KİK Kararı: 2017/UH.III-1687

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/029
Gündem No : 78
Karar Tarihi : 14.06.2017
Karar No : 2017/UH.III-1687

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Tuğrasan Yatırım Limited Şirketi,

Gültepe Mah. Kanuni Sultan Süleyman Cad. No: 107 Sarıçam/ADANA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Milli Savunma Bakanlığı Ankara Tedarik Bölge Başkanlığı,

Etlik Caddesi (Eski Garajlar Yanı) 06010 Keçiören/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/38159 İhale Kayıt Numaralı “Hazır Yemek Hizmeti Erzak Dahil, Malzemeli, 1 Yıllık (11 Kısım)” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Milli Savunma Bakanlığı Ankara Tedarik Bölge Başkanlığı tarafından 15.03.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Hazır Yemek Hizmeti Erzak Dahil, Malzemeli, 1 Yıllık (11 Kısım)” ihalesine ilişkin olarak Tuğrasan Yatırım Limited Şirketinin 26.04.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 26.04.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 09.05.2017 tarih ve 27174 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 09.05.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/1197 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

İdare tarafından 17.04.2017 tarihinde taraflarına tebliğ edilen kesinleşen ihale kararından ihalenin teklif sunmuş oldukları üçüncü kısmında (Üçüncü Kısım (2’nci OR.K.LIĞI / MALATYA) ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak Burcu Org. İnş. Tem. Özel Güv. Sist. Gıda Plas. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin belirlenmiş olduğu, ekonomik açıdan ikinci avantajlı teklif sahibinin ise firmaları olarak belirlenmediği,

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklifin belirlenmemesinin hukuki gerekçesinin olmasının zorunlu olduğu, söz konusu belirlemenin yapılmasında kamu yararı olduğu, tekliflerinin sınır değerin üzerinde ve yaklaşık maliyetin altında olduğu halde ihale komisyonunca teklif bedellerinin yüksek olduğu yönünde belirtilen gerekçenin mevzuat hükümleri arasında yer almadığı ve tekliflerinin bu gerekçe ile ikinci avantajlı teklif olarak belirlenmemesinin mevzuata uygun olmadığı, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 40 ve 44’üncü maddeleri ile Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.3’üncü maddelerine göre ekonomik açıdan en avantajlı 1 ve 2’inci tekliflerin belirlenmesi gerektiği,

İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı;

a) Teknik Şartname’de meyvelerin cins ve özelliklerine göre farklı gramajlar (elma 300gr, kivi 250gr, portakal 300gr, kavun 600gr, karpuz 750gr) olmasına rağmen verilen açıklamada bu gramajlara uygun miktarda hesaplama yapılmadığı,

b) Açıklamada verilen süt ve süt ürünlerinin tam yağlı, yağlı ve yağsız özellikleri dikkate alınmadan açıklama verildiği,

c) Yemeklerde kullanılan un ile pasta ve böreklerde kullanılan unun ayrı ayrı fiyat açıklamasına yer verilmediği,

d) Ayranın tam yağlı ve 200 ml olması gerekirken birim fiyatın bu şekilde hesaplanmadığı,

e) Örnek menüde tavuk ve balık gruplarının Şartname’de yazılan yemek menüleri gramajlarına göre doğru hesaplanarak fiyat açıklaması verilmesi gerekirken, yemek menülerindeki gramajlara göre hesaplama yapılmadığı,

f) Örnek menüde yer alan tatlı gruplarının (kemalpaşa, şekerpare) fiyat açıklamasının doğru hesaplanmadığı,

g) Yemeklerde kullanılan kemiksiz sığır etinin her bir yemek için ayrı ayrı hesaplanarak köfte grupları ile etli-kıymalı sebze yemeklerinin fiyat açıklamasının ayrı ayrı verilmesi gerekirken tek bir kalem olarak hesaplama yapıldığı,

h) Salam, sosis, sucuk gruplarının gramaj tablosuna göre hesaplanması gerekirken bu şekilde hesaplama yapılmadığı,

j) Ekmek gramajının Şartname’de günlük 450 gr olarak belirlendiği, verilen açıklamada bu hususun doğru olarak açıklanmadığı,

k) Şekerin Şartname’de beyaz şeker sınıfında kristal şeker tipinde kullanılacağının belirtildiği, açıklamada bu özellikteki şekerin birim fiyat açıklamasının yapılmadığı,

l) Belirtilen gıdalarda ve gramaj tablosunda bulunan tüm gıda maddelerinin EK-O.7 belgesine uygun olarak fiyatların ve gramajlarının verilmediği,

m) Şartnamede çalıştırılacak personele verilecek kıyafet tablosunun belirtildiği açıklamada bu tablonun birim fiyatının sunulmadığı ve bu şekli ile açıklamanın hatalı ve eksik olduğu,

n) İdare tarafından hazırlanan ihale dokümanında ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalıştırılacak personel sayısının belirtilmediği, istekli tarafından hazırlanan aşırı düşük teklif açıklamasında da tatil günlerinde çalıştırılacak personel hesabına yer verilmediği, 1 yılda 15,5 gün ulusal bayram ve genel tatil günü bulunduğu, ayrıca 15 Temmuz tarihinin 29.10.2016 tarihli ve 29872 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 6752 sayılı Kanun’la tatil ilan edildiği, bu nedenle tatil günlerinde çalıştırılacak personel hesabına yer verilmiş olsa dahi bu sürenin eksik hesaplandığı,

İdari Şartname’nin 46’ncı maddesinde fiyat farkı hesabında kullanılacak sabit katsayıların ihale konusu hizmetteki oranı dikkate alınmak suretiyle ve toplamı bire (1.00) eşit olacak şekilde idare tarafından belirlenerek EK’te sunulan tabloda gösterildiği, bu esaslara göre fiyat farkı hesaplanacağının belirtildiği, fiyat farkına esas katsayı tablosunda asgari ücret işçilik oranı: (a1:0), a1 katsayısının dışındaki işçiliklerin ağırlık oranı: (a2:0,2660) şeklinde belirleme yapıldığı,

Kamu İhale Genel Tebliği’nde hizmet alımlarında personel ücretleri ile ilgili fiyat farkına ilişkin olarak; “İşçiliğin a1 olarak belirlenebilmesi ve böylece (a1) için esasların 8. Maddesine göre fiyat farkı hesaplanabilmesinin; çalışacak personel sayısının belirlenmiş olması ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının ilgili idare için kullanılması gerektiği, haftalık çalışma saatlerinin tamamının ilgili idare için kullanılmadığı işlerde ise işçilik a2 olarak belirleneceği belirtilerek fiyat farkının hesaplanacağı belirtilmiştir." açıklaması ve ihale komisyonu tarafından hazırlanan Teknik Şartname’nin 36’ncı maddesinde yer alan “ Yüklenici tarafından çalıştırılan personel, İş Kanunu’nda yer alan hükümler çerçevesinde çalıştığı iş alanı dışında kalan başka bir işte çalıştırılmayacaktır.” ibaresinden tam zamanlı olarak personel çalıştırılmasının öngörüldüğü, bu durumda fiyat farkı hesabında kullanılacak a1 katsayı değerinin verilmesinin gerektiği, ihale dokümanında bu değerin verilmediği, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde “37 ve 38 inci maddelere göre yapılan değerlendirme sonucunda ihale, ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren isteklinin üzerinde bırakılır.

Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, sadece fiyat esasına göre veya fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenir. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde, ihale dokümanında bu unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları belirlenir.

…

İhale komisyonu gerekçeli kararını belirleyerek, ihale yetkilisinin onayına sunar. Kararlarda isteklilerin adları veya ticaret unvanları, teklif edilen bedeller, ihalenin tarihi ve hangi istekli üzerine hangi gerekçelerle yapıldığı, ihale yapılmamış ise nedenleri belirtilir.

…

İhale kararları ihale yetkilisince onaylanmadan önce idareler, ihale üzerinde kalan istekli ile varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığını teyit ettirerek buna ilişkin belgeyi ihale kararına eklemek zorundadır. İki isteklinin de yasaklı çıkması durumunda ihale iptal edilir.” hükmü,

Anılan Kanun’un “Sözleşme yapılmasında isteklinin görev ve sorumluluğu” başlıklı 44’üncü maddesinde “İhale üzerinde kalan istekli 42 ve 43 üncü maddelere göre kesin teminatı vererek sözleşmeyi imzalamak zorundadır. Sözleşme imzalandıktan hemen sonra geçici teminat iade edilir.

Bu zorunluluklara uyulmadığı takdirde, protesto çekmeye ve hüküm almaya gerek kalmaksızın ihale üzerinde kalan isteklinin geçici teminatı gelir kaydedilir. Bu durumda idare, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif fiyatının ihale yetkilisince uygun görülmesi kaydıyla, bu teklif sahibi istekli ile de Kanunda belirtilen esas ve usullere göre sözleşme imzalayabilir. …

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin de sözleşmeyi imzalamaması durumunda ise, bu teklif sahibinin de geçici teminatı gelir kaydedilerek ihale iptal edilir.” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhalenin karara bağlanması” başlıklı 36’ncı maddesinde “36.1. Yapılan değerlendirme sonucunda ihale komisyonu tarafından ihale, ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren istekli üzerinde bırakılır.

36.2. İhale komisyonu, yapacağı değerlendirme sonucunda gerekçeli bir karar alarak ihale yetkilisinin onayına sunar.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibine bildirim” başlıklı 42’nci maddesinde “42.1. İhale üzerinde bırakılan istekliyle sözleşmenin imzalanamaması durumunda, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif fiyatının ihale yetkilisince uygun görülmesi kaydıyla, bu teklif sahibi istekliyle sözleşme imzalanabilir.

42.2. Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli, 4734 sayılı Kanunun 42 nci maddesinde belirtilen sürenin bitimini izleyen üç gün içinde sözleşme imzalamaya davet edilir….” düzenlemesi yer almaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 40’ıncı maddesinden, ihale kararları ihale yetkilisince onaylanmadan önce ihale üzerinde bırakılan istekli ile varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığının teyit ettirileceği, aynı Kanun’un 44’üncü maddesinden ise, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi ile sözleşme imzalanamaması durumunda, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin teklifinin uygun görülmesi kaydıyla sözleşmeye davet edilebileceği anlaşılmaktadır.

Yapılan inceleme neticesinde başvuruya konu ihalenin 17.04.2017 tarihli ihale komisyonu kararında ihalenin 3’üncü kısmına ilişkin olarak ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin belirlendiği ancak, ekonomik açıdan en avantajlı teklifle arasında %13,19 fark bulunduğundan kamu yararı gözetildiği gerekçesiyle ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin belirlenmediği, ihale komisyonunun ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklifi belirleme zorunluluğunu gerektirecek emredici bir hükmün ihale mevzuatında bulunmadığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklifin belirlenmesinin idarenin takdirinde olduğu, bu sebeple söz konusu ihalede idarece ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklifin belirlenmemiş olmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşılmış, başvuru sahibi isteklinin ihale komisyonu kararında ekonomik açıdan en avantajlı teklif ile birlikte ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklifin belirlenmesi gerektiği yönündeki iddiası yerinde bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 2'nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

Verilen hizmetin ekonomik olması,
Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

b) İhale, aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemleri yapılmaksızın sonuçlandırır.

c) Aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan isteklilerin teklifi açıklama istenmeksizin reddedilir…” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer aşağıdaki kurallara göre tespit edilir.

79.1.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı sınır değer olarak kabul edilir.

79.1.2. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde sınır değer;

SD: Sınır değeri,

YM: Yaklaşık maliyeti,

n: İhalenin ilk oturumunda teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olduğu anlaşılan isteklilerin teklif sayısını,

T1, T2, T3….Tn: İhalenin ilk oturumunda teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olduğu anlaşılan isteklilerin teklif bedellerini,

R: Sınır Değer Tespit Katsayısını

79.1.3. 79.1.2 nci maddede yer alan R değeri her yıl 1 Şubat tarihinden geçerli olmak üzere Kurum tarafından belirlenir ve ilan edilir. İhalenin konusu veya işin niteliğine göre Kurum tarafından farklı R değerleri belirlenebilir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

…

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, SM, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.

Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini (Ek- H.4) hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabuledilebilmesi için “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Bu maddede yer alan ana girdi ibaresi kapsamında, kırmızı et; beyaz et; balık; işlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis, kavurma gibi); kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve; toz şeker, süt; yoğurt, ayran; yağ ürünleri (ayçiçek yağı, zeytinyağı, tereyağı) kahvaltı malzemeleri (peynir, zeytin, yumurta, reçel, bal gibi); pet su, ekmek açıklama yapılacak unsurlar olarak dikkate alınır. İdarenin ihale dokümanında bu girdilerin dışında ana girdi niteliğinde malzeme içeren yemek öğünü düzenlemesi durumunda aşırı düşük teklif açıklama yazısında açıklama istenecek unsurlar arasında bu malzemelerin de belirtilmesi zorunludur. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez.

Örneğin; 1.000 öğün yemek alımı için çıkılan bir ihalede, birim fiyat olarak 5 TL teklif veren bir isteklinin, 5.000 TL olan toplam teklif bedelinin aşırı düşük olarak değerlendirilmesi ve istekli tarafından sunulan Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinde “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,90 olarak belirtilmesi halinde, teklifin 4.500 TL’sinin ana çiğ girdi ile işçilik toplamını içerdiği kabul edilir ve isteklinin sadece bu kısma ilişkin açıklama yapması gerekir. Teklifin 500 TL’lik kısmının ise yardımcı giderlere ilişkin olduğu kabul edildiğinden, bu kısma ilişkin açıklama yapılması gerekmemektedir.

Malzemeli yemek alımı ihalelerinde, kırmızı et; beyaz et; balık; kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılamaz. Ancak 79.2.2 nci maddede yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklama yapılabilir.

Malzemeli yemek alımı ihalelerinde sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak açıklama yapılmalıdır. İsteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatı açıklamaları gerekmekte olup toplam miktar ve tutar açıklaması yapılmayacaktır. Örneğin normal kahvaltı, diyet kahvaltı, ara öğün, normal yemek ve diyet yemek gibi birim fiyatları içeren bir ihalede, isteklilerin teklif ettikleri birim fiyatı; örnek menüyü ve bu menünün üretimi için gerekli işçilik tutarını kullanarak tevsik etmeleri durumunda açıklama uygun kabul edilecektir". açıklaması yer almaktadır.

İhale dokümanı kapsamında yer alan “Personel Yemek Terkip ve Gramaj Tablosu” başlıklı tabloda ihale konusu iş süresince verilecek meyvelere ilişkin gramajların;

Yemek
Adı

S.Nu.

Malzemenin Cinsi

Miktar

(G/Ad/Dmt)

Meyveler

Meyve Armut

300

Meyve Elma

300

Meyve Karpuz

750

Meyve Kavun

600

Meyve Kayısı

250

Meyve Kiraz

250

Meyve Kivi

250

Meyve Malta Eriği (Yeni Dünya)

250

Meyve Mandalina

300

Meyve Erik

250

Meyve Muz

250

Meyve Portakal

300

Meyve Şeftali

300

Meyve İncir

300

Meyve Sofralık Üzüm

250

şeklinde belirtildiği görülmüştür.

Teknik Şartname ekinde yer alan 14 günlük örnek yemek menüsü incelendiğinde kavun girdisinin 2 kez (toplam1200 gr), portakal girdisinin 3 kez (toplam 900 gr), karpuz girdisinin 3 kez (toplam 2250 gr), mandalina girdisinin 1 kez (300 gr), kiraz girdisinin 1 kez (250 gr), elma girdisinin 3 kez (toplam 900 gr), muz girdisinin 2 kez (toplam 500 gr), üzüm girdisinin 1 kez (250 gr), erik girdisinin 1 kez (250 gr), kivi girdisinin 1 kez (250 gr) verileceği görülmüştür.

Başvuru sahibinin iddiasına yönelik olarak yapılan incelemede ise ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının ekinde yer alan kahvaltı + öğle yemeği + ara öğün + akşam yemeği toplam gramaj icmal tablosunda iş kapsamında verilecek meyve girdilerine ilişkin gramajların ihale dokümanında yer alan düzenlemelere uygun olarak hesaplandığı görülmüş olup, başvuru sahibini iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

b) Açıklamada verilen süt ve süt ürünlerinin tam yağlı, yağlı ve yağsız özellikleri dikkate alınmadan açıklama verildiği iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede;

İdare tarafından gönderilen belgelerin incelenmesi sonucunda 14 günlük örnek yemek menüsü listesine göre terkip ve gramaj tablosunda süt ve süt ürünlerine ilişkin olarak tam yağlı, yağlı ve yağsız özelliklerine dair herhangi bir belirlemenin yapılmadığı görülmektedir.

İdare tarafından düzenlenen ihale dokümanı incelendiğinde, “Yemek Hizmetlerinde Alınacak Mallara Ait Teknik Şartname Çizelgesi” içerisinde bu girdilerin çeşitli tarih ve numaralı şartnamelerde belirtilen özelliklere uygun olacağı düzenlemesinin yer aldığı görülmektedir.

Ancak, ihale dokümanı kapsamında yalnızca TEK.H.:06-72D numaralı ve Aralık 2016 tarihli Hazır Yemek Hizmetleri (Erzak Dahil) Teknik Şartnamesi’ne yer verildiği bunun dışında herhangi bir şartnamenin yer almadığı görülmüştür.

Bu bağlamda ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından bahsi geçen girdiler için ticaret borsa bülteni fiyatları ve fiyat teklifi kullanarak açıklama sunulduğu, sunulan açıklamaları uygun olduğu görüldüğünden, başvuru sahibinin bu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

c) Yemeklerde kullanılan un ile pasta ve böreklerde kullanılan unun ayrı ayrı fiyat açıklamasına yer verilmediği iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede;

Personel yemek terkip ve gramaj tablosu incelendiğinde simit, poğaça, samsa tatlısı, vezir parmağı, tulumba tatlısı ve lokma tatlısı girdileri içerisinde özel amaçlı un, domates çorbası, düğün çorbası, ezogelin çorbası, mercimek çorbası, pirinç çorbası, şehriye çorbası, tavuk suyu çorba, yayla çorbası, sebze çorbası, püreli rosto, izmir köfte, fırın tavuk, alabalık kızartma, patates kızartmalı kadınbudu köfte, patlıcan kebap, püreli dalyan köfte, hindi sote, orman kebap, etli kuru fasulye, tavuk haşlama, salçalı köfte, etli nohut, tas kebap, fırın makarna, yoğurtlu karnabahar kızartma ve havuç kızartma yemeklerinde ise buğday unu yemeklik girdisinin yer aldığı görülmektedir.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından özel amaçlı un girdisine ilişkin olarak Gaziantep Ticaret Borsası bülteni fiyatlarının sunulduğu, ticaret borsası bülteninde yer alan “un buğday (özel amaçlı)” girdisinin fiyatlarını kullanılarak açıklama yapıldığı,

Buğday unu yemeklik girdisine ilişkin olarak ise, İstanbul Halk Ekmek fiyatları kullanılarak açıklama yapıldığı, anılan kurumun fiyatlarında yer alan “tam buğday unu” girdisinin fiyatı kullanılarak açıklama yapıldığı görüldüğünden, başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

d) Ayranın tam yağlı ve 200 ml olması gerekirken birim fiyatın bu şekilde hesaplanmadığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede;

İdare tarafından düzenlenen ihale dokümanı incelendiğinde “Yemek Hizmetlerinde Alınacak Mallara Ait Teknik Şartname Çizelgesi” tablosu içerisinde ayran girdisine ilişkin olarak “Şartname no: TEK.H.:06-89E tarih: nisan 2013 açıklamalar: Teknik Şartnamede belirtilen Tiplerden Tip-1 Tam Yağlı Ayran olacaktır” düzenlemesinin yer aldığı görülmektedir.

Ancak, ihale dokümanı kapsamında yalnızca TEK.H.:06-72D numaralı ve Aralık 2016 tarihli “Hazır Yemek Hizmetleri (Erzak Dahil) Teknik Şartnamesi’ne yer verildiği yukarıda bahsi geçen TEK.H.:06-89E numaralı ve Nisan 2013 tarihli Teknik Şartname’ye yer verilmediği görülmüştür.

Şikâyete konu ihaleye ait Teknik Şartname incelendiğinde ise poşet ayran girdisine ilişkin herhangi bir açıklamanın yer almadığı anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından anılan girdiye ilişkin olarak ticaret borsa bülteninde bulunan “ayran (200 gr) ” adet birim fiyatı ile açıklama yapıldığı görülmüş olup, ihale dokümanı kapsamında yer alan Teknik Şartname düzenlemelerinde anılan girdiye ilişkin olarak başkaca açıklamaya yer verilmediği, bu bağlamda sunulan borsa bültenlerinde yağlı/yağsız bilgisi yer almaksızın sadece “ayran” adı altında yer verilen girdiye dair yapılan açıklamanın uygun olduğu ve başvuru sahibinin bu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

İhale dokümanı içerinde bulunan “Personel Yemek Terkip ve Gramaj Tablosu” başlıklı gramaj tablosunda alabalık girdisinin 14 günlük örnek menüde yer alan alabalık kızartma yemeği içeriğinde, levrek veya çipuranın ise fırında balık yemeği içeriğinde kullanılması gerektiğinin düzenlediği, bu girdilerin dondurulmuş veya taze olarak kullanılabileceği, tavuk girdisinin ise tavuk suyu çorba, fırın tavuk (patatesli) ve tavuk haşlama yemekleri içerisinde tavuk but olacak şekilde, garnitürlü fırın tavuk yemeğinde ise tavuk eti but veya tavuk bütün olacak şekilde düzenlendiği görülmektedir.

Anılan tabloda alabalık girdisinin biriminin adet, miktarının ise “1” olarak belirtildiği, levrek veya çipura girdilerinin ise 300 gr olması gerektiği, tavuk suyu çorba yemeğinde tavuk but miktarının 30 gr, fırın tavuk (patatesli) yemeğinde tavuk but miktarının 300 gr olması gerektiği, tavuk haşlama yemeğinde tavuk but miktarının 250 gr olması gerektiği, garnitürlü fırın tavuk yemeğinde ise tavuk eti bütün miktarının 300 gr veya tavuk eti but miktarının 250 gr olması gerektiği düzenlenmiştir.

İhale üzerine bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında alabalık girdisine ilişkin olarak “Taze alabalık (net 300 gr’lık kalemi “adet” olarak istenildiği için kamu kurum ve kuruluşlarında “adet” olarak bulunamamış olup Ankara Balık Halinde yer alan kg fiyatı “300 gr” a oranlandığında 4,50 TL maliyet ortaya çıktığı görülmekle birlikte tarafımızca taze alabalık (net 300 gr’lık) şeklinde fiyat teklifine konu edilmek suretiyle 7,00 TL üzerinden hesaplarımıza yansıtılmış bulunmaktadır. Bu şekilde maliyet avantajı söz konusu edilmeden açıklamamız fiyat teklifi üzerinden gerçekleştirilmiştir.” ifadelerine yer verilerek, terkip ve gramaj tablosunda alabalık girdisi için belirlendiği şekliyle miktarının ise 1 adet olarak Ek-H.4 belgesine doğru aktarıldığı,

Anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında fırında balık yemeği içerisinde yer alan çipura veya levrek girdilerine ilişkin olarak ise iki girdi için de toptancı hal fiyatları kullanılmak suretiyle 300 gr üzerinden açıklama yapıldığı görülmüştür.

Anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında tavuk girdisine ilişkin olarak tavuk suyu çorba, fırın tavuk (patatesli) ve tavuk haşlama yemekleri için tavuk eti but gramajlarının hesaplamalara yansıtıldığı, tavuk suyu çorbanın 14 günlük örnek yemek menüsünde 3 kez tekrar ettiği, diğer yemeklerin 1’er kez yer aldığı, tavuk eti but miktarının toplamda 640 gr olması gerektiği ve bu gramajın anılan istekli tarafından Ek-H.4 belgesine doğru aktarıldığı, garnitürlü fırın tavuk yemeğine ilişkin olarak, tavuk eti bütün gramajlarının hesaplamalara yansıtıldığı, garnitürlü fırın tavuk yemeğinin 14 günlük örnek yemek menüsünde 1 kez yer aldığı, tavuk eti bütün miktarının 300 gr olması gerektiği ve bu gramajın anılan istekli tarafından Ek-H.4 belgesine doğru aktarıldığı görüldüğünden başvuru sahibinin bu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

f) Örnek menüde yer alan tatlı gruplarının (kemalpaşa, şekerpare) fiyat açıklamasının doğru hesaplanmadığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede;

14 günlük örnek yemek menüsünde kemalpaşa tatlısının 3 kez, şekerpare tatlısının 1 kez yer aldığı görülmektedir.

İhale dokümanı kapsamında bulunan “Personel Yemek Terkip ve Gramaj Tablosu” başlıklı gramaj tablosunda kemalpaşa tatlısının 35 gr, şekerpare tatlısının 60 gr olması gerektiği düzenlenmiştir.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından kemalpaşa tatlısının 105 gr, şekerpare tatlısının 60 gr olacak şekilde Ek-H.4 cetveline aktarıldığı, kemalpaşa tatlısı ve şekerpare tatlısı için Ankara Ticaret Borsası fiyatlarının kullanıldığı ve ortalama fiyatların Ek-H.4 belgesine doğru aktarıldığı görüldüğünden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

14 günlük örnek yemek menüsü incelendiğinde, kıymalı börek (2 kez tekrar), düğün çorbası (2 kez tekrar), püreli rosto (2 kez tekrar), izmir köfte, kıymalı ıspanak, patates kızartmalı kadınbudu köfte (2 kez tekrar), patlıcan kebap, püreli dalyan köfte (2 kez tekrar), karnıyarık, ankara tava, patates kızartmalı kuru köfte (2 kez tekrar), orman kebap, etli kuru fasulye, salçalı köfte, fırında patates oturtma, etli nohut, patlıcan musakka, tas kebap, şehriyeli güveç, biber dolma yemeklerinin bulunduğu görülmektedir.

İhale dokümanı içerinde bulunan “Personel Yemek Terkip ve Gramaj Tablosu” başlıklı gramaj tablosunda bahsi geçen yemeklerin tamamının içerisinde “Sığır eti kemikli” girdisinin yer aldığı görülmektedir.

Personel Yemek Terkip ve Gramaj Tablosuna göre sığır eti miktarlarının;

“Kıymalı Börek (14 Günlük Örnek Menüde 2 Kez Tekrar) 80 Gr Sığır Eti Kemikli

Düğün Çorbası (14 Günlük Örnek Menüde 2 Kez Tekrar) 20 Gr Sığır Eti Kemikli

Püreli Rosto(14 Günlük Örnek Menüde 2 Kez Tekrar) 400 Gr Sığır Eti Kemikli

İzmir Köfte 150 Gr Sığır Eti Kemikli

Kıymalı Ispanak 40 Gr Sığır Eti Kemikli

Patates Kızartmalı Kadınbudu Köfte(14 Günlük Örnek Menüde 2 Kez Tekrar) 300 Gr Sığır Eti Kemikli

Patlıcan Kebap 150 Gr Sığır Eti Kemikli

Püreli Dalyan Köfte(14 Günlük Örnek Menüde 2 Kez Tekrar) 300 Gr Sığır Eti Kemikli

Karnıyarık, 60 Gr Sığır Eti Kemikli

Ankara Tava, 200 Gr Sığır Eti Kemikli

Patates Kızartmalı Kuru Köfte(14 Günlük Örnek Menüde 2 Kez Tekrar) 300 Gr Sığır Eti Kemikli

Orman Kebap 150 Gr Sığır Eti Kemikli

Etli Kuru Fasulye 60 Gr Sığır Eti Kemikli

Salçalı Köfte 150 Gr Sığır Eti Kemikli

Fırında Patates Oturtma 60 Gr Sığır Eti Kemikli

Etli Nohut 60 Gr Sığır Eti Kemikli

Patlıcan Musakka 60 Gr Sığır Eti Kemikli

Tas Kebap 200 Gr Sığır Eti Kemikli

Şehriyeli Güveç 150 Gr Sığır Eti Kemikli

Biber Dolma 60 Gr Sığır Eti Kemikli” şeklinde olması gerektiği düzenlenmiştir. Terkip ve gramaj tablosu düzenlemesine göre bahsi geçen her yemek için sığır eti kemikli girdisinin kullanılması gerektiği, toplam 14 günlük örnek yemek menüsünde kullanılması gereken toplam sığır eti kemikli girdisi miktarının 2.950 gram olması gerektiği tespit edilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sığır eti kemikli miktarı 2.950 gram olacak şekilde Ek-H.4 cetveline aktarılmış olduğu görüldüğünden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

h) Salam, sosis, sucuk gruplarının gramaj tablosuna göre hesaplanması gerekirken bu şekilde hesaplama yapılmadığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede;

14 günlük örnek yemek menüsü incelendiğinde sucuklu yumurta, sosisli yumurta yemekleri ve salam girdisinin yer aldığı, sucuklu yumurtanın ve salam girdisinin 2 kez tekrar ettiği görülmektedir.

İhale dokümanı içerinde bulunan “Personel Yemek Terkip ve Gramaj Tablosu” başlıklı gramaj tablosuna göre “sucuklu yumurta” yemeği içeriğindeki sucuk miktarının 50 gr, 2 kez tekrarından dolayı toplam 100 gr olması gerektiği, “sosisli yumurta” yemeği içeriğindeki sosis miktarının 50 gr, salam girdisinin miktarının ise 60 gr olması gerektiği, 2 kez tekrar etmesinden dolayı toplam 120 gr olması gerektiği anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sucuk girdisi için 100 gr, sosis girdisi için 50 gr ve salam girdisi için 120 gr olacak şekilde Ek-H.4 cetveline aktarıldığı görüldüğünden başvuru sahibinin bu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

j) Ekmek gramajının Şartname’de günlük 450 gr olarak belirlendiği, verilen açıklamada bu hususun doğru olarak açıklanmadığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede;

İhale dokümanı kapsamında düzenlenen “Birlik ve Kurumların 2017-2018 Dönemi Erzak Dâhil (Malzemeli) Bir Yıllık Hazır Yemek Hizmeti İhtiyaç Çizelgesi” başlıklı tabloda Üçüncü Kısım (2'nci Or.K.Lığı / Malatya) için “ekmek dahil” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “Teslim Alma, Teslim Etme, Kabul Şekil ve Şartları” başlıklı 36.4’üncü maddesinde “ 36.4.1.26. Günlük ekmek gramajı 3 (üç) öğün (sabah-öğle-akşam) için 450 (dörtyüzelli) gr.dır. Ekmekler kg. üzerinden alınacaktır. Ekmekler sabah 150 gr., öğle 150 gr., akşam 150 gr. üzerinden dağıtılacaktır.” düzenlemesinin yer aldığı görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında yukarıda yer alan düzenleme gereğince bir günde 9 adet 50 gramlık (9 x 50 gr = 450 gr) 14 günde toplam (14 x 9) 126 adet 50 gramlık rol ekmeğinin Ek-H.4 cetveline aktardığı görüldüğünden başvuru sahibinin bu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

k) Şekerin Şartname’de beyaz şeker sınıfında kristal şeker tipinde kullanılacağının belirtildiği, açıklamada bu özellikteki şekerin birim fiyat açıklamasının yapılmadığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede;

İdare tarafından düzenlenen ihale dokümanı incelendiğinde, “Yemek Hizmetlerinde Alınacak Mallara Ait Teknik Şartname Çizelgesi” içerisinde şeker girdisine ilişkin olarak “Şartname no: TEK.H.: 06-118 E tarih: ekim 2016 açıklamalar: Teknik Şartnamede belirtilen sınıflardan Sınıf-2 Beyaz Şeker olacaktır. Beyaz şeker tiplerinden ise Tip-1 Kristal şeker olacaktır.” düzenlemesinin yer aldığı görülmektedir.

Ancak, ihale dokümanı kapsamında yalnızca TEK.H.:06-72D numaralı ve Aralık 2016 tarihli Hazır Yemek Hizmetleri (Erzak Dahil) Teknik Şartnamesi’ne yer verildiği yukarıda bahsi geçen TEK.H.: 06-118 E numaralı ve Ekim 2016 tarihli Teknik Şartname’ye yer verilmediği görülmüştür.

Şikâyete konu ihaleye ait Teknik Şartname incelendiğinde ise şeker girdisine ilişkin herhangi bir açıklamanın yer almadığı, terkip ve gramaj tablosunda ise sadece beyaz şeker olarak yer aldığı görülmektedir.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından anılan girdiye ilişkin olarak ticaret borsa bülteninde bulunan “şeker” birim fiyatı ile açıklama yapıldığı görülmüş olup, ihale dokümanı kapsamında yer alan Teknik Şartname düzenlemelerinde anılan girdiye ilişkin olarak başkaca açıklamaya yer verilmediği, bu bağlamda sunulan borsa bültenlerinde kristal/kristal olmayan, beyaz şeker bilgisi yer almaksızın sadece “şeker” adı altında yer verilen girdiye dair yapılan açıklamanın uygun olduğu ve başvuru sahibinin bu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

l) Belirtilen gıdalarda ve gramaj tablosunda bulunan tüm gıda maddelerinin Ek-O.7 belgesine uygun olarak fiyatların ve gramajlarının verilmediği iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede;

Yapılan incelemede ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirtilen yöntemlerden ticaret borsası fiyatları, toptancı hal fiyatları ve fiyat tekliflerinin kullanıldığı görülmüş, açıklamalar kapsamında Ek-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunulmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin bu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

m) İş kapsamında çalıştırılacak personele verilecek kıyafetlere ilişkin olarak sunulan tabloda birim fiyatların yer almadığı ve bu şekilde yapılan açıklamanın hatalı ve eksik olduğu iddiasının incelenmesinde;

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “78.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı ve yaklaşık maliyetinin en az % 70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu hizmetlerdir.

…

78.3. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımına ilişkin ihale dokümanında haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi gerekmektedir.

…

78.19. İhale konusu işin yürütülmesi sırasında kullanılacak kıyafetlerin tür, miktar ve özelliklerine ilişkin bilgilere teknik şartnamede yer verilir.” açıklaması,

Anılan Tebliğ’in 79.2.6’ncı maddesinde “…İdarenin ihale dokümanında bu girdilerin dışında ana girdi niteliğinde malzeme içeren yemek öğünü düzenlemesi durumunda aşırı düşük teklif açıklama yazısında açıklama istenecek unsurlar arasında bu malzemelerin de belirtilmesi zorunludur. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez.” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Yürürlükteki mevzuat ve sözleşme hükümleri gereğince; ihaleye, sözleşmeye ve taahhüdün tamamının yapılmasına ait ödenecek bütün vergi (KDV hariç), resim, harçlarla, sözleşmenin çoğaltılması da dahil sözleşme giderleri, ulaşım, ambalaj, muayeneye hazır hale getirme ve muayene (muayene komisyonlarının yol ve özlük giderleri ile numune nakil masrafları hariç), her türlü sigorta giderleri, tahmil, tahliye, istif, tartı, personel ücretleri ve bu sözleşme kapsamında alınacak mal bedelleri vb. teklif fiyata dahil edilecek masraflardır.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin 7.2’nci maddesinde yer alan “Yemek Hizmetlerinde Çalıştırılacak Personele Yüklenici Tarafından Verilecek Kıyafet Tür ve Miktarları” başlıklı 2 numaralı çizelgede İş kapsamında çalıştırılacak olan personele verilecek olan kıyafetlerin;

Sıra No

ÇALIŞTIRILACAK PERSONELİN BRANŞI

KIYAFETİN TÜRÜ

İşletme Müdürü

Takım Elbise

Diyetisyen veya Veteriner Hekim veya Gıda Mühendisi

Önlük (1)

Servis Müdürü

Önlük (2)

Depo Sorumlusu

Önlük (3)

Aşçı

Aşçı Takımı

Garson (Servis Elemanı)

Garson Takımı

Bulaşıkçı

Bulaşıkçı Takımı

Kasap

Kasap Takımı

Şoför

Şoför Takımı

Tatlıcı

Aşçı Takımı

Temizlikçi

Temizlikçi Takımı

Aşçı Yardımcısı

Aşçı Takımı

şeklinde düzenlendiği görülmüştür.

Sözleşme Tasarısı’nın “Tesis, Ekipman ve Çalıştırılacak Personele Ait Hususlar” başlıklı 36.5’inci maddesinde “ …36.5.3.10. Çalıştırılan personelin birlik içi ve dışı ulaşım hizmeti ile günlük yemek gereksinimi yüklenici tarafından karşılanacaktır. Yüklenicinin isteği ve sözleşme yönetim kısmının uygun görmesi durumunda, günün yemek çizelgesindeki yemeklerden, çalıştırdığı personel miktarına göre yiyecek maddelerini mutfağa teslim ederek yararlanacaktır. Bu durumda karışıklığın önlenmesi için gerekli önlemler sözleşme yönetim kısmı tarafından alınacak ve kontrol teşkilatı tarafından da yürütülecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yapılan inceleme neticesinde ihale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet işi olmadığı, ancak yukarıda aktarılan ihale dokümanı düzenlemeleri çerçevesinde aylık iş süresi boyunca toplam 166 personelin tam zamanlı olarak idare için çalışacağı, öngörülen personel için herhangi bir ücret belirlemesinin yapılmadığı, bu nedenle asgari işçilik maliyeti üzerinden veya asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden teklif verilebileceği, yine iş kapsamında personele verilmesi gereken kıyafet giderinin ise yemeğin pişirilmesi için esaslı gider olarak değil de yardımcı giderler niteliğinde olduğu, bu nedenle söz konusu giderin açıklanmasına gerek bulunmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler. …” hükmü,

Anılan Kanun’un “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar. …” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler;

a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini,

b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın satın alındığı tarihi, belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde ihale dokümanının teslim alındığı tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi,

…

izleyen günden itibaren başlar.” hükmü yer almaktadır.

Yapılan incelemede, başvuru sahibinin ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalıştırılacak personel sayısının belirtilmediği yönündeki iddiasının ihale dokümanı düzenlemelerine yönelik olduğu, 4734 sayılı Kanun ile İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in yukarıda belirtilen hükümleri gereğince şikâyete yol açan durumun farkına varılması gereken tarihin ihale dokümanının satın alındığı 13.03.2017 tarihi olduğu, idareye şikâyet başvurusunun bu tarihi izleyen günden itibaren on gün içinde ve her halükarda ihale tarihinden 3 gün öncesine kadar idareye şikâyet başvurusunda bulunması gerekirken, bu süre geçtikten sonra 26.04.2017 tarihinde şikâyet başvurusunda bulunduğu tespit edilmiştir.

Bu itibarla, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince anılan iddianın süre yönünden reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan açıklamalar kapsamında ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalıştırılacak personel için 15,5 gün üzerinden hesaplamaların yapıldığı ve bu giderlerin işçilik hesaplamasına dahil edildiği görülmüş olduğundan başvuru sahibinin iddiasının bu yönden de uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 3'üncü iddiasına ilişkin olarak:

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler;

a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini,

…

izleyen günden itibaren başlar.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “Fiyat farkı” başlıklı 46’ncı maddesinde “46.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıdaki esaslara göre fiyat farkı hesaplanacaktır.

46.1.1.

İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıdaki esaslara göre fiyat farkı hesaplanacaktır. 31.08.2013 gün ve 28751 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa göre ihale edilen hizmet alımlarında uygulanacak fiyat farkına ilişkin esaslarına göre, yükleniciye fiyat farkı aylık olarak ödenecektir. İhale konusu hazır yemek hizmeti işi için fiyat farkı hesabında kullanılacak sabit katsayılar, ihale konusu hizmetteki oranı dikkate alınmak suretiyle ve toplamı bire (1.00) eşit olacak şekilde idare tarafından belirlenerek EK'te sunulan tabloda gösterilmiştir. Bu sabit katsayılar, sözleşmenin uygulanması sırasında hiçbir gerekçeyle değiştirilemez” düzenlemesine yer verilmiştir.

Yapılan incelemede, başvuru sahibinin iddiasının ihale dokümanı düzenlemelerine yönelik olduğu, 4734 sayılı Kanun ile İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in yukarıda belirtilen hükümleri gereğince şikâyete yol açan durumun farkına varılması gereken tarihin ihale dokümanının satın alındığı 13.03.2017 tarihi olduğu, idareye şikâyet başvurusunun bu tarihi izleyen günden itibaren on gün içinde ve her halükarda ihale tarihinden 3 iş günü öncesine kadar yapılması gerekirken, bu süre geçtikten sonra 26.04.2017 tarihinde şikâyet başvurusunda bulunulduğu tespit edilmiştir.

Bu itibarla, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince anılan iddianın süre yönünden reddi gerektiği sonucuna varılmıştır

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi

KİK Kararı: 2017/UH.III-1687

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin