KİK Kararı: 2017/UH.III-1462

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/025
Gündem No : 53
Karar Tarihi : 24.05.2017
Karar No : 2017/UH.III-1462

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan V.: II. Başkan Şinasi CANDAN

Üyeler: Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER

BAŞVURU SAHİBİ:

Yıldızlar Eğitim Organizasyon Kağıtçılık Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi

VEKİLİ:

Av. Mustafa Necati DEMİRTAŞ

Bereketzade Mah. Okçumusa Cd. Bank Han No: 11/3 Şişhane-Beyoğlu/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Bayrampaşa Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Müdürlüğü,

Yenidoğan Mah. Abdi İpekçi Cad. No: 2 34030 Bayrampaşa/İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/71686 İhale Kayıt Numaralı “Bayrampaşa Gençlik Merkezi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Bayrampaşa Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Müdürlüğü tarafından 11.04.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Bayrampaşa Gençlik Merkezi” ihalesine ilişkin olarak Yıldızlar Eğitim Organizasyon Kağıtçılık Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin 25.04.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 27.04.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 05.05.2016 tarih ve 27530 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 04.05.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. 26.04.2017 tarih ve 2017/MK-155 sayılı Kurul kararı üzerine yapılan incelemeye aşağıda yer verilmiştir.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/1101-01 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Teknik Şartname’nin 17’nci maddesinin “Spor Etkinlikleri ve Turnuvalar” başlığı altında futbol, futsal, masa tenisi, langırt ve badminton branşlarında her yıl iki dönem olmak üzere toplam 30 adet turnuva düzenleneceğinin belirtildiği, bu maddede, turnuvalar esnasında kullanılacak standart ilk yardım setleri, kartlar vb. masraflar, sarf malzemeler, ekipmanlar ve başarılı katılımcılara ve gruplara verilecek ödüller ve reklam materyallerinin tüm masrafları ile bu branşlardan sadece futbol için halı saha kiralama bedelinin yüklenici tarafından karşılanacağı ve diğer turnuvalar için idareye ait salonlar kullanılacağının belirtildiği, ancak her turnuvanın farklı bir maliyet unsuru içerdiği, yukarıda yazılı tüm branşların maliyetlerinin eşit olmasının içerikleri açısından mümkün olmadığı, her branş için kullanılacak materyal ve sarf malzemesinin farklı olduğu, yine yukarıda belirtildiği üzere futbol turnuvası için halı saha kiralama bedelinin yüklenici tarafından karşılanacağı belirtilmiş olup en büyük maliyet kaleminin bu kalem olmasına rağmen teklif cetvelinde branşların ayrı ayrı belirtilmeyip tek bir kalemde toplandığı, dolayısıyla maliyetleri farklı olan bu turnuvalar için tek bir fiyat verilmesinin sorun teşkil ettiği, zaman veya mekan problemleri sebebiyle bazı turnuvaların gerçekleşmeme ihtimalinin olduğu, daha pahalı bir maliyeti olan turnuvanın gerçekleşmeyip, düşük maliyetli bir turnuvanın gerçekleşmesinin yüklenici açısından avantaj olacağı, idare açısından ise bir kamu zararı oluşacağı ve bu durumun sağlıklı bir teklif vermeye engel teşkil ettiği,

2. Teknik Şartname’nin 18’inci maddesinin “Gençlik Kampları ve Organizasyonları” başlığı altında yer alan düzenlemede gençlik merkezi işletmeciliği kapsamında; gençlerin paylaşma ve yardımlaşma temeline dayanan öz değerlerini öğrenip benimseyebilecekleri, kişisel yeteneklerini keşfedebilecekleri zihinsel ve bedensel gelişimlerine katkıda bulunacak, yaz ve kış aylarında 40 (Kırk) erkek kursiyer ve 40 (Kırk) bayan kursiyer olmak üzere 2 adet gençlik kampları gerçekleştirileceği belirtildiği, organizasyonla ilgili olarak, tüm kamp genel ihtiyaçlarının cetvelinin teknik şartnamede yazıldığı ve bu ihtiyaç listesinin teklif cetvelinde aynen bulunduğu, fakat şartnamedeki tanımda bu kamplarda, her kamp organizasyonunda 5’er gün olmak üzere üç öğün yemek verileceği ve katılımcıların tüm ulaşım giderlerinin yüklenici tarafından karşılanacağı belirtilmesine rağmen, teklif cetvelinde yemek bedeli ve ulaşım giderlerinin yazılmadığı, ayrıca bu giderlerin sözleşmeye dahil masraflar dahilinde yüklenici tarafından karşılanacağı da yazılmadığından bu durumun net bir hata olduğu ve yaklaşık maliyet unsurunu doğrudan etkilediği,

3. Teknik Şartname’nin 18’inci maddesinin “Gençlik Kampları ve Organizasyonları” başlığı altında yer alan düzenlemede, gençlik merkezi işletmeciliği kapsamında; yukarıdaki maddede tarifi yapılan iş dahilinde kullanılacak kamp genel ihtiyaçlar tablosunda ihtiyaç kalem adı altında belirlenen malzemelerin teknik, estetik tanımının yapılmadığı, buna göre her malzemenin piyasada çok ucuzunun bulunabileceği gibi bir hayli pahalı olan örneklerinin de mevcut olduğu, söz konusu malzemelerin teknik özelliklerinin tanımının yapılmamasının istekliler arasındaki rekabet ortamını bozduğu, Kamu İhale Kanunu’nun 12’nci maddesindeki “İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanması esastır. Ancak, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartnameler bu Kanun hükümlerine göre hazırlattırılabilir. İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.” hükmüne göre kullanılacak malzeme ve ekipmanların teknik kriterlerinin belirtilmemesinin rekabeti engelleyici unsurlar içerdiği,

4. Teknik Şartname’nin 20’nci maddesinin “Seminer Konu ve Saatleri” başlığı altında konu adları belirtilen seminerler için idarenin onayı, alındıktan sonra akademisyenler ve uzmanlar tarafından gerçekleştirileceğinin bildirildiği, ancak bu seminerleri gerçekleştirecek akademisyenler ve uzmanlar için bir kariyer tanımının yapılmadığı veya kamu tarafından tanınmışlık ölçüsünün bildirilmediği, doğal olarak ilgili konularda kariyer yapmış bir akademisyen ile henüz kendisine hiçbir kariyer edinmemiş veya kamuoyu tarafından henüz tanınmayan bir akademisyenin yapacağı seminer ve ödenecek ücretin farklı olacağı, istekli firmaların bu madde ile ilgili farklı yorumlarda bulunup birbirinden oldukça farklı tekliflerde bulunmasının olası olduğu, bu durumun ise rekabeti engelleyici unsurlar içerdiği,

5. Teknik Şartname’nin 22’nci maddesinin “Gençlik Şöleni” başlığı altında yer alan düzenlemede, açılış ve kapanış programları için idarenin gösterdiği bir alanda 6 adet gençlik şöleninin yüklenici firma tarafından yapılacağı, bu organizasyon için ses-ışık-sahne-truus başlığı altında kullanılacak ses mikseri için marka belirtildiği, 40000 watt ses gücü, dijital M7CL ses mikseri ile tarif edilen ürünün Yamaha marka ürün olduğu, Kamu İhale Kanunu’nun 12’nci maddesinde yer alan “Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir. Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde “veya dengi” ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.” hükmüne göre yapılan düzenlemenin Kanuna aykırı olduğu,

6. Teknik Şartname’nin 22’nci maddesinin “Gençlik Şöleni” başlığı altında, açılış ve kapanış programları için idarenin gösterdiği bir alanda 6 adet gençlik şöleninin yüklenici tarafından yapılacağının düzenlendiği, yine bu organizasyon için sunucu ve sanatçı bölümlerinde belirlenen sunucu ve sanatçı için ulusal olarak tanınmış olma özelliği yazılmakla beraber isim veya dengi ifadesi kullanılmayarak bir belirsizlik oluşturulduğu, ulusal anlamda tanınmışlığın bölgelere göre farklı yorumlanabileceği, Karadeniz bölgesinde meşhur olan bir sanatçının bu bölge dışında bir konser vermesinin yurt genelinde tanınması için yeterli olmayabileceği, günümüz sanatçı ve sunucuları arasında kariyer ve kalite farkı dolayısıyla yüksek derecede ücret farklı olabileceği, bu farklılığın bu kalemin maliyet unsurlarını doğrudan etkilediği, bu maddede emsal isimlerin belirlenmemesi veya dengi ifadesinin kullanılmamasının haksız rekabet oluşturduğu,

7. Firmaları tarafından hesaplanan yaklaşık maliyetin, açıklanan yaklaşık maliyetten çok daha fazla olduğu, bu nedenle ihale komisyonu kararında açıklanan en avantajlı birinci ve ikinci teklife sahip olan firmalar için aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması gerektiği,

Yaptıkları itirazların ihalenin esası ile ilgili olduğu, ihaleye en uygun teklifi sunmalarına karşın kamu yararı dikkate alınmadan verilen ihale kararının haksız ve mesnetsiz olduğu, Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde yer alan “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmüne aykırı olduğu, müvekkil firmanın uzmanlığı ve tecrübesinin değerlendirilmesinin gerektiği, bu ihale kararının haksız rekabetin önlenmesi, kamu yararı ve hizmet kalitesinin artırılması ilkelerine ve yasanın amir hükümlerine aykırı olduğu, ihale kararının iptaline karar verilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuru sahibi tarafından 05.05.2016 tarih ve 27530 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile yapılan başvuru üzerine, Kamu İhale Kurulu’nun 02.06.2016 tarihli ve 2016/UH.III-1458 sayılı kararı ile; “4734 sayılı Kanun’un 55’inci maddesini gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Davacı Yıldızlar Eğitim Organizasyon Kağıtçılık Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada, Ankara 5. İdare Mahkemesinin 06.09.2016 tarihli ve E:2016/2732 sayılı kararı ile “davanın reddine” karar verilmesi üzerine yapılan temyiz incelemesi sonucunda Danıştay 13’üncü Dairesinin 18.01.207 tarihli ve E:2016/4887, K:2017/222 sayılı kararıyla başvuru sahibinin yedinci iddiası yönünden iptaline karar verilmiştir.

Kamu İhale Kurulu’nun 26.04.2017 tarih ve 2017/M.K-155 sayılı kararı ile başvuru sahibinin yedinci iddiasının esasının incelenmesine geçilmesine karar verilmiş olup işbu inceleme söz konusu karar üzerine yapılmıştır.

Başvuru sahibi 7’nci iddiasında “Firmaları tarafından hesaplanan yaklaşık maliyetin, açıklanan yaklaşık maliyetten çok daha fazla olduğu, bu nedenle ihale komisyonu kararında açıklanan en avantajlı birinci ve ikinci teklife sahip olan firmalar için aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması gerektiğini” ileri sürmektedir.

İdari Şartnamenin 2.1’inci maddesinin (a) bendinde ihale konusu hizmetin adı “Madde 2 - İhale konusu işe ilişkin bilgiler

2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Bayrampaşa Gençlik Merkezi

b) Miktarı ve türü:

35 personelle (01/05/2016-31/12/2018) tarihleri arasında 32 aylık hizmet alımı

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: Bayrampaşa Gençlik Merkezi (Baygem)” şeklinde düzenlenmiştir.

İhale konusu işe ait birim fiyat teklif cetveli personel maliyeti ve malzeme maliyeti olmak üzere iki bölümden oluşmaktadır.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşme damga vergisi, ihale karar pulu, damga vergisi, kik payı teklif fiyata dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

1- Genel Yönetici Brüt asgari ücretin % 170 fazlası 1 kişi

2- Yönetici Yardımcısı Brüt asgari ücretin % 140 fazlası 1 kişi

3- Eğitim Koordinatörü Brüt asgari ücretin % 90 fazlası 1 kişi

4- Uzman Danışman-Psikolog Brüt asgari ücretin % 90 fazlası 1 kişi

5- Halkla İlişkiler, Tanıtım ve Sosyal Medya Sorumlusu Brüt asgari ücretin % 40 fazlası 1 kişi

6- Sportif Faaliyetler Sorumlusu Brüt asgari ücretin % 70 fazlası 2 kişi

7- Sosyal Kültürel Faaliyetler ve Kütüphane Sorumlusu Brüt asgari ücretin % 70 fazlası 1 kişi

8- Grafik-Tasarım ve Baygem Web Sitesi Sorumlusu Brüt asgari ücretin % 70 fazlası 1 kişi

9- Sanat ve Etkinlikler Sorumlusu Brüt asgari ücretin % 70 fazlası 1 kişi

10- Usta Öğretici Brüt asgari ücretin % 60 fazlası 12 kişi

11- Sekreter ve Data Toplama Arşiv Sorumlusu Brüt asgari ücretin % 15 fazlası 1 kişi

12- Öğrenci İşleri Sorumlusu Brüt asgari ücretin % 40 fazlası 1 kişi

13- Giriş Banko Sorumlusu Brüt asgari ücretin % 10 fazlası 2 kişi

14- Genel Hizmet Görevlisi Brüt asgari ücretin % 10 fazlası 5 kişi

15- Temizlik Görevlisi Brüt asgari ücretin % 10 fazlası 4 kişi

16- 1.Grup Part-Tıme Özel İhtisas Alanlı Usta Öğreticiler (Brüt asgari ücretin % 180 fazlasının 30 güne, ardından 7,5 saate bölünerek, bulunan saat ücretinden hesaplanacaktır)

17- 2.Grup Part Tıme Özel İhtisas Alanlı Usta Öğreticiler (Brüt asgari ücretin % 250 fazlasının 30 güne, ardından 7,5 saate bölünerek, bulunan saat ücretinden hesaplanacaktır)

18- 1.Grup Part Tıme Çalışan Usta Öğreticiler (Brüt asgari ücretin % 160 fazlasının 30 güne, ardından 7,5 saate bölünerek, bulunan saat ücretinden hesaplanacaktır)

19- 2.Grup Part Tıme Çalışan Usta Öğreticiler (Brüt asgari ücretin % 180 fazlasının 30 güne, ardından 7,5 saate bölünerek, bulunan saat ücretinden hesaplanacaktır)

25.3.2. Yemek ve yol giderleri:

Yemek bedeli aylık 26 gün üzerinden günlük brüt 9,00 (dokuz)TL üzerinden nakdi olarak hesaplanacak ve bordroda gösterilecektir. Personele yol gideri ödenmeyecektir. Ayrıcı Part time çalışan personele yemek ve yol gideri ödenmeyecektir.

25.3.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Kısa vadeli sigorta kolları prim oranı % 2 olarak belirlenmiştir.” şeklinde düzenleme yapılarak teklif fiyata dahil olacak giderler belirlenmiştir.

Kamu İhale Kanunu’nun “Yaklaşık maliyet” başlıklı 9’uncu maddesinde “Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir. Yaklaşık maliyete ihale ve ön yeterlik ilânlarında yer verilmez, isteklilere veya ihale süreci ile resmî ilişkisi olmayan diğer kişilere açıklanmaz.” hükmü yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyete ilişkin ilkeler” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) İdare tarafından, ihale onay belgesi düzenlenmeden önce, bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre ayrıntılı fiyat ve gerektiğinde miktar araştırması yapılmak suretiyle ihale konusu işin KDV hariç yaklaşık maliyeti hesaplanır ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir.

(2) Ön ilan yayımlanmadan önce tahmini alım miktarı esas alınarak hesaplanan yaklaşık maliyet, ihale veya ön yeterlik ilanı öncesi alım miktarı ve diğer hususlar göz önünde bulundurularak yeniden hesaplanabilir.

(3) İhale konusu işin bir kısmına teklif verilmesinin mümkün olduğu hallerde, yaklaşık maliyet her bir kısım için ayrı ayrı olmak üzere işin tamamı dikkate alınarak hesaplanır.

(4) İhale konusu işte kullanılacak malzeme, araç, teçhizat, makine ve ekipman gibi unsurların idare tarafından verilmesi durumunda; yaklaşık maliyet, bu unsurların bedeli hariç tutularak hesaplanır ve bu unsurların listesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinin ekine konulur.

(5) İhale komisyonu tarafından yaklaşık maliyet teklif fiyatları ile birlikte açıklanır. Pazarlık usulü ile yapılan ihalede ise yaklaşık maliyet, son yazılı fiyat teklifleri ile birlikte açıklanır. Bu aşamadan önce yaklaşık maliyet açıklanamaz ve ilan edilemez.

(6) Yaklaşık maliyetin idarelerce hesaplanması esastır. Ancak, işin özelliğinden dolayı, idarelerce hazırlanmasının mümkün olmaması sebebiyle teknik şartnamenin danışmanlık hizmeti alınarak hazırlatılması durumunda, bu kapsamda yaklaşık maliyet de aynı danışmanlık hizmet sunucusuna hesaplatılabilir.” şeklinde,

Anılan Yönetmelik’in “Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar ve fiyatların tespiti” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) İdareler, yaklaşık maliyetin hesaplanabilmesi için öncelikle ihale konusu hizmeti oluşturan iş kalemlerini veya gruplarını ve bunlara ilişkin miktarları tespit ederler. Bu amaçla, idare tarafından gerek duyulduğunda, aşağıda belirtilen esas ve usuller çerçevesinde miktar araştırması da yapılabilir.

(2) Yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde;

a) Kamu kurum ve kuruluşlarınca işin niteliğine göre belirlenmiş fiyatlar,

b) İhaleyi yapan idare veya diğer idarelerce gerçekleştirilmiş aynı veya benzer işlerdeki fiyatlar,

c) İlgili odalarca belirlenmiş fiyatlar,

ç) İhale konusu işi oluşturan iş kalemlerine veya gruplarına ilişkin olarak piyasadan yapılacak fiyat araştırması kapsamında elde edilecek fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması alınmak suretiyle ya da konusunda uzman bilirkişi ve ekspertizlerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar,

d) İhale konusu işe ilişkin olarak Bütçe Uygulama Talimatlarında ve/veya Sağlık Uygulama Tebliğinde yer alan fiyatlardan KDV veya farklı nitelikteki diğer giderler indirilmek suretiyle bulunan fiyatlar,

Esas alınır.

(3) İdareler yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde, (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen fiyatların birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler.

(4) Fiyat araştırması için yapılan çalışmalarda fiyat sorulacak kişi ve kuruluşlara yazılan yazıda fiyatı tespit edilecek iş grubu veya iş kaleminin ayrıntılı özelliklerine yer verilir. Fiyat istenecek kişi ve kuruluşlara aynı koşulları taşıyan yazılarla başvurulur ve fiyatlar KDV hariç istenir. İstenen özellikleri taşımayan veya gerçek piyasa rayiçlerini yansıtmadığı düşünülen fiyat bildirimleri ve proforma faturalar değerlendirmeye alınmaz ve buna ilişkin gerekçeler yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir.

(5) Özelliği bulunan hizmet alımlarında; önceki yıllarda bitirilmiş benzer nitelikteki işlerde oluşan fiyatların piyasa fiyatları ile karşılaştırılması suretiyle bulunan fiyatlar veya benzer nitelikteki hizmetlerde uzmanlık ve deneyimini kanıtlamış kamu ve özel sektör kuruluşları ile gerçek kişilerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar kullanılabilir. Yapılan her türlü araştırmaya rağmen fiyatın tespit edilemediği veya tespit edilen fiyatların rayiçleri yansıtmadığının anlaşıldığı durumlarda; idarece re’sen fiyat belirlenir ve gerekçesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir.” şeklinde,

Söz konusu Yönetmelik’in “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinde ise “(1) Birim fiyat üzerinden teklif alınan ihalelerde;

a) Her bir iş kaleminin miktarını ve gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde her bir iş kaleminin adı, birimi, birim fiyatı ve bu fiyata dahil olan maliyetler ile varsa diğer unsurlar gösterilir.

b) Birim fiyata dahil olan maliyetler, iş kalemi ile ilgili bütün unsurları içerecek şekilde düzenlenir ve bu iş kalemine dahil olmayan başka giderler öngörülmez.

(2) Götürü bedel üzerinden teklif alınan ihalelerde, işin gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde işçilik ile varsa malzeme, ekipman ve diğer unsurlar için belirlenen fiyatlar ve bu fiyata dahil olan maliyetler gösterilir.

(3) Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur.” hükmü yer almaktadır.

Yukarıya aktarılan mevzuat hükümlerine göre; mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarelerce, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyetin belirleneceği ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterileceği, yukarıda (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen yöntemler çerçevesinde elde edilen fiyatların biri, birkaçı veya tamamının herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanmak suretiyle yaklaşık maliyetin hesaplanabileceği, ayrıca idarece hesaplanan yaklaşık maliyete işin niteliği dikkate alınarak %20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârının ekleneceği, fiyat araştırması için yapılan çalışmalarda fiyat sorulacak kişi ve kuruluşlara yazılan yazıda fiyatı tespit edilecek iş grubu veya iş kaleminin ayrıntılı özelliklerine yer verileceği, fiyat istenecek kişi ve kuruluşlara aynı koşulları taşıyan yazılarla başvurulacağı ve fiyatların KDV hariç isteneceği, ihale komisyonu tarafından yaklaşık maliyetin teklif fiyatları ile birlikte açıklanacağı anlaşılmaktadır.

İhale dokümanında yapılan düzenlemeler uyarınca ihale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı niteliğinde olduğu anlaşılmakta olup, yaklaşık maliyetin idarece personel maliyeti için 4.140.750,12 TL, malzeme maliyeti için 1.479.302,00 TL ve yüklenici karı olarak 843.007,18 TL olmak üzere toplam 6.463.059,94 TL olarak belirlendiği görülmektedir.

İdarenin yaklaşık maliyet tutarını hesaplarken, ihale konusu işte çalışacak personel maliyeti için İdari Şartname’nin 25’inci maddesi esas alınmak suretiyle KİK İşçilik Hesaplama Modülünü kullanarak hesaplama yaptığı, ihale konusu iş kapsamında yer alan ve birim fiyat teklif cetvelinde 163 kalem olarak belirtilen giderler için piyasada faaliyet gösteren firmalardan fiyat teklifi almak suretiyle hesaplama yaptığı, dolayısıyla idarece yaklaşık maliyetin bu haliyle mevzuata uygun olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Diğer taraftan başvuruya konu ihaleye 3 isteklinin teklif verdiği, bunlardan Yörünge Eğ. Org. Turizm ve Tic. Ltd. Şti.nin 5.894.743,00 TL, Gözde Eğ. Tem. İnş. Gıda Turizm ve Sos. Hizm. A.Ş.nin 5.896.566,11 TL, Yıldızlar Eğ. Org. Kağ. San. ve Tic. A.Ş.nin (Başvuru Sahibi) 6.798.885,00 TL fiyat teklifi verdiği, ihale komisyonunun 11.04.2016 tarihli kararı ile aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan ihalenin Yörünge Eğ. Org. Turizm ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakılmasına Gözde Eğ. Tem. İnş. Gıda Turizm ve Sos. Hizm. A.Ş.nin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenmesine karar verdiği, ihale komisyonu kararının ihale yetkilisince de onaylandığı görülmektedir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79'uncu maddesinde ise “79.1.Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.” açıklaması yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıya aktarılan açıklaması gereğince ihale konusu işin de personel çalıştırılmasına dayalı iş olması sebebiyle sınır değerin kar hariç yaklaşık maliyet tutarı olarak belirlenmesi gerekir.

İdari Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” şeklinde düzenleme yapılmıştır.

İdari Şartname'nin 33’üncü maddesinde yapılan düzenlemeye göre teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanun’un 38’inci maddesine göre açıklama isteneceğinden idarece öncelikle sınır değerin tespit edilmesi ve sınır değerin altında kalan tüm isteklilerden aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması gerekmektedir.

İdarece yaklaşık maliyetin toplam 6.463.059,94 TL olarak belirlendiği, %15 kar tutarı olan 843.007,18 TL çıkarıldığında (sınır değer olan) karsız yaklaşık maliyet tutarının 5.620.052,12 TL olarak hesaplandığı, hesaplanan bu tutara göre sınır değerin altında teklif olmadığı, dolayısıyla aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmasına mahal bulunmadığı, iddianın reddi gerektiği sonucuna ulaşılmaktadır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Şinasi CANDAN

Başkan V.

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi