KİK Kararı: 2017/UH.II-3351

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/064
Gündem No : 50
Karar Tarihi : 13.12.2017
Karar No : 2017/UH.II-3351
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Ant Pa End. Yem. Tem. Gıda Oto. İnş. Bil. ve Dan. Ve San. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Yunusemre Belediye Başkanlığı İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/549669 İhale Kayıt Numaralı “Yunusemre Belediyesi 2018 Yılı Memur ve Sözleşmeli Personel Öğle Yemeği” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Yunusemre Belediye Başkanlığı İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğü tarafından 23.11.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Yunusemre Belediyesi 2018 Yılı Memur ve Sözleşmeli Personel Öğle Yemeği” ihalesine ilişkin olarak Ant Pa End. Yem. Tem. Gıda Oto. İnş. Bil. ve Dan. ve San. Ltd.Şti. nin 13.11.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 15.11.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 27.11.2017 tarih ve 65067 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 25.11.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/2992 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, İdari Şartname’nin 47.5’inci maddesinde yapılan düzenleme ile ihaleye katılacak isteklilerden Yunus Emre Belediyesi sınırları içerisinde 15 adet lokanta veya restoran ile ihale tarihinden 3 (üç) ay önce çalışmış olduklarını belgeleyen sözleşmeler, bu sözleşmeler kapsamında düzenlenmiş fatura aslı veya noter tasdikli suretlerinin teklif dosyasında sunulmasının istenildiği, mevcut doküman düzenlemesiyle ihale tarihinden 3 (üç) ay önce en az 15 adet lokanta, restoran vb. işyerleri ile sözleşme imzalamayan isteklilerin başvuruya konu ihaleye katılmalarının mümkün olmadığı, anılan düzenlemenin ihaleye ait İdari Şartname’nin 7.5.1 ve 7.6’ncı maddesiyle iş deneyimi tevsik için istenilen belgelere ek olarak ikinci bir iş deneyim belgesi istenilmesi niteliğinde olduğundan bahisle bahse konu düzenlemenin rekabeti engellemenin yanında hali hazır ihale konusu işin yüklenicisi olan firmayı işaret ettiği, İdari Şartname’nin 47’nci maddesinin isteklilerin vermeleri gereken teklif fiyatlarını belirler nitelikte olduğu dolayısıyla ihalenin iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur…” hükmü yer almakta olup anılan Kanun’un 27’nci maddesinin ikinci fıkrasının (e) bendinde, isteklilerde aranılan şartlar, belgeler ve yeterlik kriterlerinin idari şartnamede belirtilmesi zorunlu tutulmuştur.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İdari şartname” başlıklı 14’üncü maddesinde “(1) İdare, uygulayacağı ihale usulüne ilişkin bu Yönetmelik ekinde yer alan tip idari şartnameyi esas alarak idari şartnamesini hazırlar. Tip idari şartnamede boş bırakılan veya dipnota alınan hususlar, işin özelliğine göre 4734 sayılı Kanun, 5/1/2002 tarihli ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu ve diğer mevzuat hükümlerine aykırı olmayacak şekilde düzenlenir.

(2) İdare, tip idari şartnamede düzenlenmeyen, ancak işin özelliğine göre düzenlenmesine gerek duyulan hususları, 4734 ve 4735 sayılı Kanunlar ile diğer mevzuat hükümlerine aykırı olmamak koşuluyla, maddeler halinde düzenleyerek “Diğer Hususlar” bölümüne ekleyebilir.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Yeterliğin belirlenmesinde uyulacak ilkeler” başlıklı 28’inci maddesinde “(1) Ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliğin saptanması amacıyla öngörülecek değerlendirme kriterleri ve istenecek belgeler, rekabeti engelleyecek şekilde belirlenemez.

(2) Yeterlik değerlendirmesi için istenecek belgelerin ve yeterlik değerlendirmesinde aranılacak kriterlerin, ihale veya ön yeterlik ilanı ile idari şartnamede veya ön yeterlik şartnamesinde ya da davet yazısında belirtilmesi zorunludur.....” hükmü yer almaktadır.

Aynı Yönetmelik’in “İstenecek belgeler” başlıklı 29’uncu maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde adayların veya isteklilerin ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimini gösteren belgelerin yeterlik değerlendirmesinde esas alınmak üzere idareler tarafından istenilmesinin zorunlu olduğu, aynı maddenin beşinci fıkrasında ise ihalelerde hiçbir şekilde taahhütname istenemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Şikayete konu ihaleye ait İdari Şartnamenin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Yunusemre Belediyesi 2018 yılı Memur ve Sözleşmeli Personel Öğle Yemeği

b) Miktarı ve türü:

Yunusemre Belediyesi 129 Memur ve 63 Sözleşmeli Personel için 47.478 öğün öğle yemeği hizmeti alımı

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: Manisa Yunusemre Belediyesi,” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler” başlıklı 7.5’inci maddesinde “7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri,

sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 30'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.

İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70'ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10'unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30'undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmı için istenen iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde, iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. İş ortaklığında teknolojik ürün deneyim belgesini sunan ortağın kendisine ait iş deneyim tutarına ilişkin asgari yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. Konsorsiyum ortağının teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde ise, belgeyi sunduğu kısım veya kısımlar için iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir.

7.5.2. Bu bent boş bırakılmıştır.

7.5.3. İstekli tarafından ISO 9001:2008 Kalite Yönetim Sistem Belgesi sunulması zorunludur.

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

Bu ihalede benzer iş olarak, isteklinin daha önce kamu veya özel sektörde yapmış olduğu kart veya kupon karşılığındaki yemek hizmeti işleri kabul edilecektir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Diğer Hususlar” başlıklı 47’nci maddesinde “47.1. Yüklenici yemek hizmetini, İdarenin tespit ettiği bir öğün yemek bedeli olan 25,00.-TL.?yi (KDV hariç) baz alarak kupon vermek veya kart sistemi ile yükleme yapmak suretiyle yerine getirecektir.

47.2. Verilen bütün teklifler, İdarenin tespit ettiği bir öğün yemek bedeli olan 25,00.-TL. (KDV hariç) üzerinde ise tekliflerin içerisinde en düşük olanı, ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklif olarak kabul edilecek, kupon veya karta yüklemeler İdarenin tespit ettiği bir öğün yemek bedeli olan 25.00-TL (KDV Hariç) üzerinden yapılacak, ödemeler ise teklif edilen birim fiyat üzerinden yapılacaktır.

47.3. Verilen teklifler, İdarenin tespit ettiği bir öğün yemek bedeli olan 25,00.-TL.(KDV Hariç)?nin altında ise en düşük fiyat esasına göre teklifler değerlendirilerek ihale sonuçlandırılacak, kupon veya karta yüklemeler İdarenin tespit ettiği bir öğün yemek bedeli olan 25,00.-TL. (KDV hariç) üzerinden yapılacak, ödemeler ise teklif edilen birim fiyat üzerinden yapılacaktır.

47.4. Yemek kuponu veya kartlarının memur personel tarafından lokanta, restaurant, market vb. yerlerde kullanılması durumunda, komisyon ve benzeri adlar altında herhangi bir bedel talep edilmeyecek, sözleşme süresince bu hususta meydana gelecek aksaklıklardan yüklenici firma sorumlu olacak, aksi takdirde memur personelden kesilen komisyon tutarının iki katı yüklenici firmanın hak edişinden kesilecek ve memur personelden kesilen tutar, memur personele iade edilecek, kalan bütçeye gelir kaydedilecektir.

47.5.1. İstekli, Manisa Yunusemre Belediyesi sınırları içerisinde en az 15(Onbeş) adet lokanta ile personelin öğle yemeği yiyebileceği (yemek servisi yapabilecek) lokantalar veya restoranlarla yapılan sözleşmeleri ile ihale tarihinden en az 3 (üç) ay önce çalıştığını belgelemek için bu sözleşmeler kapsamında kesmiş olduğu fatura suretlerini aslı veya noter tasdikli fotokopilerini teklif zarfında sunacaktır.

47.6. Yüklemeler İdare tarafından gönderilen ilgili ayın yükleme listesine göre her ayın 1 (bir)'inde yüklenici firma tarafından yapılacaktır. Yüklemeler konusunda herhangi bir aksaklık durumunda cezai işlem uygulanacaktır. İdarenin yüklemeler ile ilgili herhangi bir sorumluluğu bulunmamaktadır.

47.7. Kart veya kupon verilen memurun kart veya kuponu kaybetmesi halinde kullanılmayan kısım, yüklenici firmaya bildirilecektir. Yüklenici firma harcanmayan kısmı tekrar yeni bir karta veya kupona yükleyerek memurun mağduriyetini giderecektir.

İnternet Bankacılığı üzerinden EFT ve Havale yolu ile Nakit olarak yatırılan Geçici ve Kesin teminatların internet bankacılığı çıktı belgeleri, idari şartnamenin 31,4. maddesi gereğince teyidi yapılamadığından kabul edilmeyecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye ait İdari Şartname’nin yukarıya aktarılan düzenlemelerinden ihale konusu işin yüklenicinin Manisa Yunusemre Belediyesi sınırları içerisinde anlaşacağı lokanta veya restorandan kart veya kupon karşılığında 129 Memur ve 63 Sözleşmeli personelin öğle yemeği ihtiyacının karşılanması işi olduğu,

İdari Şartname’nin 7.5.1. ve 7.6’ncı maddelerinde yapılan düzenlemelerle iş deneyimlerini tevsik etmek üzere ihale konusu iş ya da benzer işlerden (kamu veya özel sektörde gerçekleştirilmiş olan kart veya kupon karşılığındaki yemek hizmeti işleri) elde edilen iş deneyim belgesinin isteklilerce teklif dosyalarında sunulmasının istenildiği,

İdari Şartname’nin 47.5’inci maddesinde yapılan düzenleme ile alınacak hizmetin yerine getirilebilirliğinin tespit edilmesi amacıyla İdari Şartname’nin 7.5.1’inci maddesi gereği sunulması gereken iş deneyim belgesi dışında Manisa Yunusemre Belediyesi sınırları içerisinde en az 15 lokanta veya restoran yapılan sözleşmeler ile bu lokanta veya restoranlarla ihale tarihinden en az 3 ay önce çalışıldığını belgelemek üzere bu sözleşmeler kapsamında düzenlenmiş olan fatura suretlerini aslı veya noter tasdikli fotokopilerinin isteklilerce teklif zarfında sunulmasının istenildiği anlaşılmıştır.

İtirazen şikayet başvuru dilekçesinde yer alan ifadelerden özetle, iş deneyiminin tevsik edilmesi için İdari Şartname’nin 7.5.1 ve 7.6’ncı maddelerinde yapılan düzenlemelerin dışında İdari Şartname’nin 47.5.1’inci maddesinde yapılan düzenlemenin ihale konusu işte sahip olunan iş deneyiminin tevsik edilmesi noktasında isteklilerden ikinci bir belgelendirme yapılmasını ister nitelikte olduğu ve söz konusu düzenleme ile rekabetin engellendiği husususun başvuru sahibi tarafından uyuşmazlığa konu edildiği anlaşılmıştır.

İhale komisyonu kararından bahse konu ihalede 4 adet ihale dokümanı satın alındığı, 23.11.2017 tarihinde yapılan ihaleye 3 adet teklif zarfının sunulduğu, 2 firmaya ait teklifinin teklif zarfı içerisinde idarece teşekkür mektubu olarak adlandırılan bir belge olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin Metropal Kurumsal Hizmetler A.Ş. üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

Yapılan inceleme neticesinde, iş deneyiminin tevsik edilmesi noktasında İdari Şartname’nin 7.5.1 ve 7.6’ncı maddelerinde yapılan düzenlemelerin yanı sıra İdari Şartname’nin 47.5.1’inci maddesinde yapılan “İstekli, Manisa Yunusemre Belediyesi sınırları içerisinde en az 15(Onbeş) adet lokanta ile personelin öğle yemeği yiyebileceği (yemek servisi yapabilecek) lokantalar veya restoranlarla yapılan sözleşmeleri ile ihale tarihinden en az 3 (üç) ay önce çalıştığını belgelemek için bu sözleşmeler kapsamında kesmiş olduğu fatura suretlerini aslı veya noter tasdikli fotokopilerini teklif zarfında sunacaktır.” şeklindeki düzenlemenin isteklilerin iş deneyimlerini tevsik etmeleri noktasında ikinci bir iş deneyim belgesi sunmaları ister nitelikte olduğu,

İdari Şartname’nin 47.5’inci maddesiyle tüm isteklilerin teklif dosyasında Manisa Yunusemre Belediyesi sınırları içerisinde en az 15 lokanta veya restoran yapılan sözleşmeler ile bu lokanta veya restoranlarla ihale tarihinden en az 3 ay önce çalışıldığını belgelemek üzere bu sözleşmeler kapsamında düzenlenmiş olan fatura suretlerinin aslı veya noter tasdikli fotokopilerinin sunulmasının zorunlu kılınması ile ilk bakışta işin yürütülmesi sırasında alınacak hizmetin ulaşılabilirliğinin sağlanmasını ve hizmette meydana gelebilecek aksamaların önüne geçilmesinin amaçlanmış olduğu anlaşılsa da söz konusu belgelerin sözleşmenin yürütülmesi aşamasında istenilebilecek nitelikte belgeler olduğu anlaşılmıştır.

Aktarılanlar çerçevesinde iddiaya konu İdari Şartname düzenlemesinin teklif dosyasında sunulması istenilen belgelerin sözleşme yürütülmesi sırasında istenilebilecek belgeler olmasına karşın iş deneyimlerinin belirlenmesi noktasında teklif dosyasında ilave bir iş deneyim belgesi sunulmasını zorunlu kılar nitelikte bir düzenleme olduğu ve bu düzenlemenin rekabet ilkesine aykırı olarak ihaleye katılımı engellediği anlaşıldığından başvuru sahibinin ihalenin iptal edilmesi gerektiğine yönelik iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin İdari Şartname’nin 47’nci maddesinin isteklilerin vermeleri gereken teklif fiyatlarını belirler nitelikte olduğu yönündeki iddiasına ilişkin ise yapılan incelemede;

İdari Şartname’nin 47.1’inci maddesinde yapılan düzenlemeye bakıldığında söz konusu düzenleme ile idarece bir öğün minimum bir öğünlük yemek bedeli belirlediği, ilgili düzenlemede bir öğünlük yemek bedeline 25 TL olarak yer verdiği görülmüştür. İhale kapsamında alınacağı belirtilen toplam öğün miktarının (47.478 öğün) bir öğün için belirlenen minimum bedelin (25 TL)’nin çarpılması sonucu bulunan değerin (25x47.478=1.186.950,00) idarece belirlenen yaklaşık maliyete eşit olduğu, dolayısıyla bahse konu düzenlemenin işe ait yaklaşık maliyet tutarının ne kadar olduğunun isteklilerce anlaşılabilmesini sağlar nitelikte olduğu anlaşıldığından mevzu bahis düzenlemenin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun yaklaşık maliyetin isteklilere veya ihale süreci ile resmî ilişkisi olmayan diğer kişilere açıklanamayacağının hüküm altına alındığı “Yaklaşık maliyet başlıklı” 9’uncu maddesine aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.

Ayrıca İdari Şartname’nin 47.2 ve 47.3’üncü maddelerinde yapılan düzenlemelerle bir öğünlük yemek bedeli için verilecek olan teklifler bir öğünlük yemek bedeli için idarece belirlenen 25 TL’den ister fazla ister az olsun bir öğünlük yemek bedeli için yüklenici tarafından kupon veya karta yapılacak yüklemelerin 25 TL olarak yapılacağı ifade edilmişken ödemelerin teklif edilen birim fiyat üzerinden yapılacağı şeklinde ifade edilerek, söz konusu düzenlemelerin sağlıklı anlaşılmasının engellendiği, bahse konu düzenlemenin uygulanabilirliğinin bulunmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.