bescioğlu Akten / AKT Tıp Medikal Ürünler’in 23.01.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 26.01.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 06.02.2017 tarih ve 7452 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 03.02.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/374 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihaleye sunulan teklif dosyasında sehven iki adet teklif mektubu ve teklif cetvelinin sunulduğu, tekliflerden birinde imza ve kaşenin yer almadığı, İdari Şartname’nin 20.1’inci maddesinde alternatif teklifin verilemeyeceği belirtildiğinden teklifin değerlendirme dışı bırakılarak 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 17’nci maddesinin (d) bendine göre işlem yapılması yönünde karar alındığı, bunun üzerine idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu ve idarenin cevabında da teklif mektubu üzerinde imza ve kaşe olmadığının belirtilerek iki farklı teklif mektubu sunulmasından ötürü ihale komisyonunun tereddüde düşebileceği hususunun belirtildiği, ancak teklif zarfına sehven konulan ikinci birim fiyat teklif mektubu ve eki birim fiyat teklif cetvelinde imza ve kaşe yer almadığından alternatif teklif olarak değerlendirilemeyeceği, iki teklif arasında alternatif teklif olacak şekilde fiyat farkı da bulunmadığı, anılan Kanun’un 30’uncu maddesinde teklif mektubunun geçerli kabul edilmesi için imzalı ve kaşeli olmasının şart koşulduğu, biri imzalı ve kaşeli diğeri imzasız ve kaşesiz olan iki teklif mektubunun da geçerli kabul edilerek alternatif teklif sunulduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması ve yasaklılık hükümlerinin uygulanması yönünde işlem başlatılmasının mevzuata aykırı olduğu, ayrıca ihalenin 43.901,00 TL’lik kısmına teklif verildiği, ihalenin yaklaşık maliyeti 1.671.371,40 TL olduğundan toplam yaklaşık maliyet üzerinden yatırılan başvuru bedelinin kısmi teklif vermiş olduğu miktar üzerinden hesaplanarak iade edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 4’üncü maddesinde “Teklif: Bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde isteklinin idareye sunduğu fiyat teklifi ile değerlendirmeye esas belge ve/veya bilgileri” hükmü,

Aynı Kanun’un “Yasak fiil veya davranışlar” başlıklı 17’nci maddesinde “İhalelerde aşağıda belirtilen fiil veya davranışlarda bulunmak yasaktır:

a) Hile, vaat, tehdit, nüfuz kullanma, çıkar sağlama, anlaşma, irtikap, rüşvet suretiyle veya başka yollarla ihaleye ilişkin işlemlere fesat karıştırmak veya buna teşebbüs etmek.

b) İsteklileri tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, isteklilere anlaşma teklifinde bulunmak veya teşvik etmek, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak.

c) Sahte belge veya sahte teminat düzenlemek, kullanmak veya bunlara teşebbüs etmek.

d) Alternatif teklif verebilme halleri dışında, ihalelerde bir istekli tarafından kendisi veya başkaları adına doğrudan veya dolaylı olarak, asaleten ya da vekaleten birden fazla teklif vermek.

e) 11 inci maddeye göre ihaleye katılamayacağı belirtildiği halde ihaleye katılmak.

Bu yasak fiil veya davranışlarda bulunanlar hakkında bu Kanunun Dördüncü Kısmında belirtilen hükümler uygulanır.” hükmü,

Aynı Kanun’un “İhalelere katılmaktan yasaklama” başlıklı 58’inci maddesinde “17 nci maddede belirtilen fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler hakkında fiil veya davranışlarının özelliğine göre, bir yıldan az olmamak üzere iki yıla kadar, üzerine ihale yapıldığı halde mücbir sebep halleri dışında usulüne göre sözleşme yapmayanlar hakkında ise altı aydan az olmamak üzere bir yıla kadar, 2 nci ve 3 üncü maddeler ile istisna edilenler dahil bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verilir.” hükmü yer almaktadır.

Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “…a) Alternatif teklif: İhale dokümanında hüküm bulunması halinde, bir ihalede aynı aday veya istekli tarafından ihale konusu malın teknik şartnamesinde belirlenen asgari özellik ve şartları sağlamakla birlikte birbirinden farklı teknik özelliklere sahip ürünlerin, asıl teklifin yanı sıra alternatif olarak sunulmasını…ifade eder.” hükmünün,

Aynı Yönetmelik’in “Başvuru ve teklif mektuplarının şekli” başlıklı 52’nci maddesinde “…(2) Teklif mektubunun aşağıdaki şartları taşıması zorunludur:

a) Yazılı olması.

b) İhale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi.

c) Teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması.

ç) Üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması.

d) Türk vatandaşı gerçek kişilerin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, Türkiye’de faaliyet gösteren tüzel kişilerin vergi kimlik numarasının belirtilmesi.

e) Ad ve soyadı veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması.

…

(5) Teklif mektuplarının şekil ve içerik bakımından yukarıda belirtilen niteliklere ve teklif mektubu standart formuna uygun olmaması teklifin esasını değiştirecek nitelikte bir eksiklik olarak kabul edilir. Taşıması zorunlu hususlardan herhangi birini taşımayan teklif mektuplarının değiştirilmesi, düzeltilmesi veya eksikliklerinin giderilmesi gibi yollara başvurulamaz. Teklif mektubu usulüne uygun olmayan isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “Alternatif teklifler” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1. Bu ihalede alternatif teklif verilmeyecektir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif mektubunun sekli ve içeriği” başlıklı 23’üncü maddesinde “23.1. Teklif mektupları, ekteki form örneğine uygun şekilde yazılı ve imzalı olarak sunulur.

23.2. Teklif mektubunda;

a) İhale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi,

b) Teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması,

c) Kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması,

ç) Türk vatandaşı gerçek kişilerin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarasının, Türkiye'de faaliyet gösteren tüzel kişilerin ise vergi kimlik numarasının belirtilmesi,

d) Teklif mektubunun ad, soyad veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması, zorunludur…” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri bir arada değerlendirildiğinde, 4734 sayılı Kanun kapsamında gerçekleştirilen ihalelerde saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamak amacıyla anılan Kanun’un 17’nci maddesinde belirtilen davranışlarda bulunulduğunun tespit edilmesi halinde, söz konusu fiili işleyen ilgililer hakkında, fiil veya davranışlarının özelliğine göre, bir yıldan az olmamak üzere iki yıla kadar kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verileceği anlaşılmaktadır.

12.01.2017 tarihli ihale komisyon kararında başvuru sahibi Serap Bescioğlu Akten-AKT Tıp Medikal Ürünler’in İdari Şartname’nin 20’nci maddesinde yer alan düzenleme gereğince yapılan incelemede birim fiyat teklif mektubunda 51, 55, 65, 66 ve 69 sıra numaralı kalemleri için iki tane farklı fiyat verildiği tespit edildiğinden alternatif teklif olarak değerlendirildiği, bu nedenle teklifinin değerlendirme dışı bırakılarak 4734 sayılı Kanun’un 17’nci maddesinin (d) bendine göre işlem tesis edilmesine karar verildiği anlaşılmıştır.

İncelemeye konu ihalede, başvuru sahibinin teklif zarfında ihale konusu 2016/345544 İKN’li “269 Kalem Tıbbi Sarf Malzeme Alımı” ile ilgili olarak düzenlenmiş 30.09.2016 ve 19.10.2016 tarihli iki adet teklif mektubu ve eki birim fiyat teklif cetvelinin sunulduğu, 30.09.2016 tarihli teklifin 39.706,00 TL bedel içerdiği, birim fiyat teklif mektubu ve eki birim fiyat teklif cetvelinin usulüne uygun olarak doldurulduğu, ancak kaşelenip imzalanmadığı, 19.10.2016 tarihli teklifin ise 43.901,00 TL bedel içerdiği, birim fiyat teklif mektubu ve birim fiyat teklif cetvelinin usulüne uygun doldurulduğu, imzalanmış ve kaşelenmiş olarak sunulduğu görülmüştür.

4734 sayılı Kanun’un 17’nci maddesinin (d) bendi ve anılan Kanun’un 4’üncü maddesinde yer alan “teklif” tanımı bir arada değerlendirildiğinde, yasak fiil ve davranışlar arasında sayılan “ihalelerde birden fazla teklif verme” fiilinin, ancak birden fazla “fiyat teklifi verilmesi” halinde işlenebileceği anlaşılmaktadır. Yine “teklif” tanımı dikkate alındığında, teklifin esaslı unsurunun “fiyat teklifi” olduğu, teklif bedeli içermeyen mektupların “teklif mektubu” niteliği kazanamayacağı, mevcut olayda her iki birim fiyat teklif mektubu ve cetvelinde de fiyat teklifi bulunduğu görülmüştür. Ancak yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden teklif mektuplarının ad ve soyadı veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması durumunda geçerli teklif olarak kabul edileceği anlaşılmakta olup, başvuru sahibi tarafından sunulan tekliflerden birinde imza bulunmadığı, bu nedenle tekliflerden birinin geçerli teklif olarak nitelendirilemeyeceği, bu durumda birden fazla teklif verme fiilinin işlenmediği, dolayısıyla başvuru sahibinin söz konusu fiilinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 17’nci maddesinin (d) bendinde yer alan fiil kapsamında değerlendirilemeyeceği sonucuna varılmıştır.

Bununla birlikte, teklif zarfı içerisinde her ikisi de teklif fiyatı içeren ve birisi imzalanmış iki adet birim fiyat teklif mektubu ve eki cetvelin sunulmuş olmasının, idarenin şikâyete verdiği cevaptan da anlaşılacağı üzere ihale komisyonunun tereddüde düşmesine sebebiyet verebileceği anlaşılmaktadır. Diğer taraftan teklif mektubu ve cetvelinde imza bulunmaması nedeniyle söz konusu fiilin anılan Kanun’un 17’nci maddesinin (b) bendinde yer alan “rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak” hükmü çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiğinden, idarece başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve hakkında yasaklılık işlemlerinin tesis edilmesi yönünde gerçekleştirilen işlemlerin sonuç itibarıyla mevzuata aykırı olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Öte yandan, ihalenin başvuruya konu kısımlarının yaklaşık maliyeti dikkate alındığında 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesi uyarınca ödenmesi gereken itirazen şikâyet başvuru bedelinin 3.707,00 TL olduğu, başvuru sahibi tarafından toplam yaklaşık maliyet üzerinden 11.123,00 TL’nin Kurum hesaplarına yatırıldığı, bu nedenle fazla ödendiği tespit edilen 7.416,00 TL’nin yazılı talebi halinde başvuru sahibine iadesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

2. Fazla ödenen başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi