KİK Kararı: 2017/UH.III-53

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/002
Gündem No : 39
Karar Tarihi : 04.01.2017
Karar No : 2017/UH.III-53 Mahkeme Kararını Göster

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

PM Müşavirlik Mimarlık Müh. Reklam İnş. Taah. İth. İhr. San. Tic. A.Ş.,

Oruç Reis Mah. Tekstilkent Cad. No:10-Apt. A5 Blok Daire: 61 Esenler/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Tekirdağ Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü,

Gündoğdu Mahallesi Köseilyas Cad. No: 92 Süleymanpaşa / TEKİRDAĞ

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/407275 İhale Kayıt Numaralı “Tekirdağ Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü 150 Kişi İle Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Tekirdağ Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından 11.11.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Tekirdağ Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü 150 Kişi İle Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak PM Müşavirlik Mimarlık Müh. Reklam İnş. Taah. İth. İhr. San. Tic. A.Ş.nin 29.11.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 01.12.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 12.12.2016 tarih ve 69013 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 05.12.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/2960 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan istekli Makro Temizlik Oto. Bilgi İşlem Org. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamanın mevzuata aykırı olduğu, bu nedenle anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının yeterli görülmeyerek reddedilmesi gerektiği, şöyle ki;

Araç maliyetine ilişkin olarak 0,01 TL tutarında fiyat teklifinin sunulduğu, ancak söz konusu fiyat teklifinin Kamu İhale Genel Tebliği’ne aykırı olduğu, ayrıca 0,01 TL tutarında yıllık kiralama bedelinin, aylık kira tutarını belirtecek para biriminin bulunmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İhale konusu işe ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Tekirdağ Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü 150 Kişi İle Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımı İşi

b) Miktarı ve türü:

150 Kişi ile 12 Ay Süreli (01.01.2017-31.12.2017) Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımı İşi

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: Tekirdağ Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü ve Bağlı 11 İlçe Şube Müdürlükleri…” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatlarının çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle her bir iş kaleminin miktarı ile iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat sözleşme imzalanacaktır” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20 nci maddesinde “20.1. Bu ihalede işin tamamı için teklif verilecektir…” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan düzenlemelere göre başvuruya konu ihalenin adının “Tekirdağ Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü 150 Kişi İle Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımı İşi” olduğu, söz konusu ihale sonucunda ihale üzerine bırakılan istekliyle birim fiyat sözleşme imzalanacağı anlaşılmış olup bu ihale kapsamında kısmi teklif verilmesine izin verilmediği görülmüştür.

Başvuruya konu ihalenin genel süreci özetle şöyledir:

11.11.2016 tarihinde yapılan ihaleye 8(sekiz) istekli tarafından teklif verildiği, söz konusu ihaleye teklif veren isteklilerden Lojistik Temizlik Matbaa Hizmet Gıda Kırtasiye San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifi, birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hata bulunduğu gerekçesiyle, Durukan Sosyal Hizmetler Bilişim Eğitim Danışmanlık Peyzaj Temizlik Turizm İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifi, sundukları gelir tablosunun İdari Şartname’nin 7.4.3’üncü maddesinde istenilen asgari oranı karşılamadığı, ayrıca taahhüdü altında devam eden işler için sunulan faturaların ihalenin yapıldığı yıl içinde düzenlendiği ve Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.29’uncu maddesinde yer alan açıklama gereğince ihale dokümanına aykırı teklif sunduğu gerekçeleri ile değerlendirme dışı bırakıldığı,

Teklif bedelinin sınır değerin altında olduğu tespit edilen Makro Temizlik Otomasyon Bilgi İşlem Organizasyon San. ve Tic. Ltd. Şti.nden aşırı düşük teklif açıklama talep edildiği, anılan istekli tarafından açıklamada bulunulduğu ve söz konusu açıklamanın yeterli görülerek ihalenin adı geçen istekli üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi PM Müşavirlik Mimarlık Müh. Reklam İnş. Taah. İth. İhr. San. Tic. A.Ş.nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin iddiası temelde, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklama kapsamında sunulan fiyat teklifinin mevzuata uygun olmadığı ve 0,01 TL tutarında yıllık kiralama bedelinin, aylık kira tutarını belirtecek para biriminin bulunmadığına ilişkindir.

Başvuru sahibinin “ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklama kapsamında sunulan fiyat teklifinin mevzuata uygun olmadığı” iddiasına ilişkin olarak yapılan inceleme aşağıdadır.

Söz konusu iddia ile ilgili görülen mevzuat hükümleri şöyledir:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. …” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.” açıklamaları yer almaktadır.

Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. ilgili mevzuatı gereğince yapılacak, ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç gibi her türlü gider, iş sağlığı ve güvenliği hükümlerinin yerine getirilmesi kapsamında oluşan giderler, giyim giderleri, araç bakım onarım ve amortisman giderleri yükleniciye aittir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

İş Güvenliği Uzmanı İşçilik Ücreti(Brüt asgari ücretin %140 fazlası) - 1 Kişi

Basın Görevlisi İşçilik Ücreti(Brüt asgari ücretin %50 fazlası)- 1 Kişi

Muhasebeci İşçilik Ücreti(Brüt asgari ücretin %50 fazlası)- 3 Kişi

Yönetici Asistanı İşçilik Ücreti(Brüt asgari ücretin %50 fazlası)- 2 Kişi

Temizlik Personeli İşçilik Ücreti(Brüt asgari ücretin %10 fazlası)- 23 Kişi

Kaloriferci İşçilik Ücreti(Brüt asgari ücretin %10 fazlası)- 4 Kişi

Destek Personeli İşçilik Ücreti(Brüt asgari ücretin %30 fazlası)- 27 Kişi

Çağrı Merkezi Personeli İşçilik Ücreti(Brüt asgari ücretin %40 fazlası)- 20 Kişi

Destek Personeli-Çağrı Merkezi İşçilik Ücreti(Brüt asgari ücretin %30 fazlası)- 41 Kişi

Kamyon/Kamyonet Şoförü-Çağrı Merkezi İşçilik Ücreti(Brüt asgari ücretin %35 fazlası)- 2 Kişi

Binek Araç Şoförü İşçilik Ücreti(Brüt asgari ücretin %30 fazlası)- 20 Kişi

Kamyon/Kamyonet Şoförü-Mobil Vezne İşçilik Ücreti(Brüt asgari ücretin %35 fazlası)- 2 Kişi

Engelli Personel İşçilik Ücreti(Brüt asgari ücretin %30 fazlası)- 4 Kişi

Basın Görevlisi Fazla Çalışma Ücreti (Brüt asgari ücretin %50 fazlası)- 270 Saat

Basın Görevlisi Ulusal Bayram ve Resmi Tatil Çalışma Ücreti (Brüt asgari ücretin %50 fazlası)- 14,5 Gün

Yönetici Asistanı Fazla Çalışma Ücreti (Brüt asgari ücretin %50 fazlası)- 540 Saat

Kaloriferci Fazla Çalışma Ücreti (Brüt asgari ücretin %10 fazlası)- 1080 Saat

Çağrı Merkezi Personeli Ulusal Bayram ve Resmi Tatil Çalışma Ücreti (Brüt asgari ücretin %40 fazlası) - 290 Gün

Destek Personeli-Çağrı Merkezi Ulusal Bayram ve Resmi Tatil Çalışma Ücreti (Brüt asgari ücretin %30 fazlası)- 594,50 Gün

Kamyon/Kamyonet Şoförü-Çağrı Merkezi Fazla Çalışma Ücreti (Brüt asgari ücretin %35 fazlası)- 540 Saat

Kamyon/Kamyonet Şoförü-Çağrı Merkezi Ulusal Bayram ve Resmi Tatil Çalışma Ücreti (Brüt asgari ücretin %35 fazlası)- 29 Gün

Binek Araç Şoförü Fazla Çalışma Ücreti (Brüt asgari ücretin %30 fazlası) 5400 Saat

Binek Araç Şoförü Ulusal Bayram ve Resmi Tatil Çalışma Ücreti (Brüt asgari ücretin %30 fazlası)- 290 Gün

25.3.2. Yemek ve yol giderleri:

İş Güvenliği Uzmanı Günlük yemek bedeli 18,30-TL aylık 22 gün üzerinden; günlük yol bedeli 6,29-TL aylık 22 gün üzerinden hesaplanacak,

Basın Görevlisi Günlük yemek bedeli 18,30-TL aylık 22 gün üzerinden; günlük yol bedeli 6,29-TL aylık 22 gün üzerinden hesaplanacak,

Muhasebeci Günlük yemek bedeli 18,30-TL aylık 22 gün üzerinden; günlük yol bedeli 6,29-TL aylık 22 gün üzerinden hesaplanacak,

Yönetici Asistanı Günlük yemek bedeli 18,30-TL aylık 22 gün üzerinden; günlük yol bedeli 6,29-TL aylık 22 gün üzerinden hesaplanacak,

Temizlik Personeli Günlük yemek bedeli 18,30-TL aylık 22 gün üzerinden; günlük yol bedeli 6,29-TL aylık 26 gün üzerinden hesaplanacak,

Kaloriferci Günlük yemek bedeli 18,30-TL aylık 22 gün üzerinden; günlük yol bedeli 6,29-TL aylık 26 gün üzerinden hesaplanacak,

Destek Personeli Günlük yemek bedeli 18,30-TL aylık 22 gün üzerinden; günlük yol bedeli 6,29-TL aylık 22 gün üzerinden hesaplanacak,

Çağrı Merkezi Personeli Günlük yemek bedeli 18,30-TL aylık 26 gün üzerinden hesaplanacak; yol bedeli hesaplanmayacaktır,

Destek Personeli-Çağrı Merkezi Günlük yemek bedeli 18,30-TL aylık 26 gün üzerinden; günlük yol bedeli 6,29-TL aylık 26 gün üzerinden hesaplanacak,

Kamyon/Kamyonet Şoförü-Çağrı Merkezi Günlük yemek bedeli 18,30-TL aylık 26 gün üzerinden; günlük yol bedeli 6,29-TL aylık 26 gün üzerinden hesaplanacak,

Binek Araç Şoförü Günlük yemek bedeli 18,30-TL aylık 22 gün üzerinden; günlük yol bedeli 6,29-TL aylık 22 gün üzerinden hesaplanacak,

Kamyon/Kamyonet Şoförü-Mobil Vezne Günlük yemek bedeli 18,30-TL aylık 22 gün üzerinden; günlük yol bedeli 6,29-TL aylık 22 gün üzerinden hesaplanacak,

Engelli Personel Günlük yemek bedeli 18,30-TL aylık 22 gün üzerinden; günlük yol bedeli 6,29-TL aylık 22 gün üzerinden hesaplanacaktır.

25.3.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

19/01/2013 tarihli ve 28533 Sayılı Resmi Gazete 'de yayımlanan Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu İle Bazı kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair 6385 Sayılı Kanunun 9. maddesi uyarınca kısa vadeli sigorta prim oranları esas kazancın %2 dir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri gereğince, ihale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama istenileceği düzenlenen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde belirtilen açıklamalar uyarınca işlem tesis edilmesi gerekmektedir. Bu çerçevede, aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur.

Diğer taraftan ise, teklifi aşırı düşük tespit edilen isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanun’un 38inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir. Bu kapsamda, teklifi aşırı düşük tespit edilen isteklilerin teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine dayanak teşkil eden bilgi belgeler anılan Tebliğ’in 79.2.2’nci maddesinde tek tek sayma suretiyle açıklanmış olup, teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin de açıklanan bu yöntemlerden biri olduğu görülmüştür.

Bu doğrultuda, teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) düzenlenmesi gerekmektedir.

Aktarılan bu hususlardan hareketle, fiyat teklifinin ya fiyat teklifine konu mamul, mal veya hizmetle ilgili ağırlıklı ortalama/toplam birim maliyet tespitine yönelik olarak ya da ağırlıklı ortalama birim satış tutarı tespitine yönelik olarak verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Bu çerçevede, somut olaya bakıldığında:

İdarece, ihale üzerinde bırakılan istekli Makro Temizlik Otomasyon Bilgi İşlem Organizasyon San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin sınır değerin altında olduğunun tespit edilmesi neticesinde, adı geçen istekliden idarenin 14.11.2016 tarihli yazısı ile aşırı düşük teklife yönelik olarak açıklama istenildiği görülmüştür. Söz konusu yazının ilgili kısmı şöyledir:

“Birim fiyat teklif cetvelinin araç kısmında yer alan teklifiniz yaklaşık maliyetimize göre düşük bulunmuş olup ilgili kısmın teklif bileşenlerini (Amortisman, Bakım-Onarım, Kasko, Sigorta, Araç Takip Sistemi vb. diğer giderler) dayanaklarıyla birlikte 18.11.2016 tarihi mesai bitimine kadar idaremize ulaştırmanız hususunda ...”

Bahse konu yazı irdelendiğinde, idare tarafından aracın teminine ilişkin giderlerin “Amortisman, Bakım-Onarım, Kasko, Sigorta, Araç Takip Sistemi vb. diğer giderler)” önemli teklif bileşeni olarak belirtildiği görülmüştür.

Bu bağlamda, ihale üzerinde bırakılan istekli Makro Temizlik Otomasyon Bilgi İşlem Organizasyon San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklifine yönelik açıklaması incelendiğinde;

Sunulan birim fiyatlar icmalinde, araç maliyeti için aylık teklif edilen birim fiyatın 0,001 TL olduğu görülmüş olup bu kapsamda yıllık maliyeti için 0,01 TL olarak hesaplandığı anlaşılmıştır.

Araç maliyetinin tevsiki amacıyla, Yamanlar Turizm’den alınan 0,01 TL tutarında fiyat teklifinin sunulduğu, fiyat teklifi üzerinde SMMM Uğur Başkan’ın kaşesi ve imzası ile “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 15/11/2016 tarih ve 18 sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin bulunduğu tespit edilmiştir.

Söz konusu fiyat teklifi üzerinde yer alan maliyet kalemlerine bakıldığında, 2016 model Wolksvagen Crafter 16+1 koltuklu minibüsün kiralama maliyeti için 12.000,00 TL, kiralanan araca ait motorlu taşıtlar vergisi için 1.886,00 TL, kasko bedeli için 2.600,00 TL, trafik sigorta bedeli için 3.100,00 TL, araç muayene gideri için 192,00 TL, egzoz emisyon bedeli için 44,00 TL, egzoz emisyon ruhsat bedeli için 7,70 TL, aracın bakım onarım ve tamir giderleri için 1.400,00 TL, araca ait araç takip sistemi standart ürün seti için 350,00 TL, sürücü tanıma kiti için 175,00 TL, sim data için 72,00 TL öngörülmüş olup, söz konusu kalemlerin maliyetlerinin toplanması ile 21.826,70 TL tutarına, bu tutar üzerinden “özel iskonto indirimi” adı altında 21.826,69 TL indirim öngörülmek suretiyle toplam 0,01 TL tutarına ulaşıldığı anlaşılmıştır.

Ayrıca, söz konusu fiyat teklifinin ekinde, Gelir İdaresi Başkanlığı İnternet Vergi Dairesi’nin motorlu taşıtlar vergisi hesaplama modülü, TÜVTÜRK’ten alınmış 2016 yılı araç muayene fiyat listesi internet çıktısı, zorunlu mali sorumluluk poliçesi, tüm oto sigorta poliçesi, TÜVTÜRK araç muayene fiyat listesi ve egzoz gazı emisyonu ölçüm fiyatı, fiyat teklifini veren Yamanlar Tur (Namık Yaman) adına başka bir üçüncü kişi tarafından düzenlenmiş fiyat tekliflerinin (araç bakım onarım ve araç takip sistemleri) sunulduğu görülmüştür.

Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin bazı kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan hizmetlere yönelik olarak standart fiyat tarifelerinin bulunduğu görülmüştür. Bu bağlamda, maliyet bileşenleri arasında yer alan motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene, egzoz gazı emisyon ölçümü ve motorlu araç egzoz gazı emisyon ruhsatı gibi maliyet kalemleri için, bu maliyet kalemlerine yönelik ilgili kamu kurum ve kuruluşları tarafından belirlenen standart fiyatlar üzerinden hizmetlerin yerine getirilmesi gerektiği anlaşılmıştır. Dolayısıyla bu hizmet/hizmetlerin yerine getirilmesinde üçüncü kişiler tarafından, söz konusu maliyetler için kamu kurum ve kuruluşları tarafından belirlenen standart fiyatlardan daha düşük maliyetlerin sunulamayacağı değerlendirilmiştir.

Bu bağlamda, söz konusu fiyat teklifinde yer alan maliyet kalemlerine bakıldığında, motorlu taşıtlar vergisi giderinin yer aldığı, Motorlu Taşıtlar Vergisinin ne kadar olacağı hususunun Maliyet Bakanlığı tarafından açıklandığı, açıklanan tutardan farklı tutarda ödeme yapılmasının mümkün olmadığı, dolayısıyla söz konusu fiyat teklifinin toplam tutarının 0,01 TL olduğu dikkate alındığında, bu maliyete ilişkin açıklanan tutar göz önünde bulundurulmadan açıklama yapıldığı,

Aynı şekilde, anılan fiyat teklifinde muayene ve egzoz emisyon harcı giderinin de bulunduğu, egzoz gazı emisyon ölçüm fiyatının, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımladığı, araç muayene ücretlerinin ise T.C. Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı Karayolu Düzenleme Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan genelge doğrultusunda belirlendiği, TÜVTÜRK Araç Muayene İstasyonlarının internet sitesinde araç muayenesi bedeli ile egzoz gazı emisyon ölçüm fiyatlarının belirtildiği, bu bağlamda söz konusu fiyat teklifinin toplam tutarının 0,01 TL olduğu dikkate alındığında, adı geçen maliyet kalemlerine ilişkin açıklanan tutarlar göz önünde bulundurulmadan açıklama yapıldığı anlaşılmıştır.

Öte yandan, önemli maliyet bileşenlerine ilişkin öngörülen maliyet bedellerinin, anılan istekli tarafından sunulan fiyat teklifi üzerinde ayrı ayrı belirlendiği ve fiyat teklifi ekine de söz konusu maliyet bileşenlerini tevsik edici belgelere yer verildiği görülmüştür. Bu bağlamda, fiyat teklifinin ekinde yer alan ve maliyet bileşenlerini tevsik etmek üzere sunulan belgeler incelendiğinde;

Ekte yer alan tevsik edici belgeler üzerinde yer alan maliyet tutarlarının fiyat teklifine aynı şekilde yansıtıldığı, ancak sunulan fiyat teklifi üzerinde yer alan maliyet kalemlerinin toplanması ile ulaşılan 21.826,70 TL tutarındaki toplam bedel üzerinden “özel iskonto indirimi” adı altında 21.826,69 TL indirim öngörüldüğü dikkate alındığında, söz konusu tevsik edici belgelerin fiyat teklifi üzerinde yer alan maliyet kalemlerine ilişkin tutarları tevsik edici niteliğini kaybettiği değerlendirilmiştir.

Bu itibarla, anılan Tebliğ’in 79.3.1’inci maddesinde yer alan açıklamada, teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra anılan Tebliğ’in 79.2.2’nci maddesinde yer alan yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin tekliflerinin geçerli kabul edileceği hususu karşısında, ihale üzerinde bırakılan istekli Makro Temizlik Otomasyon Bilgi İşlem Organizasyon San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklifine yönelik açıklaması kapsamında önemli maliyet bileşeni olarak belirlenen araç maliyetine ilişkin “teklifine yansıyan tutar” (0,01 TL için) yapılan açıklamanın mevzuata uygun olmadığı anlaşıldığından, anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının yeterli olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Yukarıda yapılan tespit ve açıklamalar ışığında, ihale üzerinde bırakılan istekli Makro Temizlik Otomasyon Bilgi İşlem Organizasyon San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasının reddedilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Başvuru sahibinin “ayrıca 0,01 TL tutarında yıllık kiralama bedelinin, aylık kira tutarını belirtecek para biriminin bulunmadığı” iddiasına ilişkin olarak yapılan inceleme aşağıdadır.

Konu ile ilgili görülen mevzuat hükümleri şöyledir:

Anılan Tebliğ’in “Aritmetik hata ve yuvarlama” başlıklı 16.5’inci maddesinde “… 16.5.2. Kısmi teklife izin verilip verilmediğine bakılmaksızın, birim fiyat üzerinden teklif alınan tüm ihalelerde istekliler, hizmet alımı ihalelerinde işçi sayısı üzerinden teklif alınan işçilik kalemleri hariç, birim fiyatları ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarları, virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde verebileceklerdir. Ancak, toplam teklif tutarı virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılacaktır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanacak; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmayacaktır ...” açıklaması yer almaktadır.

Aktarılan Tebliğ maddesinden, kısmi teklife izin verilip verilmediğine bakılmaksızın, birim fiyat üzerinden teklif alınan tüm ihalelerde isteklilerin, hizmet alımı ihalelerinde işçi sayısı üzerinden teklif alınan işçilik kalemleri hariç, birim fiyatları ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarları, virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde verebileceği, ancak, toplam teklif tutarının virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanmak suretiyle yazılması gerektiği anlaşılmaktadır. Öte yandan yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerlerin bir kuruşa tamamlanacağı, yarım kuruşun altındaki değerlerin ise dikkate alınmayacağı ifade edilmiştir.

Bu kapsamda somut olaya bakıldığında,

İhale üzerinde bırakılan istekliye ait birim fiyat teklif cetvelinde iddiaya konu sütun şu şekilde düzenlenmiştir.

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması3

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

…

…

…

…

…

…

11

Minibüs Kiralama İşi (En Az 14 Yolcu Kapasiteli, 1 Adet)

ay

12

0,001

0,01

Başvuru sahibi tarafından araç maliyetine ilişkin teklif edilen birim fiyatın 0,001 TL, söz konusu maliyet için teklif edilen toplam tutarın ise 0,01 TL (0,001*12) olduğu görülmüştür.

Hizmet alımı ihalelerinde işçi sayısı üzerinden teklif alınan işçilik kalemleri hariç, birim fiyatları ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarların virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde yazılabileceği hususu göz önüne alındığında, araç maliyeti kaleminin işçi sayısı üzerinden teklif alınan işçilik kalemi niteliğinde olmadığı, dolayısıyla söz konusu kaleme ilişkin olarak birim fiyatın ve bu birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarların virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde yazılmasının önünde mevzuat açısından hangi bir engelin bulunmadığından başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde görülmemiştir.

Kaldı ki, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından araç maliyetine ilişkin teklif edilen birim fiyat ile miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarın virgülden sonraki iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlandığı görülmüştür.

Bu itibarla, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan istekli Makro Temizlik Otomasyon Bilgi İşlem Organizasyon San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklama yeterli görülmemiş olup, anılan isteklinin teklifinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi