KİK Kararı: 2017/UH.II-2274 (16 Ağustos 2017)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/040
Gündem No : 85
Karar Tarihi : 16.08.2017
Karar No : 2017/UH.II-2274

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER

BAŞVURU SAHİBİ:

Hacali İnşaat Müh. San. ve Ticaret Ltd. Şti.,

Bir Eylül Mah. İstiklal Cad. Ilıksu Sok. No:12 Suluova/AMASYA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 15. Bölge Müdürlüğü,

Kuzeykent Mahallesi Alparslan Türkeş Bulvarı No:53 37100 KASTAMONU

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/279439 İhale Kayıt Numaralı “Karayolları 15 Bölge Müdürlüğü Yol Boyu Peyzaj Sahalarının Sulanması ve Bakımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 15. Bölge Müdürlüğü tarafından 03.07.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Karayolları 15 Bölge Müdürlüğü Yol Boyu Peyzaj Sahalarının Sulanması ve Bakımı” ihalesine ilişkin olarak Hacali İnşaat Müh. San. ve Ticaret Ltd. Şti.nin 13.07.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 17.07.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 26.07.2017 tarih ve 42198 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 26.07.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/1864 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, söz konusu işin 11.05.2017 tarihinde 2017/185409 ihale kayıt numarası ile ihaleye çıkarıldığı, firmalarının anılan ihaleye teklif verdiği, 15.047/K pozuna yönelik olarak birim fiyat tekliflerinin yaklaşık olarak 14,67 TL olduğu, ancak aşırı düşük teklif açıklaması istendiği, süresi içinde aşırı düşük teklif açıklaması sundukları, ancak EKAP üzerinden yapılan tebliğde tüm tekliflerin reddedildiği ve ihalenin iptal edildiğinin bildirildiği, bu hususta dava açma hakkının bulunduğu ancak ihalenin aciliyeti gereği taraflarınca dava açılmadığı,

İptal edilen ihalenin konusunun şikâyete konu ihale ile aynı olduğu, bu ihalede verilen avantajlı teklifin toplam miktarı dikkate alındığında sadece 15.047 pozu için ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin teklif ettiği bedelin hesabı yapıldığında 322.500(Teklif bedeli)/30.000(miktar)=10,75 TL olduğu, ancak teklif cetvelindeki diğer pozlar için teklif edilen bedeller de dikkate alındığında bu teklifin yaklaşık olarak 9,00 TL’ye düştüğü,

Bunun yanında ihalede en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen isteklinin daha önce yapılan ve tek kalemden oluşan bir ihalede 15.047 no’lu poza ilişkin olarak 12,33 TL teklif ettiği, ihalede sınır değerin ise 11,55 TL olarak belirlendiği ve firmalarının aynı poza ilişkin olarak ihalede 11,53 TL teklif verdiği, idare tarafından aşırı düşük teklif açıklaması istendiği ve sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece uygun bulunduğu, ancak adı geçen isteklinin bu duruma itiraz ettiği, aynı iş için kendisinin 9,00 TL teklif ettiği, idareye bu hususta yapılan şikâyet başvurusu üzerine bu durumun açıkça anlaşılmış olduğu ancak farklı durumların yaşandığı, kamu zararının had safhada ortaya çıktığı,

İhale konusu işin ve şartnamedeki şartlar itibarıyla ancak 40 gün çalışılabileceği, işin ancak yarısının yapılarak idare tarafından %5 ceza ödenmesi zorunluluğunu doğuracağı, dolayısıyla işin tamamının bitirilemeyeceği dolayısıyla ihalenin iptal edilmesi gerektiği,

Ayrıca önceki ihale ile mevcut ihalede işlerin aynı olduğu, coğrafi yapısının da aynı olduğu, idare tarafından 11,53 TL’ye kendileri üzerine bırakılan ihalenin Kurum tarafından firmaları üzerine bırakılmadığı, çok daha düşük rakamların kabul edildiği takdirde Kurumun bütün kararlarının tartışılır kararlar olacağı, bu takdirde Kurumun diğer ihalelere yönelik olarak çok yüksek miktarda kamu zararına yol açacağının ortaya çıkacağı, bu durumda sadece kamu yararının gözetilmesi gerektiği ancak Kurumun 2,00 Kuruş fark olması sebebiyle kendisinin işi yapamayacağı kanaatine ulaştığı ve kendisine verilmeyen ihalenin 80,00 Kuruş fazla teklif eden başka bir firmaya verildiği, bu ihalede ise 255,00 Kuruş eksik fiyat teklif edilmesinin izah edilmesi gerektiği, Kurumun yanlışı ve hatası sonucu firmaların gerekli gereksiz ihalelere girerek mağdur olmalarının önüne geçecek şekilde düzeltme yapılması gerektiği, bu kararlarda imzası olanların ihaleyle ilgili bilinen 38, 59, 79, 54, 55, 56 maddelerini dikkate almaları gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İncelemeye konu ihalenin Karayolları 15. Bölge Müdürlüğü tarafından yapılan, Karayolları 15 Bölge Müdürlüğü Yol Boyu Peyzaj Sahalarının Sulanması ve Bakımı İşi ihalesi olduğu, açık ihale usulü ile yapılan ihalede 10 adet ihale dokümanının satın alındığı/indirildiği, 03.07.2017 tarihinde yapılan ihaleye 8 isteklinin katıldığı görülmüştür.

İdari Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. İhale, Kanunun 38 inci maddesinde öngörülen açıklama istenmeksizin ekonomik açıdan en avantajlı teklif üzerinde bırakılacaktır. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat

40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35’inci maddesinde “35.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, teklif edilen fiyatların en düşük olanıdır.” düzenlemesi yer almaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “…İhale: Bu Kanunda yazılı usul ve şartlarla mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin istekliler arasından seçilecek birisi üzerine bırakıldığını gösteren ve ihale yetkilisinin onayını müteakip sözleşmenin imzalanması ile tamamlanan işlemleri…” hükmü,

Aynı Kanun’un “Yaklaşık maliyet” başlıklı 9’uncu maddesinde “Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir. Yaklaşık maliyete ihale ve ön yeterlik ilânlarında yer verilmez, isteklilere veya ihale süreci ile resmî ilişkisi olmayan diğer kişilere açıklanmaz.” hükmü,

Aynı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü,

“Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39’uncu maddesinde “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir.” hükmü,

Aynı Kanun’un “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.

…

d) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller...” hükmü,

“İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. Bu yöndeki başvuruların idarelerce ihale veya son başvuru tarihinden önce sonuçlandırılması esastır.

…

Belirtilen süre içinde bir karar alınmaması durumunda başvuru sahibi tarafından karar verme süresinin bitimini, süresinde alınan kararın uygun bulunmaması durumunda ise başvuru sahibi dahil aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından idarece alınan kararın bildirimini izleyen on gün içinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir.

İdareye şikayet başvurusunda bulunulması halinde, başvuru üzerine alınan kararın son bildirim tarihini, süresi içerisinde bir karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini izleyen tarihten itibaren on gün geçmeden ve itirazen şikayet başvurusunda bulunulmadığı hususuna ilişkin sorgulama yapılmadan veya itirazen şikayet başvurusunda bulunulması halinde ise Kurum tarafından nihai karar verilmeden sözleşme imzalanamaz.” hükmü,

“Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde “İdareye şikayet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir. İhalenin iptaline ilişkin işlem ve kararlardan, sadece şikayet ve itirazen şikayet üzerine alınanlar itirazen şikayete konu edilebilir ve bu kararlara karşı beş gün içinde doğrudan Kuruma başvuruda bulunulabilir.” hükmü yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1. Verilen hizmetin ekonomik olması,

2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3. Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

b) İhale, aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemleri yapılmaksızın sonuçlandırır.

c) Aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan isteklilerin teklifi açıklama istenmeksizin reddedilir.

(3) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına eşit veya bu değerin üzerinde olan ihalelerde, ikinci fıkranın (a) bendinin kullanılması zorunludur.

(4) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına kadar olan, açık ihale, belli istekliler arasında ihale veya Kanunun 21 nci maddesinin (b), (c) ve (f) bentleri gereğince pazarlık usulü ile yapılan personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde, ikinci fıkranın (a), (b) veya (c) bendindeki seçeneklerden birinin kullanılması zorunludur.

(5) Aşağıdaki işlerin ihalelerinde ikinci fıkranın (b) bendinin kullanılması zorunludur.

a) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına kadar olan ve Kanunun 21 nci maddesinin (a), (d) ve (e) bentleri gereğince pazarlık usulü ile yapılan personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihaleleri.

b) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına kadar olan personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri.

c) Kurum tarafından yayımlanan aşırı düşük teklif sorgulaması yapılamayacak alımlar listesinde yer alan işlerin ihaleleri.” hükmü yer almaktadır.

İhalelere Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) Şikayet başvuruları idareye, itirazen şikayet başvuruları ise Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır.

(2) Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir;

…

ç) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller…” hükmü,

İhalelere Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikayet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinde “…(8) Yönetmeliğin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin başvuru dilekçelerinde belirtilmesi gerektiği düzenlendiğinden, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerekmektedir. İşlemin hangi unsurlarının hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde, Yönetmeliğin 8 inci maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle başvurunun reddine ilişkin sorumluluk başvurana ait olacağından bu hususa dikkat edilmesi gerekmektedir.” açıklamaları yer almaktadır.

Söz konusu işin 11.05.2017 tarihinde 2017/185409 ihale kayıt numarası ile ihaleye çıkarıldığı, firmalarının bu ihaleye teklif verdiği, 15.047/K pozuna yönelik olarak birim fiyat tekliflerinin yaklaşık olarak 14,67 TL olduğu, ancak aşırı düşük teklif açıklaması istendiği, süresi içinde aşırı düşük teklif açıklaması sundukları, ancak EKAP üzerinden yapılan tebliğde tüm tekliflerin reddedildiği ve ihalenin iptal edildiğinin belirtildiği, bu hususta dava açma hakkının bulunduğu ancak ihalenin aciliyeti gereği taraflarınca dava açılmadığı,

İptal edilen ihalenin konusunun şikayete konu ihale ile aynı olduğu, bu ihalede verilen avantajlı teklifin toplam miktarı dikkate alındığında sadece 15.047 pozu için ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin teklif ettiği bedelin hesabı yapıldığında 322.500(Teklif bedeli)/30.000(miktar)=10,75 TL olduğu, ancak teklif cetvelindeki diğer pozlar için teklif edilen bedellerde dikkate alındığında bu teklifin yaklaşık olarak 9,00 TL’ye düştüğü,

Bunun yanında ihalede en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen isteklinin daha önce yapılan ve tek kalemden oluşan bir ihalede 15.047 no’lu poza ilişkin olarak 12,33 TL teklif ettiği, ihalede sınır değerin ise 11,55 TL olarak belirlendiği ve firmalarının aynı poza ilişkin olarak ihalede 11,53 TL teklif verdiği, idare tarafından aşırı düşük teklif açıklaması istendiği ve sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece uygun bulunduğu, ancak adı geçen isteklinin bu duruma itiraz ettiği, aynı iş için kendisinin 9,00 TL teklif ettiği, idareye bu hususta yapılan şikâyet başvurusu üzerine bu durumun açıkça anlaşılmış olduğu ancak farklı durumların yaşandığı, kamu zararının had safhada ortaya çıktığı iddialarına yönelik olarak;

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri gereğince; ihale sürecinin ihale yetkilisinin onayını müteakip sözleşmenin imzalanması ile tamamlanacağı, ihalenin iptal edilmesinde idarenin serbest olduğu ancak talepte bulunan isteklilere iptal gerekçelerinin bildirilmesi gerektiği, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin Kanun’da belirtilen şekil ve usullere göre şikâyet ve itirazen şikâyete başvurabileceği, ayrıca bu hakkın ihale süreci içerisinde kullanılabileceğinin hükme bağlandığı anlaşılmaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde ise “…Aynı kişi tarafından birden fazla ihaleye, birden fazla kişi tarafından ise aynı ihaleye tek dilekçe ile başvuruda bulunulamaz…” hükmü yer almaktadır.

Yapılan inceleme sonucu daha önce gerçekleştirilen ve iptal edilen ihaleye yönelik olarak, hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday, istekli veya istekli olabileceklerin bu haklarını o ihale sürecinde kullanması gerektiği anlaşıldığından ve tek dilekçe ile bir istekli tarafından birden fazla ihaleye başvuruda bulunulamayacağından başvuru sahibinin iddiasının reddedilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Diğer taraftan aktarılan mevzuat hükümlerinden, idareler tarafından ihale gerçekleştirilmeden önce her türlü fiyat araştırmasının yapılması ve yaklaşık maliyetin hesaplanması, ayrıca ihale komisyonunun verilen teklifleri değerlendirmesi ve verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanların tespit edilmesi gerektiği hükme bağlanmıştır. Dolayısıyla her ihalenin kendi içerisinde değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

İdare tarafından İdari Şartname’de aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmayacağı ve ihalenin en düşük fiyatı teklif eden istekli üzerine bırakılacağı düzenlenmiştir.

Bu itibarla ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen Denge İnşaat Turizm Otomotiv Nakliye Ticaret ve Sanayi Limited Şirketinin teklifi kapsamında sunduğu birim fiyat teklif cetvelinde 1 sıra no’lu kaleminde yer alan KGM/15.047/K- Özel arazöz ile fidan ve çalıların sulanması (Suyun temini ve nakli dahil) için öngörülen fiyatın 10,50 TL olduğu, idare tarafından İdari Şartname’de yapılan düzenleme gereği aşırı düşük teklif açıklaması istenmediği ve bu çerçevede ihalede en düşük teklifi sunan adı geçen istekli üzerine ihalenin bırakıldığı görülmüştür. Dolayısıyla başvuru sahibinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin salt KGM/15.047/K- Özel arazöz ile fidan ve çalıların sulanması (Suyun temini ve nakli dahil) iş kalemine ilişkin olarak 9,00 TL teklif ettiği iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Bunun yanında ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin teklif ettiği bedel dolayısıyla kamu zararına yol açıldığı, ihale konusu işin ve Şartnamedeki şartlar itibarıyla ancak 40 gün çalışılabileceği, işin ancak yarısının yapılarak idare tarafından %5 ceza ödenmesi zorunluluğunu doğuracağı, dolayısıyla işin tamamının bitirilemeyeceği dolayısıyla ihalenin iptal edilmesi gerektiğine yönelik olarak idarenin hangi işleminin hangi yönüyle mevzuata aykırı olduğu noktasında somut bir iddiada bulunulmadığı, başvurunun şikâyet başvurusu niteliğinde olabilmesi için öncelikle idare yapılan işlemlerde bir hukuka aykırılık iddiası içermesi gerektiği sonucuna varıldığından söz konusu iddialar yerinde bulunmamıştır.

Öte yandan, önceki ihale ile mevcut ihalede işlerin aynı olduğu, coğrafi yapısının da aynı olduğu, idare tarafından 11,53 TL’ye kendileri üzerine bırakılan ihalenin Kurum tarafından firmaları üzerine bırakılmadığı, çok daha düşük rakamların kabul edildiği takdirde Kurumun bütün kararlarının tartışılır kararlar olacağı, bu takdirde Kurumun diğer ihalelere yönelik olarak çok yüksek miktarda kamu zararına yol açacağının ortaya çıkacağı, bu durumda sadece kamu yararının gözetilmesi gerektiği ancak Kurumun 2,00 Kuruş fark olması sebebiyle kendisinin işi yapamayacağı kanaatine ulaştığı ve kendisine verilmeyen ihalenin 80,00 Kuruş fazla teklif eden başka bir firmaya verildiği, bu ihalede ise 255,00 Kuruş eksik fiyat teklif edilmesinin izah edilmesi gerektiği, Kurumun yanlışı ve hatası sonucu firmaların gerekli gereksiz ihalelere girerek mağdur olmalarının önüne geçecek şekilde düzeltme yapılması gerektiği, bu kararlarda imzası olanların ihaleyle ilgili bilinen 38, 59, 79, 54, 55, 56 maddelerini dikkate almaları gerektiği iddiasına yönelik olarak;

İhalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen Denge İnşaat Turizm Otomotiv Nakliye Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi tarafından daha önce gerçekleştirilen bir ihalede başvuru sahibine yönelik olarak Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu, Kurum tarafından 23.06.2017 tarihli ve 2017/UH.III-1749 sayılı Kurul kararı ile “Yapılan incelemede ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından KGM/08.533 poz numaralı “Motorlu tulumba ile su hazırlanması” iş kalemi için öngörülen birim fiyatın Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan birim fiyatın üzerinde olduğu, ayrıca 07.005/K poz numaralı “Su nakli” iş kalemi için öngörülen fiyatın 10.000 mt üzerinden hesaplandığı, hesaplanan tutarın yaklaşık maliyet hesabında idarece Karayolları Genel Müdürlüğünün “Kazıdan başka inşaat malzemelerinin taşınması (10.000 m.ye kadar)” pozundaki formül esas alınarak 3,07 TL olarak belirlenen birim fiyatın üzerinde olduğu görüldüğünden bu girdilere yönelik iddiaların yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Diğer taraftan 03.538/A poz numaralı “15 tonluk arazözün 1 saatlik ücreti” iş kalemi için öngörülen fiyatın tevsiki amacıyla düzenlenen alt analizin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanan analiz formatına uygun olduğu, bu analizde yer alan arazöz, mazot ve şoför girdilerinin fiyatlarının da Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanan rayiçlerin üzerinde olduğu, ancak 03.538/A poz numaralı iş kaleminin miktarının 0,0733 saat olarak belirlendiği, Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından KGM 15.047/K-2 poz numaralı iş kalemi için yayımlanan analiz formatındaki miktar ile yaklaşık maliyette öngörülen miktarın ise 0,22 saat olduğu, bu haliyle söz konusu iş kaleminin miktarının Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından KGM/15.047/K-2 poz numaralı iş kalemi için yayımlanan analiz formatına uygun olmadığı tespit edilmiştir.

Ayrıca düz işçi girdisi için öngörülen fiyatın 2017 yılına ait brüt asgari ücret üzerinden hesaplanan saatlik ücretin (1.777,50/30/7,5=7,90 TL) üzerinde olduğu, ancak ihale dokümanında yer alan birim fiyat tarifinde iki adet işçi öngörülmüş olması sebebiyle düz işçi girdi miktarının 0,44 saat olması gerektiği halde istekli tarafından miktarın 0,22 saat olarak öngörüldüğü, dolayısıyla anılan girdiye yönelik açıklamanın yapım şartlarına uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Yukarıda yapılan tespitler doğrultusunda anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı ve teklifinin reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, Hacali İnş. Müh. San. ve Ticaret Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.” ifadelerine yer verilerek 2017/85541İKN’li ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen başvuru sahibinin değerlendirme dışı bırakılmasına ve düzeltici işlem tesis edilmesine karar verildiği görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında şikâyet ve itirazen şikâyet başvuruları dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yolları olup, itirazen şikâyet başvuruları üzerine Kurul tarafından verilen nihai karar ile uyuşmazlık, idari başvuru aşaması bakımından sonuçlandırılmaktadır.

4734 sayılı Kanun’un yukarıda aktarılan maddelerinden Kamu İhale Kurulunun, Kuruma gelen itirazen şikâyet başvurularıyla ilgili olarak gerekçesini belirtmek suretiyle karar vereceği hüküm altına alınmış olup, mevzuatta Kurul tarafından karara bağlanan hususların yeniden incelemeye alınmasına ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır. Diğer yandan, anılan Kanun’un 57’nci maddesinde şikâyetler ile ilgili olarak Kurum tarafından verilen nihai kararların mahkemelerde dava konusu edilebileceği belirtilmiş, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurul kararlarına karşı başvuru” başlıklı 17’nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “4734 sayılı Kanunun 57’nci maddesi uyarınca Kurul kararları idari yargı mercilerinde dava konusu edilebileceğinden, hak kaybına uğranılmaması bakımından Kurul kararının yeniden incelenmesi talebiyle Kuruma başvuruda bulunulmaması önem arz etmektedir.” açıklaması ile Kurul tarafından karara bağlanan hususlar hakkında yargısal denetim yolunun işletilmesi gerektiği hususu da ayrıca vurgulanmıştır.

Bu çerçevede Kurul kararına itiraz niteliğindeki bahse konu iddiaların görev yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi