KİK Kararı: 2017/UH.II-1645

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/029
Gündem No : 25
Karar Tarihi : 14.06.2017
Karar No : 2017/UH.II-1645

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Brn Temizlik Yem. Hiz. Org. Gıda. İnş. Otom. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Msg Yemek Tem Gıda Pet. Tur. Elektr. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi,

Şirinevler Mah. Atatürk Bulvarı Heybetli Apt. No: 60/3 BATMAN

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Konya Büyükşehir Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Daire Başkanlığı,

Yenişehir Mh. Vatan Cd. No: 2 42020 Selçuklu/KONYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/433239 İhale Kayıt Numaralı “Yardımcı Zabıta Hizmetleri, Şoförlük ve Destek Hizmetlerinin Yaptırılması” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

Konya Büyükşehir Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı tarafından 25.11.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Y Yardımcı Zabıta Hizmetleri, Şoförlük ve Destek Hizmetlerinin Yaptırılması” ihalesine ilişkin olarak Brn Temizlik Yem. Hiz. Org. Gıda. İnş. Otom. San. ve Tic. Ltd. Şti.-Msg Yemek Tem Gıda Pet. Tur. Elektr. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi tarafından 29.05.2017 tarih ve 30803 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 29.05.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/1339 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle;

26.04.2017 tarihli ve 2017/UH.II-1200 sayılı Kurul kararında tekliflerinin değerlendirmeye alınması yönünde düzeltici işlem kararı verildiği, ancak idarece düzeltici işlem kararı tesis edilmeyerek ihalenin, Zabıta Daire Başkanlığı’nın 10.05.2017 tarihli ve 1324 sayılı yazısına istinaden personel sayısı artırılacağı gerekçesiyle iptal edilmesinin mevzuata uygun olmadığı, idarece itiraza konu ihalenin devamı niteliğinde olan 2017/67288 ihale kayıt numaralı “125 kişi ile 9 ay boyunca yardımcı zabıta hizmetleri, şoförlük ve destek hizmetlerinin yaptırılması hizmet alımı” ihalesinin, şirketlerince Kamu İhale Kurumuna itiraz edildiği ve Zabıta Daire Başkanlığının 16.03.2017 tarih ve 747 sayılı yazısına dayanılarak, 2016/433239 İKN’li 125 kişi ile yardımcı zabıta hizmetleri, şoförlük ve destek hizmetlerinin yaptırılması hizmet alımı ihale sürecinin devam ettiği gerekçesiyle, 16.03.2017 tarihinde, ihalenin yapılacağı tarihten bir gün önce iptal edildiği ve belirtilen ihalede personel sayısının değişmediği gibi işin süresinin de 31.12.2017 tarihini de kapsadığı dikkate alındığında, itiraza konu ihalenin söz konusu gerekçe ile iptal edilmesinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesine aykırı olduğu,

Kamu İhale Kurumuna daha önce yaptıkları itirazen şikayet başvurusunun incelenmesine yönelik süreçte, idarece itiraza konu ihale sonuçlanıncaya kadar, 4734 sayılı Kanun’un 21/b bendi kapsamında pazarlık usulü ile 22.03.2017 tarihinde, yine itiraz konusu hizmet alımının devamı niteliğinde olan 2017/132900 İKN’li “140 kişi ile 3 ay boyunca yardımcı zabıta hizmetleri, şoförlük ve destek hizmetlerinin yaptırılması” işinin 140 kişi ile ihale edildiği, karsız yaklaşık maliyet üzerinden teklif sunularak sözleşme imzaladıkları adı geçen ihalede, SGK hizmet dökümlerinden veya idarenin kayıtlarından da anlaşılacağı üzere 140 kişi yerine personel eksilişi yapılarak 128 kişi çalıştırılmasının öngörüldüğü, iptal edilen 2016/433239 İKN’li itirazen şikayete konu hizmet alımı işinin ise 125 kişi ile yapılacağı, söz konusu ihalede sözleşme tasarısının 29.1’inci maddesi gereği 25 personel için iş artışı veya iş eksilişi yapılmasının mümkün olduğu dikkate alındığında, idarece belirtilen gerekçe ile ihalenin iptal edilmesine yönelik işlem tesis edilmesinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesine aykırı olduğu,

26.04.2017 tarih ve 2017/UH.II-1200 sayılı Kurul Kararı yok sayılarak bu kez de inandırıcılığı olmayan farklı bir gerekçe öne sürülerek ihalenin iptal edilmesinin, haklarını aramak amacıyla üçüncü kez Kuruma başvuru bedeli yatırmak zorunda bırakılarak kazandıkları bir ihalenin sözleşmesini imzalamalarının önüne geçilmesinin idareye verilen takdir yetkisi içerisinde değerlendirilemeyeceği, ihale sürecinin başından sonuna kadar idarece takdir yetkisinin sınırsız bir şekilde kullanıldığı ve 4734 sayılı Kanun’da idareye verilmiş olan ihaleyi iptal etme hususundaki takdir yetkisinin aşıldığı, söz konusu ihale sürecinin incelenmesi amacıyla İçişleri Bakanlığı’na bildirim yapılması gerektiği, iptal kararında, şikâyet veya itirazen şikâyet sürecine ilişkin standart forma uygun olarak başvuru mercii ve süresinin belirtilmediği iddiasına yer verilmiştir.

İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde işin adı “Yardımcı Zabıta Hizmetleri, Şoförlük ve Destek Hizmetlerinin Yaptırılması” olarak, işin miktarı ve türü “125 Personel İle Yardımcı Zabıta Hizmetleri, Şoförlük ve Destek Hizmetlerinin Yaptırılması” olarak belirlenmiş olup anılan Şartname’nin ekinde ihale konusu işin miktarı ve türü tablo halinde

Sıra No

Açıklama

Birimi

İşçi Sayısı

Ay/gün/saat

1

Yardımcı Zabıta Elemanı, Şoför ve Destek Hizmetleri Elemanı (İlkokul, Ortaokul, Lise ve Önlisans Mezunu)(Brüt asgari ücretin %32,62 fazlası)

Ay

96,00

12

2

Yardımcı Zabıta Elemanı, Şoför ve Destek Hizmetleri Elemanı (4 Yıllık Fakülte Mezunu)(Brüt asgari ücretin %46,6 fazlası)

Ay

25,00

12

3

Engelli Eleman(Brüt asgari ücretin %32,62 fazlası)

Ay

4,00

12

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

Yardımcı Zabıta Elemanı, Şoför ve Destek Hizmetleri Elemanı (İlkokul, Ortaokul, Lise ve Önlisans Mezunu) için fazla çalışma ücreti (fazla mesai)

saat

25.920

2

Yardımcı Zabıta Elemanı, Şoför ve Destek Hizmetleri Elemanı (4 Yıllık Fakülte Mezunu) için fazla çalışma ücreti (fazla mesai)

saat

6.750

3

Engelli Eleman için fazla çalışma ücreti (fazla mesai)

saat

1.080

4

Resmi, Ulusal, Yılbaşı ve Dini Bayram günlerinde çalışacak Yardımcı Zabıta Elemanı, Şoför ve Destek Hizmetleri Elemanı (İlkokul, Ortaokul, Lise ve Önlisans Mezunu) için fazla çalışma ücreti

gün

1.377,5

5

Resmi, Ulusal, Yılbaşı ve Dini Bayram günlerinde çalışacak Yardımcı Zabıta Elemanı, Şoför ve Destek Hizmetleri Elemanı (4 Yıllık Fakülte Mezunu) için fazla çalışma ücreti

gün

348

6

Resmi, Ulusal, Yılbaşı ve Dini Bayram günlerinde çalışacak Engelli Elemanlar için fazla çalışma ücreti

gün

58

7

Binek Araç (En az 2014 model, şoförsüz, yakıtı İdaremize ait)

adet

2

Şeklinde gösterilmiştir. Birim fiyat teklif cetvelinin de aynı iş kalemleri ile benzer şekilde düzenlendiği görülmüştür.

Sözleşme Tasarısı’nın “İşe başlama ve bitirme tarihi” başlıklı 9’uncu maddesinde “İşe başlama tarihi 01.01.2017; işi bitirme tarihi 31.12.2017” düzenlemesi,

“Sözleşme kapsamında yaptırılabilecek ilave işler, iş eksilişi ve işin tasfiyesi” başlıklı 29’uncu maddesinde “29.1. Öngörülemeyen durumlar nedeniyle iş artışının zorunlu olması halinde, işin;

a) Sözleşmeye konu hizmet içinde kalması,

b) İdareyi külfete sokmaksızın asıl işten ayrılmasının teknik veya ekonomik olarak mümkün olmaması,

şartlarıyla, sözleşme bedelinin % 20'sine kadar oran dahilinde, süre hariç sözleşme ve ihale dokümanındaki hükümler çerçevesinde ilave iş aynı yükleniciye yaptırılabilir.

İşin bu şartlar dahilinde tamamlanamayacağının anlaşılması durumunda ise artış yapılmaksızın hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir. Bu durumda, yüklenicinin sözleşme bedeli tamamlanıncaya kadar işi ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmesi zorunludur...” düzenlemesi yer almaktadır.

25.11.2016 tarihinde yapılan şikâyet konusu ihaleye 6 isteklinin katıldığı, 4 isteklinin teklifinin geçerli olarak kabul edildiği, sınır değerin altında teklif veren 4 isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tâbi tutulduğu, 30.12.2016 tarihli ilk ihale komisyon kararı ile açıklama sunan başvuru sahibi de dâhil 4 isteklinin açıklamaları uygun görülmeyerek tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı ve söz konusu ihale komisyonu kararı ile ihalenin geçerli teklif bulunmadığı gerekçesiyle iptal edildiği, ihalenin iptali kararının 03.01.2017 tarihinde ihale yetkilisi tarafından onaylandığı, daha sonra Brn Temizlik Yem. Hiz. Org. Gıda İnş. Otom. San. ve Tic. Ltd. Şti.- Msg Yemek Tem. Gıda Petr. Tur. Elektr. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin 10.01.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 20.01.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 30.01.2017 tarih ve 6076 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu, Kamu İhale Kurulu’nun 15.02.2017 tarihli ve 2017/UH.II-586 sayılı kararında “…idarece maliyet bileşenleri içerisinden teklifte önemli olanların belirlenmesi, teklifi aşırı düşük olan isteklilerden bu bileşenlerle ilgili açıklama istenilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi” yönünde düzeltici işlem kararı verildiği, söz konusu karar gereğince yeniden yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasında açıklama istenilen 4 istekliden sadece Brn Tem. Yem. Hizm. Org Gıda İnş Otom. San. ve Tic. Ltd. Şti.- Msg Yemek Tem. Gıda Petr. Tur. Elektr. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin süresi içinde cevap verdiği, 14.03.2017 tarihli ikinci ihale komisyon kararı ile Brn Tem. Yem. Hizm. Org Gıda İnş Otom. San. ve Tic. Ltd. Şti.- Msg Yemek Tem. Gıda Petr. Tur. Elektr. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin açıklaması kapsamında araca ilişkin sigorta teklifinde Bölge Müdürlüğü tarafından yapılan onayın tek kişi tarafından imzalandığı, bu durumun Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3.4’üncü maddesine aykırılık teşkil ettiği gerekçesiyle söz konusu isteklinin açıklamasının uygun bulunmadığı ve aynı kararda geçerli teklif kalmadığından ihalenin yeniden iptaline karar verildiği, söz konusu karar üzerine başvuru sahibince 22.03.2017 tarihinde yapılan şikâyet başvurusunun, idarenin 22.03.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 05.04.2017 tarih ve 20307 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu, söz konusu başvurunun ardından Kamu İhale Kurulu’nun 26.04.2017 tarihli ve 2017/UH.II-1200 sayılı kararında “... başvuru sahibi tarafından açıklaması kapsamında sunulan araçların zorunlu trafik sigorta giderlerine ilişkin olarak sunulan fiyat teklifinde yukarıda da aktarılan Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3.4’üncü maddesi uyarınca RAY Sigorta A.Ş. Antalya Bölge Müdürlüğünün imza ve onayının bulunduğu, ihale komisyonunun değerlendirmesinin aksine, söz konusu fiyat teklifinde sigorta bölge müdürlüğü teyidinin birden fazla yetkili tarafından imzalanmış olmasının gerekmediği, bu itibarla anılan istekli tarafından açıklamasında araçların sigorta giderinin mevzuata uygun olarak tevsik edildiği...” gerekçesine yer verilerek başvuru sahibi Brn Temizlik Yem. Hiz. Org. Gıda. İnş. Otom. San. ve Tic. Ltd. Şti.-Msg Yemek Tem Gıda Pet. Tur. Elektr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının teklifinin değerlendirmeye alınması yönünde düzeltici işlem kararı verildiği,

Kamu İhale Kurulu’nun 26.04.2017 tarihli ve 2017/UH.II-1200 sayılı düzeltici işlem kararının idareye tebliğinden sonra Konya Büyükşehir Belediye Başkanlığı, Zabıta Dairesi Başkanlığı’nın Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı’na yazdığı 10.05.2017 tarihli ve 1324 sayılı yazıda, “2016/433239 ihale kayıt numarası ile ihaleye çıkılan 125 kişi ile Yardımcı Zabıta Hizmetleri, Şoförlük ve Destek Hizmetlerinin Yaptırılması Hizmet Alımı ihalesinde belirtilen personel sayısı artırılacağından dolayı ihalesinin iptal edilmesini arz ederim.” ifadesine yer verilerek söz konusu yazının aynı zamanda ihale yetkilisi olan Zabıta Daire Başkanı tarafından imzalandığı, daha sonra Destek Hizmetleri Daire başkanlığı tarafından genel sekreter yardımcısı imzası ile ihaleye teklif veren isteklilere gönderilen 17.05.2017 tarihli yazılarda “Yardımcı Zabıta Hizmetleri, Şoförlük ve Destek Hizmetlerinin Yaptırılması Hizmet Alımı işine ait ihale Zabıta Daire Başkanlığı’nın 10.05.2017 tarih ve 1324 sayılı yazısına istinaden personel sayısı artırılacağından dolayı iptal edilmiştir.” ifadesine yer verilerek ihalenin iptal edildiği görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinin ilk fıkrasında “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü bulunmaktadır.

Aynı Kanun’un “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39’uncu maddesinde “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir.” hükmüne yer verilmiştir.

Anılan Kanun’un “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde de “... İhale komisyonu gerekçeli kararını belirleyerek, ihale yetkilisinin onayına sunar. Kararlarda isteklilerin adları veya ticaret unvanları, teklif edilen bedeller, ihalenin tarihi ve hangi istekli üzerine hangi gerekçelerle yapıldığı, ihale yapılmamış ise nedenleri belirtilir.

İhale yetkilisi, karar tarihini izleyen en geç beş iş günü içinde ihale kararını onaylar veya gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle iptal eder.

İhale; kararın onaylanması halinde geçerli, iptal edilmesi halinde ise hükümsüz sayılır...” hükmüne yer verilmiştir.

Söz konusu Kanun maddelerinden ihale komisyonunun yanında ihale yetkililerine de ihale komisyonu kararı üzerine, ihale komisyonu kararının alınmasından itibaren 5 iş günü içerisinde yapacakları inceleme sonucunda, gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle ihalenin iptal edilmesi hususunda takdir yetkisi verildiği anlaşılmakla birlikte, ihale komisyonları ile ihale yetkililerinin söz konusu yetkilerinin mutlak ve sınırsız olmadığı, mevzuata, kamu yararına ve hizmet gereklerine uygun surette kullanılması gerekmektedir.

İptal kararının alınış şekli ve zamanı dikkate alındığında, iptal kararının, ne Kanun’un 39’uncu maddesine dayanılarak ihale komisyonu kararı üzerine, ne de Kanun’un 40’ıncı maddesine uygun olarak ihale komisyonunca gerekçeli kararın verilmesinin ardından ihale yetkilisince karar tarihini izleyen en geç beş iş günü içinde alındığı, ihalenin iptalinin, aynı zamanda ihale yetkilisi de olan, Zabıta Daire Başkanı’nın imzasıyla Zabıta Daire Başkanlığı’nın Destek Hizmetleri Daire Başkanlığı’na yazdığı, ihalenin iptal edilmesinin onaya sunulması niteliğindeki, 10.05.2017 tarihli ve 1324 sayılı yazı üzerine Belediye Genel Sekreter Yardımcısı tarafından imzalanan yazıyla isteklilere bildirildiği, ihale işlem dosyası içerisinde mevzuat uyarınca ihale komisyonu ile birlikte ihalenin iptali hususunda yetki sahibi olan ihale yetkilisi Zabıta Daire Başkanı’nın imzasıyla alınmış bir iptal kararının bulunmadığı, bu itibarla iptal kararının alınış şeklinin mevzuata uygun olmadığı tespit edilmiştir.

Bunun yanında, ihalenin iptali kararının alınış usulündeki söz konusu mevzuata aykırılıktan bağımsız olarak iptal gerekçesinin değerlendirilmesi neticesinde, idarece inceleme konusu ihalenin şikâyet ve itirazen şikâyet sürecinin uzaması sonucunda söz konusu hizmetin gerçekleştirilmesine yönelik olarak düzenlenen ve 16.03.2017 tarihinde, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 16’ncı maddesine göre iptal edilen 2017/67288 ihale kayıt numaralı “125 Kişi ile 9 Ay Boyunca Yardımcı Zabıta Hizmetleri, Şoförlük ve Destek Hizmetlerinin Yaptırılması” ihalesinde personel sayısının 125 kişi olarak öngörüldüğü, adı geçen ihalenin iptalinin ardından 22.03.2017 tarihinde pazarlık usulü (21/b) ile yapılan ve başvuru sahibi ile 31.03.2017 tarihinde sözleşmesi imzalanan 2017/132900 ihale kayıt numaralı “140 Kişi ile 3 Ay Boyunca Yardımcı Zabıta Hizmetleri, Şoförlük ve Destek Hizmetlerinin Yaptırılması” ihalesinin süresinin de 01.04.2017-30.06.2017 olarak öngörüldüğü ve belirtilen ihalede toplam personel sayısının, inceleme konusu ihalede çalıştırılacak personelden 15 kişi fazla olduğu hususları göz önüne alındığında, makul sınırlar dahilinde yapılacağı anlaşılan personel sayısındaki artışın mevzuata uygun olarak sözleşme bedelinin % 20'sine kadar oran dahilinde iş artışı yapılmak suretiyle karşılanabileceği anlaşıldığından idarenin personel sayısının artırılacağına ilişkin iptal gerekçesinin uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan, başvuru sahibinin ihale sürecinin incelenmesi amacıyla İçişleri Bakanlığı’na bildirim yapılması gerektiği yönündeki iddiasına ilişkin olarak yukarıda yapılan tespitler çerçevesinde inceleme konusu ihalenin iptali sürecindeki mevzuata aykırılıkların bir sonuca bağlandığı, bu itibarla İçişleri Bakanlığı’na bildirim yapılmasına gerek bulunmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, başvuruya konu ihalenin, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 40’ıncı maddesine aykırı olarak ihale yetkilisi dışında bir makam tarafından iptal edildiği, ancak iptal gerekçesinin ve iptal işleminin mevzuata uygun olmadığı anlaşıldığından, idarenin ihalenin iptaline ilişkin kararının iptaline karar verilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

İdarenin ihalenin iptali kararının iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi