KİK Kararı: 2017/UH.I-458

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/007
Gündem No : 143
Karar Tarihi : 01.02.2017
Karar No : 2017/UH.I-458

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan V. II. Başkan: Şinasi CANDAN

Üyeler: Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Çelikler Nakliye İnşaat Gıda Sağ. Tem. Med. Tar. Hay. İht. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.,

Leylekpınar Mah. Özgül Ofis Center Kat: 1 No: 5 AĞRI

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Eleşkirt İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü,

İstiklal Mah. Cumhuriyet Cad. Hükümet Konağı 4.Kat No: 471 04600 Eleşkirt/AĞRI

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/610673 İhale Kayıt Numaralı “Kaloriferci ve Temizlik İşçisi Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Eleşkirt İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından 03.01.2017 tarihinde pazarlık usulü ile gerçekleştirilen “Kaloriferci ve Temizlik İşçisi Alımı” ihalesine ilişkin olarak Çelikler Çelikler Nakliye İnşaat Gıda Sağ. Tem. Med. Tar. Hay. İht. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından 16.01.2017 tarih ve 3130 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/184 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, yaklaşık maliyetin üzerinde olmasından dolayı tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ihale tarihinde yürürlükte bulunan asgari ücret üzerinden yaklaşık maliyetin hesaplanması, bu nedenle de tekliflerinin değerlendirmeye alınması ve asgari işçilik maliyetini karşılamaması nedeniyle ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği yönünde idareye şikâyet başvurusunda bulundukları, ancak idarenin yaklaşık maliyeti güncellemeyi sehven unuttuğunu ileri sürerek ihaleyi iptal ettiği, idarelerin ihaleleri iptal etme yetkilerinin sınırsız olmadığı, iptal gerekçelerinin sağlam dayanağının olması gerektiği, gerekli inceleme ve yaklaşık maliyet güncellemesi yapılarak ihale sürecine devam edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Kaloriferci ve temizlik işçisi alımı

b) Miktarı ve türü:

İlçe Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı temel eğitim okullarında çalıştırılmak üzere 7 adet işçi alımı

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: İlçe Milli Eğitim Müd. Odası

ç) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.

03.01.2017 tarihinde 4734 sayılı Kanun’un 21’inci maddesinin (f) bendine göre pazarlık usulü ile yapılan ihaleye 5 firmanın davet edildiği, 4 isteklinin ihaleye katıldığı, ihale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, ilk oturumda, Tamer Yıldız iş deneyim belgesi sunmaması, Hakan Arslan’ın ise sunduğu iş deneyim belgesinin uygun olmaması gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, teklifleri geçerli kabul edilen Çelikler Nakliye İnşaat Gıda Sağ. Tem. Med. Tar. Hay. İht. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. ve Öz Selimoğulları Elekt. Bilg. İnş. Tem. Nak. Köm. Gıda Teks. Kırt. Taah. Turz. Petr. San. İth. İhr. Ltd. Şti.nin son fiyat tekliflerini vermek üzere 2’nci oturuma davet edildiği, başvuru sahibi Çelikler Nakliye İnşaat Gıda Sağ. Tem. Med. Tar. Hay. İht. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.nin yaklaşık maliyetin üzerinde teklif sunması nedeniyle değerlendirme dışı bırakıldığı, Öz Selimoğulları Elekt. Bilg. İnş. Tem. Nak. Köm. Gıda Teks. Kırt. Taah. Turz. Petr. San. İth. İhr. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi istekli olarak belirlendiği, başvuru sahibinin 06.01.2017 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu, bunu üzerine ihale komisyonunun 12.01.2017 tarihi kararı ile “… yaklaşık maliyeti sehven unutularak güncellenmediğinden dolayı söz konusu ihalenin iptal edilerek, yaklaşık maliyet güncellemesi yapılarak yeniden işin ihale edilmesine
Oybirliğiyle karar verilerek; ita amirinin onayına sunulmasına karar verilmiştir.” ifadelerine yer verilerek ve söz konusu komisyon kararının 12.01.2017 tarihinde ihale yetkilisi tarafından onaylanarak ihalenin iptal edildiği anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde “İdareye şikayet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir. İhalenin iptaline ilişkin işlem ve kararlardan, sadece şikayet ve itirazen şikayet üzerine alınanlar itirazen şikayete konu edilebilir ve bu kararlara karşı beş gün içinde doğrudan Kuruma başvuruda bulunulabilir.

Kurum itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler. İdare tarafından şikayet veya itirazen şikayet üzerine alınan ihalenin iptal edilmesi işlemine karşı yapılacak itirazen şikayet başvuruları ise idarenin iptal gerekçeleriyle sınırlı incelenir.

…” hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından inceleme” başlıklı 14’üncü maddesinde “…(2) İdare tarafından şikayet veya itirazen şikayet üzerine alınan ihalenin iptali işlemine karşı yapılacak itirazen şikayet başvuruları ise idarenin iptal gerekçeleriyle sınırlı incelenir. …” açıklaması bulunmaktadır.

Söz konusu ihalede iptal kararının başvuru sahibinin şikâyet başvurusundan sonra alındığı, bu durumda İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in yukarda anılan açıklamaları çerçevesinde incelemeye konu itirazen şikâyet başvurusunun iptale yönelik bir başvuru niteliği taşıdığı, bu tür başvuruların ise 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 56’ncı maddesine göre iptal gerekçesiyle sınırlı incelenmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.

…” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinde “(1) Birim fiyat üzerinden teklif alınan ihalelerde;

a) Her bir iş kaleminin miktarını ve gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde her bir iş kaleminin adı, birimi, birim fiyatı ve bu fiyata dahil olan maliyetler ile varsa diğer unsurlar gösterilir.

b) Birim fiyata dahil olan maliyetler, iş kalemi ile ilgili bütün unsurları içerecek şekilde düzenlenir ve bu iş kalemine dahil olmayan başka giderler öngörülmez.

(2) Götürü bedel üzerinden teklif alınan ihalelerde, işin gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde işçilik ile varsa malzeme, ekipman ve diğer unsurlar için belirlenen fiyatlar ve bu fiyata dahil olan maliyetler gösterilir.

(3) Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur.

(4) Yaklaşık maliyetin, hesaplandığı tarihten itibaren ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar güncelliğini kaybettiği durumlarda, işi oluşturan unsurlara ilişkin maliyetler idarelerce, endeks üzerinden güncellenir.

(5)Asgari ücret ve diğer işçilik maliyetlerinde ilgili mevzuatından kaynaklanan değişiklikler nedeniyle yaklaşık maliyetin ihale tarihine kadar geçen sürede değişikliğe uğradığının belirlenmesi durumunda, gerekçesi belirtilmek suretiyle ihale komisyonu tarafından, bu maliyetler dikkate alınarak yaklaşık maliyet güncellenir.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Personel çalıştırılmasına dayalı ihalelerde yaklaşık maliyet” başlıklı 10’uncu maddesinde “(1) Personel çalıştırılmasına dayalı ihalelerde, personel maliyeti, tarım dışında ve 16 yaşından büyük işçiler için belirlenmiş brüt asgari ücret tutarı ile bu tutar üzerinden hesaplanan işveren payı toplamından az olmamak üzere bulunan maliyetler dikkate alınarak hesaplanır.

(2) İhale konusu işte çalışacak personele ilişkin yemek, yol gibi maliyetlerin teklif fiyatına dahil edilmesinin öngörüldüğü hallerde, yukarıda yapılan hesaplamalara; bu maliyetlerin brüt tutarları da eklenir. Ayrıca personele nakdi olarak ödenmesi öngörülen yemek ve yol bedelinin günlük brüt tutarları ile söz konusu yemek ve yol bedellerinin bir ayda kaç gün üzerinden verileceği idari şartnamede gösterilir.

(3) Yaklaşık maliyetin hesabında ilgili mevzuatı uyarınca belirlenmiş kısa vadeli sigorta kolları prim oranı dikkate alınır ve bu oran idari şartnamede belirtilir.

(4) Personele asgari ücretin üzerinde ödeme yapılmasının öngörülmesi halinde, bu ücretin brüt asgari ücretin en az yüzde (%) kaç fazlası olacağı idarece belirlenerek, bu oran üzerinden yaklaşık maliyet hesaplanır ve söz konusu oran idari şartnamede açıkça gösterilir.

(5) Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında, ihale konusu işin niteliği dikkate alınarak işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemleri bulunması halinde, bu kalemlerin kapsamındaki işler dahil, ihale konusu işin yerine getirilmesi için çalıştırılacak asgari personel sayısının ihale dokümanında belirtilmesi kaydıyla, işçi sayısı yerine, yaptırılacak işi oluşturan iş kalemi veya kalemleri üzerinden teklif alınabilir.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. KDV hariç her türlü gider yükleniciye aittir

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

işin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti.

25.3.2. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.3.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. 2” düzenlemesi yer almaktadır.

Söz konusu ihaleye ilişkin birim fiyat teklif cetvelinin aşağıdaki şekilde düzenlendiği görülmüştür.

A1

B2

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması3

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

Birimi

İşçi sayısı

Ay/gün/saat

1

7 adet kaloriferci ve temizlik işçisi alımı(Brüt asgari ücret)

Ay

7

9

TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)

Şikâyete konu ihaleye ait yaklaşık maliyet hesap cetveli incelendiğinde, yaklaşık maliyetin yalnızca işçilik maliyetinden oluştuğu, yaklaşık maliyet hesaplanırken de ihale tarihinde geçerli olan (2017 yılı) asgari işçilik maliyetlerinin kullanılmadığı anlaşılmıştır.

Kamu ihale mevzuatında ihaleye çıkıldıktan sonra yaklaşık maliyetin değiştirilebileceği ya da düzeltilebileceği belirtilmemektedir. Bununla birlikte, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 9’uncu maddesinin beşinci fıkrasında asgari ücret ve diğer işçilik maliyetlerinde ilgili mevzuatından kaynaklanan değişiklikler nedeniyle yaklaşık maliyetin ihale tarihine kadar geçen sürede değişikliğe uğradığının belirlenmesi durumunda, gerekçesi belirtilmek suretiyle ihale komisyonu tarafından, bu maliyetler dikkate alınarak yaklaşık maliyetin güncellenmesi gerektiği belirtilmektedir. Söz konusu Yönetmelik hükmünden ihale komisyonunun asgari ücret ve diğer işçilik maliyetlerine ilişkin ihale tarihi itibarı ile yaklaşık maliyetin güncellenmesinde yetkili kılındığı anlaşılmaktadır.

Anılan Yönetmelik maddesi dikkate alındığında yapılan incelemede, söz konusu ihalede asgari ücret maliyetlerinde değişiklik olması yani yaklaşık maliyetin güncelliğini yitirmesi durumunun olduğu görülmüş olup, ihale komisyonunca 2017 yılı asgari işçilik maliyetleri dikkate alınarak yaklaşık maliyetin güncellenebileceği, davet tarihi itibariyle 2017 yılı asgari ücretin belli olduğu ve Resmi Gazetede yayımlandığı, zaten yaklaşık maliyetin güncellenmesinin tekliflerin yeterlik değerlendirmesini de etkilemediği bu nedenle ihale işlemlerine devam edilebileceği anlaşılmıştır.

Nitekim 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun temel ilkelerinden, idarelerin ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu olması hususu da dikkate alındığında, özellikle başvuruya konu durumdaki gibi ihalenin yaklaşık maliyetin sehven unutularak güncellenmediği yönündeki iptal gerekçesinin mevzuata uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

İdarenin ihalenin iptali kararının iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

Şinasi CANDAN

Başkan V.

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi