KİK Kararı: 2017/UH.III-929

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/015
Gündem No : 44
Karar Tarihi : 29.03.2017
Karar No : 2017/UH.III-929 Mahkeme Kararını Göster

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Bar-Den İnş. Tem. Nak. Gıda Pet. San. Tic. Ltd. Şti.,

Cahit Sıtkı Tarancı Sok. Bahar Apt. Kat: 1 No: 6 Yenişehir/DİYARBAKIR

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları Genel Müdürlüğü 9. Bölge Müdürlüğü,

Büyükalp Cad. 21100 Yenişehir/DİYARBAKIR

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/205589 İhale Kayıt Numaralı “Karayolları 9. Bölge Müdürlüğü Yol Ağındaki Orta Refüj, Kavşak ile Köprülü Kavşaklarda Bulunan Mevcut Fidan, Çalılar ile Çim Sahaların Sulama ve Her Türlü Bakımlarının Yapılması Hizmet Alım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları Genel Müdürlüğü 9. Bölge Müdürlüğü tarafından 20.07.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Karayolları 9, Bölge Müdürlüğü Yol Ağındaki Orta Refüj, Kavşak ile Köprülü Kavşaklarda Bulunan Mevcut Fidan, Çalılar İle Çim Sahaların Sulama ve Her Türlü Bakımlarının Yapılması Hizmet Alım İşi” ihalesine ilişkin olarak Bar-Den İnş. Tem. Nak. Gıda Pet. San. Tic. Ltd. Şti.nin 23.02.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 27.02.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 07.03.2017 tarih ve 13550 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.03.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/599 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Kendi malı olarak teklif ettikleri tankerlerden bir kısmının yakıt tankeri olduğu gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ancak söz konusu tankerlerin hepsinin Teknik Şartname’de belirtilen teknik kriterleri taşıdığı, tek farkın tankerlerin bir kısmının trafiğe su tankeri, bir kısmının ise yakıt tankeri olarak kaydedilmesi ve su tankerinden farklı olarak yakıt tankerinde üç bölmenin bulunması olduğu, bu nedenle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması işleminin mevzuata uygun olmadığı,

2. Aşırı düşük tekliflerine ilişkin yaptıkları yazılı açıklamanın yeterli görülmeyerek tekliflerinin reddedildiği, ancak söz konusu açıklamanın yeterli görülmeme nedenlerinin aşağıda belirtilen gerekçeler ile mevzuata uygun olmadığı, şöyle ki;

a) Analiz formatının mevzuata uygun bir şekilde hazırlanmadığı,

b) PYZJ 1. Poz numaralı “Arazöz ile Fidan ve Çalıların Sulanması” iş kalemine ilişkin yapılan açıklamanın yeterli görülmeme gerekçelerine istinaden;

Adı geçen iş kaleminin alt girdileri ile ilgili bir açıklama istenilmediği, işin tamamı üzerinden bir sorgulama yapıldığı, bu durumda söz konusu kaleme ilişkin olarak taraflarına verilen analiz formatında sulama işinin yapılacağı güzergâhın mesafeleri belirleyen yol haritası (itenerer) suyun temin edileceği yer ile işin görüleceği yer arasındaki ortalama mesafeler verilmediği, bu nedenle nakliye bedeli ile ilgili taşıma formülünün nasıl kullanılacağı hususunun izaha muhtaç bir konu olduğu, birim fiyat tariflerinde teklif fiyata dâhil olduğu belirtilen su nakli ile ilgili olarak belirtilen gerekçenin hukuki bir dayanağının bulunmadığı, öte yandan bahse konu ihalenin hizmet alımı işi niteliğinde olduğu, dolayısıyla bu şekilde alınan fiyat teklifinin mevzuata uygun olduğu, bu nedenle hizmet alımı ihalesinden hareket edilmek suretiyle yapım işi ihalelerinde olduğu gibi iş kaleminin alt girdilerinin ayrı ayrı gösterilmesi gerektiği ve bu girdilerin hepsinin bir arada fiyat teklifine konu edilemeyeceği şeklindeki gerekçelerin de mevzuata uygun olmadığı,

c) PYZJ-5 poz numaralı “Yapraklı ağaçların yan dallarını budanması ve tepe tacının yapılması” iş kalemine ilişkin yapılan açıklamanın yeterli görülmeme gerekçelerine istinaden;

Aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında taraflarına verilen analiz formatında, yazılı açıklamalarının yeterli görülmeme gerekçelerinde belirtilen hususlara yer verilmediği, ayrıca gerek Çevre ve Şehircilik Bakanlığı gerekse Karayolları Genel Müdürlüğü başta olmak üzere idarelerce ilan edilen birim fiyatlarla ilgili analizlerde yer alan iş kalemlerinden işçilikle ilgili olarak iş kaleminin gerçekleşmesi için vasıfsız işçi, usta yardımcısı, usta vs. çalışanların o işin bir birimini gerçekleştirebilmek için kaç saat çalışmaları gerektiği hususlarının yılların verdiği deneyimler ve ampirik (deneysel) yöntemlerle hesaplanarak analiz formatları içerisine konulduğu, kaldı ki fiyat teklifi aldıkları üçüncü kişiden bu iş yerinde asgari ücret uygulandığının belirtildiği, bu nedenle idarece istenildiği takdirde fiyat teklifi alınan üçüncü kişiden bu konuda bir yazı alarak idareye sunulabileceği, ayrıca bahse konu iş kalemleriyle ilgili olarak bu girdilerin hepsinin bir arada fiyat teklifine konu edilemeyeceği şeklindeki değerlendirmenin de mevzuata uygun olmadığı,

d) PYZJ-27 poz numaralı “Minimum 200-250 cm boyunda düzgün form ve taç yapısına sahip 18-20 cm gövde çevresi uzunluğunda AKASYA Fidanı Temini Nakli ve Dikimi” ve PYZJ-28 numaralı “Minimum 300-350 cm boyunda düzgün form ve taç yapısına sahip 18-20 cm gövde çevresi uzunluğunda ÇINAR Fidanı Temini Nakli ve Dikimi” iş kalemine ilişkin yapılan açıklamanın yeterli görülmeme gerekçelerine istinaden;

Fiyat tekliflerinde Karayolları Genel Müdürlüğünün ilgili mevzuatında yer alan hususlarının tamamını karşılayacak şekilde bir adet fidanın temini, iş mahalline nakli ve dikimine ilişkin teklif verildiği,

e) PYZJ-31 numaralı “Spring Sulama Sisteminin Temini tesisi, (Kazı (Montaj, Selonoid Vanalar, Bütün Fitingsler, nakliye ve her türlü işçilik dahil” iş kalemine ilişkin yapılan açıklamanın yeterli görülmeme gerekçelerine istinaden;

İdarece taraflarına verilen analiz formatında ne kadar metre boru, kaç adet vana, kaç tane spring ve fıttings’e ihtiyaç olduğu net olarak belirtilmediği, bu nedenle analiz formatının hatalı olduğu, ayrıca söz konusu ihaleye teklif sunmadan önce işin yapılacağı sahanın taraflarınca gezilip görüldüğü ve önceki tecrübelerine dayanılarak bir metraj çıkarıldığı, bu metraj üzerinden bir fiyat teklifi alındığı,

3. İhale üzerinde bırakılan istekli Has Emlak Müşavirlik Ormancılık Paz. Komisyonculuk San. Tic. Ltd. Şti.nin teklif mektubu ve eklerinin her sahifesinin anılan isteklinin son ticaret sicil gazetesinde yetkili kılınan kişilerce imzalanmadığı ve kaşenin bulunmadığı, teklif cetvelinin standart forma uygun olmadığı, teklif mektubunun yetkili kişilerce imzalı ve kaşeli olmadığı, teklif cetvelinde ve teklif mektubunda yazılan bedelin rakam ve yazıyla doğru bir şekilde yazılmadığı, ticaret sicil gazetesinin son durumunu yansıtmadığı, bu nedenle tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri, kurucuları, yönetimdeki görevlileri, yetkili şirket müdürüyle ilgili bilgilerin şirketin son durumu ile ilgili tutarsızlığın bulunduğu ve şirketteki hisse oranları son durumu yansıtmadığı, ayrıca sunulan imza sirkülerinin şirket müdürüne ait olmadığı, iş deneyim belgesine konu işin benzer iş tanımına uygun olmadığı ve iş deneyim belgesi tutarının ihale dokümanında istenilen tutarı karşılamadığı, sunulan bilançonun son döneme ait olmadığı gibi bilanço cari oranlarının da istenilen oranda olmadığı, bilanço değerlerinin ilgili vergi dairesinden teyit edilmesi halinde bu hususun açıkça görüleceği, bilanço değerlerinin İdari Şartname’nin 7.4.2’nci maddesinde istenilen kriterleri taşımadığı, gelir tablosunun mevzuata uygun olarak sunulmadığı ve anılan Şartname’nin 7.4.3’üncü maddesinde istenilen kriterleri taşımadığı, kendi malı olarak sundukları tankerlerin, ihale dokümanında istenilen kriterleri taşımadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İhale konusu işe ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Karayolları 9, Bölge Müdürlüğü Yol Ağındaki Orta Refüj, Kavşak İle Köprülü Kavşaklarda Bulunan Mevcut Fidan, Çalılar İle Çim Sahaların Sulama Ve Her Türlü Bakımlarının Yapılması Hizmet Alım İşi

b) Miktarı ve türü:

1.000 (Bin) Gün Süreyle 9. Bölge Müdürlüğü Yol Ağındaki Orta Refüj, Kavşak İle Köprülü Kavşaklarda Bulunan Mevcut Fidan, Çalılar İle Çim Sahaların Sulaması Ve Her Türlü Bakımları Yapılacaktır.

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: KARAYOLLARI 9. BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ SINIRLARINDAKİ YOLLAR …” düzenlemesi yer almaktadır.

Anılan Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatlarının miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat şeklinde vereceklerdir. İhale sonucu, ihale üzerinde bırakılan istekliyle her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatların miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1. Bu ihalede işin tamamı için teklif verilecektir. …” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan düzenlemelere göre başvuruya konu ihalenin adının “Karayolları 9. Bölge Müdürlüğü Yol Ağındaki Orta Refüj, Kavşak İle Köprülü Kavşaklarda Bulunan Mevcut Fidan, Çalılar ile Çim Sahaların Sulama ve Her Türlü Bakımlarının Yapılması Hizmet Alım İşi” olduğu, söz konusu ihale sonucunda ihale üzerine bırakılan istekliyle birim fiyat sözleşme imzalanacağı anlaşılmış olup bu ihale kapsamında kısmi teklif verilmesine izin verilmediği görülmüştür.

Başvuruya konu ihalenin genel süreci özetle şöyledir:

20.07.2016 tarihinde gerçekleştirilen söz konusu ihaleye 6 (altı) istekli tarafından teklif verildiği, söz konusu ihaleye teklif veren Has Emlak Müşavirlik Ormancılık Paz. Komisyonculuk San. Tic. Ltd. Şti. ile başvuru sahibi Bar-Den İnş. Tem. Nak. Gıda Pet. San. Tic. Ltd. Şti.nin tekliflerinin, kendi malı olarak istenilen araçlara ilişkin ruhsat, amortisman veya demirbaş defterine kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı SMMM veya YMM onaylı tespit tutanağının sunulmadığı, Özdoğanlar Petrol İnş. Tem. Gıda Özel Sağlık ve Sosyal Hizmetler San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin, teklif zarfı kapsamında sunulması istenilen belgeler ile birim fiyat teklif mektubu ve eki cetveli sunulmadığı, Siba İnş. A.Ş. - Has-Kan İnş. Elek. Taşımacılık Akaryakıt Gıda Orman Ürünleri İş Ortaklığının teklifinin, birim fiyat teklif cetvelinin 13 ve 25’inci satırında yer alan kalemlere ilişkin teklif verilmediği, ayrıca imza sirküleri ile oda kayıt belgesinin fotokopi olarak sunulduğu ve geçici teminat mektubu, banka referans mektubu, bilanço ve iş hacmine ilişkin belgeler ile iş ortaklığı beyannamesi sunulmadığı, Metafor İnşaat Taah. Ma. Te. Na. Ot. Te. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin, teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı,

İhale komisyonu tarafından, verilen tekliflerin değerlendirilmesi sonucunda, ihaleye 6 (altı) istekli tarafından teklif verildiği ve 5 (beş) isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, bu nedenle idare tarafından, 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesinde sayılan rekabet ilkesinin oluşmadığı gerekçesiyle aynı Kanun’un 39’uncu maddesi uyarınca tüm tekliflerin reddedilerek ihalenin iptaline karar verildiği,

Daha sonra, Has Emlak Müşavirlik Ormancılık Pazarlama Komisyonculuk San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 17.08.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 25.08.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, anılan istekli tarafından 29.08.2016 tarih ve 49704 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 29.08.2016 tarihli dilekçesi ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu, itirazen şikayet başvurusunun incelenmesi sonucunda Kamu İhale Kurulu tarafından alınan 18.01.2017 tarihli ve 2016/UH.III-2378 sayılı karar ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verildiği,

Bunun üzerine, anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle, davacı Has Emlak Müşavirlik Ormancılık Pazarlama Komisyonculuk San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından açılan davada, Ankara 7. İdare Mahkemesinin E:2016/3926 K:2016/4819 sayılı kararı ile “dava konusu işlemin iptaline” karar verildiği,

Bahse konu Mahkeme kararının uygulanmasını teminen Kurul tarafından alınan 2017/MK-20 sayılı karar ile “1- 18.01.2017 tarih ve 2016/UH.III-2378 sayılı Kurul kararının 1 ve 2’nci iddialarına ilişkin kısmının ve 3’üncü iddianın ehliyet yönünden reddine dayanak teşkil eden “ihalenin iptal edildiği” ve “başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılma gerekçesinin de yerinde olduğu” kısımlarının iptaline,

2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince, düzeltici işlem belirlenmesine,” karar verildiği,

Söz konusu karar üzerine, idare tarafından alınan 14.02.2017 tarihli ihale komisyonu kararı ile Has Emlak Müşavirlik Ormancılık Pazarlama Komisyonculuk San. ve Tic. Ltd. Şti. ile başvuru sahibi Bar-Den İnş. Tem. Nak. Gıda Pet. San. Tic. Ltd. Şti.nin tekliflerinin değerlendirmeye alınması yönünde karar verildiği,

Daha sonra, teklif bedellerinin sınır değerin altında olduğu tespit edilen başvuru sahibinden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, başvuru sahibi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının yeterli görülmeyerek teklifinin reddedildiği, ayrıca, bu esnada ihaleye gerçekleştiren idare tarafından daha önce gerçekleştirilen 2016/453566 ihale kayıt numaralı “Gaziantep-Şanlıurfa Otoyolu (O52) 9. Bölge Sınırı-Şanlıurfa Doğu Bağlantı Yolu Kesimi (Km:41+948-151+500 Arası) Otoyol Anagövde, Bağlantı Yolları ve Kavşak Kollarında Peyzaj Sahalarının Bakımı ve Damla Sulama Tesisatı Yapılması Hizmet Alım İşi” ihalesinde başvuru sahibi tarafından teklif dosyası kapsamında kendi malı olarak istenilen sulama araçlarının; bir kısmının sulama tankeri bir kısmının ise akaryakıt tankeri olarak sunulduğu, bu hususun, söz konusu ihaleye ilişkin olarak yapılan itirazen şikâyet başvurusu üzerine Kurul tarafından alınan 2017/UH.I-461 sayılı kararı ile kabul edilmediği, dolayısıyla bu aşamada her ne kadar anılan isteklinin teklifinin geçerli kabul edilmek suretiyle, bahse konu istekliden aşırı düşük teklifine yönelik açıklama istenilmiş olsa da, mevcut ihale süreci tamamlanmadan aynı durumun başvuruya konu ihalede de mevcut olması sebebiyle anılan isteklinin teklifinin bu gerekçeyle de değerlendirme dışı bırakılmasına karar verildiği,

Netice itibariyle, ihalenin Has Emlak Müşavirlik Ormancılık Pazarlama Komisyonculuk San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, Park Yıldız Sosyal Hizmetler Gıda İnş. Temizlik ve Madencilik San. Tic. Ltd. Şti. - Sintaş İnş. Elek. Nak. San. Taah. Tic. Ltd. Şti.- İş Ortaklığının ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibinin iddiası temelde, kendi malı olarak istenilen sulama aracına ilişkin sunulan belgede yer alan bilgilerin, bu araçlara ilişkin istenilen özellikleri karşıladığı, bu nedenle tekliflerinin, değerlendirme dışı bırakılma işleminin yerinde olmadığına ilişkindir.

Öte yandan, 14.02.2017 tarihli ihale komisyonu kararında, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılma gerekçesinin “idaremizce daha önce gerçekleştirilen 2016/453566 İKN.li başka bir ihalede; kendi malı olarak istenen sulama araçlarının; aynı istekli Bar-Den İnş. Tem. Nak. Gıda Pet. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından bir kısmının sulama tankeri; bir kısmının akaryakıt tankeri olarak sunulduğu; söz konusu durumun Kamu İhale Kurulu tarafından kabul edilmeyerek red edildiği tespit edilmiştir. Her ne kadar söz konusu ihalemizde Bar-Den İnş. Tem. Nak. Gıda Pet. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifi geçerli kabul edilerek aşırı düşük açıklama yazısı gönderilmiş olsa da mevcut ihale süreci bitmeden tespit edilen aynı durum neticesinde, teklifinizin bu yönüyle de geçersiz olduğuna karar verilmiştir.” şeklinde belirtildiği görülmüştür.

Söz konusu iddia ile ilgili mevzuat hükümleri şöyledir:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler ve kapasite raporu” başlıklı 41’inci maddesinde “(1) İşin yapılabilmesi için gerekli görülen makine, teçhizat ve diğer ekipmanın sayısına ve niteliğine dokümanda yer verilir. Makine, teçhizat ve ekipmân için kendi malı olma şartının aranmaması esastır. Ancak idare, işin niteliğinin gerektirdiği hallerde, ihale konusu işin yapılabilmesi için adaya veya istekliye ait olmasını gerekli gördüğü makine, teçhizat ve diğer ekipmanı yeterlik kriteri olarak belirleyebilir. Bu durumda, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın, teknik kriterlerine yönelik olarak dokümanda düzenleme yapılmış ise, bu niteliğe yönelik belgelerin de başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.

(2) Adayın veya isteklinin kendi malı olan makine, teçhizat ve diğer ekipman; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir raporu veya serbest muhasebeci mali müşavir raporu ile tevsik edilir.

(3) Geçici ithalle getirilmiş veya finansal kiralama yoluyla edinilmiş makine ve ekipman, kira sözleşmesinin sunulması ve ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğinin belgelenmesi şartı ile adayın veya isteklinin kendi malı sayılır.

(4) İş ortaklığında makine, teçhizat ve ekipman ortaklardan biri, birkaçı veya tamamı tarafından sağlanabilir. Konsorsiyumda, makine, teçhizat ve ekipmana ilişkin belgeler, her bir ortağın kendi kısmı göz önünde bulundurularak, ortaklardan ayrı ayrı istenir ve değerlendirilir. …” hükmü yer almaktadır.

İhale konusu işe ait İdari Şartname’nin “Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler” başlıklı 7.5’inci maddesinde “7.5.2. İşin yapılabilmesi için gerekli görülen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın sayısı ve niteliği:

…

b- 40 Adet Sulama Aracı ( 3 adet kendi malı ), 1998 model ve üstü en az 16 Tonluk (Her birinde 4PS Gücünde Motopomp, 30m.Sulama hortumu bulundurulacak )

…

Ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede, aday veya isteklinin kendi malı olması istenen ve teknik kriterlerine yönelik düzenleme yapılan, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ait belgelerin de başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.

Adayın veya isteklinin kendi malı olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir raporu veya serbest muhasebeci mali müşavir ve mali müşavir raporu ile tevsik edilir.

Geçici ithalle getirilmiş veya finansal kiralama yoluyla edinilmiş tesis, makine, teçhizat ve ekipmanın, kira sözleşmesinin sunulması ve ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğinin belgelenmesi şartı ile adayın veya isteklinin kendi malı sayılır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat düzenlemelerinden, işin yapılabilmesi için gerekli görülen makine, teçhizat ve diğer ekipmânın sayısına ve niteliğine dokümanda yer verilmesi gerektiği, makine, teçhizat ve ekipman için kendi malı olma şartının aranmamasının esas olduğu, ancak idarenin, işin niteliğinin gerektirdiği hallerde, ihale konusu işin yapılabilmesi için adaya veya istekliye ait olmasını gerekli gördüğü makine, teçhizat ve diğer ekipmanı yeterlik kriteri olarak belirleyebileceği, bu durumda ise makine, teçhizat ve diğer ekipmanın, teknik kriterlerine yönelik olarak dokümanda düzenleme yapılmış ise, bu niteliğe yönelik belgelerin de başvuru veya teklif kapsamında sunulmasının zorunlu olduğu anlaşılmaktadır.

Bu çerçevede, idare tarafından işin yapılabilmesi için 40 adet sulama aracı öngörülmüş olup, söz konusu araçlardan 3 (üç) tanesinin isteklinin kendi malı olmasının gerekli görüldüğü anlaşılmıştır. Bu sulama araçlarının ise 1998 model ve üstü, en az 16 tonluk olması gerektiği (her birinde 4PS gücünde motopomp olması ve 30 m sulama hortumu bulundurulması) belirtilmiştir.

Bu kapsamda, başvuru sahibi tarafından kendi malı olması istenilen 3 (üç) adet sulama aracının kendi malı olduğunun tevsiki amacıyla aracın kendi adına tescil edilmiş olduğunu gösteren araç ruhsatının sunulduğu görülmüştür. Söz konusu belgeler incelendiğinde;

2016 model yıllı ve 21 BN … plakalı Ford marka aracın ruhsatında, cinsinin “Kamyon (SG özel amaçlı) olarak belirtildiği, ayrıca diğer bilgiler kısmında “su tankeri arazöz araç…”şeklinde ifadeye yer verildiği, 1998 model yıllı ve 72 DE … plakalı Mercedes-Benz marka aracın ruhsatında, cinsinin “Tanker-Akaryakıt” olarak belirtildiği, ayrıca diğer bilgiler kısmında “ 3 Din Tanker …” şeklinde ifadeye yer verildiği, 1998 model yıllı ve 35 NJF … plakalı Ford marka aracın ruhsatında, cinsinin “Tanker-Akaryakıt” olarak belirtildiği görülmüştür.

Yapılan inceleme neticesinde, başvuru sahibi tarafından kendi malı olması istenilen 3 (üç) adet sulama aracının kendi malı olduğunun tevsiki amacıyla sunulan ruhsatlardan, 1 (bir) adet sulama tankeri veya arazözün idare tarafından istenilen nitelikte ve özellikte olduğu, öte yandan akaryakıt tankeri olduğu belirtilen diğer 2 (iki) adet aracın ise idare tarafından istenilen nitelikte ve özellikte olmadığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla, idarece, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması işleminde mevzuata aykırılık görülmemiş olup, söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibinin iddiası temelde, aşırı düşük teklif açıklamalarının yeterli görülmeyerek tekliflerinin reddedilmesi işleminin mevzuata uygun olmadığına ilişkindir.

Söz konusu iddia ile ilgili mevzuat hükümleri şöyledir:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “… 79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.” açıklaması yer almaktadır.

Yukarıda belirtildiği üzere, ihale konusu işin bir hizmet alımı işi olduğu göz önüne alındığında, teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama istenileceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflere ilişkin yapılan yazılı açıklamanın değerlendirilmesi aşamasında Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesine göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

Bu çerçevede, idarece, aşırı düşük tekliflere yönelik yazılı açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenleri olarak Pyzj-1 poz numaralı “Yolların Yarma ve Dolgu Şevlerinde ve Orta Refüjlerde Arazöz İle Fidan ve Çalıların Sulanması (Su Bedeli ve Nakliye Dahil)”, Pyzj-5 poz numaralı “Yapraklı Ağaçların Yan Dallarının Budanması ve Tepe Tacının Yapılması (Her şey Dahil)”, Pyzj-27 poz numaralı “Minimum 200-250 Cm Boyunda, Düzgün Form ve Taç Yapısına Sahip, Saksılı 18-20 cm Gövde Çevre Uzunluğunda Top Akasya Fidanı, Temini, Nakli ve Dikimi (Her Şey Dahil)”, Pyzj-28 poz numaralı “Minimum 300-350 Cm Boyunda, Düzgün Form ve Taç Yapısına Sahip, Saksılı 18-20 cm Gövde Çevre Uzunluğunda Çınar Fidanı, Temini, Nakli ve Dikimi (Her Şey Dahil)” ve Pyzj-31 poz numaralı “Her Türlü Zeminde ve Kavşak Dönüş Adaları İle Orta Refüjlerde Spring Sulama Sisteminin Tesisi (Kazı, Montaj, Selonoid Vanalar, Bütün Fittingsler, Nakliye, Her türlü İşçilik Dahil)” belirlenmiştir. Öte yandan idare tarafından söz konusu kalemlere ilişkin olarak “analiz formatı” adı altında isteklilerden açıklama istenilen kalemlerin unsurlarının belirtildiği tek bir formatın hazırlandığı, bu format incelendiğinde, sadece iş kaleminin cinsine ilişkin açılan sütunda makine, malzeme ve işçilik girdilerine yer verilmiş olup, miktarlara ilişkin herhangi bir belirleme yapılmadığı görülmüştür.

Bu doğrultuda söz konusu ihale kapsamında idare tarafından bütün iş kalemleri için hazırlanan “analiz formatı” adı altında, isteklilerden açıklama istenilen kalemlerin unsurlarının belirtildiği tek bir formatın düzenlendiği, ancak söz konusu formatta girdi miktarlarına yer verilmediği, sadece her iş kalemi içeriğine göre formatta yer alması istenilen makine, malzeme ve işçilik gibi sadece girdi cinslerinin (unsurlarının) belirlendiği ve bu formatın istekli olabileceklere ihale dokümanı kapsamında verildiğinden, isteklilerinde tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada, bu girdilere (unsurlara) uygun bir şekilde açıklama yapmasının bekleneceği anlaşılmıştır.

Diğer yandan, idare tarafından önemli maliyet bileşeni olarak belirlen söz konusu iş kalemlerine ait birim fiyat tarifleri;

“Pyzj-1 poz numaralı “Yolların Yarma ve Dolgu Şevlerinde ve Orta Refüjlerde Arazöz İle Fidan ve Çalıların Sulanması (Su Bedeli ve Nakliye Dahil)”,

KTŞ ‘nin ilgili kısmındaki esaslar ve şartlar dahilinde, Yolların Yarma ve Dolgu Şevleri İle Orta Refüjlerde arazöz ile fidan ve çalıların sulanması

Birim Fiyata Dahil Olan Masraflar:

Suyun temini, yüklenmesi, sulamanın yapılacağı yere nakli ve sulamanın yapılması, aşağıda’’ Birim Fiyata Dahil Olmayan Masraflar ‘’ başlığı altında sayılanlar dışında kalan diğer işlerin yapılması için lüzumlu her türlü, işçilik, malzeme, makine (motopomp, hortum vb .gibi), alet ve edevat masrafları ile müteahhit karı ve nakliye dahil genel masraflar.

Pyzj-5 poz numaralı “Yapraklı Ağaçların Yan Dallarının Budanması ve Tepe Tacının Yapılması (Her şey Dahil)”

KTŞ ‘nin ilgili kısmındaki esaslar ve şartlar dahilinde ,yapraklı ağaçların yan dallarının budanması ve tepe tacının yapılması.

Birim Fiyata Dahil Olan Masraflar :

En az 1,5 m en fazla 5 m yüksekliğine kadar oalan ağaçların ve yan dallarının kesilmesi, tepe afları ile tacının yapılması ve şekil verilmesi, kesilen dalların 200 m içinde yatay ve düşey taşınması, istifi, taşıtlara yüklenmesi, boşaltılması ve kesim sahasının temizlenmesi, yol güzergahında trafik emniyetini sağlamak için gerekli işaretlemelerin yapılması, aşağıda Birim Fiyata Dahil Olmayan Masraflar başlığı altında sayılanlar dışında kalan diğer bütün işlerin yapılması için lüzumlu her türlü işçilik, malzeme makine, alet ve edevat masrafları ile müteahhit karı ve genel masraflar.

Pyzj-27 poz numaralı “Minimum 200-250 Cm Boyunda, Düzgün Form ve Taç Yapısına Sahip, Saksılı 18-20 cm Gövde Çevre Uzunluğunda Top Akasya Fidanı, Temini, Nakli ve Dikimi (Her Şey Dahil)

Düzgün formlu, kök boğazından itibaren dallanan, tepe sürgünleri sağlıklı ve canlı görünüşlü, kök sistemi gelişmiş, kökleri kabından dışarı çıkmamış ve zedelenmemiş, minimum 200-250 cm. boyunda,18-20 cm çevre uzunluğunda, saksıda(4,1-7lt hacminde) yapraklı Top Akasya fidanı temini ve nakli.

Pyzj-28 poz numaralı “Minimum 300-350 Cm Boyunda, Düzgün Form ve Taç Yapısına Sahip, Saksılı 18-20 cm Gövde Çevre Uzunluğunda Çınar Fidanı, Temini ,Nakli ve Dikimi (Her Şey Dahil)

Düzgün formlu, kök boğazından itibaren dallanan, tepe sürgünleri sağlıklı ve canlı görünüşlü, kök sistemi gelişmiş, kökleri kabından dışarı çıkmamış ve zedelenmemiş, minimum 300-350 cm. boyunda,18-20cm çevre uzunluğunda, saksıda Çınar ağacı fidanı temini, nakli ve yerine dikilmesi.

Birim Fiyata Dahil Olan Masraflar :

Fidanların temin edilmesi, ambalajları bozulmadan taşıtlara yüklenmesi, taşıtlarda soğuk ve rüzgarı önleyici tedbirlerin alınması, işyerine ve dikim yerine nakli, fidanın kendi toprağından 10 cm. daha geniş ve derin olmak üzere en az 60 cm. çapında 80 cm. derinliğinde el ile Kontrol Mühendisinin gösterdiği alanlarda silindir şeklinde fidan çukurlarının açılması, çıkan iyi vasıflı toprakların ayrılması, fidanların ambalajlarının açılması, çıkan iyi vasıflı toprakların çukurlara konulması, yaklaşık 0,010 m3 (1 kürek dolusu) yanmış çiftlik gübresi verilmesi, fidanların açılan çukurlara dikilmesi, 60 cm. çapında sulama çanaklarının yapılması (yılda 2 kez) ve toprağın nem durumuna göre en az 20 lt. can suyunun taşınarak fidanlara verilmesi, dikimi yapılan fidana sezonda 4 kez su verilmesi ve fidan saksılarının alandan temizlenmesi için lüzumlu her türlü işçilik, malzeme, makine, alet ve edevat masrafları ile yüklenici karı ve genel masraflar.

Ölçü :

Fidanlıklardan temin edilen ve yerine dikimi yapılan fidanların adet olarak miktarıdır.

Ödeme :

Dikildikleri yerde sayılarak teslim alınan fidanlara adet olarak yüklenici tarafından teklif edilen birim fiyat üzerinden ödeme yapılır.

Pyzj-31 poz numaralı “Her Türlü Zeminde ve Kavşak Dönüş Adaları İle Orta Refüjlerde Spring Sulama Sisteminin Tesisi (Kazı, Montaj, Selonoid Vanalar, Bütün Fittingsler, Nakliye, Her türlü İşçilik Dahil)

KTŞ ‘nin ilgili kısmındaki esaslar ve şartlar dahilinde, ’Her Türlü Zemin ve Kavşak Dönüş Adaları İle Orta Refüjlerde Spring Sulama Sisteminin Tesisi Rulo Çim Saha Teşkili

Birim Fiyata Dahil Olan Masraflar:

Spring Sulama Sistemi tesisi için gereken kazı, montaj, vanalar, bütün ek parçalar, nakliye ve iş başına teslim için lüzumlu her türlü işçilik, malzeme, makine, alet ve edevat masrafları ile yüklenici karı ve genel masraflar.

Birim Fiyata Dahil Olmayan Masraflar : Yoktur.

Ölçü :

Spring sulama sistemi döşenen sahanın m2 cinsinden alanıdır.

Ödeme :

Birim Fiyat Teklif Cetvelinde Poz :PYZJ-31’ deki ‘’Her Türlü Zemin ve Kavşak Dönüş Adaları İle Orta Refüjlerde Spring Sulama Sistemi Tesisi ‘’ m2 birim fiyat üzerinden ödeme yapılır.” şeklinde düzenlemiştir.

Bu kapsamda uyuşmazlığa konu ihaleye bakıldığında, idarece, başvuru sahibinin teklifinin sınır değerin altında olduğu tespit edilmiş olup idarenin 07.02.2017 tarihli yazısı ile başvuru sahibinden aşırı düşük teklifine ilişkin yazılı açıklama talep edildiği, bu yazı üzerine başvuru sahibi tarafından aşırı düşük teklifine ilişkin yazılı açıklamada bulunulmuş olup yapılan açıklamanın idarenin 14.02.2017 tarihli ihale komisyonu kararı ile yeterli görülmediği anlaşılmıştır. Öte yandan, başvuru sahibinin, aşırı düşük tekliflerine ilişkin yapılan yazılı açıklamanın yeterli görülmeme gerekçelerinin ayrıntılarına idarenin 14.02.2017 tarihli ihale komisyonu kararı ile şikâyet üzerine idarece alınan 27.02.2017 tarihli kararlarından ulaşılmıştır.

Bu çerçevede, başvuru sahibinin temelde, “analiz formatının mevzuata uygun olarak düzenlenmediği” yönündeki iddiasının incelendiğinde;

İdare tarafından teklifi aşırı düşük bulunan isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif sorgulama yazısının başvuru sahibine 07.02.2017 tarihinde EKAP üzerinden tebliğ edildiği, bu tarihten itibaren 17.02.2017 tarihine kadar idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerekirken bu süre geçtikten sonra diğer iddialar ile birlikte 23.02.2017 tarihinde şikâyet başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır. Bu itibarla, söz konusu iddiaya ilişkin başvurunun 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Başvuru sahibi tarafından aşırı düşük teklifine ilişkin yazılı açıklamasının incelenmesi sonucunda tespit edilen hususlar aşağıda yer almaktadır.

Pyzj-1 poz numaralı “Yolların Yarma ve Dolgu Şevlerinde ve Orta Refüjlerde Arazöz ile Fidan ve Çalıların Sulanması (Su Bedeli ve Nakliye Dahil)” iş kalemi için teklif edilen birim fiyatı tevsik etmek amacıyla Denkyol İnş. Elek. Yol Yapım ve Bakım Hizmetleri San. Tic. Ltd. Şti.nden alınan fiyat teklifinin sunulduğu, söz konusu fiyat teklifinde “Yolların Yarma ve Dolgu Şevlerinde ve Orta Refüjlerde Arazöz ile Fidan ve Çalıların Sulanması işi (su bedeli, nakliye işe iş başında her şey dahil” olduğunun belirtildiği, ayrıca söz konusu fiyat teklifi üzerinde meslek mensubu onayı ile ilgili ibarenin bulunduğu görülmüştür. Söz konusu iş kaleminin birim fiyat tariflerine bakıldığında, her türlü, işçilik, malzeme, makine (motopomp, hortum vb .gibi), alet ve edevat masrafları ile müteahhit karı ve nakliye dâhil olduğu belirtilmiştir.

Pyzj-5 poz numaralı “Yapraklı Ağaçların Yan Dallarının Budanması Ve Tepe Tacının Yapılması (Her şey Dahil)” iş kalemi için teklif edilen birim fiyatı tevsik etmek amacıyla Denkyol İnş. Elek. Yol Yapım ve Bakım Hizmetleri San. Tic. Ltd. Şti.nden alınan fiyat teklifinin sunulduğu, söz konusu fiyat teklifinde “Yapraklı Ağaçların Yan Dallarının Budanması Ve Tepe Tacının Yapılması (işyeri teslimi her şey dâhil) olduğunun belirtildiği, ayrıca söz konusu fiyat teklifi üzerinde meslek mensubu onayı ile ilgili ibarenin bulunduğu görülmüştür. Söz konusu iş kaleminin birim fiyat tariflerine bakıldığında, her türlü işçilik, malzeme makine, alet ve edevat masrafları ile müteâhhit karı ve genel masrafların dâhil olduğu belirtilmiştir.

Pyzj-27 poz numaralı “Minimum 200-250 Cm Boyunda Düzgün Form ve Taç Yapısına Sahip,Saksılı 18-20 cm Gövde Çevre Uzunluğunda Top Akasya Fidanı, Temini ,Nakli ve Dikimi (Her Şey Dahil)” iş kalemi için teklif edilen birim fiyatı tevsik etmek amacıyla Denkyol İnş. Elek. Yol Yapım ve Bakım Hizmetleri San. Tic. Ltd. Şti.nden alınan fiyat teklifinin sunulduğu, söz konusu fiyat teklifinde “Minimum 200-250 Cm Boyunda Düzgün Form ve Taç Yapısına Sahip ,Saksılı 18-20 cm Gövde Çevre Uzunluğunda Top Akasya Fidanı, Temini ,Nakli ve Dikimi (işyeri teslimi her şey dâhil)” olduğunun belirtildiği, ayrıca söz konusu fiyat teklifi üzerinde meslek mensubu onayı ile ilgili ibarenin bulunduğu görülmüştür. Söz konusu iş kaleminin birim fiyat tarifine bakıldığında, her türlü işçilik, malzeme, makine, alet ve edevat masrafları ile yüklenici karı ve genel masraflar dâhil olduğu belirtilmiştir.

Pyzj-28 poz numaralı “Minimum 300-350 Cm Boyunda , Düzgün Form Ve Taç Yapısına Sahip ,Saksılı 18-20 cm Gövde Çevre Uzunluğunda Çınar Fidanı ,Temini ,Nakli Ve Dikimi (Her Şey Dahil)” iş kalemi için teklif edilen birim fiyatı tevsik etmek amacıyla Denkyol İnş. Elek. Yol Yapım ve Bakım Hizmetleri San. Tic. Ltd. Şti.nden alınan fiyat teklifinin sunulduğu, söz konusu fiyat teklifinde “Minimum 300-350 Cm Boyunda, Düzgün Form Ve Taç Yapısına Sahip, Saksılı 18-20 cm Gövde Çevre Uzunluğunda Çınar Fidanı, Temini, Nakli ve Dikimi (işyeri teslimi her şey dâhil)” olduğunun belirtildiği, ayrıca söz konusu fiyat teklifi üzerinde meslek mensubu onayı ile ilgili ibarenin bulunduğu görülmüştür. Söz konusu iş kaleminin birim fiyat tarifine bakıldığında, her türlü işçilik, malzeme, makine, alet ve edevat masrafları ile yüklenici karı ve genel masraflar dâhil olduğu belirtilmiştir.

Pyzj-31 poz numaralı “Her Türlü Zeminde Ve Kavşak Dönüş Adaları İle Orta Refüjlerde Spring Sulama Sisteminin Tesisi (Kazı, Montaj, Selonoid Vanalar, Bütün Fittingsler, Nakliye, Hertürlü İşçilik Dâhil)” iş kalemi için teklif edilen birim fiyatı tevsik etmek amacıyla Denkyol İnş. Elek. Yol Yapım ve Bakım Hizmetleri San. Tic. Ltd. Şti.nden alınan fiyat teklifinin sunulduğu, söz konusu fiyat teklifinde “Her Türlü Zeminde Ve Kavşak Dönüş Adaları İle Orta Refüjlerde Spring Sulama Siste (işyeri teslimi her şey dâhil) olduğunun belirtildiği, ayrıca söz konusu fiyat teklifi üzerinde meslek mensubu onayı ile ilgili ibarenin bulunduğu görülmüştür. Söz konusu iş kaleminin birim fiyat tarifine bakıldığında, her türlü işçilik, malzeme, makine, alet ve edevat masrafları ile yüklenici karı ve genel masraflar dâhil olduğu belirtilmiştir.

Bu tespitler çerçevesinde, idarece, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenleri olarak belirlenen iş kalemlerinin birim fiyat tariflerinde yer alan girdilerin hepsinin bir arada fiyat teklifine konu edilemeyeceği, diğer bir deyişle söz konusu tariflerde yer alan girdi maliyetlerinin ayrı ayrı gösterilmek suretiyle açıklama yapılması gerektiği anlaşılmıştır. Ancak, aşırı düşük teklif sahibi tarafından, önemli maliyet bileşeni olarak belirlenen iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatı tevsik etmek amacıyla sunulan fiyat teklifinde, açıklaması istenilen iş kalemleri için teklif edilen fiyatlar dışında hiçbir maliyet bileşeninin maliyetine yer vermeksizin tüm maliyet bileşenlerini içerir şekilde tek bir fiyat teklifiyle açıklama yapıldığı, bu haliyle yapılan söz konusu açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla, başvuru sahibi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin söz konusu iddiaları uygun bulunmamıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru ehliyeti” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden;

a) İstekli olabilecekler; ön yeterlik ve/veya ihale dokümanının verilmesi, ön yeterlik ve/veya ihale ilanında veya ön yeterlik ve/veya ihale dokümanında yer verilen düzenlemeler ve/veya bu düzenlemeler ile idari uygulamalar arasındaki uyumsuzluklar,

b) Adaylar; belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan ihalelerde ön yeterlik başvurularının sunulması, değerlendirmesi ve sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem ve eylemler; belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde ise kısa listeye alınmış olmaları kaydıyla ayrıca ihale daveti ve/veya ihale dokümanının gönderilmesi, ihale dokümanında yer verilen düzenlemeler ve/veya bu düzenlemeler ile idari uygulamalar arasındaki uyumsuzluklar,

c) İstekliler; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler,

hakkında başvuruda bulunabilir ...” hükmü yer almaktadır.

Anılan mevzuat hükümlerinden, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden istekliler tarafından yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler hakkında başvuruda bulunabileceği, bu itibarla öncelikle ortada korunması gereken bir hak kaybının veya zararın veya zarara uğranması ihtimalinin olması gerektiği anlaşılmıştır.

Yapılan incelemede, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının, ihale üzerinde bırakılan Has Emlak Müşavirlik Ormancılık Paz. Komisyonculuk San. Tic. Ltd. Şti.nin yeterliğine ilişkin sunduğu belgelerin mevzuata uygun olmadığına ilişkin olduğu, adı geçen isteklinin teklif fiyatının ise 14.900.700,00 TL, diğer yandan, başvuru sahibi Bar-Den İnş. Tem. Nak. Gıda Pet. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklif bedelinin ise 14.390.000,00 TL olduğu görülmüştür. Buna göre başvuru sahibinin, kendi teklif fiyatından yüksek olan bir istekliye yönelik başvuruda bulunduğu anlaşılmaktadır.

Bu çerçevede, somut olayda, başvuru sahibinin teklif fiyatı ihale üzerine bırakılan isteklinin teklif fiyatından düşüktür. Başvuru sahibinin kendi teklifine yönelik olarak iddiasının uygun bulunarak teklifinin değerlendirmeye alınması halinde kendi teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif konumuna gelmesi durumu söz konusu olacağı ve bu durumunda kendisinden daha yüksek teklif sunmuş olan diğer istekliye yönelik söz konusu iddiasının sonucundan bağımsız olarak gerçekleşeceği anlaşılmıştır. Dolayısıyla, söz konusu iddia bakımından başvuru sahibinin herhangi bir hak veya menfaat kaybı ya da zarara uğraması durumunun ortaya çıkma ihtimalinin bulunmadığı sonucuna varıldığından, başvuru sahibinin bahse konu iddiaları uygun bulunmamıştır

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi