KİK Kararı: 2017/UH.I-335

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/006
Gündem No : 50
Karar Tarihi : 26.01.2017
Karar No : 2017/UH.I-335

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Tepsan Üretim Destek Hizmetleri Ltd. Şti.,

A.Öveçler Mah. 1325. Sok. No: 10/1 Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Şişli Belediye Başkanlığı İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğü,

Merkez Mah. Darülaceze Cad. No: 8 Şişli/İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/468418 İhale Kayıt Numaralı “Şişli Belediyesi Her Türlü Personel Destek Hizmeti Alımı İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Şişli Belediye Başkanlığı İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğü tarafından 23.12.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Şişli Belediyesi Her Türlü Personel Destek Hizmeti Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Tepsan Üretim Destek Hizmetleri Ltd. Şti. nin 19.12.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 22.12.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 02.01.2017 tarih ve 359 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 02.01.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/20 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İdari Şartname’nin 25.3.2’nci maddesinde personelin yol giderinin ayni olarak karşılanacağı belirtilmiş olmakla birlikte yol gideri için alternatif teklif verilebileceğinin de anlaşıldığı, şöyle ki söz konusu düzenlemede ilk olarak yol giderinin aylık abonman fiyatı üzerinden hesaplanmasının istenildiği, bu giderin birim fiyatının belli olduğu, diğer yandan ayrıca yol giderinin personel servisi ile de sağlanabileceğinin anlaşıldığı ancak bu giderin tutarının açık olmadığı, idarece yaklaşık maliyetin hesabında hangi kriterin esas alındığının belli olmadığı, bu durumda tekliflerin neye göre değerlendirileceği bilinemeyeceğinden söz konusu düzenlemelerle tekliflerin sağlıklı şekilde hazırlanamayacağı,

2. Söz konusu işin süresinin 20 ay olduğu dikkate alındığında, ihale dokümanında istenilen %40 oranındaki benzer iş oranının yüksek olduğu, rekabetin sağlanması için bu oranın daha düşük belirlenmesi gerektiği,

3. Sözleşme Tasarısı’nın 12.1’inci maddesinde yer alan düzenlemede, hakedişlerin 60 gün içinde ödeneceğinin belirtilmiş olmasına rağmen işçi ücretlerinin hakedişler alınmadan 5 gün içerisinde ödeneceğine ilişkin düzenlemenin Kamu İhale Kanunu’nun temel ilkelerine aykırı olduğu,

4. Teknik Şartname’nin 7’nci maddesinde “Yüklenici, İdare tarafından kendisine hakediş ödemesi yapılmasını beklemeksizin, bütün işçilerin ücretlerinin en geç her ayın ilk 10 (On) günü içinde işçilerin banka hesaplarına yatıracaktır. (Ayın 5 inci gününün tatil gününe rastlaması halinde, tatilden önceki son iş gününde ücretler ödenecektir.)” düzenlemesinin yer aldığı, işçi ücretlerinin takip eden ayın 5’inci günü mü yoksa 10’uncu günü mü ödeneceğinin net olmadığı, çelişkili düzenlemelerin olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dâhil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “78.16. İdari şartnamede çalışacak personelin yemek veya yol maliyetinin idarenin yemekhanesinden veya personel servisinden karşılanacağı ve bedelinin yüklenicinin hakedişinden kesileceğine dair bir düzenleme yapılmışsa, yemek ve yol bedelinin ayni olarak karşılanacağı kabul edilecektir. Bu durumda her bir personel için hakedişten kesilecek yemek veya yol bedelinin tutarı idari şartnamede gösterilecektir. Hakedişten kesilecek bu yemek veya yol bedelinin, idare personeli için öngörülen yemek veya yol bedelinde bir artış yapılsa bile değiştirilemeyeceği göz önünde bulundurularak, yemek ve yol bedelinin yıl içinde meydana gelecek artışları da kapsayacak şekilde tahmini bir bedel olarak belirlenmesi gerekecektir.

78.17. Yol giderine ilişkin olarak personele mutat taşıt bileti verilmesi öngörülürse, yol bedelinin ayni olarak karşılanacağı kabul edilecek ve eğer bu maliyet faturalandırılabiliyorsa KDV hariç hesaplanacaktır. Aylık bilet, abonman kartı ya da toplu olarak alınan bilet fiyatlarının günlük bilet fiyatlarından daha düşük olması halinde, günlük bilet fiyatı yerine bu fiyatlar dikkate alınarak hesaplama yapılacaktır.

…

78.22. Brüt asgari ücret veya üzerinde ücret ödenmesi öngörülen personelin varsa nakdi yol ve yemek bedeli dahil aylık (78.12 nci maddeye göre gün üzerinden teklif alınan hallerde günlük) ücreti, fazla çalışma, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde (ulusal bayram, resmi ve dini bayram günleri ile 1 Mayıs Emek ve Dayanışma günü ve yılbaşı günü) yapılacak çalışmalara ilişkin ücretler ile engelli işçi ücreti gibi ayrı ayrı hesaplanması gereken her bir işçilik maliyeti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılması, malzeme giderlerinin de ayrı iş kalemleri şeklinde düzenlenmesi zorunludur. Ayrıca, ayni teklif verileceği belirtilen yemek ve yol giderlerinin de ayrı iş kalemleri şeklinde düzenlenmesi esastır. Ancak, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 10 uncu maddesinin beşinci fıkrasına göre işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kaleminin/kalemlerinin bulunduğu personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalesinin birim fiyat teklif cetvelinde, bu iş kalemi/kalemleri kapsamındaki işlerde çalıştırılmak üzere ihale dokümanında asgari sayısı belirtilen personele ilişkin maliyetlere işçilik kaleminde değil, ait olduğu iş kalemi içerisinde yer verilecek ve istekliler de tekliflerini buna göre sunacaklardır.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Şişli Belediyesi Her Türlü Personel Destek Hizmeti Alımı İşi

b) Miktarı ve türü:

1050 Kişi İle Her Türlü Personel Destek Hizmet Alımı İşi. (İhale dokümanı kapsamında: Birim Fiyat Teklif Cetveli ve Teknik Şartnamenin ilgili maddeleri ile listelerde hizmetin türü ve miktarları detaylı şekilde belirtilmiştir. )

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: Şişli Belediye Başkanlığı Ana Hizmet Binası ve Ek Hizmet Binaları İle Şişli İlçesi, Muhtelif Mahalle, Cadde ve Sokaklarda

ç) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.3.2. Yemek ve yol giderleri:

YOL GİDERİ (AYLIK AKBİL)-(20 AY X 1050 KİŞİ) :21.000 adet Tüm personelin yol giderleri yüklenici tarafından ayni olarak karşılanacaktır.

İşçi personele verilecek geliş-gidiş günlük yol bedeli; İETT işletmeleri Genel Müdürlüğü tarafından belirlenen aylık abonman (mavi kart) yol bedeli ile veya servis konularak karşılanacaktır. Yol gideri için Kamu İhale Genel Tebliğinin 78.22. maddesinde belirtilen… “Ayrıca, ayni teklif verileceği belirtilen yemek ve yol giderlerinin de ayrı iş kalemleri şeklinde düzenlenmesi esastır.” hükmü gereğince birim fiyat teklif cetvelinde ayrı kalem açılmıştır.

25.3.3. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye ait birim fiyat teklif cetvelinin yol giderine ilişkin açılan satırı aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

1

Yol Gideri (aylık akbil) (20 ay *1050 kişi)

adet

21.000

Yapılan incelemede, İdari Şartname’nin şikâyete konu 25.3.2’nci maddesinde yer alan, yol giderinin istekliler tarafından ayni olarak karşılanacağı, bu giderin aylık abonman bileti veya servis konularak karşılanabileceği şeklindeki düzenlemesine karşın, birim fiyat teklif cetvelinin sadece aylık abonman bileti teklif verilecek şekilde düzenlendiği, bu şekilde oluşturulan birim fiyat teklif cetvelinin İdari Şartname’nin 25.3.2’nci maddesinde yapılan düzenleme ile uyumsuz olduğu ve isteklilerin tekliflerini oluşturması noktasında tereddüte yol açacağı,

Nitekim personel çalıştırılmasına dayalı nitelikte olan şikâyete konu ihalede yaklaşık maliyetin 258.410.862,31 TL olarak hesaplandığı, bu hesaplamalarda kâr oranının uygulanabilecek en üst sınır olan % 20 olarak alındığı, ihalede 18 doküman alınmasına karşın ihaleye tek istekli tarafından teklif verildiği ve bunun da yaklaşık maliyete neredeyse eşit olduğu göz önüne alındığında, ihalenin bu şartlarda sonuçlandırılmasının Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde yer bulan temel ilkelere aykırılık teşkil edeceğinden söz konusu ihalenin iptal edilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikâyet süresi; ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikâyetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir…” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler;

a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini,

b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın satın alındığı tarihi, belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde ihale dokümanının teslim alındığı tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi,

…

izleyen günden itibaren başlar…” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Şikâyet başvuru süresi” başlıklı 4’üncü maddesinde “(2) Süreler;

a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini, düzeltme ilanı yapılan hallerde düzeltme ilanının yayımlandığı tarihi, gazetelerde veya bültende birden fazla yayımlanan ilanlar arasında çelişki olması halinde son ilan tarihini,

b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın satın alındığı tarihi, belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde ihale dokümanının teslim alındığı tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi,

…

izleyen günden itibaren başlar.

(3) Kanunun 13 üncü maddesinin (b) bendinin (2) ve (3) numaralı alt bentleri uyarınca ilanın Kamu İhale Bülteninde yayımlanmasının zorunlu olduğu hallerde, ilanın Kamu İhale Bülteninde yayım tarihi, aynı bendinin (1) numaralı alt bendi uyarınca işin ve/veya ihalenin yapılacağı yerde yayımlanması zorunlu olan ilanlarda ilk yayımlanan gazetedeki yayım tarihi ikinci fıkranın (a) bendindeki ilk ilan tarihi olarak esas alınır.

(4) Diğer yandan, Kanunun “EK MADDE 1” hükmü uyarınca Elektronik Kamu Alımları Platformu, Kurum tarafından kurulduktan sonra, işin ve/veya ihalenin yapılacağı yerde yayımlanması zorunlu olan ilanların aynı zamanda Elektronik Kamu Alımları Platformunda da yayımlanması halinde, ilanın Elektronik Kamu Alımları Platformunda yayım tarihi ilk ilan tarihi olarak kabul edilecektir.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 40'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.” düzenlemesi,

24.11.2016 tarihli İhale İlanı’nın “Mesleki ve Teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler” başlıklı 4.3’üncü maddesinde “4.3.1. İş deneyimini gösteren belgeler: Son beş yıl içinde bedel içeren bir sözleşme kapsamında kabul işlemleri tamamlanan ve teklif edilen bedelin % 40 oranından az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler veya teknolojik ürün deneyim belgesi.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yapılan incelemede, başvuru sahibinin ihale dokümanını 17.12.2016 tarihinde EKAP üzerinden edindiği, 19.12.2016 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu, ancak söz konusu iddiası kapsamında belirtilen İdari Şartname’nin 7’nci maddesinde yer alan düzenlemenin 24.11.2016 tarihinde yayımlanan ihale ilanına yansıyan bir husus olduğu, bu durumda yukarıda aktarılan hüküm ve düzenlemelere göre belirtilen iddiasına ilişkin şikâyet başvurusunun, ihale ilanını tarihini takip eden on gün içinde idareye yapılması gerekirken bu süre geçtikten sonra yapıldığı tespit edilmiş olup bu nedenle söz konusu iddiaya ilişkin olarak başvurunun 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince süre yönünden reddedilmesi gerektiği belirlenmiştir.

3. Başvuru sahibinin 3 ve 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Çalışanların özlük hakları” başlıklı 38’inci maddesinde “ …Kontrol teşkilatı, yüklenici veya alt yüklenici tarafından istihdam edilen işçilerin ücretlerinin tam ve zamanında ödenip ödenmediğini her ay resen kontrol etmekle ayrıca bu konuda kendisine ulaşan başvuruları (talep ve ihbarları) ivedilikle değerlendirmekle yükümlüdür.

Personel alacaklarının kontrol edilebilmesi için yüklenici, teknik ve yönetici personeli ile işçilerine yaptığı ödemelerin bordrolarından birer kopyasını, bordroların düzenlenmesi tarihinden başlayarak en çok bir ay içinde, kontrol teşkilatına verecek ve bu bordrolarda teknik ve yönetici personel ile işçilerin sanatları ve çalıştıkları yerler, ad ve soyadları ile doğum yerleri ve tarihleri belirtilecektir.…” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin 42’nci maddesinde “…Her hakediş tutarına, eğer sözleşmede öngörülmüşse eklenecek miktar dâhil edilir. Bulunan miktardan, bir önceki hakediş tutarı çıkarılarak bulunan miktara, ilgili mevzuata göre hesaplanacak Katma Değer Vergisi (KDV) eklenir. Bu miktardan sözleşmede yazılı kesintiler, varsa yüklenicinin idareye olan borçları ve cezalar ile kanunen alınması gereken vergiler kesilir. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda, eğer sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. Sözleşme bedeli (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlara ilişkin bedel dâhil) Şişli Belediye Başkanlığı Mali Hizmetler Müdürlüğü Muhasebe Birimince ve Genel Şartnamenin hatalı, kusurlu ve eksik işlere ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla aşağıda öngörülen plan ve şartlar çerçevesinde ödenecektir:

Ödemeler Genel Şartnamenin " Hakedişler ve Ödeme " başlıklı 7.bölümünde birim fiyat sözleşmeler için öngörülen usul ve esaslar çerçevesinde her ayın sonunda yüklenicinin idareye dilekçe ile müracaatına müteakip aylık hak ediş düzenlenerek Mali Hizmetler Müdürlüğü ödeme programı doğrultusunda yapılacaktır.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Yüklenicinin Sorumlulukları” başlıklı 7’nci maddesinde “Tüm personelin maaşları yüklenici tarafından banka aracılığı ile ödenecektir. Elden, avans v.b. şekillerde ödeme yapılmayacaktır.

Yüklenici, İdare tarafından kendisine hakediş ödemesi yapılmasını beklemeksizin, bütün işçilerin ücretlerinin en geç her ayın ilk 10 (On) günü içinde işçilerin banka hesaplarına yatıracaktır. (Ayın 5 inci gününün tatil gününe rastlaması halinde, tatilden önceki son iş gününde ücretler ödenecektir.)” düzenlemesi yer almaktadır.

Yapılan incelemede, idarece ödemelerin Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’ne uygun olarak aylık hakedişler halinde yapılacağının belirtildiği, ayrıca idarenin işçi ücretlerinin yüklenici tarafından tam ve zamanında ödenmesini takip ve temin etme görevi kapsamında ihale dokümanında düzenlemelere yer verildiği, ancak söz konusu düzenlemelerde, yüklenicinin kendisine yapılacak hakediş ödemesini beklemeksizin personel maaşlarını her ayın tatil gününe denk gelmeyen 5’inci günü mü yoksa her ayın 10’uncu günü mü yatırmasının istenildiğinin net olmadığı, bu durumun işin yürütümü sırasında belirsizliğe ve cezai sorumluluğa yol açacağı anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi