KİK Kararı: 2017/UH.I-3009

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/056
Gündem No : 51
Karar Tarihi : 08.11.2017
Karar No : 2017/UH.I-3009
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

İnceler Marketçilik Gıda Nakliyat San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/452824 İhale Kayıt Numaralı “2018 Yılı TODAİE Yemekhanesinde Yemek Verilmesi Hizmet Alım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsü tarafından 18.10.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2018 Yılı Todaie Yemekhanesinde Yemek Verilmesi Hizmet Alım İşi” ihalesine ilişkin olarak İnceler Marketçilik Gıda Nakliyat San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 12.10.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 13.10.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 23.10.2017 tarih ve 58079 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 23.10.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/2647 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, birim fiyat teklif cetvelinde sabah kahvaltısı, öğle yemeği ve akşam yemeği iş kalemlerinin bulunduğu, ancak Teknik Şartname’de yer alan iki haftalık örnek yemek listesinde sabah kahvaltısı için bir örnek menü düzenlemesinin yapılmadığı, ayrıca Teknik Şartname’de yer alan “Yemeklerde kullanılacak gıda maddelerinin kişi başına düşen net gramaj listesi”nde sadece ana yemek malzemelerinin gramajlarına (et, tavuk, balık, pirinç, kuru fasulye, nohut, makarna, yufka gibi) yer verildiği, yemeklerin ihtiva ettiği tüm malzemelerin cins ve miktarlarına yönelik düzenleme yapılmadığı, dolayısıyla çiğ girdi maliyet hesabı sağlıklı yapılamadığından teklifin hazırlanamadığı, öte yandan Teknik Şartname’de kahvaltı ve yemeklerin yanında ekmek verileceğinin düzenlendiği, ancak kişi başına verilecek ekmek gramajına yer verilmediği, ekmek maliyetinin toplam maliyet içerisindeki yeri göz önünde alındığında ekmek miktarının belirtilmemesinin sağlıklı teklif verilmesine ve tekliflerin sağlıklı bir şekilde değerlendirilmesine engel olacağı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.

Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini (Ek- H.4) hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

(Bu maddede yer alan ana girdi ibaresi kapsamında, kırmızı et; beyaz et; balık; işlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis, kavurma gibi); kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve; toz şeker, süt; yoğurt, ayran; yağ ürünleri (ayçiçek yağı, zeytinyağı, tereyağı) kahvaltı malzemeleri (peynir, zeytin, yumurta, reçel, bal gibi); pet su, ekmek açıklama yapılacak unsurlar olarak dikkate alınır. İdarenin ihale dokümanında bu girdilerin dışında ana girdi niteliğinde malzeme içeren yemek öğünü düzenlemesi durumunda aşırı düşük teklif açıklama yazısında açıklama istenecek unsurlar arasında bu malzemelerin de belirtilmesi zorunludur. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez.” açıklamaları yer almaktadır.

Teknik Şartname’de “1. 01/01/2018 – 31/12/2018 tarihleri arasında 6 kişi ile İdarenin mevcut mutfağında veya yüklenicinin kendi mutfağında (buna İdarece verilecek karar üzerine) personel, kursiyer, yerli-yabancı konuklar, seminer katılımcıları, yabancı öğrenciler ve İdarece yararlanması uygun görülecek kişiler için tabldotta her gün 3 öğün (yıllık takriben 6000 kahvaltı, 28200 öğle yemeği, 6000 akşam yemeği);

a) Sabah kahvaltısı Teknik Şartnamenin 19.a maddesinin alt bentlerinde belirtilen esaslar çerçevesinde,

b) Öğle ve akşam yemekleri ise Teknik Şartnamenin 19.b. maddesinin alt bentlerinde belirtilen esaslar çerçevesinde 4 kap olmak üzere günlük yemek hizmetlerinin (malzeme dahil) işletme, üretim ve servis hizmetleri yaptırılacaktır.

…

19. Yüklenici her ayın yemek listelerini 1 hafta önceden İdarenin onayına sunacaktır. Yemek listesi aşağıdaki sıralamaya göre hazırlanacaktır.

a) Tabldot sabah kahvaltısı

1. İçecek en az iki çeşit:

Çay (Her gün),

Nescafe, meyve suyu, süt veya çorba grubundan çaya ek olarak her gün bir çeşit hazırlanacaktır.

2. Kahvaltı malzemeleri:

Yumurta, tereyağı, bal, reçel, peynir, kaşar peyniri, gravyer peyniri, siyah zeytin, yeşil zeytin, salam, sosis, söğüş (domates, salatalık), en az 8 çeşit açık büfe her gün için hazırlanacaktır.

…

29. Fiyatlara; gramajları, ekte belirtilen yemek malzemesi, yemeğin pişirilmesi, bulaşıkların yıkanması, içme suyu (madde 30), ekmek, peçete, limon, kürdan, tuz, baharat, ortamın hijyenik temizliği, ilaçlanması, laboratuar analiz masrafları, doğalgaz, LPG ve benzeri hizmet için gerekli tüm malzeme giderleri dahildir.” düzenlemeleri,

Teknik Şartname’nin ekinde;

“EK 1: Yemeklerde Kullanılacak Gıda Maddelerinin Kişi Başına Düşen Net Gramaj Listesi

Et Yemekleri

Kemikli Kuzu veya Dana

200 – 220 gr

Et Yemekleri

Kemiksiz Kuzu veya Dana

180 – 200 gr

Tavuk Eti

Kemikli

250 gr

Tavuk Eti

Kemiksiz

180 gr

Balık

180 gr

Sebzeli Yemekler

Kemikli Kuzu veya Dana

80 gr

Sebzeli Yemekler

Kemiksiz Kuzu veya Dana

60 gr

Kuru Bakliyatlar

Kemikli Kuzu veya Dana

80 gr

Kuru Bakliyatlar

Kemiksiz Kuzu veya Dana

60 gr

Köfteler

110 gr

Bakliyatlar

Pirinç

75 gr

Kuru Fasulye

60 gr

Nohut

60 gr

Makarna

60 gr

Börekler

Yufka

100 gr

İç Malz. (peynir, kıyma, patates vs.)

30 gr

Sebzeler

Temizlenmiş

170 gr

…

EK 2: İki Haftalık Örnek Yemek Listesi

1. Grup

2. Grup

3. Grup

4. Grup

5. Gün

Yayla Çorba

Kuru Fasulye

Pirinç Pilavı

Salat Bar

2. Gün

Mantar Çorbası

Adana Kebap

Mantı

Ayran-Kola

3. Gün

Mercimek Çorbası

Orman Kebap

Özbek Pilavı

Revani

4. Gün

Domates Çorba

Hamsi Tava

Polonez Soslu Makarna-Piyaz

Tahin Helva

5. Gün

Ezogelin Çorba

Tavuk Şnitzel

Alinazik

Cacık

6. Gün

Sebze Çorba

Etli Bezelye

Şehriye Pilavı

Şekerpare

7. Gün

Paça Çorbası

Izgara Köfte

Zeytinyağlı Barbunya

Haydari-Kola

8. Gün

Şehriye Çorbası

Etli Nohut

Zeytinyağlı yeşil fasulye

Turşu-Salata

9. Gün

Yoğurt Çorba

Püreli Rosto

Çiğ börek

Tulumba

10. Gün

Soğuk Çorba

Hasanpaşa Köfte

Bulgur Pilavı

Baklava

11. Gün

Tavuk Çorbası

Biber Dolma

Gül Böreği

Ayran

12. Gün

Brokoli Çorbası

Tas Kebap

Kuskus salatası

Üzüm

13. Gün

Köfteli Çorba

Tavuk Külbastı

Garnitürlü Makarna

Mevsim Salata

14. Gün

Tarhana Çorbası

Alabalık

Piyaz

İrmik Helva

Tabloları yer almıştır.

Yukarıda aktarılan Kamu İhale Genel Tebliği açıklamasından malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere Teknik Şartname’de asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılacağı ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarlarının belirtileceği, teklifi aşırı düşük bulunan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının geçerli kabul edilebilmesi için ana çiğ girdi maliyeti ile işçilik maliyetini açıklanmasının zorunlu olduğu ve ana çiğ girdi ibaresinden ilgili yemeğin pişirilmesi için gerekli temel girdilerin anlaşılması gerektiği anlaşılmıştır.

İncelenen ihalede sabah kahvaltısı verileceği ve kahvaltı malzemelerinden en az 8 çeşit açık büfenin her gün hazırlanacağı düzenlemesine yer verildiği, idarece hazırlanan örnek yemek örnek yemek listesinde ise kahvaltı öğününe yer verilmediği görülmüştür.

Kamu ihale mevzuatına göre örnek menü düzenlemesi, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında kullanılacağından, bu aşamada söz konusu eksikliğin esasa etki etmediği anlaşılmıştır. Ancak Teknik Şartname’de kahvaltı malzemelerinin miktarlarına ilişkin bir belirlemenin yapılmamış olmasının eşit koşullarda ve sağlıklı bir şekilde teklif hazırlanmasına engel olacağı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca Teknik Şartname ekinde yer alan “Yemeklerde Kullanılacak Gıda Maddelerinin Kişi Başına Düşen Net Gramaj Listesi”nde; sadece ana yemek malzemelerinin gramajlarına (kemikli/kemiksiz koyun/dana eti, kemikli/kemiksiz tavuk eti, pirinç, kuru fasulye, nohut, makarna, yufka gibi) yer verildiği, yemeklerin ihtiva ettiği tüm malzemelerin cins ve miktarlarına yönelik düzenleme yapılmadığı, yine Teknik Şartname’de ekmek miktarının da belirlenmediği tespit edilmiştir.

Başvuruya konu malzemeli yemek alımı ihalesinde imal edilecek yemeklerin içerikleri ve çiğ girdi miktarları belirli olmadığından, yemeklerin maliyetinin belirli olamayacağı, öte yandan malzemeli yemek alımı ihalelerinde ekmek maliyetinin toplam maliyet içerisindeki yeri göz önüne alındığında ekmeğin önemli bir maliyet bileşeni olduğu, dolayısıyla ekmek miktarının belirlenmemesinin tekliflerin hazırlanmasını etkileyeceği, bu durumda söz konusu düzenlemeler ile eşit koşullarda ve sağlıklı bir şekilde teklif hazırlanmasının mümkün olmadığı ve ihalenin sağlıklı bir şekilde sonuçlandırılamayacağı anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmüştür.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.