KİK Kararı: 2017/UH.II-1537

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/026
Gündem No : 78
Karar Tarihi : 31.05.2017
Karar No : 2017/UH.II-1537

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Ak-Öz-Şah Gıd. Mad. Tekstil Konf. Tem. Hiz. İhale Kom. Orm. Ürn. ve Amb. San.Tic. Ltd. Şti.,

N. Danışman Mah. Azım Sk. No: 18/C Soma/MANİSA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Yalova Üniversitesi Rektörlüğü Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanlığı,

Yerleşke Çınarcık Yolu 2.Km 77100 YALOVA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/120280 İhale Kayıt Numaralı “Üniversitemiz Öğrenci ve Personelinin 4 Çeşitten Oluşan Malzeme Dahil Yemek Pişirilmesi, Servisi, Yemek Taşınması ile Servis Sonrası Temizlik, Bulaşık İşleri” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Yalova Üniversitesi Rektörlüğü Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanlığı tarafından 24.04.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Üniversitemiz Öğrenci ve Personelinin 4 Çeşitten Oluşan Malzeme Dahil Yemek Pişirilmesi, Servisi, Yemek Taşınması ile Servis Sonrası Temizlik, Bulaşık İşleri” ihalesine ilişkin olarak Ak-Öz-Şah Gıd. Mad. Tekstil Konf. Tem. Hiz. İhale Kom. Orm. Ürn. ve Amb. San.Tic. Ltd. Şti.nin 18.04.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 25.04.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 05.05.2017 tarih ve 26430 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 05.05.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/1164 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Başvuruya konu ihalede fiyat farkı verilmeyeceğine ilişkin yapılan düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu,

2. İhale dokümanı kapsamında asgari iki haftalık örnek menünün yer almadığı dolayısıyla ihale dokümanının bu haliyle sağlıklı teklif verilmesini ve rekabeti engellediği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuruya konu ihale 29.05.2017 - 30.03.2018 tarihleri arasında üniversite merkez mutfağında pişirilecek yemeğin 9 farklı yemekhanede servis edilmesi hizmetlerine yönelik bir ihale olup, ihale kapsamında 290.000 öğün öğlen yemeği alınması öngörülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımlarında fiyat farkı” başlıklı 81’inci maddesinde “81.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanıldığı hizmet alımlarında işçilik maliyetlerine ilişkin fiyat farkı hesaplanacağının ihale dokümanında belirtilmesi gerekmektedir.” açıklaması yer almaktadır.

İhaleye ilişkin düzenlenen İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşme Bedeline KDV hariç her türlü vergi, resim, harç, ulaşım gibi tüm giderler yükleniciye aittir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. Sözleşme Bedeline KDV hariç her türlü vergi, resim, harç, ulaşım gibi tüm giderler yükleniciye aittir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Aynı Şartname’nin “Fiyat farkı” başlıklı 46’ncı maddesinde “46.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında fiyat farkı hesaplanmayacaktır. Ancak, mücbir sebepler veya idareden kaynaklanan nedenlerle işin bitim tarihinin süre uzatımı verilmek suretiyle uzatılması halinde, yürürlükte bulunan fiyat farkına ilişkin esaslar dikkate alınarak fiyat farkı hesaplanacaktır.

46.1.1. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Sözleşme Tasarısı’nın “Fiyat farkı ödenmesi ve hesaplanması şartları” başlıklı 14’üncü maddesinde “14.1. Yüklenici, gerek sözleşme süresi, gerekse uzatılan süre içinde, sözleşmenin tamamen ifasına kadar, vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülüklerde artışa gidilmesi veya yeni mali yükümlülüklerin ihdası gibi nedenlerle fiyat farkı verilmesi talebinde bulunamaz.

14.2. Bu sözleşme kapsamında yapılacak işler için fiyat farkı hesaplanmayacaktır. Ancak, mücbir sebepler veya idareden kaynaklanan nedenlerle işin bitim tarihinin süre uzatımı verilmek suretiyle uzatılması halinde, yürürlükte bulunan fiyat farkına ilişkin esaslar dikkate alınarak fiyat farkı hesaplanacaktır.

14.3. Sözleşmede yer alan fiyat farkına ilişkin esas ve usullerde sözleşme imzalandıktan sonra değişiklik yapılamaz.” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik Şartname’de ise işin yürütülmesi ile ilgili geniş açıklama ve düzenlemelere yer verilmiş olup, “Çalışan Personel İle İlgili Şartlar” başlıklı P bölümünde çalıştırılacak personel istihdamına yönelik bir tabloya yer verilmiş, bu tabloda pozisyonların hangisinde kaç kişinin tam zamanlı kaç kişinin yarı zamanlı çalışacağı düzenlenmiş ve “a) Aşçı başı için asgari ücretin %150 fazlası, Ustalar ve işletme müdürü için %100 fazlası, aşçı yardımcıları için %50 fazlası, büyük kamyonet şoförü için %50 ve diğer tam zamanlı çalışan elemanlar içinde asgari ücretten az olmamak üzere maaş ödenecektir.

b) Tüm çalışanların maaşları her ayın en geç 15 inde yatırılacak en geç 5 gün içinde banka ekstresi idareye teslim edilecektir. Elden maaş ödemesi kesinlikle olmayacaktır. Yarı zamanlı personel üniversitemiz II öğretim öğrencilerinden çalıştırılabilir. Ancak sınav ve ara dönemlerde yarı zamanlı personeli eksiltebilir. Ancak hizmetin devamı ve aksatılmaması açısından yüklenici çözüm önerisini idareye bildirip idarenin onayına istinaden yapabilecektir.

c) Üniversitece akademik takvim dönemi dışındaki zamanlarda yaz okulu açılması yada akademik takvimde değişiklik olması durumunda gerekli tedbirler alınacaktır. Ara dönemler, sınav dönemleri gibi dönemlerinde ilgili firma tam zamanlı personeli eksiltemez ücretsiz izine çıkaramaz. İdarece uygun görülürse bu personeller yarı zamanlı çalıştırılabilir. Tüm tam zamanlı personellerin işe alması ve çıkarılmasında idarenin izni ve onayı olacaktır. Bu maddelerin bir tanesine bile uyulmadığı taktirde sözleşmede bahsedilen oranda ceza kesilecektir. Elemanlar üzerinde idarenin tasarruf hakkı vardır.” denilmiştir.

İhale dokümanı incelendiğinde ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımı ihalesi olarak tasarlandığı, birim fiyat teklif cetvelinin de 290.000 öğün üzerinden tek kalem olacak şekilde hazırlandığı görülmüştür.

Teknik Şartname’de yer alan bilgiler uyarınca 23 personelin işin süresi boyunca tam zamanlı görev yapacağı dikkate alındığında, anılan Tebliğ’in 81’inci maddesinde yer alan açıklama uyarınca fiyat farkı öngörülmesi gerektiği, dolayısıyla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İhaleye ilişkin hazırlanan Teknik Şartname’de “Öğrenciler için dört çeşitten oluşan bir öğün yemekte B grubu esas yemektir. Öğünlerde her gruptan birer çeşit yemek bulunacaktır. Aynı gruptan iki çeşit yemek bulunmayacaktır.

GRUPLAR

HAFTADA

MENÜDEKİ SIRASI

A-YEMEK GRUBU*

Çorbalar**

5 kez

1.yemek

B-YEMEK GRUBU*

5 kez

1.Grup

Etli, zeytinyağlı kurubaklagil

1 kez

2.yemek

2.Grup

Etli, zeytinyağlı sebze

1 kez

2.yemek

3.Grup

Küçük parça etli yemekler

1 kez

2.yemek

4.Grup

Köfte çeşitleri

1 kez

2.yemek

5.Grup

Tavuk yemekleri

1 kez

2.yemek

6.Grup

Büyük parça et yemekleri

2 hf 1 kez

2.yemek

C-YEMEK GRUBU*

5 kez

1.Grup

Pirinç pilavı çeşitleri

2-3 kez

3.yemek

2.Grup

Bulgur pilavı çeşitleri

2 kez

3.yemek

3.Grup

Makarna çeşitleri

1 kez

3.yemek

4.Grup

Börek çeşitleri

1 kez

3.yemek

D-YEMEK GRUBU*

5 kez

1.Grup

Tatlılar

1-2 kez

4.yemek

2.Grup

Salatalar

1-2kez

4.yemek

3.Grup

Meyveler

1 kez

4.yemek

• Yemek İhalesi Teknik Şartnamesi B’de yemek grupları, alt gruplar ve yemeklere konulacak malzemeler belirtilmiştir.

** Temmuz ve Ağustos aylarında A Grubu yemek yerine D Grubundan 1 çeşit verilebilir.

Gruplarda yer alan yemekler haftalık dönüşümlü olarak çıkarılacaktır.

B grubundan seçilen etsiz yemeklerin yanında verilen C grubu yemeklerde mutlaka et olacaktır.

Her yemek dönemi 1 aylık dönemi kapsar.

Ekmek çeşitlerin haricindedir.” düzenlemesi yer almakta olup, teknik şartnamenin ayrıca gıda rasyolarını da ihtiva ettiği görülmüştür.

İhale ilan tarihi (22.03.2017) itibari ile yürürlükte bulunan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.

Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini (Ek- H.4) hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Bu maddede yer alan ana girdi ibaresi kapsamında, kırmızı et; beyaz et; balık; işlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis, kavurma gibi); kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve; toz şeker, süt; yoğurt, ayran; yağ ürünleri (ayçiçek yağı, zeytinyağı, tereyağı) kahvaltı malzemeleri (peynir, zeytin, yumurta, reçel, bal gibi); pet su, ekmek açıklama yapılacak unsurlar olarak dikkate alınır. İdarenin ihale dokümanında bu girdilerin dışında ana girdi niteliğinde malzeme içeren yemek öğünü düzenlemesi durumunda aşırı düşük teklif açıklama yazısında açıklama istenecek unsurlar arasında bu malzemelerin de belirtilmesi zorunludur. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez.

…

Malzemeli yemek alımı ihalelerinde sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak açıklama yapılmalıdır. İsteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatı açıklamaları gerekmekte olup toplam miktar ve tutar açıklaması yapılmayacaktır. Örneğin normal kahvaltı, diyet kahvaltı, ara öğün, normal yemek ve diyet yemek gibi birim fiyatları içeren bir ihalede, isteklilerin teklif ettikleri birim fiyatı; örnek menüyü ve bu menünün üretimi için gerekli işçilik tutarını kullanarak tevsik etmeleri durumunda açıklama uygun kabul edilecektir.” açıklaması yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan Tebliğ açıklaması doğrultusunda ihale dokümanında aşırı düşük teklif sorgulaması yapılacağı belirtilen ihalelerde teklifi aşırı düşük bulunan istekli tarafından öncelikle “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinin (Ek- H.4) açıklaması kapsamında sunulması gerektiğinden söz konusu hesap cetvelinin hazırlanabilmesini teminen teknik şartnamede gramaj bilgileri ile evsaf bilgileri de yer alan yemek çeşitlerinden oluşturulmuş asgari iki haftalık örnek menü listesine yer verilmesi gerektiği, başvuruya konu ihalede teknik şartnamelerde verilecek yemek türlerine, iş süresi boyunca hangi sıklıkta verileceğine ve yemek çeşitlerine ilişkin gramaj bilgileri ile kullanılacak malzemelerin evsaf bilgilerine yer verildiği ancak asgari iki haftalık örnek menü listesine yer verilmediği, ancak teklif fiyatlarının örnek menüye göre değil teknik şartnamedeki gramaj listeleri baz alınarak hesaplanması gerektiğinden Teknik Şartname’de asgari iki haftalık örnek menü listesine yer verilmemesinin teklif vermeyi engelleyen nitelikte olmadığı anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi