KİK Kararı: 2017/UH.II-2983

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/056
Gündem No : 25
Karar Tarihi : 08.11.2017
Karar No : 2017/UH.II-2983
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Diçev Çevre Tek. İnş. Tem. San. Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu Bursa İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/414755 İhale Kayıt Numaralı “2018-2019-2020 Yılları Malzeme Dahil Genel Destek Personeli Hizmet Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu Bursa İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği tarafından 29.09.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2018-2019-2020 Yılları Malzeme Dahil Genel Destek Personeli Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Diçev Çevre Tek. İnş. Tem. San. Tic. Ltd. Şti.nin 19.09.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 25.09.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 09.10.2017 tarih ve 55527 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 09.10.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/2524 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

Teknik Şartname’nin "Genel Hükümler" başlıklı 17'nci maddesindeki düzenleme uyarınca, idare tarafından, yükleniciye demirbaş malzeme, araç, gereç vb. malzemeler kontrol edilerek yükleniciye teslim edileceğinin, hizmet süresinin bitiminde ise demirbaşın aynen iade edileceğinin ve kullanımdaki demirbaşın yüklenici tarafından işin sonuna kadar korunması gerektiğinin belirtildiği, ancak bahse konu demirbaşın ne olduğu bilgisine yer verilmediği, söz konusu demirbaşın bakım ve onarım giderleri ile gerektiğinde yenilenmesinin demirbaşın niteliğine bağlı olarak ciddi bir maliyet unsuru içerebilecek nitelikte olduğu, demirbaşın neler olduğu ve hangi durumda olduğuna ilişkin belirlemenin ihale dokümanında düzenlenmesi gerektiği, birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir satır açılmadan demirbaşın yüklenici tarafından işin sonuna kadar korunmak ve işin bitiminde aynen teslim edilmesi şeklindeki düzenlemenin mevzuata aykırılık teşkil ettiği, bu tür giderlerin işçilik birim fiyatlarının içerisine yedirilmesinin ise fazla ödemeye neden olabileceği,
6552 sayılı Kanun’un 8’inci maddesi ve 4857 sayılı Kanun’un 112’nci maddesine eklenen fıkralara göre, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet işlerinde kıdem tazminatının ödenmesine ilişkin yükümlülüklerin ilgili kurum ve kuruluşlara ait olduğu, Teknik Şartname’nin "Yüklenicinin Çalışanlarına Karşı Yasal Yükümlülükleri" başlıklı 12'nci maddesindeki düzenlemenin aksi yönde olduğu, söz konusu yükümlülüğün yüklenicilere verilmesinin anılan Kanun hükmüne aykırılık teşkil edeceği, iş hukukunun genel ilkeleri uyarınca asıl işveren-alt işveren hukuki sorumluluk kuralları çerçevesi dışına çıkılması ve bu durumun işçi aleyhine neticeler doğurması sonuçlarına varabileceği, bu belirsizlik ve anılan Kanun’a aykırılık karşısında Teknik Şartname’de yer alan söz konusu düzenlemenin başvuruya konu ihalede isteklilerin ihaleye katılma ve tekliflerini hazırlama davranışları üzerinde olumsuz etkiler doğurarak ihalede rekabet, saydamlık ve güvenirlik ilkelerini zedeleyeceği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.3.4. Diğer giderler: Teknik Şartnamenin 21. maddesinde belirtilen özelliklerde ve Ek-1 tablosunda belirtilen miktarlarda makine ve ekipmanlar yüklenici firma tarafından karşılanacak olup Genel Sekreterlik veya bağlı sağlık tesislerinin ayniyatına kaydedilmeyecek ve işin bitiminde yükleniciye iade edilecektir. İlgili malzeme ve cihazlara ait amortisman giderleri, Kamu ihale Genel Tebliğinin 78.30.ç) maddesine istinaden , sözleşme ve genel giderler içerisinde değerlendirilecek olup, ayrıca herhangi bir bedel ödenmeyecektir.…” düzenlemesi,

İdari Şartname’nin “İşin yapılacağı yerin görülmesi” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. İşin yapılacağı yeri ve çevresini gezmek, inceleme yapmak, teklifini hazırlamak ve taahhüde girmek için gerekli olabilecek tüm bilgileri temin etmek isteklinin sorumluluğundadır. İşyeri ve çevresinin görülmesiyle ilgili bütün masraflar istekliye aittir.

12.2. İstekli, işin yapılacağı yeri ve çevresini gezmekle; işyerinin şekline ve mahiyetine, iklim şartlarına, işinin gerçekleştirilebilmesi için yapılması gerekli çalışmaların ve kullanılacak malzemelerin miktar ve türü ile işyerine ulaşım ve şantiye kurmak için gerekli hususlarda maliyet ve zaman bakımından bilgi edinmiş; teklifini etkileyebilecek riskler, olağanüstü durumlar ve benzeri diğer unsurlara ilişkin gerekli her türlü bilgiyi almış sayılır.

12.3. İstekli veya temsilcilerinin işin yapılacağı yeri görmek istemesi halinde, işin gerçekleştirileceği binaya ve/veya araziye girilmesi için gerekli izinler İdare tarafından verilecektir.

12.4. Tekliflerin değerlendirilmesinde, isteklinin işin yapılacağı yeri incelediği ve teklifini buna göre hazırladığı kabul edilir.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Genel Hükümler” başlıklı 17’nci maddesinde “1. Sözleşmenin imzalanmasından sonra sözleşmede yazılı süre içinde işe başlayabilmesi için idare tarafından her türlü demirbaş malzeme, araç, gereç vb. malzemeler kontrol edilerek yükleniciye teslim edilir. Yüklenici kendisine teslim edilen her türlü demirbaş malzemeyi işin sonuna kadar korumak ve işin bitiminde aynen teslim etmek zorundadır. Yüklenici, idarenin göstereceği yerde (idarenin yer göstermesi durumunda) büro oluşturacak ve sözleşmenin imzalanmasından sonra sözleşmede yazılı süre boyunca vereceği hizmetle ilgili büronun tefrişatını (ekip şeflerinin kullanacağı sabit hatlı telefon, bilgisayar, faks, fotokopi makinası, telsiz telefon, evrak dolabı, masa, sandalye, misafir koltuğu, kırtasiye malzemeleri v.b.) kendisi temin edecektir. Bunlarla ilgili idareden talepte bulunmayacaktır. İdare verilen büro için yükleniciden ücret talep etmeyecektir. Ayrıca temizlik malzeme deposu içinde yer gösterecek ve ücret talep etmeyecektir.” düzenlemesi,

İhale konusu işe ait birim fiyat teklif cetveli standart formunun aşağıdaki gibi düzenlendiği görülmüştür. “1. KISIM (KAMU HAST. BİRLİĞİ, BURSA DEVLET HAST., A.O.S.ONKOLOJİ HAST., ÇEKİRGE DEV. HAST., DÖRTÇELİK ÇOCUK HAST. HAST., MUDANYA DEV. HAST., KARACABEY DEV. HAST., M.KEMALPAŞA DEV. HAST., ORHANELİ DEV. HAST., NİLÜFER ADSM, İLKER Ç. FTR HAST.)

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması3

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

Birimi

İşçi sayısı

Ay/gün/saat

Genel Destek Personeli Ücreti -Ekip Sorumlusu Ücreti - Yol Dahil (Bursa Dev. Hast., A.O. S. Onkl. Hast., Çekirge Dev. Hast., Dörtçelik Ç. H. Hast., Mudanya Dev. Hast., Nilüfer ADSM, İlker. Ç. FTR Hast.)(Brüt asgari ücretin %1 fazlası)

944,00

36,000

Engelli Genel Destek Personeli Ücreti - Yol Dahil (Bursa Dev. Hast., A.O. S. Onkl. Hast., Çekirge Dev. Hast., Dörtçelik Ç. H. Hast.)(Brüt asgari ücretin %1 fazlası)

30,00

36,000

Genel Destek Personeli Ücreti -Yol Dahil (KHB Genel Sekreterliği)(Brüt asgari ücretin %1 fazlası)

20,00

36,000

Engelli Genel Destek Personeli Ücreti -Yol Dahil (KHB Genel Sekreterliği)(Brüt asgari ücretin %1 fazlası)

1,00

36,000

Genel Destek Personeli Ücreti - Ekip Sorumlusu Ücreti - Yol Dahil(Karacabey Dev hast)(Brüt asgari ücretin %1 fazlası)

51,00

36,000

Genel Destek Personeli Ücreti - Yol Dahil (Mustafakemalpaşa Dev Hast)(Brüt asgari ücretin %1 fazlası)

91,00

36,000

Engelli Genel Destek Personeli Ücreti - Yol Dahil (Mustafakemalpaşa Dev Hast)(Brüt asgari ücretin %1 fazlası)

4,00

36,000

Genel Destek Personeli Ücreti (Orhaneli Dev Hast)(Brüt asgari ücretin %1 fazlası)

20,00

36,000

Genel Destek (Klinik Destek) Personeli Ücreti - Yol Dahil (Bursa Dev. Hast., Dörtçelik Ç. H. Hast.)(Brüt asgari ücretin %6 fazlası)

8,00

36,000

Genel Destek Ekip Sorumlusu Ücreti - Yol Dahil (Bursa Dev. Hast., A.O.S.Onkoloji Hast., Çekirge Dev. Hast., Dörtçelik Ç. H. Hast., Mudanya Dev. Hast.)(Brüt asgari ücretin %36 fazlası)

10,00

36,000

Genel Destek Ekip Sorumlusu Ücreti -Yol Dahil(Mustafakemalpaşa Dev Hast)(Brüt asgari ücretin %36 fazlası)

1,00

36,000

I. ARA TOPLAM (K.D.V Hariç)5

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

Kamu Hastaneler Birliği Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

Bursa Devlet Hastanesi Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

A.O.S. Onkoloji Hastanesi Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

Çekirge Devlet Hastanesi Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

Dörtçelik Çocuk Hast. Hastanesi Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

Mudanya Devlet Hastanesi Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

Nilüfer ADSM Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

Karacabey Devlet Hastanesi Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

Mustafakemalpaşa Devlet Hastanesi Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

Orhaneli Devlet Hastanesi Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

İlker Çelikcan FTR Hastanesi Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

Ulusal bayram ve genel tatil günleri ücreti (Brüt asgari ücretin %1 fazlası/Engelli personel dahil)

gün

25.342,500

Ulusal bayram ve genel tatil günleri ücreti (Brüt asgari ücretin %6 fazlası)

gün

46,500

II. ARA TOPLAM (K.D.V. Hariç)7

KISIM TOPLAM TUTARI (K.D.V Hariç)

2. KISIM (S.B.Ü. YÜKSEK İHTİ. E.A.H., PROF. DR.T. A. GÖĞÜS HAST. HAS., BURSA ADSM, DUAÇINARI ADSM. DR. A.B. SPASTİK ÇOC. HAS. VE R.M., GEMLİK DEV. HAS., İNEGÖL DEV. HAS., İNEGÖL ADSM. YENİŞEHİR DEV. HAST. ORHANGAZİ DEV. HAS. İZNİK DEV. HAS.)

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması3

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

Birimi

İşçi sayısı

Ay/gün/saat

Genel Destek Personeli Ücreti -Ekip Sorumlusu Ücreti - Yol Dahil - (S.B.Ü. Y. İhtisas E.A. Hast., Prof. Dr. T. A. Göğüs H. Hast., Bursa ADSM, Duaçınarı ADSM, Dr. A.B. Spastik Ç. H. Hast., Gürsu C.Y. Dev. Hast.)(Brüt asgari ücretin %1 fazlası)

853,00

36,000

Engelli Genel Destek Personeli Ücreti - Yol Dahil -(S.B.Ü. Y. İhtisas E.A. Hast., Prof. Dr. T. A. Göğüs H. Hast., Bursa ADSM, Gürsu C.Y. Dev. Hast.)(Brüt asgari ücretin %1 fazlası)

24,00

36,000

Genel Destek Personeli Ücreti - İnegöl Devlet Hastanesi ve İnegöl ADSM -Yol Dahil(Brüt asgari ücretin %1 fazlası)

182,00

36,000

Engelli Genel Destek Personeli Ücreti-İnegöl Devlet Hastanesi ve İnegöl ADSM -- Yol Dahil(Brüt asgari ücretin %1 fazlası)

5,00

36,000

Genel Destek Personeli Ücreti-Yenişehir Dev.Hast.- Yol Dahil(Brüt asgari ücretin %1 fazlası)

28,00

36,000

Engelli Genel Destek Personeli Ücreti-Yenişehir Dev.Hast.- Yol Dahil(Brüt asgari ücretin %1 fazlası)

2,00

36,000

Genel Destek Personeli Ücreti-İznik/Orhangazi Dev. Hast.- Yol Dahil(Brüt asgari ücretin %1 fazlası)

52,00

36,000

Engelli Genel Destek Personeli Ücreti-İznik/Orhangazi Dev. Hast.- Yol Dahil(Brüt asgari ücretin %1 fazlası)

3,00

36,000

Genel Destek Personeli Ücreti - Yol Dahil(Gemlik Dev. Hast.)(Brüt asgari ücretin %1 fazlası)

56,00

36,000

Engelli Genel Destek Personeli Ücreti - Yol Dahil(Gemlik Dev. Hast.)(Brüt asgari ücretin %1 fazlası)

4,00

36,000

Genel Destek Personeli (Klinik Destek Personeli) Ücreti - Yol Dahil -(S.B.Ü. Y. İhtisas E.A. Hast.)(Brüt asgari ücretin %6 fazlası)

24,00

36,000

Genel Destek Personeli (Klinik Destek Personeli) Ücreti (İnegöl Devlet Hastanesi )- Yol Dahil(Brüt asgari ücretin %6 fazlası)

3,00

36,000

Genel Destek Ekip Sorumlusu Ücreti-Yol Dahil (S.B.Ü. Y. İhtisas E.A. Hast.)(Brüt asgari ücretin %36 fazlası)

7,00

36,000

Genel Destek Ekip Sorumlusu Ücreti Yol Dahil(İnegöl Devlet Hastanesi) (Brüt asgari ücretin %36 fazlası)

2,00

36,000

Genel Destek Ekip Sorumlusu Ücreti -- Yol Dahil(Gemlik Dev. Hast.)(Brüt asgari ücretin %36 fazlası)

1,00

36,000

I. ARA TOPLAM (K.D.V Hariç)5

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

S.B.Ü. Yüksek İhtisas E.A.H. Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

Prof. Dr. T. A. Göğüs Hast. Hastanesi Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

Bursa ADSM Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

Duaçınarı ADSM Hastanesi Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

Dr. A.B. Spastik Çocuklar Hastanesi Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

Gemlik Devlet Hastanesi Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

İnegöl Devlet Hastanesi Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

İnegöl ADSM Devlet Hastanesi Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

Yenişehir Devlet Hastanesi Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

İznik Devlet Hastanesi Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

Orhangazi Devlet Hastanesi Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

Gürsu C.Y. Devlet Hastanesi Temizlik Malzemeleri Ücreti

36,000

Ulusal bayram ve genel tatil günleri ücreti (Brüt asgari ücretin %1 fazlası/Engelli personel dahil)

gün

26.877,000

Ulusal bayram ve genel tatil günleri ücreti (Brüt asgari ücretin %6 fazlası)

gün

1.023,000

Ulusal bayram ve genel tatil günleri ücreti (Brüt asgari ücretin %36 fazlası)

gün

325,500

II. ARA TOPLAM (K.D.V. Hariç)7

KISIM TOPLAM TUTARI (K.D.V Hariç)

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dâhil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “78.30. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde isteklilerin teklif bedelleri varsa yüklenici karı ile aşağıdaki bileşenlerden oluşur:

…

ç) Sözleşme Giderleri ve Genel Giderler: İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, ihale konusu işte kullanılacak giyim gideri, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, 20/6/2012 tarihli ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu uyarınca işyeri hekimliği ve iş güvenliği uzmanı ücreti ile çalışanlara verilecek eğitim gideri, silahlı atış eğitim gideri, özel güvenlik mali sorumluluk sigortası gideri, yaka kartı, önemli bir bileşen olarak değerlendirilmeyen ilaçlama gideri, toplu ulaşım kartı bedeli ve bu nitelikteki genel giderleri karşılamak üzere, birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik birim fiyatı üzerinden; işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri için ise çalıştırılacak her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden, % 4 oranında hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler teklif bileşeni olarak kabul edilir.” açıklaması yer almaktadır.

İdare tarafından şikâyet başvurusuna verilen cevabi yazıda, söz konusu düzenleme uyarınca idare tarafından verilen ve işin yapılması için gerekli olan demirbaş malzeme, araç gereçlerin iş süresi boyunca yüklenici tarafından sağlam ve çalışır durumda bulundurulmasının ve iş sonunda söz konusu demirbaş malzeme ve araç gereçlerin, çalışır durumda teslim edilmesinin esas olduğu, yüklenici tarafından kullanılan idareye ait demirbaş malzeme ve araç gereçlerin bakım, onarım ve yedek parça giderleri ile önceden öngörülemeyen arıza giderlerinin yüklenici tarafından karşılanmasının işin doğası gereği olduğu, ihale konusu alanda faaliyet gösteren basiretli isteklilerin söz konusu düzenlemeyi dikkate alarak teklif fiyatlarını birim fiyat teklif cetvelinde yer alan diğer iş kalemleri ile birlikte oluşturabileceklerinin değerlendirildiği, genel destek hizmeti işinde Kamu İhale Genel Tebliğ’inin 78.30.(ç) maddesi kapsamında genel giderler içerisinde değerlendirilebileceği, bu çerçevede oldukça düşük bir orana sahip olan söz konusu giderler için birim fiyat teklif cetvelinde ayrıca bir satır açılmasına gerek bulunmadığı, İdari Şartname’nin “İşin yapılacağı yerin görülmesi” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. İşin yapılacağı yeri ve çevresini gezmek, inceleme yapmak, teklifini hazırlamak ve taahhüde girmek için gerekli olabilecek tüm bilgileri temin etmek isteklinin sorumluluğundadır.” düzenlemesinin bulunduğu ifade edilerek bahse konu iddia reddedilmiştir.

Teknik Şartname’nin 17’nci maddesinde “Sözleşmenin imzalanmasından sonra sözleşmede yazılı süre içinde işe başlayabilmesi için idare tarafından her türlü demirbaş malzeme, araç, gereç vb. malzemeler kontrol edilerek yükleniciye teslim edilir. Yüklenici kendisine teslim edilen her türlü demirbaş malzemeyi işin sonuna kadar korumak ve işin bitiminde aynen teslim etmek zorundadır…” düzenlemesi yer almakta olup söz konusu düzenleme gereğince idare tarafından sözleşme imzalandıktan sonra her türlü demirbaş malzeme, araç, gereç vb. malzemelerin kontrol edilerek yükleniciye teslim edileceği belirtilmektedir. Her ne kadar Teknik Şartname’nin 17’nci maddesinde idare tarafından yükleniciye teslim edilecek demirbaş malzemelerinin neler olacağı belirtilmemiş olsa da idare tarafından Teknik Şartname’nin “Hizmetin yürütülmesi için gereken makine ve ekipman ve teknik özellikleri” başlıklı 21’inci maddesinde ve “Kullanılacak temizlik malzemeleri ve araç gereçlerin Teknik Şartnameleri ve miktarları” başlıklı 22’nci maddesinde ihale konusu işte yüklenici tarafından temin edilecek malzeme ve ekipmanlar ile özelliklerinin belirtildiği, idare tarafından şikâyete verilen cevabi yazıda da belirtildiği üzere, yüklenici tarafından kullanılan idareye ait demirbaş malzeme ve araç gereçlerin bakım, onarım ve yedek parça giderleri ile önceden öngörülemeyen arıza giderlerinin yüklenici tarafından karşılanmasının işin doğası gereği olduğu değerlendirilmektedir. Bu sebeple, Teknik Şartname’nin 17’nci maddesinde belirtilen idare tarafından sağlanacak malzeme ve ekipmanın Şartnamelerde net olarak düzenlenmemesinin isteklilerin tekliflerini hazırlamalarına engel bir durum teşkil etmediği sonucuna varılmıştır.

Ayrıca Teknik Şartname’nin 17’nci maddesinde “…Yüklenici, idarenin göstereceği yerde (idarenin yer göstermesi durumunda) büro oluşturacak ve sözleşmenin imzalanmasından sonra sözleşmede yazılı süre boyunca vereceği hizmetle ilgili büronun tefrişatını (ekip şeflerinin kullanacağı sabit hatlı telefon, bilgisayar, faks, fotokopi makinası, telsiz telefon, evrak dolabı, masa, sandalye, misafir koltuğu, kırtasiye malzemeleri v.b.) kendisi temin edecektir. Bunlarla ilgili idareden talepte bulunmayacaktır. İdare verilen büro için yükleniciden ücret talep etmeyecektir…” düzenlemesi yer almakta olup söz konusu düzenlemede belirtilen malzeme ve ekipmanın yüklenici tarafından temin edileceği belirtilmiştir. Bahse konu düzenlemede yüklenici tarafından temin edileceği belirtilen söz konusu malzeme ve ekipmanın personel çalıştırılmasına dayalı olan bahse konu ihalede % 4 oranında hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler kapsamında karşılanabileceği, isteklilerin tekliflerini hazırlarken söz konusu gider kalemlerini dikkate alarak hazırlamaları gerektiği, anılan gider kalemleri için birim fiyat teklif cetvelinde ayrıca satır açılmasına gerek bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu sebeple, başvuru sahibinin bahse konu iddiası yerinde bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin “Yüklenicinin Çalışanlarına Karşı Yasal Yükümlülükleri” başlıklı 12’nci maddesinde “Yüklenici, ihale kapsamındaki tüm çalışanlarını yasalara uygun olarak İstihdam etmek, tüm mali ve sosyal haklarını aksatmaksızın yerine getirmek zorundadır. Sosyal Güvenlik Kurumu mevzuatları ile ilgili her türlü personel ve işveren hakkındaki mevzuattan dolayı, personel alınması, personel haklarının ödenmesi, personel çıkarılması, tazminat vs. konularında tüm mali ve hukuki sorumluluk yükleniciye ait olup, idare bu konularda sorumlu olmayacaktır.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “Diğer Hususlar” başlıklı 36.1.11’inci maddesinde “Yüklenici, ihale kapsamındaki tüm çalışanlarını yasalara uygun olarak istihdam etmek, tüm mali ve sosyal haklarını aksatmaksızın yerine getirmek zorundadır. Sosyal Güvenlik Kurumu mevzuatları ile ilgili her türlü personel ve işveren hakkındaki mevzuattan dolayı, personel alınması, personel haklarının ödenmesi (tüm işçilik alacaklarının ödenmesi), personel çıkarılması vb. konularında tüm mali ve hukuki sorumluluk yükleniciye ait olup, idare bu konularda sorumlu olmayacaktır.” düzenlemesi,

4857 sayılı İş Kanunu’nun “Kamu makamlarının ve asıl işverenlerin hakedişlerinden ücreti kesme yükümlülüğü” başlıklı 36’ncı maddesinin beşinci fıkrasında “İşverenler, alt işverene iş vermeleri hâlinde, bunların işçilerinin ücretlerinin ödenip ödenmediğini işçinin başvurusu üzerine veya aylık olarak resen kontrol etmekle ve varsa ödenmeyen ücretleri hak edişlerinden keserek işçilerin banka hesabına yatırmakla yükümlüdür” hükmü,

Aynı Kanun’un “Bazı kamu kurum ve kuruluşlarında çalışanların kıdem tazminatı” başlıklı 112’nci maddesinde “Kanuna veya kanunun verdiği yetkiye dayanılarak kurulan kurum ve kuruluşların haklarında bu Kanun ve 854, 5953, 5434 sayılı kanunların hükümleri uygulanmayan personeli ile kamu kuruluşlarında sözleşmeli olarak istihdam edilenlere mevzuat veya sözleşmelerine göre kıdem tazminatı niteliğinde yapılan ödemeler kıdem tazminatı sayılır.

4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilerin kıdem tazminatları;

a) Alt işverenlerinin değişip değişmediğine bakılmaksızın aralıksız olarak aynı kamu kurum veya kuruluşuna ait işyerlerinde çalışmış olanların bu şekilde çalışmış oldukları sürelere ilişkin kıdem tazminatına esas hizmet süreleri, aynı kamu kurum veya kuruluşuna ait işyerlerinde geçen toplam çalışma süreleri esas alınarak tespit olunur. Bunlardan son alt işverenleri ile yapılmış olan iş sözleşmeleri 1475 sayılı İş Kanununun 14 üncü maddesine göre kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona ermiş olanların kıdem tazminatları ilgili kamu kurum veya kuruluşları tarafından,

b) Aynı alt işveren tarafından ve aynı iş sözleşmesi çerçevesinde farklı kamu kurum veya kuruluşlarında çalıştırılmış olan işçilerden iş sözleşmeleri 1475 sayılı İş Kanununun 14 üncü maddesine göre kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona ermiş olanlara, 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında farklı kamu kurum ve kuruluşuna ait işyerlerinde geçen hizmet sürelerinin toplamı esas alınarak çalıştırıldığı son kamu kurum veya kuruluşu tarafından,

işçinin banka hesabına yatırılmak suretiyle ödenir.

Alt işveren ile yapmış olduğu iş sözleşmesi sona ermediği gibi, alt işveren tarafından 4734 sayılı Kanun kapsamında bulunan idarelere ait işyerleri dışında bir işyerinde çalıştırılmaya devam olunan ve bu şekilde çalıştırıldığı sırada iş sözleşmesi kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona eren işçinin kıdem tazminatı, işçinin yazılı talebi hâlinde, kıdem tazminatının söz konusu kamu kurum veya kuruluşlarına ait işyerlerinde geçen süreye ilişkin kısmı, kamu kurum veya kuruluşuna ait çalıştığı son işyerindeki ücretinin yılları itibarıyla asgari ücret artış oranları dikkate alınarak güncellenmiş miktarı üzerinden hesaplanmak suretiyle son kamu kurum veya kuruluşu tarafından işçinin banka hesabına yatırılmak suretiyle ödenir. Bu şekilde hesaplanarak ödenen kıdem tazminatı tutarının, iş sözleşmesinin sona erdiği tarihteki ücreti üzerinden aynı süreler dikkate alınarak hesaplanacak kıdem tazminatı tutarından daha düşük olması hâlinde, işçinin aradaki farkı alt işverenden talep hakkı saklıdır.

İkinci fıkranın (b) bendi veya üçüncü fıkra uyarınca farklı kamu kurum veya kuruluşlarına ait işyerlerinde geçen hizmet sürelerinin toplamı üzerinden kıdem tazminatı ödenmesi hâlinde, kıdem tazminatı ödemesini gerçekleştiren son kamu kurum veya kuruluşu, ödenen kıdem tazminatı tutarının diğer kamu kurum veya kuruluşlarında geçen hizmet süresine ilişkin kısmını ilgili kamu kurum veya kuruluşundan tahsil eder. Ancak, merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri arasında bu fıkra hükümlerine göre bir tahsil işlemi yapılmaz.

Kıdem tazminatı tutarı, 4734 sayılı Kanunun ek 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında belirtilen işyerlerinde kıdem tazminatı ile ilgili açılacak bütçe tertibinden, (b) bendi kapsamında belirtilen işyerlerinde ise hizmet alımı gider kaleminden, ödeneğin yetip yetmediğine bakılmaksızın ödenir.

Bu madde kapsamında alt işverenler yanında çalışan işçilerin bu işyerlerinde geçen hizmet süresinin hesabı, alt işverenden ve alt işveren işçisinden istenecek belgeler ve ödeme süreci ile ilgili diğer usul ve esaslar Maliye Bakanlığı ve Kamu İhale Kurumunun görüşleri alınarak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca çıkarılan yönetmelikle belirlenir…” hükmü,

6552 sayılı İş Kanunu İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması İle Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair Kanun’un 3’üncü ve 8’inci maddelerinde “MADDE 3 – 4857 sayılı Kanunun 36 ncı maddesinin beşinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“İşverenler, alt işverene iş vermeleri hâlinde, bunların işçilerinin ücretlerinin ödenip ödenmediğini işçinin başvurusu üzerine veya aylık olarak resen kontrol etmekle ve varsa ödenmeyen ücretleri hak edişlerinden keserek işçilerin banka hesabına yatırmakla yükümlüdür.”

MADDE 8 – 4857 sayılı Kanunun 112 nci maddesine aşağıdaki fıkralar eklenmiştir.

“4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilerin kıdem tazminatları;

işçinin banka hesabına yatırılmak suretiyle ödenir.

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Çalışanların özlük hakları” başlıklı 38’inci maddesinde “Yüklenici çalıştırdığı işçilerin, işin yapılmakta olduğu bir işkolu veya meslekte aynı tipteki bu iş için mevzuatla kabul edilenlerden daha az elverişli olmayan şartlarda çalışmalarını ve ücret almalarını sağlayacaktır. Ücret, yan ödeme ve çalışma şartlarının toplu sözleşme veya mevzuatla tespit edilmemiş olması halinde yüklenici, en yakın ve uygun bir bölgedeki işkolu veya meslekteki aynı tip bir iş için mevzuatla tespit edilenlerden daha az elverişli olmayan ücret, yan ödeme ve çalışma şartlarını sağlayacaktır. Yüklenici, varsa alt yüklenicilerinin bu çalışma şartlarına uymalarını sağlamak için gerekli tedbirleri alacaktır.

Kontrol teşkilatı, yüklenici veya alt yüklenici tarafından istihdam edilen işçilerin ücretlerinin tam ve zamanında ödenip ödenmediğini her ay resen kontrol etmekle ayrıca bu konuda kendisine ulaşan başvuruları (talep ve ihbarları) ivedilikle değerlendirmekle yükümlüdür.

Bu amaçla yüklenicinin hakediş istemesi üzerine, bu istek ve hakedişin ödeneceği tarih (yaklaşık olarak), şantiye şefliği, işyeri ilan tahtası veya işçilerin toplu bulunduğu yerler gibi işçilerin görebileceği yerlere yazılı ilan asılmak suretiyle duyurulur. İlanın yapıldığı, kontrol teşkilatının ve yüklenici veya vekili ile işçi temsilcisinin imzaladıkları bir tutanakla tespit edilerek bu tutanağın bir kopyası hakedişin ödeme yerine gönderilir.

Personel alacakları, hakediş raporunun düzenlendiği tarihten önceki (işçi ücretleri ödeme günü öncesindeki) günler için belirlenmiş sayılır. Bu tür alacakların üç (3) aylık tutarından fazlası hakkında idareye herhangi bir sorumluluk düşmez.

İdare tarafından gerek resen gerekse de başvuru üzerine bordroların ve/veya ücret ödemesini gösterir diğer bilgi ve belgelerin (yüklenici veya alt yüklenicinin kayıtları, puantaj, hesap pusulaları gibi) incelenmesi neticesinde ücret ve/veya yan ödemelerin eksik ödendiğinin veya ödenmediğinin tespit edilmesi halinde bu durumun yüklenici tarafından bordroya bağlanması sağlanır ve bu bordrolar hakediş raporu ile birlikte ödeme yerine gönderilir. Aynı zamanda, ücret ve/veya yan ödemelerin, ödenmeyen kısmı yüklenicinin hakedişinden kesilir ve tabi olunan mali mevzuat hükümleri çerçevesinde idare tarafından doğrudan işçinin banka hesabına yatırılır. Bu husus ayrıca bir tutanağa da bağlanır.

Yüklenicinin iş verdiği alt yüklenicilerin gündelikçi, haftalıkçı veya aylıkçı olarak işyerinde çalıştırdığı işçi, personel ve teknik elemanların tamamı da yüklenicinin elemanları hükmünde olup, bunların ücretlerinin ödenmesinden de doğrudan doğruya yüklenici sorumludur. Yüklenici, bunların ücretleri hakkında da aynen kendi elemanları gibi ve yukarıda belirtildiği şekilde işlem yapmak zorundadır.

Personel alacaklarının kontrol edilebilmesi için yüklenici, teknik ve yönetici personeli ile işçilerine yaptığı ödemelerin bordrolarından birer kopyasını, bordroların düzenlenmesi tarihinden başlayarak en çok bir ay içinde, kontrol teşkilatına verecek ve bu bordrolarda teknik ve yönetici personel ile işçilerin sanatları ve çalıştıkları yerler, ad ve soyadları ile doğum yerleri ve tarihleri belirtilecektir.

Bordrolarda yüklenicinin veya vekilinin imzası bulunacaktır.

Kontrol teşkilatı, ihale konusu iş kapsamında istihdam edilen işçilerin hak ettikleri yıllık ücretli izinlerini 4857 sayılı İş Kanununa uygun bir şekilde kullanıp kullanmadıklarını kontrol etmekle yükümlüdür. Bunun için yüklenici tarafından en fazla üç ayda bir izin kayıt belgesinin bir örneğinin kontrol teşkilatına verilmesi gerekmektedir. Kontrol teşkilatınca yapılan inceleme neticesinde, yıllık ücretli izni kullandırılmayan veya eksik kullandırılan bir işçinin tespiti halinde, bu iznin 4857 sayılı Kanuna uygun bir şekilde ilgili yıl içerisinde kullandırılması sağlanır.” düzenlemesi yer almaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendine atıfta bulunan 4857 sayılı İş Kanunu’nun “Bazı kamu kurum ve kuruluşlarında çalışanların kıdem tazminatı” başlıklı 112’nci maddesi uyarınca işçilerin kıdem tazminatının idarece ödeneceği ve sözleşmenin yürütülmesi aşamasında işçilerin kıdem tazminatını doğuracak bir sebeple işten ayrılması halinde iddia konusu düzenlemenin değil 4857 sayılı Kanun’un 112’nci maddesinin tatbik edileceğinin açık olduğu hüküm altına alınmıştır. Ayrıca, idare tarafından şikâyet başvurusuna verilen cevapta, kıdem tazminatının idarece ödenemeyeceğine ilişkin özel bir hüküm bulunmadığı, kaldı ki, idarece kıdem tazminatlarına ilişkin olarak İş Kanunu’na aykırı bir düzenleme yapılsa dahi ilgili Kanun ile getirilmiş olan hükümlerin uygulanması gerektiği ifade edilmiştir.

4857 sayılı İş Kanunu’nun “Kamu makamlarının ve asıl işverenlerin hakedişlerinden ücreti kesme yükümlülüğü” başlıklı 36’ncı maddesinin beşinci fıkrasında yer alan hüküm ve Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Çalışanların özlük hakları” başlıklı 38’inci maddesindeki düzenlemeler gereğince idarenin işçi alacaklarının ödenip ödenmediğini kontrol etmekle sorumlu olduğu, varsa ödenmeyen ücretlerin ödenmesinin temini için hakedişlerden kesinti yapıp işçi borçlarını ödeme, yetki ve sorumluluğu bulunduğu anlaşılmaktadır.

Bu sebeple, başvuru sahibinin, söz konusu düzenlemenin başvuruya konu ihalede isteklilerin ihaleye katılma ve tekliflerini hazırlama davranışları üzerinde olumsuz etkiler doğurarak ihalede rekabet, saydamlık ve güvenirlik ilkelerini zedeleyeceği yönündeki iddiası yerinde bulunmamıştır. Ayrıca, söz konusu düzenlemede yüklenicinin işçi üzerindeki kanuni sorumluluklarının genel ifadelerle dile getirildiği, sözleşmenin uygulanması aşamasında idare tarafından Kanuna aykırı işlem tesis edilemeyeceği anlaşılmaktadır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

KİK Kararı: 2017/UH.II-2983

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin