KİK Kararı: 2017/UM.II-814

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/013
Gündem No : 33
Karar Tarihi : 15.03.2017
Karar No : 2017/UM.II-814

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Biberci İnşaat Nakliye Petrol Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.,

Nişantaş Mahallesi Vatan Cad. No: 44 Selçuklu/KONYA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Meram Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü,

Hacı İsa Efendi Mah. Azerbeycan Cad. No: 5 42040 Meram/KONYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/10712 İhale Kayıt Numaralı “Hazır Beton Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Meram Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü tarafından 06.02.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Hazır Beton Alımı” ihalesine ilişkin olarak Biberci İnşaat Nakliye Petrol Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.nin 13.02.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 15.02.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 24.02.2017 tarih ve 11384 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 24.02.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/510 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, bahse konu ihalede iş deneyimini tevsik etmek amacıyla Konya Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Daire Başkanlığınca verilmiş “Konya Çevre Yolu Tanzimi” yapım işinden alınmış iş deneyim belgesinin sunulduğu, söz konusu iş kapsamında ilgili idareye hazır beton verildiği, verilen bahse konu hazır betonun iş deneyim belgesine esas işin hakedişlerinde iş kalemi olarak görüldüğü, anılan iş deneyim belgesinin İdari Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde düzenlenen benzer iş tanımını sağladığını tevsik etmek amacıyla iş deneyimine konu işin kesin hakediş raporunun teklif zarfı kapsamında idareye sunulduğu, sunulan iş deneyim belgesinin ekinde yer alan kesin hakediş raporunda “C20 Beton Temini, Nakli ve Dökülmesi” iş kaleminin bulunduğu, bu iş kalemine göre Konya Büyükşehir Belediyesi Fen işleri Daire Başkanlığına hazır beton satışı yapıldığının açık olduğu, idarenin şikayete vermiş olduğu cevabi yazıda ilgili işin mal alımı ihalesi olduğunun, sunulan iş deneyim belgesinin bir yapım işine ait olduğunun, iş deneyimine konu esas işin bir bütün olduğunun ve ayrılamadığının belirtildiği, idare tarafından hazır beton satışı ile ilgili kısımların ayrıştırabilmesi için sunulan kesin hakediş raporunun incelenmediği, sunulan iş deneyim belgesinin yapım işine ait olması ve teklif verilen işin mal alımı olması ile ilgili olarak Kamu İhale Mevzuatının hiçbir yerinde yapım işinden elde edilmiş iş deneyim belgesi ile mal alımı ihalesine teklif verilemeyeceğine dair bir hüküm bulunmadığı, idarenin cevabi yazısında kanuni dayanak olarak öne sürdüğü dayanaklardan birincisi olan Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 44’üncü maddesinde iş deneyim belgelerinin nasıl verileceğinin düzenlendiği, mal alımı ihalelerine teklif verilmesi ile ilgili bir hükmün bulunmadığı, ilgili maddenin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına neden olan hususlarla alakalı olmadığı, idarenin cevabi yazısında kanuni dayanak olarak öne sürdüğü dayanaklardan ikincisi olan aynı Yönetmelik’in 47’nci maddesinde iş deneyim belgelerinin nasıl değerlendirileceğinin açıklandığı, sunulan iş deneyim belgesinin ilgili maddelere aykırı olmadığı, söz konusu ihaleye 2 isteklinin teklif verdiği, tekliflerinin haksız nedenlerle değerlendirme dışı bırakılması sonucu geçerli tek teklifin kaldığı, kendi tekliflerinin daha ekonomik olmasına rağmen ihalenin daha yüksek teklif veren istekliye bırakılmasının kamu zararına sebep olacağı, geçerli tek teklifin kalmış olması ve ihalenin bu istekli üzerine yapılmış olmasının 4734 sayılı Kanun’un “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesine aykırı olduğu, söz konusu hüküm göz önünde bulundurulduğunda ihalenin iptal edilmesinin daha doğru bir işlem olacağı, idare tarafından tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin 2.1.(a) maddesinde ihale konusu işin adının “Hazır Beton Alımı” ihalesi olarak belirtildiği görülmüştür.

Anılan Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinin 7.5.1’inci alt maddesinde “İsteklinin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kesin kabul işlemleri tamamlanan mal alımlarıyla ilgili yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında gerçekleştirilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak deneyimini gösteren belge veya teknolojik ürün deneyim belgesi sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin %20 dan az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Benzer iş olarak kabul edilecek işler” başlıklı 7.6.’ncı maddesinde “Her türlü hazır beton satışı benzer iş olarak kabul edilecektir.” düzenlemesi,

Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde “Benzer iş: İhale konusu alım veya alımın bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer üretim usul ve tekniğiyle üretilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işleri ifade eder.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 37’nci maddesinde “(1) İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; teknolojik ürün deneyim belgesinin ve yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında gerçekleştirilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kesin kabul işlemleri tamamlanan mal alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

b) Devredilen işlerde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kesin kabul işlemleri tamamlanan mal alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya istekli tarafından; kesin kabul tarihi, ilk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında olan mal alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeler de sunulabilir ve bu belgeler birinci fıkra kapsamında değerlendirilir….” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgelerin değerlendirilmesi” başlıklı 47’nci maddesinin birinci fıkrasında “İş deneyimini gösteren belgelerin değerlendirilmesinde; ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde ya da ilk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında kesin kabulü gerçekleştirilen işlerde, iş deneyimini gösteren belgelerdeki toplam tutar, tam olarak dikkate alınır.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinin 7.5.1’inci alt maddesinde yer alan “İstekli tarafından teklif edilen bedelin %20 dan az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.” düzenlemesine göre başvuru sahibi Biberci İnşaat Nakliye Petrol Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. için gerekli iş deneyim belgesi tutarının, teklif tutarının %20’si olan (233.600,00x%20=) 46.720,00 TL’den az olmaması gerektiği görülmektedir.

Biberci İnşaat Nakliye Petrol Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. tarafından iş deneyiminin tevsiki amacıyla teklifi kapsamında sunulan iş deneyim belgesinin Konya Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Daire Başkanlığı tarafından düzenlenen “Konya Çevre Yolu Tanzimi” yapım işinden elde edilen bir belge olduğu, söz konusu belge incelendiğinde belgenin 14.12.2016 tarihinde düzenlendiği, sözleşme tarihinin 12.08.2011 olduğu, işin geçici kabul/tasfiye veya iskan tarihinin 06.12.2013 olduğu, belge tutarının 22.184.997.94 TL olduğu, söz konusu belgenin ekinde sunulan hakediş raporu incelendiğinde, “C20 Beton Temini, Nakli ve Dökülmesi” işi yapıldığı görülmektedir.

Biberci İnşaat Nakliye Petrol Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. tarafından iş deneyiminin tevsiki amacıyla teklifi kapsamında sunulan iş deneyim belgesinin her ne kadar Konya Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Daire Başkanlığı tarafından düzenlenen “Konya Çevre Yolu Tanzimi” işine ait yapım işi sonucunda elde edilen bir iş bitirme belgesi olduğu ve söz konusu iş bitirme belgesinin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’ne göre düzenlendiği görülmüş olsa da anılan iş deneyim belgesine konu işin hazır beton temin etme işlerini de ihtiva ettiği anlaşılmıştır.

Yukarıda yer verilen Yönetmelik hükümleri değerlendirildiğinde, mal alımı ihalelerinde idarelerce istenilecek olan iş deneyiminin, mal alımı işleri ile ilgili olması şartı getirilmekle birlikte, bir yapım işi kapsamında gerçekleştirilen hazır beton temininin bu ihaleye katılımda iş deneyimi olarak kullanılabileceği şeklinde geniş yorumlanabileceği çünkü bir yapım işi kapsamında mal alımıyla ilgili işlerin de gerçekleştirilebileceği, kaldı ki benzer işin tanımının, mal alımı, yapım işleri gibi bir ayrıma gidilmeyerek genel bir ifadeyle ihale konusu iş veya işin bölümleriyle çeşitli yönlerden benzerlik taşıyan işler olarak yapıldığı ve iş deneyim belgelerindeki ihale konusu iş veya benzer işe ilişkin kısımlara ait tutarların hesaplanarak değerlendirme yapılmasına imkân tanındığı hususları da göz önünde bulundurulduğunda, yapım işlerine ilişkin bir iş deneyim belgesiyle mal alımı ihalelerine katılmayı mümkün kılacak bir yorum benzer iş kavramıyla hedeflenen, ihale konusu işlerin bu konuda deneyim sahibi kişilere gördürülmesi amacına daha uygun olacak, bunun aksine bir yaklaşım da iş deneyim belgesi ve benzer iş düzenlemeleri vasıtasıyla ulaşılmak istenen, ihale konusu işte tecrübesi bulunan isteklilerin ihalelere katılması amacından uzaklaşılması sonucu ortaya çıkacaktır.

İş deneyim belgelerindeki ihale konusu iş veya benzer işe ilişkin kısımlara ait tutarların hesaplanarak değerlendirme yapılmasına imkân tanındığı da göz önünde bulundurulduğunda, bu şekildeki bir yorumun benzer iş kavramıyla hedeflenen, ihale konusu işlerin bu konuda deneyim sahibi kişilere gördürülmesi amacına uygun olacağı, bunun aksine bir yaklaşımda ise iş deneyim belgesi ve benzer iş düzenlemeleri vasıtasıyla ulaşılmak istenen, ihale konusu işte tecrübesi bulunan isteklilerin ihalelere katılması amacından uzaklaşılması sonucunun ortaya çıkacağı düşünülmektedir. Bu sebeple, Biberci İnşaat Nakliye Petrol Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan bahse konu iş deneyim belgesi ve ekinde yer alan kesin hakediş raporları ve ihale konusu işte beton dökülmesi ve nakliyesi de bulunduğu dikkate alındığında, ihale konusu işe uygun olan “C20 Beton Temini, Nakli ve Dökülmesi” kısmına ilişkin tutarların söz konusu ihalede yeterlik kriteri olarak istenen tutarı (46.720,00 TL) güncelleme yapılmadan dahi (1.694.610,31 TL) karşıladığı anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Biberci İnşaat Nakliye Petrol Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi