KİK Kararı: 2017/UH.II-646

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/010
Gündem No : 52
Karar Tarihi : 22.02.2017
Karar No : 2017/UH.II-646

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Abdülkadir Özger/Özger Ticaret

Balıklı Mahallesi, Balıklı Cad. No: 8 KÜTAHYA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Türkiye Kömür İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğü Garp Linyitleri İşletme Müessesesi

Durak Mah. Etiler Cad. No: 22 43300 Tavşanlı/KÜTAHYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/425472 İhale Kayıt Numaralı “Makine Parkında Bulunan Ağır Kamyon, İş Makineleri ve Hafif Vasıta Araçlarına İlişkin Koruyucu Periyodik Bakim ve Onarım Hizmetleri” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Türkiye Kömür İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğü Garp Linyitleri İşletme Müessesesi tarafından 27.12.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Makine Parkında Bulunan Ağır Kamyon, İş Makineleri ve Hafif Vasıta Araçlarına İlişkin Koruyucu Periyodik Bakim ve Onarım Hizmetleri” ihalesine ilişkin olarak Abdülkadir Özger/Özger Ticaret’in 19.01.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 24.01.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 01.02.2017 tarih ve 6436 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 01.02.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/342 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İdareye yaptıkları şikayet başvurusunun, ihale üzerine kalan firmanın teklifinin aşırı düşük teklif olmadığı ve teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşıladığı ve aşırı düşük teklif sınır değerinin üzerinde olduğu gerekçe gösterilerek reddedildiği, bu gerekçeden hareketle yola çıkılırsa, yaklaşık maliyetin yanlış olduğu, idarece araçların teklif edilmesi gereken zorunlu maliyetlerinin altında yaklaşık maliyet hesaplaması yapıldığı, idarece hesaplanan yaklaşık maliyetin nasıl hesaplandığının bilinmediği, aşırı düşük sorgulamasının ve teklif değerlendirme işlemlerinin sağlıklı yapılabilmesi için yaklaşık maliyetin büyük önem arz ettiği, araçlar için yakıt hesaplamasında kilometre üzerinden hesaplama yapılması ile çalışma saatleri dikkate alınarak Bayındırlık formülü üzerinden hesaplama yapılması arasında büyük oranda farklılıklar bulunduğu, araçların yakıt ve diğer giderlerini hesaplarken neyin nasıl hesaplandığını anlamanın mümkün olmadığı, yukarıda açıklanan nedenlerle yaklaşık maliyetin hesaplamasının yanlış olduğu,

2. İhale üzerine bırakılan isteklinin ihale konusu işte kullanılacak araçların birim fiyat teklif cetvelindeki 10, 11, 12, 13, 14, 15 ve 16’ncı satırındaki her bir iş kalemine teklif edilmesi gereken zorunlu maliyetlerin altında fiyat teklifi verdiği, her bir iş kaleminin kendi içerisindeki zorunlu maliyetleri karşılaması yasal zorunluluk olduğundan, toplam bedel üzerinden değerlendirme yapılmasının mevzuat hükümlerine aykırılık içerdiği, teklif edilen birim fiyatın teklif edilmesi gereken zorunlu maliyetleri karşılamadığından, işin, piyasa rayiç bedellerini yansıtmayan birim fiyatı teklif edene verilmesinin hayatın olağan akışına aykırılık oluşturacağı, bu durumun kendilerini hak kaybına uğratacağı, oluşmuş ve oluşabilecek telafisi güç zararların önlenebilmesi için Dervişoğlu Sey. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve ihalenin kendileri üzerinde bırakılması gerektiği, Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine İlişkin Esas ve Usullerde Değişiklik Yapılması Hakkındaki Karara göre kamyon, pick-up cinsi araçların Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine İlişkin Esas ve Usuller Hakkında Karar’ın kapsamından çıkarıldığı, ihale konusu işte çalıştırılacak tüm araçların şoförlü ve arazi üzerinde çalıştırılacağı İdari ve Teknik Şartname’de hükme bağlandığından araçlara ilişkin teklifin önemli bileşenlerine teklif edilmesi gereken zorunlu maliyet giderlerinin altında teklif verilmesinin mevzuata aykırılık oluşturacağı,

3. İhale konusu işte K1 yetki belgesi istenildiğinden araçların kendi malı olmasının gerektiği, kiralık araçla hizmetin yapılmasının yasaya aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55 inci maddesinde “Şikâyet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar…” hükmü,

Anılan Kanun’un “Kuruma itirazen şikâyet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinin 2’nci fıkrasında “Kurum itirazen şikâyet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler.” hükmü,

İhalelere Yönelik Yapılacak Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikâyet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.

(3) Kuruma itirâzen şikâyet süresi; şikâyet veya itirâzen şikâyet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde“(1)Süreler;
a)ilana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini,

b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın satın alındığı tarihi, belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde ihale dokümanının teslim alındığı tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi,

c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

ç) Şikâyet üzerine idare tarafından verilen kararın bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, on gün içerisinde karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini,

… izleyen günden itibaren başlar.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin 10’uncu fıkrasında; “İdarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemez.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğin “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin 2’nci fıkrasında; “… İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikâyet başvurusunun incelenmesinde idareye başvuru konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz.” açıklaması yer almaktadır.

İhale işlem dosyasında yer alan 19.01.2017 tarihli idareye şikâyet dilekçesi incelendiğinde, idarece hesaplanan yaklaşık maliyetin yanlış olduğu, idarece araçlar için teklif edilmesi gereken zorunlu maliyetlerin altında yaklaşık maliyet hesaplaması yapıldığı, yaklaşık maliyetin nasıl hesaplandığının bilinmediği iddialarına yönelik Kuruma yapılan itirazen şikâyet başvurusunda belirtilen iddialardan hiçbirisinin, anılan şikayet dilekçesinde yer almadığı, idarenin şikâyet başvurusuna cevap yazısında da söz konusu iddialara ilişkin bir değerlendirmenin yapılmadığı tespit edilmiştir.

Başvuru dilekçesinin İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 8’inci maddesinde yer alan ve Kuruma yapılan başvurularda aranan şekil unsurlarına uygun olmadığı, zira itirazen şikâyet dilekçesinde yer alan iddiaların idareye şikâyet dilekçesinde bulunmadığı, bu hususun İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında yer alan “İdarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemez.” düzenlemesine aykırılık teşkil ettiği anlaşılmıştır. Anılan iddiaya yönelik olarak başvurunun şekil yönünden reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Ayrıca İdareye şikâyet ve Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmesi için, aday, istekli veya istekli olabileceklerin hukuken korunması gerekli bir hakkının veya menfaatinin olması ve başvuru sürelerine riayet edilerek süresinde bir başvuru yapılmış olması gerekmektedir. İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren başlayacağı dikkate alındığında,

Yaklaşık maliyetin ihale tarihinde tüm isteklilere açıklandığı, başvuru sahibinin yaklaşık maliyeti bu tarihte öğrendiği, ihale tarihinin 27.12.2016 olduğu, dolayısıyla başvuru sahibinin idarece hesaplanan yaklaşık maliyetin yanlış olduğu, idarece araçlar için teklif edilmesi gereken zorunlu maliyetlerin altında yaklaşık maliyet hesaplaması yapıldığı, yaklaşık maliyetin nasıl hesaplandığının bilinmediği iddialarına yönelik şikayetinin 27.12.2016 tarihinden itibaren 10 gün içinde ilgili idareye yapması gerekirken, işlem dosyası incelendiğinde 19.01.2017 tarihli bir şikayet dilekçesinin bulunduğu fakat anılan dilekçesinde söz konusu iddialara yer verilmediği ve başvuru sahibinin 01.02.2017 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan itirazen şikayet dilekçesi ile anılan iddialara yönelik başvuruda bulunduğu görülmektedir. Bu itibarla başvuru sahibinin anılan iddiasının süre yönünden de reddi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin; a) Adı: Makine Parkında Bulunan Ağır Kamyon, İş Makineleri ve Hafif Vasıta Araçlarına İlişkin Koruyucu Periyodik Bakim ve Onarım Hizmetleri

b) Miktarı ve türü: Ağır kamyon, iş mak ve hafif vasıta araçları teknik şartnamede belirtilen tamir-bakım işlerinin 24ay süreyle toplam 99personelle yaptırılması ve şoförüyle birlikte 2adet yağlama kamyonu, 2adet 4x4 pikap, 1adet kamyonet ve 2adet 4x2 pikap kiralanması, GLİ Müessesesi Müdürlüğü açık ocaklarında çalıştırılmakta olan Komatsu 630ES , 85/D Wabco, R 85 Euclıd , 75/B Wabco ( Treyler ) kamyonlar, çeşitli marka ve kapasitedeki hidrolik ekskavatörler, yükleyiciler, grayderler, delik makineleri, buldozerler , sondaj makineleri, vinçler , yol silindirleri, traktörler, kaynak makineleri, seyyar aydınlatma jeneratörleri ile anfo kamyonları, hafif vasıta araçları ve kamyonların; 24 ay süreyle çeşitli ünvanlardaki toplam 99 personel ile teknik şartnamede belirtilen tamir-bakım işlerinin yaptırılması ve şoförüyle birlikte 2 adet yağlama kamyonu (5 şoför), 2 adet 4x4 pikap (6 şoför), 1 adet kamyonet (2 şoför) ve 2 adet 4x2 pikap (4 şoför) (toplam 17 şoför) kiralanması

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: GLİ Müessesesi Makine İşletme Şube Müdürlüğü Atölyeleri-Açıkocak Panoları” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim, harç v.b. giderler yükleniciye ait olacaktır .

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

İhale tarihindeki asgari ücrete göre teklifler verilecek olup;

Mühendisler için asgari ücretin %150 fazlası,

Teknikerler için asgari ücretin %80 Fazlası,

Tamir- Bakım Ustalar için asgari ücretin % 55 fazlası,

Kaynakçılar için asgari ücretin % 55 fazlası,

Kaportacılar için asgari ücretin % 55 fazlası,

Oto-Elektrik Ustalar için asgari ücretin %50 fazlası,

Lastik Tamir Ustalar için asgari ücretin %25 fazlası,

Yağcılar için asgari ücretin % 25 fazlası,

Şoförler için asgari ücretin %30 fazlası

Düz İşçi (engelli) için asgari ücretin %15 fazlası ücret ödenecek ve teklif fiyata dahil olacaktır.

Bayram çalışması toplam 24,5 gün üzerinden teknik şartnamedeki tabloya göre yapılacaktır.

25.3.2. Yemek ve yol giderleri: İhale konusu işte çalıştırılacak personelin(99 adet çalışan ve 17 adet şoför) iş yerine(Beke Pano ve Atölye sahasına) geliş-gidişleri için ulaşım giderleri aylık 26 gün üzerinden hesaplanacak ve ayni olarak personel taşımaya uygun araçlarla Yüklenici tarafından karşılanacak olup teklif fiyata dahildir. Tavşanlı(Çukurköy)-Beke arası mesafe yaklaşık olarak 25km?dir. Personel taşıma için kullanılacak araçlar en az 2006 model olacaktır.

Yüklenici personeli; çalışılan vardiyada olmak kaydı ile idarenin göstereceği yerde, günde bir öğün idare tabldotundan bedelsiz olarak yararlanabilir. Yüklenici bu imkandan yararlanmaz ya da o vardiyada yemek çıkmaz ise karşılığında bir ücret talep edemez. Yüklenici personelinin idarece gösterilen yemek yeme yerine ulaşımı Yüklenici tarafından sağlanacaktır.

25.3.3. Malzeme giderleri:

Teknik Şartnamenin 19.12. maddesinde belirtilen Giyim ve Koruyucu Malzemeler yüklenici tarafından karşılanacaktır. Bedeli % 4 sözleşme giderleri içinde olup, teklif fiyata dahildir.

İstekliler, Teknik Şartnamenin 18. maddesinde belirtilen özelliklerdeki araçları temin edeceklerdir ve bu araçlar için gerekli şoför, bakım, onarım, yakıt, yağ, lastik, her türlü sigorta ve vergi Yüklenici tarafından sağlanacak olup teklif fiyata dahil edilecektir.

25.3.4. Diğer giderler: Yüklenici firma tüm çalışanlarına 6331 sayılı iş sağlığı ve güvenliği yasası gereğince iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerini aldıracaktır. Eğitim giderleri % 4 sözleşme giderleri içinde olup teklif fiyata dahildir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir. İhale konusu işe ilişkin Sigorta Risk Prim Oranı %2 olarak teklif fiyata dahildir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Anılan Şartname’nin EK’inde yer alan tablo aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.

Sıra No

Açıklama

Birimi

İşçi Sayısı

Ay/gün/saat

1

Mühendis (Brüt asgari ücretin %150 fazlası)

Ay

2,00

24

2

Tekniker(Brüt asgari ücretin %80 fazlası)

Ay

5,00

24

3

Tamir- Bakım Usta(Brüt asgari ücretin %55 fazlası)

Ay

44,00

24

4

Kaportacı Usta(Brüt asgari ücretin %55 fazlası)

Ay

6,00

24

5

Kaynakçı Usta(Brüt asgari ücretin %55 fazlası)

Ay

6,00

24

6

Oto-Elektrik Usta(Brüt asgari ücretin %50 fazlası)

Ay

13,00

24

7

Lastik Tamir Usta(Brüt asgari ücretin %25 fazlası)

Ay

6,00

24

8

İş Makine Yağcısı(Brüt asgari ücretin %25 fazlası)

Ay

13,00

24

9

Düz İşçi (Engelli)(Brüt asgari ücretin %15 fazlası)

Ay

4,00

24

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

Mühendis Resmi Tatil Çalışması (Asgari ücretin %150 fazlası)

gün

49

2

Tekniker Resmi Tatil Çalışması (Asgari ücretin %80 fazlası)

gün

122,5

3

Tamir Bakım Usta Resmi Tatil Çalışması (Asgari ücretin %55 fazlası)

gün

1.078

4

Kaportacı Usta Resmi Tatil Çalışması (Asgari Ücretin %55 fazlası)

gün

147

5

Kaynakçı Usta Resmi Tatil Çalışması (Asgari ücretin %55 fazlası)

gün

147

6

Oto-Elektrik Usta Resmi Tatil Çalışması (Asgari ücretin %50 fazlası)

gün

318,5

7

Lastik Tamir Usta Resmi Tatil Çalışması (Asgari ücretin %25 fazlası)

gün

147

8

İş Makine Yağcısı Resmi Tatil Çalışması (Asgari ücretin %25 fazlası)

gün

318,5

9

Yol Bedeli (116 Personel İçin)

ay

24

10

Şoförü ile birlikte kamyon kiralama (1 adet kamyon- 2 Adet Şoför-2 Vardiya - Şoför İşçilik Ücreti Asgari Ücretin % 30 Fazlası)

saat

9.005

11

Şoförü ile birlikte kamyonet kiralama (1 adet kamyonet- 2 Adet Şoför-2 Vardiya - Şoför İşçilik Ücreti Asgari Ücretin % 30 Fazlası)

saat

9.025

12

Şoförü ile birlikte 44 pikap kiralama (1 adet 44 pikap- 3 Adet Şoför-3 Vardiya - Şoför İşçilik Ücreti Asgari Ücretin % 30 Fazlası)

saat

14.197,5

13

Şoförü ile birlikte 42 pikap kiralama (1 adet 42 pikap - 2 Adet Şoför-2 Vardiya - Şoför İşçilik Ücreti Asgari Ücretin % 30 Fazlası)

saat

9.025

14

Şoförü ile birlikte kamyon kiralama (1 adet kamyon- 3 Adet Şoför-3 Vardiya - Şoför İşçilik Ücreti Asgari Ücretin % 30 Fazlası)

saat

14.220

15

Şoförü ile birlikte 44 pikap kiralama (1 adet 44 pikap - 3 Adet Şoför-3 Vardiya - Şoför İşçilik Ücreti Asgari Ücretin % 30 Fazlası)

saat

14.220

16

Şoförü ile birlikte 42 pikap kiralama (1 adet 42 pikap- 2 Adet Şoför-2 Vardiya - Şoför İşçilik Ücreti Asgari Ücretin % 30 Fazlası)

saat

9.005

Başvuru sahibinin iddiası, ihale üzerine bırakılan istekli tarafından, ihale konusu işte kullanılacak araçların birim fiyat teklif cetvelindeki 10, 11, 12, 13, 14, 15 ve 16’ncı satırdaki her bir iş kalemine teklif edilmesi gereken zorunlu maliyetlerin altında fiyat teklifi verildiği, her bir iş kaleminin kendi içerisindeki zorunlu maliyetleri karşılaması gerekirken verilen teklifin iş kalemlerinin önemli teklif bileşenlerine ilişkin maliyetleri karşılamadığına yöneliktir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “78.1.Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı ve yaklaşık maliyetinin en az % 70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu hizmetlerdir.

….

78.29. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, sözleşme gideri ve genel giderler dahil toplam asgari işçilik maliyetinin altında işçilik bedeli sunan isteklilerin teklifleri, ihale dokümanına aykırı teklif sunulduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılır.

78.30. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde isteklilerin teklif bedelleri varsa yüklenici karı ile aşağıdaki bileşenlerden oluşur:

a) Asgari İşçilik Maliyeti: İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil), nakdi yemek ve yol bedeli gibi prime esas kazancın hesabında esas alınan işçiliğe bağlı diğer ödemeler ve işveren sigorta primlerinin toplam tutarı asgari işçilik maliyetini oluşturur.

b) İşçilikle Bağlantılı Ayni Giderler: İdari şartnamede işçi sayısıyla bağlantı olarak teklife dahil edilmesi öngörülen ayni giderler teklif bileşeni kabul edilir.

c) Hizmetin Yürütülmesine Yardımcı Unsurlar: İhale konusu hizmet işinin yürütülmesinde yardımcı nitelikte olan ve idari şartnamede belirtilen unsurlar teklif bileşeni kabul edilir.

ç) Sözleşme Giderleri ve Genel Giderler: İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, ihale konusu işte kullanılacak giyim gideri, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, 20/6/2012 tarihli ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu uyarınca işyeri hekimliği ve iş güvenliği uzmanı ücreti ile çalışanlara verilecek eğitim gideri, silahlı atış eğitim gideri, özel güvenlik mali sorumluluk sigortası gideri, yaka kartı, önemli bir bileşen olarak değerlendirilmeyen ilaçlama gideri, toplu ulaşım kartı bedeli ve bu nitelikteki genel giderleri karşılamak üzere, birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik birim fiyatı üzerinden; işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri için ise çalıştırılacak her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden, % 4 oranında hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler teklif bileşeni olarak kabul edilir.” açıklaması yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda yer verilen “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78.1.’inci maddesi uyarınca söz konusu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı ihalesi olduğu anlaşılmıştır.

Yukarıda yer verilen Tebliğ açıklamaları dikkate alındığında personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde istekliler tarafından sunulan teklif bedellerinin yüklenici kârı ile birlikte asgari işçilik maliyeti, işçilikle bağlantılı ayni giderler, hizmetin yürütülmesine yardımcı unsurlar ile sözleşme ve genel giderler olmak üzere dört temel bileşenden oluştuğu, asgari işçilik maliyeti ise; ihale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dâhil), nakdi yemek ve yol bedeli gibi prime esas kazancın hesabında esas alınan işçiliğe bağlı diğer ödemeler ve işveren sigorta primlerinin toplamından meydana geldiği ve personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, sözleşme gideri ve genel giderler dâhil toplam asgari işçilik maliyetinin altında işçilik bedeli sunan isteklilerin tekliflerinin, ihale dokümanına aykırı teklif sunulduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılacağı tespit edilmiştir.

Personel çalıştırılmasına dayalı olan hizmet alımı ihalelerinde sınır değer kar hariç yaklaşık maliyet tutarı olduğundan, başvuru konusu ihalenin sınır değerinin (10.848.097,30-1.370.661,85) 9.477.435,45 TL olduğu, söz konusu ihaleye isteklilerce verilen teklifler değerlendirildiğinde; hiçbir teklifin sınır değerin altında kalmadığı ve dolayısıyla ihalede aşırı düşük teklif bulunmadığı, araçlara ilişkin teklifin önemli bileşenlerine yönelik inceleme ve belgelendirmenin aşırı düşük teklif sorgulaması aşamasında yapılabileceği, ancak söz konusu ihalede sınır değerin altında teklif sunan istekli bulunmadığından aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmasına imkan bulunmadığı anlaşılmıştır. Bu itibarla başvuru sahibinin, iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

a) Mevzuatı gereği kayıtlı olduğu ticaret ve/veya sanayi odası veya ilgili meslek odası belgesi;

1. Gerçek kişi olması halinde, kayıtlı olduğu ticaret ve/veya sanayi odasından ya da ilgili meslek odasından, ilk ilan veya ihale tarihinin içinde bulunduğu yılda alınmış, odaya kayıtlı olduğunu gösterir belge,

2. Tüzel kişi olması halinde, ilgili mevzuatı gereği kayıtlı bulunduğu ticaret ve/veya sanayi odasından, ilk ilan veya ihale tarihinin içinde bulunduğu yılda alınmış, tüzel kişiliğin odaya kayıtlı olduğunu gösterir belge,

b) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren imza beyannamesi veya imza sirküleri;

1. Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesi,

2. Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirküleri,

c) Bu Şartname ekinde yer alan standart forma uygun teklif mektubu,

ç) Bu Şartnamede belirlenen geçici teminata ilişkin standart forma uygun geçici teminat mektubu veya geçici teminat mektupları dışındaki teminatların Saymanlık ya da Muhasebe Müdürlüklerine yatırıldığını gösteren makbuzlar,

d) Bu Şartnamenin 7.4. ve 7.5. maddelerinde belirtilen, şekli ve içeriği Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde düzenlenen yeterlik belgeleri,

e) Vekaleten ihaleye katılma halinde, vekil adına düzenlenmiş, ihaleye katılmaya ilişkin noter onaylı vekaletname ile vekilin noter tasdikli imza beyannamesi,

f) İsteklinin ortak girişim olması halinde, bu Şartname ekinde yer alan standart forma uygun iş ortaklığı beyannamesi

g) Alt yüklenici çalıştırılmasına izin verilmesi halinde, alt yüklenici kullanacak olan isteklinin alt yüklenicilere yaptırmayı düşündüğü işlerin listesi,

ğ) Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere sunulan belgenin, tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ortağına ait olması halinde, ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicil memurlukları veya serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından ilk ilan tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartın korunduğunu gösteren, standart forma uygun belge,

h) Bu bent boş bırakılmıştır.

7.2. İhaleye iş ortaklığı olarak teklif verilmesi halinde;

7.2.1. İş ortaklığının her bir ortağı tarafından 7.1. maddesinin (a) ve (b) bentlerinde yer alan belgelerin ayrı ayrı sunulması zorunludur. İş ortaklığının tüzel kişi ortağı tarafından, iş deneyimini göstermek üzere sunulan belgenin tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ortağına ait olması halinde, bu ortak (ğ) bendindeki belgeyi de sunmak zorundadır.

7.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.4. Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.4.1. İsteklinin teklif ettiği bedelin % 10'undan az olmamak üzere bankalar nezdindeki kullanılmamış nakdi veya gayrinakdi kredisi ya da üzerinde kısıtlama bulunmayan mevduatını gösteren banka referans mektubu sunması zorunludur. Banka referans mektubunun ilk ilan tarihinden sonra düzenlenmiş olması zorunludur.

Yukarıdaki kriter, mevduat ve kredi tutarları toplanmak ya da birden fazla banka referans mektubu sunulmak suretiyle de sağlanabilir.

İş ortaklığında, ortaklardan biri, birkaçı veya tamamı tarafından ortaklık oranına bakılmaksızın bu yeterlik kriteri sağlanabilir.

7.4.2. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK025.1/H) sunmaları gerekmektedir.

Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi

gerekir.

Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

Yabancı ülkede düzenlenen yayımlanması zorunlu olmayan bilançoların veya bunların bölümlerinin ibraz edilmemesi durumunda, yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığı o ülke mevzuatına göre bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış belge ile tevsik edilebilir.

Serbest meslek erbabı tarafından sunulan, ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve onaylanmış serbest meslek kazanç defteri özetinde gösterilen değerlere göre, son yıla ait toplam gelirin toplam gidere oranının veya son iki yıla ait gelir ve giderlerin parasal tutarlarının ortalaması üzerinden bulunacak oranın en az (1,25) olması şartı aranır. Serbest meslek kazanç defteri özetinin serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması gerekir.

İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve yukarıda belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.

7.4.3. İstekli tarafından;

a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,

b) Taahhüt altında devam eden hizmet işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen hizmet işlerinin parasal tutarını gösteren ihalenin yapıldığı yıldan önceki yılda düzenlenmiş faturaların,

birinin sunulması yeterlidir.

Taahhüt altında devam eden işlerin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen işlerin parasal tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında gerçekleştirilen işlerden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

Toplam cironun teklif edilen bedelin % 20'sinden, taahhüt altında devam eden işlerin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen işlerin parasal tutarının ise teklif edilen bedelin % 12'sinden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.

Bu kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Gelir tablosunun, serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

İş ortaklığı olarak ihaleye katılan isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur.

7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 30'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.

İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70'ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10'unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30'undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmı için istenen iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde, iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. İş ortaklığında teknolojik ürün deneyim belgesini sunan ortağın kendisine ait iş deneyim tutarına ilişkin asgari yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. Konsorsiyum ortağının teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde ise, belgeyi sunduğu kısım veya kısımlar için iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir.

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

Kamu veya özel sektörde yapılan;

Örtü kazı makinesi olarak kullanılan her türlü Showel ve Dragline ekskavatörler ile Delik Makinaları, Buldozerler, Loderler, Grayderler, Kamyonlar gibi Yardımcı İş makinalarına ilişkin olarak; montaj, demontaj, revizyon, periyodik koruyucu bakım ve onarım hizmetleri ile yukarıda sayılan iş makinesi ve yardımcı iş makinelerinin distribütörleri veya bunların teknik servisleri, bu firmalara teknik servis sağladığını belgeleyen firmaların yaptığı işlerin tamir ve bakım ile ilgili işleri

Her türlü mekanik ve/veya elektrik tamir-bakım işleri

Her türlü personel çalıştırma esaslı hizmet alımları ile personel çalıştırma esaslı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirtildiği ve haftalık çalışma süresinin tamamının idarede kullanıldığı hizmet işleri

Hür türlü endüstriyel tesis imalat, kurulum ve çalıştırma işleri; kömür cevher zenginleştirme, kömür torbalama, kömür yıkama tesisi çalıştırma işleri ihale konusu işe benzer iş kabul edilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine bakıldığında, İdari Şartname’de K1 yetki belgesinin sunulması ve ihale konusu işte kullanılacak araçların isteklilerin kendi malı olması kriterine yer verilmediği, dolayısıyla tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında anılan belgenin sunulup sunulmadığının kontrolünün yapılmadığı, isteklilerin K1 yetki belgesi ile ihale konusu işte kullanacakları araçların kendi malı olup olmadığına dair herhangi bir belge sunmaları gerekmediği anlaşılmıştır. Bu itibarla başvuru sahibinin ihale konusu işte K1 yetki belgesi istenildiğinden isteklilerin ihale konusu işte kullanacakları araçların kendi malı olmasının gerektiği, kiralık araçla hizmetin yapılmasının yasaya aykırı olduğu iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi tarafından itirazen şikayet başvuru bedeli olarak 31.01.2017 tarihinde Kurum hesabına 10.118,00 TL yatırıldığı, başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinin 01.02.2017 tarih ve 6436 sayı ile Kurum kayıtlarına alındığı, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesi gereğince, başvuru tarihi dikkate alındığında ihale konusu işin yaklaşık maliyetine göre yatırılması gereken tutarın 11.123,00 TL olduğu, başvuru bedelinin Kurum hesaplarına eksik yatırılmasından dolayı, itirazen şikayete ilişkin son başvuru tarihi olan 03.02.2017 tarihine kadar anılan eksikliğin giderilmesi için 01.02.2017 tarihinde Kurum tarafından eksiklik yayınlandığı, bunun üzerine başvuru sahibi tarafından 02.02.2017 tarihinde 11.123,00 TL başvuru bedeli yatırıldığı tespit edilmiştir. İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikâyet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinin altıncı fıkrasında “…itirazen şikayet incelemesi sırasında yaklaşık maliyete göre fazla ödendiği anlaşılan tutar Kurum tarafından başvuru sahibine iade edilir.” açıklaması bulunmaktadır. 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesi gereğince söz konusu ihaleye ilişkin şikâyet bedeli olarak yatırılması gereken tutarın 11.123,00 TL olduğu anlaşıldığından, Kurum hesaplarına fazla ödendiği anlaşılan 10.118,00 TL’nin yazılı talebi halinde başvuru sahibine iadesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

2. Fazla ödenen başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi