KİK Kararı: 2017/UH.II-1207

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/021
Gündem No : 71
Karar Tarihi : 26.04.2017
Karar No : 2017/UH.II-1207

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Gurmen Hazır Yemek Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İvogsan Ağaç İşleri San. Sitesi 30. Cad. No:48 Ostim Yenimahalle/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Çankaya Belediye Başkanlığı Sosyal Yardım İşleri Müdürlüğü,

Ziya Gökalp Caddesi Çankaya/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/85658 İhale Kayıt Numaralı “İftar Yemeği” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Çankaya Belediye Başkanlığı Sosyal Yardım İşleri Müdürlüğü tarafından 27.03.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “İftar Yemeği” ihalesine ilişkin olarak Gurmen Hazır Yemek Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 10.04.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 11.04.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 13.04.2017 tarih ve 22316 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 13.04.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/946 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata aykırı olduğu ve teklifinin reddedilmesi gerektiği, şöyle ki;

a) Anılan isteklinin Malzemeli Hesap Sunum Cetvelini (Ek-H.4) hatalı olarak sunduğu, hesap sunum cetvelinin ana girdileri tablosunun aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılan iki haftalık örnek menüde yer alan yemeklerin içeriğindeki ana girdilerin tamamını kapsamadığı, ana girdilerin birim fiyatları ve açıklama yöntemlerinin cetvele hatalı yansıtıldığı, ayrıca ana girdi ile işçilik maliyeti toplamının, toplam teklif tutarına oranının Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirtilen oranlar (0,80 - 0,95) arasında olmadığı,

b) Anılan isteklinin yemek birim öğün maliyetlerini yanlış hesapladığı, istekli tarafından oluşturulan yemek reçetelerinin idarece oluşturulan menüye uygun olmadığı, idarece hazırlanan menüde yer verilen bazı yemek içeriklerinde bulunması gereken dana kuşbaşı ve tavuk bonfile (derisiz) miktarlarının eksik olduğu,

c) Anılan istekli tarafından, örnek yemek menüsünde yer alan bazı yemeklerin içeriğindeki arpa şehriye, ayçiçek yağı, çarliston biber, bezelye, havuç, patates, tereyağı ana girdilerinin birim fiyatlarının Ek-H.4 cetveline hatalı olarak yansıtıldığı, adı geçen ana çiğ girdilerin fiyatlarının tevsiki amacıyla, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanunu’nun 51’inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belgelerin sunulması gerekirken, maliyet düşürücü olarak mevzuatta belirlenen sürelerin dışında, daha eski veya ihale tarihinden sonraki bültenlerin kullanılması suretiyle ve asgari birim fiyatlar kullanılarak açıklama yapıldığı,

d) Anılan istekli tarafından, ekmek, ayran gibi ürünlerin fiyatlarının tevsiki amacıyla halk ekmek fabrikaları, Atatürk Orman Çiftliği gibi kamu kurumu niteliğini haiz kuruluşların fiyat listelerinin kullanıldığı, sunulan fiyat listelerinin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) olması gerekirken, mevzuata aykırı olarak ilan/davet tarihinden önceki tarihli fiyat listeleri ile açıklama yapıldığı,

e) Anılan istekli tarafından sunulan ve kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyatları gösteren belgelerde tarih bulunmadığı, sadece ilgili kurumun internet sayfası üzerinden temin edilen bilgisayar çıktısının alındığı tarihin bulunduğu, bu nedenle ilgili ürünlerin birim fiyatlarının hangi tarihler arasında geçerli olduğu teyit edilemeyeceğinden ilgili Tebliğ maddelerine aykırı olduğu,

f) Anılan istekli tarafından sunulan EK-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.7’nci maddesine uygun olmadığı, teklif edilen ana girdilerin fiyatlarının ağırlıklı ortalama birim maliyetlerin altında olduğu ve toplam tutarlarının da yanlış hesaplandığı, son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde üretilen/alımı ve satımı yapılan mal miktarlarının ihale konusu ihtiyaçların en az yarısını kapsamadığı, ilgili belgeye “tarih” ve “sayı” verilmediği, söz konusu belgenin Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun hazırlanmadığı ve ilgili meslek mensubu tarafından da her sayfasının kaşelenip imzalanmadığı, ayrıca yürürlükteki mevzuat hükümleri gereğince adı geçen tutanağın ekinde sunulması gereken ilgili meslek mensubuna ait “Faaliyet Belgesi”nin de sunulmadığı, EK-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağında ana girdi listesine bir bütün olarak yer verildiği, belirtilen listenin isteklinin söz konusu malı imalatlarında kullanıyor olması durumuna göre “150-ilk madde ve malzeme, 151 -yarı mamuller-üretim hesaplarında veya malların ticaretinin yapılıyor olmasına göre 153-ticari mallar” hesabında olup olmadığına ilişkin tablo halinde sınıflandırma yapılmadığı, diğer bir ifade ile Ek-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağını sunan isteklinin ana girdi listesindeki hangi ürünlerin üreticisi, hangi ürünlerin satıcısı olduğunun ayrı tablolar halinde belirtilmediği,

g) Teknik Şartname’nin 4.3’üncü maddesinde “Yemek seti (1 kişi) : Roll Ekmek (2 Adet) - Su 0,5 mİ (1 Adet) - zeytin-hurma-Strafor Tabldot Tepsi - Her kişi için tek kullanımlık çatal kaşık seti ( Peçete - Çatal - Kaşık - Kürdan - Tuz - Pul Biber) ürünler olacaktır.” düzenlemesinin yer aldığı, ancak anılan istekli tarafından sunulan ekmek, pet şişe su, hurma ve zeytin maliyetini ana girdileri hesaplamasına dâhil edilmediği, dolayısıyla eksik ana girdi maliyeti hesaplandığı ve öğle-akşam yemeği birim öğün maliyetinin eksik hesaplandığı,

h) Teknik Şartname’ de yemeği pişiren aşçıların uzman olacağının, yeteri kadar garson çalıştırılacağının ve her çadırda yüklenici tarafından bir yetkili personel bulundurulacağının düzenlendiği, anılan istekli tarafından toplam işçilik maliyet hesaplamasının doğru olarak yapılmadığı, işçilik hesaplama modülüne göre hesaplanması gereken asgari işçilik maliyetinin altında bir maliyet hesabı yapıldığı, çalışacak olan işçilere işin gereği olarak verilmesi gereken yemek, yol ve giyim giderlerinin işçilik hesaplamasına dâhil edilmediği,

ı) “25.01.2017 tarihinde yürürlüğe giren Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79.2.6. maddesinde “...(Ek fıkra: 25/01/2017-29959 R.G./13. md.) Malzemeli yemek alımı ihalelerinde sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak açıklama yapılmalıdır. İsteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatı açıklamaları gerekmekte olup miktar ve tutar açıklaması yapılmayacaktır. Örneğin normal kahvaltı, diyet kahvaltı, ara yemek ve diyet yemek gibi birim fiyatları içeren bir ihalede, isteklilerin teklif ettikleri biri) menüyü ve bu menünün üretimi için gerekli işçilik tutarını kullanarak tevsik etmeleri durumunda açıklama uygun kabul edilecektir.” Düzenlemesi hüküm altına alınmıştır. Bu düzenleme gereğince isteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatı açıklamaları gerekmektedir. Ancak aşırı düşük teklif savunması veren firmanın, birim fiyat teklif cetvelinde yer alan öğle-akşam yemeği iş kalemi için örnek menüyü kullanarak hesapladığı birim öğün maliyeti ile öğün başına düşen birim işçilik maliyeti toplandığında bulunan tutarın, isteklinin ihalede teklif ettiği birim fiyatın üzerinde olduğu görülecektir. Yemek “Ana Girdi” maliyeti ile toplam işçilik maliyetinin birim fiyat teklif cetvelinde yer alan toplam öğün sayısına (135.000 öğün) bölünmesi suretiyle bulunan “Birim İşçilik Maliyeti” toplandığında, isteklinin teklif etmiş olduğu yemek birim fiyatının üzerinde olduğu görülecektir. Dolayısıyla yukarıda anılan Tebliğ Hükümlerine uygun olarak teklif ettikleri birim fiyatları tevsik edemediklerinden, yemek için teklif ettikleri birim fiyat, ana girdi maliyeti + işçilik maliyetini karşılayamadığından, tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir. Diğer taraftan anılan Tebliğ Hükümleri gereğince “Toplam Miktar” ve “Toplam Tutar” hesaplamasına yapılmayacağı belirtilmesine rağmen, aşırı düşük teklif savunması veren istekli firma yürürlükten kaldırılan Tebliğ Hükümlerine göre “A) Ana Çiğ Girdileri” Tablosunu kullanarak “Toplam Miktar” ve “Toplam Tutar” açıklaması yapmışlardır.” iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İhaleye ilişkin İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde, “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: İftar Yemeği

b) Miktarı ve türü: Çankaya İlçe sınırlarında yaşayan vatandaşlarımıza yönelik, Ramazan Ayı süresince 5 ayrı çadırda 130.000 adet ve idarenin göstereceği bir salon da 5.000 adet olmak üzere toplam 135.000 Adet/Öğün iftar yemeği dağıtımı hizmeti alınması işidir.

c) Yapılacağı yer: Cebeci, Esat, Türközü, Cevizlidere ve Huzur Mahallesi bölgelerinde çadır kurularak ve Vedat Dalokay Kokteyl Salonunda (Salonun olası tadilatı durumunda İdarenin göstereceği farklı bir salonda)” düzenlemesi,

Anılan Şartname’ nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde,“KDV hariç tüm yasal giderler ile ulaşım, sigorta, resim, harç v.b. tüm giderler teklif fiyata dahildir.İftar yemeği verilecek yerlere ait elektrik giderleri ve elektrik işleri yükleniciye ait olacaktır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye ilişkin Teknik Şartname’nin 11’inci maddesinde 28 günlük menü ve gramaj listesine yer verilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde“79.1. Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer aşağıdaki kurallara göre tespit edilir.

…

79.1.2. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde sınır değer;

SD: Sınır değeri,

YM: Yaklaşık maliyeti,

n: İhalenin ilk oturumunda teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olduğu anlaşılan isteklilerin teklif sayısını,

T1, T2, T3….Tn: İhalenin ilk oturumunda teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olduğu anlaşılan isteklilerin teklif bedellerini,

R: Sınır Değer Tespit Katsayısını

79.1.3. 79.1.2 nci maddede yer alan R değeri her yıl 1 Şubat tarihinden geçerli olmak üzere Kurum tarafından belirlenir ve ilan edilir. İhalenin konusu veya işin niteliğine göre Kurum tarafından farklı R değerleri belirlenebilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

…

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, (Ek ibare: 12/06/2015-29384 R.G./3. md.) SM, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

Kaşeleme işlemi 8.4’üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

…

79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.

Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle (Değişik ibare: 25/01/2017-29959 R.G./13. md.) “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini (Ek- H.4) hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabuledilebilmesi için (Değişik ibare: 25/01/2017-29959 R.G./13. md.) “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

(Değişik cümle: 25/01/2017-29959 R.G./13. md.) Bu maddede yer alan ana girdi ibaresi kapsamında, kırmızı et; beyaz et; balık; işlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis, kavurma gibi); kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve; toz şeker, süt; yoğurt, ayran; yağ ürünleri (ayçiçek yağı, zeytinyağı, tereyağı) kahvaltı malzemeleri (peynir, zeytin, yumurta, reçel, bal gibi); pet su, ekmek açıklama yapılacak unsurlar olarak dikkate alınır. İdarenin ihale dokümanında bu girdilerin dışında ana girdi niteliğinde malzeme içeren yemek öğünü düzenlemesi durumunda aşırı düşük teklif açıklama yazısında açıklama istenecek unsurlar arasında bu malzemelerin de belirtilmesi zorunludur. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez.

Örneğin; 1.000 öğün yemek alımı için çıkılan bir ihalede, birim fiyat olarak 5 TL teklif veren bir isteklinin, 5.000 TL olan toplam teklif bedelinin aşırı düşük olarak değerlendirilmesi ve istekli tarafından sunulan Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinde (Değişik ibare: 25/01/2017-29959 R.G./13. md.) “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,90 olarak belirtilmesi halinde, teklifin 4.500 TL’sinin ana çiğ girdi ile işçilik toplamını içerdiği kabul edilir ve isteklinin sadece bu kısma ilişkin açıklama yapması gerekir. Teklifin 500 TL’lik kısmının ise yardımcı giderlere ilişkin olduğu kabul edildiğinden, bu kısma ilişkin açıklama yapılması gerekmemektedir.

Malzemeli yemek alımı ihalelerinde, (Değişik ibare: 25/01/2017-29959 R.G./13. md.) kırmızı et; beyaz et; balık; kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılamaz. Ancak 79.2.2 nci maddede yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklama yapılabilir.

(Ek fıkra: 25/01/2017-29959 R.G./13. md.) Malzemeli yemek alımı ihalelerinde sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak açıklama yapılmalıdır. İsteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatı açıklamaları gerekmekte olup toplam miktar ve tutar açıklaması yapılmayacaktır. Örneğin normal kahvaltı, diyet kahvaltı, ara öğün, normal yemek ve diyet yemek gibi birim fiyatları içeren bir ihalede, isteklilerin teklif ettikleri birim fiyatı; örnek menüyü ve bu menünün üretimi için gerekli işçilik tutarını kullanarak tevsik etmeleri durumunda açıklama uygun kabul edilecektir.” açıklamaları yer almaktadır.

Birim fiyat teklif alınmak suretiyle 27.03.2017 tarihinde gerçekleştirilen ihalede 16 adet ihale dokümanı satın alındığı ve ihaleye 7 isteklinin katıldığı, 5 isteklinin geçerli teklif sunduğu, söz konusu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı niteliğinde olduğu ve yaklaşık maliyeti 1.507.500,00 TL olan ihalenin sınır değerinin 1.263.372,00 TL olarak hesaplandığı, bu tutarın altında teklif sunan Öz Gaziantep Lokantacılık Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi, Dafne Catering Gıda Turizm Besicilik ve Yemek Sanayi Ticaret Anonim Şirketi hakkında aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmasına karar verildiği, anılan isteklilere gönderilen 28.03.2017 tarihli yazılar ile, İdari Şartname’nin 33’üncü maddesi çerçevesinde teklifte önemli olduğunu tespit ettikleri bileşenler hakkında ayrıntılı açıklamalarının sunulmasının istenildiği, 04.04.2017 tarihli ihale komisyon kararı ile aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunmayan Dafne Catering Gıda Turizm Besicilik ve Yemek Sanayi Ticaret Anonim Şirketine ait teklifin reddedilmesine ve ihalenin aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunan Öz Gaziantep Lokantacılık Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin üzerinde bırakılmasına karar verildiği tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiaları çerçevesinde ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında yapılan inceleme neticesinde;

a) Anılan istekli tarafından Malzemeli Hesap Sunum Cetveli (EK-H.4) sunulduğu, sunulan bu cetvelde ana girdiler toplamının 821.725,17 TL, ana girdi oranının 0,69, işçilik giderleri toplamının 300.024,23 TL, işçilik giderleri oranının 0,25 olduğu, ana girdi ile işçilik maliyeti toplamının, toplam teklif tutarına oranının Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirtilen oranlar (0,80 - 0,95) arasında yer aldığı, ekte sunulan ana girdi listesinde yer verilen ana girdilerin idarece hazırlanan örnek menü listesinde yer verilen yemek ana girdilerinin tamamını kapsadığı, aynı listede yer verilen birim fiyatlar ve tevsikine ilişkin beyan edilen belgelerin kıyaslanması sonucunda, birim fiyatların tevsikine ilişkin listede yer verilen belgelerle uyumlu olduğu, bu itibarla söz konusu iddianın yerinde olmadığı,

b) Anılan isteklinin yemek birim öğün maliyetlerinin her bir ana girdinin ihale süresince kullanılacak toplam miktarının ihale süresine (28 gün) bölünmek suretiyle öğün başı miktarı ve bu miktarın ana girdiye ilişkin teklif edilen birim fiyatla çarpımı şeklinde hesaplandığı, anılan istekli tarafından sunulan yemek reçetelerinin idarece hazırlanan menüye ve menü içeriğinde yer verilen gramajlara uygun olarak hazırlandığı, bu yemek reçetelerinde piliç sote içeriğinde kullanılması gereken tavuk bonfile miktarının idarece hazırlanan gramaj listesine uygun olarak 100 gr, orman kebabı içinde kullanılması gereken dana kuşbaşı miktarının idarece hazırlanan gramaj listesine uygun olarak 60 gr, dana et sote içinde kullanılması gereken dana kuşbaşı miktarının idarece hazırlanan gramaj listesine uygun olarak 90 gr, çoban kavurma içinde kullanılması gereken dana kuşbaşı miktarının idarece hazırlanan gramaj listesine uygun olarak 90 gr olduğunun anlaşıldığı, dolayısıyla başvuru sahibinin iddia ettiği gibi gramajlarda herhangi bir eksiklik bulunmadığından söz konusu iddianın yerinde olmadığı,

c) Anılan istekli tarafından sunulan ana girdi listesinde, idarece hazırlanan örnek menüde yer alan yemek girdilerinden arpa şehriye birim fiyatının Ankara Ticaret Borsası 12.05.2016 tarihli bülteninden alındığının beyan edildiği, ekte sunulan bültenin incelenmesi neticesinde arpa şehriye birim fiyatının ana girdi listesinde de beyan edildiği gibi 1,7500 TL olduğunun anlaşıldığı, ayçiçek yağı birim fiyatının Ankara Ticaret Borsası 21.11.2016 tarihli bülteninden alındığının beyan edildiği, ekte sunulan bültenin incelenmesi neticesinde ayçiçek birim fiyatının ana girdi listesinde de beyan edildiği gibi 8,5050 TL olduğunun anlaşıldığı, çarliston biber birim fiyatının Edremit Ticaret Borsası Eylül 2016 tarihli bülteninden alındığının beyan edildiği, ekte sunulan bültenin incelenmesi neticesinde çarliston biber birim fiyatının ana girdi listesinde de beyan edildiği gibi 1,6000 TL olduğunun anlaşıldığı, bezelye birim fiyatının Ankara Ticaret Borsası 21.06.2016 tarihli bülteninden alındığının beyan edildiği, ekte sunulan bültenin incelenmesi neticesinde bezelye birim fiyatının ana girdi listesinde de beyan edildiği gibi 0,6000 TL olduğunun anlaşıldığı, havuç birim fiyatının Ankara Ticaret Borsası 25.04.2016 tarihli bülteninden alındığının beyan edildiği, ekte sunulan bültenin incelenmesi neticesinde havuç birim fiyatının ana girdi listesinde de beyan edildiği gibi 0,6211 TL olduğunun anlaşıldığı, patates birim fiyatının Nazilli Ticaret Borsası Ağustos 2016 tarihli bülteninden alındığının beyan edildiği, ekte sunulan bültenin incelenmesi neticesinde patates birim fiyatının ana girdi listesinde de beyan edildiği gibi 3,0000 TL olduğunun anlaşıldığı, tereyağı birim fiyatının Bandırma Ticaret Borsası 13.06.2016-17.06.2016 tarihli bülteninden alındığının beyan edildiği, ekte sunulan bültenin incelenmesi neticesinde tereyağı birim fiyatının ana girdi listesinde de beyan edildiği gibi 13,8890 TL olduğunun anlaşıldığı, dolayısıyla birim fiyatların ana girdi listesinde hatalı olarak aktarılmadığı, 27.02.2017 tarihinde gerçekleştirilen ihale kapsamında sunulan ticaret borsası bültenlerinin ihale tarihinden önceki son 12 ay içerisinde olduğu ve söz konusu bültenlerde yer verilen ortalama fiyatların kullanıldığı, dolayısıyla yapılan açıklamalarda mevzuata aykırılık bulunmadığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı,

d) Anılan istekli tarafından, ekmek birim fiyatının tevsiki amacıyla, 01.04.2017 tarihli EK-O-7 maliyet satış tutarı tespit tutanağı, ayran birim fiyatının tevsiki amacıyla, İzmir Ticaret Borsası 12.05.2016 tarihli ticaret borsası bülteninin sunulduğu, dolayısıyla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı,

e) Anılan istekli tarafından sunulan açıklamalar kapsamında tevsik edici belge olarak ticaret borsası bültenleri ve EK-O.7 maliyet satış tutarı tespit tutanağı sunulduğu, yalnızca ihale konusu iş kapsamında çalıştırılması öngörülen personelin yol giderine ilişkin birim fiyatın Ankara Büyükşehir Belediyesi EGO Genel Müdürlüğü 06.01.2017 tarihli ve 2017/01 sayılı kararı gereğince toplu taşıma araçlarında indirimli ve tam yolcu taşıma tarifesinde yer verilen kullan at bilet bir kişilik biniş ücretinin kullanıldığı, tevsik edici belge olarak da anılan tarifenin sunulduğu ve anılan tarife üzerinde tarih bilgisine yer verildiği ve anılan tarifenin teyit edilebildiği, bu itibarla söz konusu iddianın yerinde olmadığı,

f) Anılan istekli tarafından baklava, bulyon, coca cola, ekmek roll (poşetli) 50 gr, hurma, şekerpare, su 0,5 lt, tavuk bonfile (derisiz), tel kadayıf, tulumba tatlısı yemek girdileri, aşçı elbisesi, garson pantolon, garson gömlek, iş elbisesi, sabo terlik, ayakkabı(siyah) birim fiyatlarını tevsik etmek üzere 01.04.2017 tarihli ve 1 sayılı EK-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunulduğu, tutanağın 2016 (4.dönem) (ekim-kasım-aralık) aylarına ilişkin olduğu, söz konusu tutanağın her sayfasının SMMM İshak Oktay tarafından onaylandığı (kaşelenip, imzalandığı), her ne kadar anılan tutanağın ek kısmında SMMM İshak Oktay’ın faaliyet belgesinin bulunduğuna ilişkin beyan yer almasına rağmen, SMMM İshak Oktay’ın faaliyet belgesinin sunulmadığının görüldüğü ve anılan faaliyet belgesinin açıklamalar kapsamında sunulmadığının idarece gönderilen 20.04.2017 tarihli ve 24703 sayılı yazı ile teyit edildiği, söz konusu tutanağın anılan meslek mensubu ile ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından imzalanıp kaşelendiği görülmüştür.

Yukarıda yer alan Tebliğ maddesi uyarınca maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (EK-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekmektedir.

Söz konusu tutanağın incelenmesi neticesinde, ürünlere ilişkin teklif edilen birim fiyatların söz konusu tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmadığı ve söz konusu mal miktarının en az yarısı kadar alım yapılmış olduğu, toplam tutarların hesaplamalarında yanlışlık olmadığı ve ihale tarihi (27.03.2017) dikkate alındığında, söz konusu tutanağın, son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlendiği, adı geçen belgede 16 kalem olarak yer alan ana girdi ve malzeme listesine bir bütün olarak yer verildiği, belirtilen listenin isteklinin söz konusu malı imalatlarında kullanıyor olması durumuna göre 150-ilk madde ve malzeme, 151-yarı mamuller-üretim hesaplarında veya malların ticaretinin yapılıyor olmasına göre 153-ticari mallar hesabında olup olmadığına ilişkin tablo halinde sınıflandırmasının yapılmadığı, ilaveten Ek-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ekinde meslek mensubu faaliyet belgesine yer verilmediği tespit edildiğinden söz konusu belgenin ekinde faaliyet belgesinin sunulmaması bakımından mevzuata uygun olmadığı,

g) Anılan istekli tarafından hazırlanan ana girdi listesinde roll ekmek (2 adet), su 0,5 ml (1 adet), zeytin ve hurma birim fiyatlarına ve tevsik usullerine yer verildiği, ayrıca yemek reçetelerinin her öğünde roll ekmek (2 adet), su 0,5 ml (1 adet), zeytin ve hurma içerecek şekilde düzenlendiği dolayısıyla anılan ürünlerin maliyet hesaplarına dâhil edildiği, başvuru sahibi tarafından ortaya koyulan iddiada öğle-akşam yemeği iş kalemlerinden bahsedilmekte olup konusu iftar yemeği alımı olan başvuru konusu ihale ile herhangi bir bağlantısının bulunmadığı ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı,

h) İhale dokümanında, ihale konusu iş kapsamında kaç personel çalıştırılacağına ilişkin düzenleme yapılmadığı, anılan istekli tarafından çadır yetkilisi sorumlusu, servis elemanı-garson, şoför, aşçıbaşı, aşçı, aşçı yardımcısı, bulaşıkçı olmak üzere toplamda 120 personel çalıştırılmasının öngörüldüğü, söz konusu personellere ihale tarihinde yürürlükte bulunan KİK asgari işçilik hesaplama modülünde yer verilen %4 sözleşme ve genel giderler hariç birim fiyatın günlük tutarı üzerinden 28 günlük ücret ödenmesinin öngörüldüğü, tevsik edici belge olarak KİK işçilik hesaplama modülü internet çıktısının sunulduğu, günlük 8,00 TL olmak üzere iş süresi boyunca 26.880,00 TL yol, günlük 6,08 TL olmak üzere iş süresi boyunca 20.451,82 TL yemek gideri öngörülerek işçilik giderine dâhil edildiği, dolayısıyla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı,

ı) İdarece hazırlanan birim fiyat teklif cetvelinin 135.000 adet iftar yemeğinden oluştuğu, anılan istekli tarafından birim fiyat teklif cetvelinde iftar yemeği adet başına öngörülen birim fiyatın, ana girdi toplamı, işçilik giderleri toplamı ve kâr dahil yardımcı giderler toplamından oluşan toplam teklifin iftar yemeği sayısı olan 135.000 adete bölünmesi suretiyle 8,80 TL olarak hesaplandığı, bu birim fiyatın, 6,0868 TL’lik kısmının ana girdi iftar yemeği adet başı birim fiyatı, 2,2224 TL lik kısmının iftar yemeği adet başı birim fiyatından oluştuğu, ana girdi birim fiyatlarının ve işçilik gideri birim fiyatının detaylı biçimde açıklandığı ve tevsik edici belgelerin sunulduğu, bu birim fiyatların toplamının iftar yemeği adet başına öngörülen birim fiyatın altında olduğu, başvuru sahibi tarafından ortaya koyulan iddiada öğle-akşam yemeği iş kalemlerinden bahsedilmekte olup konusu iftar yemeği alımı olan başvuru konusu ihale ile herhangi bir bağlantısının bulunmadığı, iddiada yer verilen Tebliğ maddesi ve sonrasında yer verilen açıklamalarla iddia edilen hususun net olarak ortaya konulmadığı ve mesnetsiz olduğu değerlendirilmiş olup başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, aşırı düşük teklif açıklamaları EK-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ekinde meslek mensubu faaliyet belgesine yer verilmemesi gerekçesiyle mevzuata uygun olmayan ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Öz Gaziantep Lokantacılık Sanayi ve Ticaret Limited Şirketine ait teklifin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi