KİK Kararı: 2017/UH.III-361

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/006
Gündem No : 84
Karar Tarihi : 26.01.2017
Karar No : 2017/UH.III-361

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Dunaysır Yemek Temizlik Turizm İnş. Nakl. Sağ. Hiz. Teks. Özel Eğitim Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

Fidanlık Mah. Tuna Cad. 34/13 Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Zonguldak Çaycuma Huzurevi Müdürlüğü,

Yeni Mah. Belediye Sosyal Tesisler Küme Evleri No:7-13 Çaycuma/ZONGULDAK

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/449513 İhale Kayıt Numaralı “Çaycuma Huzurevi Müdürlüğü, Çaycuma Sevgi Evleri Çocuk Yuvası Müdürlüğü, Çaycuma Yetiştirme Yurdu (Çocuk Evleri Sitesi) Müdürlüğü Zonguldak Kadın Konukevi Müdürlüğü, Zonguldak İlk Kabul Mekanı Birimine Yemek Hizmeti” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Zonguldak Çaycuma Huzurevi Müdürlüğü tarafından 30.11.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Çaycuma Huzurevi Müdürlüğü, Çaycuma Sevgi Evleri Çocuk Yuvası Müdürlüğü, Çaycuma Yetiştirme Yurdu (Çocuk Evleri Sitesi) Müdürlüğü Zonguldak Kadın Konukevi Müdürlüğü, Zonguldak İlk Kabul Mekanı Birimine Yemek Hizmeti” ihalesine ilişkin olarak Dunaysır Yemek Temizlik Turizm İnş. Nakl. Sağ. Hiz. Teks. Özel Eğitim Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 23.12.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 23.12.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 03.01.2017 tarih ve 669 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 03.01.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/44 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 30.11.2016 tarihinde yapılan başvuruya konu ihalenin “Çaycuma Huzurevi Müdürlüğü” adlı 1’inci kısmının Yeşilnur Tem. Bilgi İşlem Oto. Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, ancak anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının aşağıda belirtilen gerekçelerden dolayı yeterli olmadığı, şöyle ki;

a) Malzemeli hesap sunum cetvelinin (Ek-H.4) hatalı sunulduğu, ihale sürecinde kullanılacak ana çiğ girdilerin tamamını kapsamadığı, ürünlerin birim fiyatlarının hatalı olarak cetvele yansıtıldığı, gramajlara ilişkin genel toplamların yuvarlamalar nedeni ile eksik hesaplandığı, aritmetik hata bulunduğu, ana çiğ girdi ile işçilik maliyeti toplamının mevzuattaki oranlar arasında olmadığı,

b) Teknik Şartname içerisinde gramajları bulunmayan yemekler için gramaj uydurulduğu, bu hususun örnek menü ve gramajlarına uygun olmadığı,

c) Örnek yemek menüsünde yer alan bazı yemeklerin maya, meyve suyu (250 ml), süt (250 ml), sığır eti (kemiksiz), galeta unu, kuyruk yağı, kuzu eti (kemikli), lahana, pasta yağı, çam fıstığı, tavuk göğüs, tavuk pirzola, tavuk baget, ekmek içi, kuru erik, kuru vişne, galeta ana çiğ girdi birim fiyatlarının Ek-H.4 cetveline hatalı yansıtıldığı, anılan girdilerin tevsiki için mevzuatta belirlenen sürelerin dışındaki asgari birim fiyatlar kullanılmak suretiyle açıklama yapıldığı, tevsik edici belgelerin mevzuata uygun şekilde sunulmadığı, söz konusu belgelerin geçerlilik tarihlerini kaybettiği,

d) Teknik Şartname’de genel hususlar başlığı adı altında yer alan salata için zeytinyağı giderinin dahil edilmediği, anılan Şartname’de belirtilen ana yemeklerin ve kahvaltıların yanında paketli roll ekmek ve pet bardak su için herhangi bir maliyet öngörülmediği, gıda rasyonunda ve anılan Şartname’de belirtilen özellikte ürünleri tevsik edici belgeler sunulmadığı, ana çiğ girdilerin paketli ve az miktarlı olanları yerine açık ve çok miktarda tevsik edici belge sunulmak suretiyle kendileri lehine maliyet avantajı sağlandığı,

e) Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.2 ve 79.2.2.3’üncü maddeleri uyarınca sunulan belgelerde tarih bilgisinin yer almadığı,

f) Tavuklu ve sebzeli yemeklerde kullanılan sığır eti (kemiksiz) ve tavuk etlerinin (tavuk göğüs, tavuk baget, tavuk pirzola) toplam çiğ girdi miktarlarının eksik hesaplandığı, bu nedenle malzemeli yemek sunumu hesap cetvelinde yer alan miktarlarının da yanlış olduğu, ayrıca anılan girdilerin tevsiki amacıyla borsa bültenlerindeki asgari birim fiyatların kullanıldığı,

g) Ek-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının anılan Tebliğ’in 79.2.2.7’nci maddesine uygun olmadığı, ana çiğ girdi fiyatlarının ağırlıklı ortalama birim maliyetinin altında olduğu, toplam tutarların yanlış hesaplandığı, son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde üretilen/alımı ve satımı yapılan mal miktarlarının ihale konusu ihtiyaçların en az yarısını kapsamadığı, söz konusu belgelerin anılan Tebliğ’in 8.4’üncü maddesine uygun hazırlanmadığı, ilgili meslek mensubu tarafından her sayfası kaşelenip imzalanmadığı, ayrıca yürürlükteki mevzuat gereğince adı geçen tutanağın ekinde sunulması gereken ilgili meslek mensubunun faaliyet belgesinin geçerlik süresinin dolduğu, ekmek (50 gr poşetli roll), süt (250 ml), meyve suyu (250 ml), paket yoğurt gibi ürünlerin personel ve yaşlı gruplarına göre belirtilen gramajlarda kamu kurum ve kuruluşu ile ticaret borsası fiyatının mevcut olduğundan üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi kullanılmasının mevzuata aykırı olduğu, fiyat teklifinin hangi gerekçe ile kullanıldığına ilişkin ise hukuki bir gerekçe sunulmadığı,

h) Ekmeğin özelliğinin Teknik Şartname’de belirtildiği gibi belgelendirilmediği, kullanılan tespit tutanaklarının da mevzuatın aradığı şartları taşımadığı,

ı) Teknik Şartname düzenlemesi uyarınca yemek menülerinde su ürününün yer aldığı, dolayısıyla ana çiğ girdi maliyetine söz konusu ürünün dâhil edilmesi gerekirken, bahse konu ürüne Ek-H.4 cetvelinde yer verilmediği,

i) Teknik Şartname düzenlemesi gereğince ekmeklerin ana çiğ girdi maliyetlerine dâhil edilmesi gerekirken edilmediği, açıklamalarda ekmeğin birimin “kg” olarak belirtildiği,

j) Maydanoz (demet) ve dereotu (demet) çiğ girdi fiyatı tevsikinin adet üzerinden yapıldığı, bültenlerde demet ve adet arasındaki fiyatın farklı olduğu,

k) Toplam işçilik maliyetine ilişkin hesaplamasının doğru yapılmadığı, yol gideri ve ulusal bayram ve genel tatil günlerinde yanlış hesaplama yapıldığı, giyim giderinin personel maliyetine dahil edilmediği,

l) Teknik Şartname’de özel gün menüsü ile garnitür giderine ilişkin maliyet hesabı yapılmadığı, yaş pasta ve kuru pastaya ilişkin yapılan tevsik yönteminin mevzuata uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İhale konusu işe ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Çaycuma Huzurevi Müdürlüğü, Çaycuma Sevgi Evleri Çocuk Yuvası Müdürlüğü, Çaycuma Yetiştirme Yurdu (Çocuk Evleri Sitesi) Müdürlüğü Zonguldak Kadın Konukevi Müdürlüğü, Zonguldak İlk Kabul Mekanı Birimine yemek hizmeti alınacaktır

b) Miktarı ve türü:

ÇAYCUMA Huzurevi 132725 adet yemek 1200 adet özelgün menüsü Çocuk Yuvası 5624 adet yemek Yetiştirme Yurdu 3154 adet yemek Kadınkonukevi 10950 adet yemek 200 adet özel günmenüsü İlkkabül 10950 adet yemek 100 adet özel günmenüsü

Çaycuma Huzurevi Müd.üğünün 132.725 adet yemek 1200 adet özel gün menüsü
Cocuk Yuvası Müdürlüğünün 5.624 adet yemek

Çaycuma Yetiştirme Yurdu (Çocuk Evleri sitesi) Müdürlüğünün 3.154 adet öğle yemeği

Kadın Konukevi Müdürlüğünün 21.900 adet yemek 200 adet özel gün menüsü
İlk Kabul Mekanının 10.950 adet yemek 100 adet özel gün menüsü

Çaycuma Huzurevi Müdürlüğünün

33.040 (otuz üç bin kırk) adet kahvaltı,

37.838 (otuz yedi bin sekiz yüz otuz sekiz) adet öğle,

32.201 (otuz iki bin ili yüz bir) adet akşam yemeği ile

29.646 (yirmi dokuz bin altı yüz kırk altı) adet ara öğün

1.200 (bin iki yüz ) adet özel gün menüsü

Çaycuma Sevgi Evleri Çocuk Yuvası Müdürlüğünün

730 (yedi yüz otuz) adet kahvaltı,

4.164 (dört bin yüz altmış dört) adet öğle,

730 (yedi yüz otuz ) adet akşam yemeğinin

Çaycuma Yetiştirme Yurdu (Çocuk Evleri Sitesi) Müdürlüğünün

3.154 (üç bin yüz elli dört) adet öğle yemeği,

Zonguldak Kadın Konukevi Müdürlüğünün

7.300 (yedi bin üç yüz) adet kahvaltı,

7.300 (yedi bin üç yüz) adet öğle,

7.300 (yedi bin üç yüz ) adet akşam yemeği ile

200 (iki yüz) adet özel gün menüsü

Zonguldak İlk Kabul Biriminin

3.650 (üç bin altı yüz elli) adet kahvaltı,

3.650 (üç bin altı yüz elli) adet öğle,

3.650 (üç bin altı yüz elli) adet akşam yemeği ile

100 (yüz ) adet özel gün menüsü

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: Çaycuma Huzurevi Müdürlüğü, Çaycuma Sevgi Evleri Çocuk Yuvası Müdürlüğü, Çaycuma Yetiştirme Yurdu (Çocuk Evleri Sitesi) Müdürlüğü, Zonguldak Kadın Konukevi Müdürlüğü ile Zonguldak İlk Kabul Birimi

…” düzenlemesi yer almaktadır.

Anılan Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatlarının miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat şeklinde vereceklerdir. İhale sonucu, ihale üzerinde bırakılan istekliyle her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatların miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat sözleşme imzalanacaktır ...” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20 nci maddesinde “20.1. Bu ihalede kısmi teklif verilebilir.

20.2. Kısmi teklife ilişkin açıklamalar

20.2.1. Çaycuma Huzurevi Müdürlüğü, Çaycuma Sevgi Evleri Çocuk Yuvası Müdürlüğü ile Çaycuma Yetiştirme Yurdu (Çocuk Evleri Sitesi) Müdürlüğünün yemek ihtiyaçlarının bir merkezden pişirilerek (Çaycuma Huzurevi Mutfağından) karşılanacağından tekliflerin verilmesi aşamasında; Çaycuma Sevgi Evleri Çocuk Yuvası Müdürlüğü ile Çaycuma Yetiştirme Yurdu (Çocuk Evleri Sitesi) Müdürlüğü için başka bir mutfakta pişecek yemek hizmeti ile ilgili bir teklif sunulamayacaktır. Bu ihalede Çaycuma Huzurevi Müdürlüğü, Çaycuma Yetiştirme Yurdu (Çocuk Evleri Sitesi) Müdürlüğü ile Çaycuma Sevgi Evleri Çocuk Yuvası Müdürlüğü işin için yukarıda belirtilen şartlar dahilinde Kısmi teklif verilecektir.

Çaycuma Huzurevi Müdürlüğü, Çaycuma Yetiştirme Yurdu (Çocuk Evleri Sitesi) Müdürlüğü ile Çaycuma Sevgi Evleri Çocuk Yuvası Müdürlüğü işinin tamamı veya kısmi Zonguldak Kadın Konukevi Müdürlüğü işi için ayrı teklif verilebileceği gibi işin tamamı içinde teklif verilebilir. Ayrıca istekliler üzerinde kalan her kısım için ayrı ayrı kısım idaresi ile sözleşme imzalayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan düzenlemelere göre başvuruya konu ihalenin adının “Çaycuma Huzurevi Müdürlüğü, Çaycuma Sevgi Evleri Çocuk Yuvası Müdürlüğü, Çaycuma Yetiştirme Yurdu (Çocuk Evleri Sitesi) Müdürlüğü Zonguldak Kadın Konukevi Müdürlüğü, Zonguldak İlk Kabul Mekanı Birimine Yemek Hizmeti” işi olduğu, söz konusu ihale sonucunda ihale üzerine bırakılan istekliyle birim fiyat sözleşme imzalanacağı anlaşılmıştır.

Bu ihale kapsamında kısmi teklif verilmesine imkân tanınmış olup söz konusu ihale 4 kısımdan oluşmaktadır. Başvuru sahibi tarafından ihalenin “Çaycuma Huzurevi Müdürlüğü” adlı birinci kısmına yönelik şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Söz konusu ihalenin başvuruya konu edilen “Çaycuma Huzurevi Müdürlüğü” adlı 1’inci kısmının sürecine ilişkin hususlar özetle şöyledir:

30.11.2016 tarihinde gerçekleştirilen ihalenin “Çaycuma Huzurevi Müdürlüğü” adlı 1’inci kısmına 6 (altı) istekli tarafından teklif verilmiştir. Söz konusu ihaleye teklif veren isteklilerden Hanedan Kurumsal Hizm. Gıda Yemek Tem. İnş. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan birim fiyat teklif mektubunun İdari Şartname’nin 23.2’nci maddesine uygun olmadığı gerekçesiyle,

Sevgi Laçin tarafından banka referans mektubu sunulmadığı gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı,

Teklif bedellerinin sınır değerin altında olduğu tespit edilen Temsa İnş. Temizlik Sağlık Hizm. Gıda Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti., Büyük Pınar Bilgi İşlem Oto. Gıda Temizlik Taş. İnş. Taah. ve Tic. Ltd. Şti. ve Yeşilnur Tem. Bilgi İşlem Oto. Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, aşırı düşük teklif sahibi Büyük Pınar Bilgi İşlem Oto. Gıda Temizlik Taş. İnş. Taah. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklama talebine ilişkin olarak yazılı açıklamada bulunmadığından bu isteklilerin tekliflerinin reddedildiği,

Temsa İnş. Temizlik Sağlık Hizm. Gıda Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan yazılı açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesi uyarınca ana çiğ girdileri ile yardımcı girdiler oranının belirtilmediği, sadece işçilik giderine ilişkin oranın belirtildiği, işçilik hesaplama tablosu ile işçilik hesaplama tablolarının sunulmadığı gerekçeleriyle yeterli görülmeyerek anlan isteklinin tekliflerinin reddedildiği, Yeşilnur Tem. Bilgi İşlem Oto. Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan yazılı açıklamanın yeterli görüldüğü ve ihale komisyonu tarafından, verilen tekliflerin değerlendirilmesi sonucunda ihalenin anılan istekli üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi Dunaysır Yemek Temizlik Turizm İnş. Nakl. Sağ. Hiz. Teks. Özel Eğitim Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin iddiası temelde, 30.11.2016 tarihinde yapılan başvuruya konu ihalenin “Çaycuma Huzurevi Müdürlüğü” adlı 1’inci kısmına ilişkin olarak Yeşilnur Tem. Bilgi İşlem Oto. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının yeterli olmadığına ilişkindir.

İdarece, 30.11.2016 tarihinde yapılan başvuruya konu ihalenin “Çaycuma Huzurevi Müdürlüğü” adlı 1’inci kısmına ilişkin olarak teklif bedelleri sınır değerin altında olduğu tespit edilen Temsa İnş. Temizlik Sağlık Hizm. Gıda Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti., Büyük Pınar Bilgi İşlem Oto. Gıda Temizlik Taş. İnş. Taah. ve Tic. Ltd. Şti. ile Yeşilnur Tem. Bilgi İşlem Oto. Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nden idarenin 01.12.2016 tarihinde EKAP üzerinden adı geçen isteklilere gönderilen “aşırı düşük teklif açılama” konulu yazısı ile açıklama istenildiği görülmüştür. Söz konusu yazının ilgili kısmı şöyledir:

“Müdürlüğümüz bünyesinde ortak yapılan yemek alımı ihalesi için Çaycuma Huzurevi Müdürlüğü ile Çaycuma Sevgi Evleri Çocuk Yuvası Müdürlüğüne kısımlarına verdiğiniz teklifler sınır değerin altında olup; her kuruluş için ayrı ayrı Aşırı Düşük Savunması vermeniz gerekmektedir.

…

Teklif bedelini oluşturan iş kalemlerine ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatlar, bu fiyatlara ilişkin idarenin tanımladığı hizmet şartlarına uygun analizler ve teklif bedelini gösteren hesap cetvellerini idaremize belirtilen süre içerisinde Teknik Şartnamede belirtilen 15 günlük menüler ve ihale dokümanı olarak verilen Gıda Rasyonunda belirtilen +13 yaş grubuna göre vermeniz gerekmektedir.” şeklinde olduğu görülmüştür.

İhale konusu işe ait İdari Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenleme yer almaktadır.

Aktarılan Şartname maddesine bakıldığında; teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesine göre açıklama isteneceğine, ihale komisyonunca yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük tekliflerin değerlendirileceğine, bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifinin reddedileceğine ilişkin düzenleme yapılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

...

79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.” açıklaması yer almaktadır.

Yukarıda anılan Tebliğ maddeleri gereğince, idarelerin doküman içerisinde en az iki haftalık örnek menülere yer vermeleri gerektiği, anılan menülerin aşırı düşük teklif değerlendirilmesi aşamasında kullanılacağı, isteklilerin tekliflerini ne şekilde oluşturduklarını bu örnek menüler doğrultusunda belgelendireceği, idarelerin de söz konusu açıklamaları anılan menülerde yer alan yemek gramajları, tarifleri ile Kamu İhale Genel Tebliğin 79’uncu maddesinde belirtilen açıklamalar doğrultusunda değerlendirecekleri sonucuna ulaşılmış olup aşırı düşük teklif değerlendirilmesinin eşitlik ve rekabet ilkeleri doğrultusunda sağlıklı şekilde sonuçlandırılabilmesi için örnek menülerde herhangi bir belirsizliğin bulunmaması gerektiği anlaşılmıştır.

Teknik Şartname’nin “Yemek Çeşitleri ve Öğün Sayıları” başlıklı bölümünde “ … “Malzemeli yemek alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin açıklanmasının daha nesnel koşullar altında yapılmasının sağlanması amacıyla, Hizmet alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ile Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ve Kamu İhale Genel Tebliğinde yapılan ve 07.06.2014 tarih ve 29023 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan değişikliklere göre, malzemeli yemek alımı ihalelerinde idarelerin iki haftalık menü düzenlemesi yapmaları zorunlu hale getirilmiş olup örnek iki haftalık menü aşağıda yer almaktadır …” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Pişirme” başlıklı bölümünde “1- Kahvaltı ve yemeklerin pişirilmesi, Çaycuma Huzurevi Müdürlüğü ile Zonguldak Kadın Konukevi Müdürlüğü kuruluş mutfaklarında gerçekleştirilecektir.

2- Kullanılacak gıda maddelerinin tümü, Gıda Maddeleri Tüzüğü Türk Gıda Kodeksi ve Türk Standartları Enstitüsü Kurumu’nun (TSE, TSEK) standartlarına ve ekte verilen “Gıda Malzemelerinin Özellikleri Listesi”ndeki şartlara uygun olacaktır.

3- Yüklenici, idare tarafından hazırlanan aylık yemek listesine göre yemek çıkarmak zorundadır. Aylık yemek listesinde değişiklik yapma yetkisi diyetisyen veya kuruluş idaresinin onayı ile mümkündür.

4- Yemekler kalite, nefaset ve gramaj yönünden doyurucu olacak ve gramajlar ekte belirtilen Gıda Rasyonu’na uygun olacak ve belirtilen gramajlardan aşağı olmayacaktır.

5- Örnek yemek listesinde olmayan, idare ve firma temsilcisi tarafından uygun bulunarak listeye yazılan yemekler, benzer yemeklerin gramajları esas alınarak hazırlanacaktır ...” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Genel Hususlar” başlıklı üçüncü maddesinde “1- Getirilen tüm malzemelerde “Şartname”, “Gıda Rasyonu” ve “Gıda Malzemelerinin Özellikleri Listesi” hükümlerine uygunluk aranacaktır.

…

8- Şartname ekinde bulunmayan herhangi bir yemek kuruluş idaresinin veya diyetisyenin vereceği talimatlar doğrultusunda yapılacaktır. …” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Şartname ve ekleri” başlıklı beşinci maddesinde “Bu teknik şartname beş maddeden ibaret olup, şartname eki olan “Gıda Rasyonu” ve “Gıda Malzemelerinin Özellikleri Listesi” dir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Anılan Şartname maddeleri uyarınca normal yemeğin kahvaltı, öğle, akşam ve ara öğün gibi çeşitli zamanlarda alınacağı, çıkarılması istenilen yemek gruplarının belirlendiği, bu çerçevede idarece 30 günlük örnek menü oluşturulduğu görülmüştür. Diğer taraftan idarece gönderilen aşırı düşük teklif sorgulama yazısı incelendiğinde ise, Teknik Şartnamede belirtilen 15 günlük menüler ve ihale dokümanı olarak verilen Gıda Rasyonu’nda belirtilen +13 yaş grubu üzerinden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği anlaşılmıştır.

İsteklilerin aşırı düşük açıklamalarını mevzuata uygun olmak koşuluyla geçerli şekilde yapabilmeleri ve idarelerin yapılan açıklamaları sağlıklı değerlendirmelerinin ön koşulu, idareler tarafından yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasının mevzuata uygun yapılmasıdır.

Bu çerçevede, ihale dokümanında yer alan örnek menü ile ilgili düzenlemeler incelendiğinde;

Ara öğüne ilişkin örnek menüde yer alan “açma”, “kıymalı gül böreği”, “kıymalı muska böreği”, “beyaz peynirli sandviç”, “kaşarlı sandviç”, “salamlı sandviç”, “patatesli börek”, puding, gibi bazı yemek çeşitlerine ilişkin çiğ girdi miktarlarına yer verilmediği, (Gıda Rasyonu’nda yer almadığı)

Kahvaltıya ilişkin örnek menüde yer alan “dereotlu poğaça”, “kıymalı menemen”, “peynirli omlet”, “sosis kızartma” gibi bazı yemek çeşitlerine ilişkin çiğ girdi miktarlarına yer verilmediği, (Gıda Rasyonu”nda yer almadığı)

“Fındık kreması”, “kakao kreması” “ceviz içi”, “kuru kayısı”, “nektarin” gibi ürünlerin gramajlarına ilişkin herhangi bir belirleme yapılmadığı,

Öğle ve akşam yemeğine ilişkin örnek menüde yer alan “bulgur çorba”, “et sote”, “garnitür”, “sucuklu kuru fasulye”, “mısır çorba”, “patatesli börek”, “patates oturtma”, “sütlü pirinç çorba”, “patates oturtma”, “piliç topkapı” “salçalı makarna”, “sebzeli makarna”, “tavuk sote”, “garnitürlü pirinç pilavı”, “etli türlü” gibi yemek çeşitlerinin çiğ girdi miktarlarına yer verilmediği (Gıda Rasyonu”nda yer almadığı) görülmüştür.

Ayrıca, örnek menüde yer alan bazı yemeklere ilişkin olarak ise hangi çeşitlerinin dikkate alınması gerektiğinin anlaşılamadığı, örneğin örnek menüde “komposto”, “musakka”, “piyaz”, “salata”, “et haşlama”, “semizotu yemeği”, gibi çeşitlere yer verildiği, ancak “Gıda Rasyonu”nda bu çeşitlerin birçok türünün bulunduğu, bu durumda örnek menüde yer alan bu türde yemeklerin hangi çeşitlerinin dikkate alınması gerektiği hususunda belirsizliğin bulunduğu görülmektedir.

Nitekim, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde; örnek menü içerisindeki yemek girdileri belirtilmeyen bazı yemeklerin yerine Teknik Şartname içerisindeki diğer yemekleri, belirsizliğe yol açanlar yerine ise benzerlerini kullandığına ilişkin beyanlarının olduğu görülmüştür.

Bu hususlar dikkate alındığında çiğ girdi miktarları bulunmayan, hangi çeşitlerinin dikkate alınması gerektiği anlaşılamayan ve belirsizliğe yol açan yemek çeşitlerinin var olduğu örnek menü üzerinden sağlıklı ve mevzuata uygun aşırı düşük teklif açıklaması sunulamayacağı ve açıklamaların uygunluğunun da incelenemeyeceği anlaşılmıştır.

Öte yandan, başvuru sahibinin iddiaları incelendiğinde, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun şekilde hazırlanmadığının iddia edildiği, anılan iddia doğrultusunda yapılacak inceleme çerçevesinde istekli tarafından sunulan açıklamanın ve belgelendirmelerin örnek menüde yer alan yemeklere uygunluğunun denetleneceğinden örnek menüde yer alan her bir öğünün tariflerinin ve gramajlarının açık ve net bir biçimde Teknik Şartname ve eklerinde yer alması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Diğer taraftan, idarece Teknik Şartname kapsamında 30 günlük örnek menünün hazırlandığı görülmüştür. Ancak, aşırı düşük teklif sorgulama yazısı incelendiğinde ise, “Teknik Şartnamede belirtilen 15 günlük menüler” ifadesine yer verilmiştir. Bu bağlamda, söz konusu hususunda çelişkiye sebebiyet verdiği anlaşılmıştır.

Bu itibarla, aşırı düşük teklif değerlendirilmesi işleminin sağlıklı şekilde sonuçlandırılabilmesi için idarece yapılan örnek menü içerisinde yer alan her öğün ve yemeğin, tarif ve gramajlarının açık şekilde belirtilmesi gerektiği, mevcut durumda gıda rasyonunda yer almayan bazı yemeklere örnek menü içerisinde yer verildiği, ayrıca yemeklerin çeşitlerin neler olduğu noktasında belirsizliğin bulunduğu, bu durumun aşırı düşük teklif değerlendirilmesi sürecinde eşitlik ilkesinin zedelenmesine yol açacağı, bu nedenle idarenin yemek gruplarına Teknik Şartname kapsamında girdileri mevcut ve belirsizliğe yol açmayan yemeklere ilişkin açık ve anlaşılabilir bir şekilde yeni bir örnek menü oluşturularak aşırı düşük teklif sorgulama işleminin yeniden gerçekleştirmesinin Kanunun 5’inci maddesinde yer alan eşitlik ve rekabet ilkelerine uygun olacağı sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, yemek gruplarına bağlı kalınarak Teknik Şartname içerisinde girdileri mevcut ve belirsizliğe yol açmayan yemek ve çeşitler seçilmek suretiyle yeni bir örnek menü oluşturularak başvuruya konu ihalenin “Çaycuma Huzurevi Müdürlüğü” adlı birinci kısmında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilere aşırı düşük teklif sorgulamasının yenilenmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi