KİK Kararı: 2017/UH.I-270

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/004
Gündem No : 69
Karar Tarihi : 18.01.2017
Karar No : 2017/UH.I-270

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Apaydın Gıda. Ürün. San. ve Tic. Ltd. Şti,

Körfez Mah. D-130 Arayolu üzeri No: 72 Başiskele/KOCAELİ

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Kocaeli Valiliği,

Körfez Mah. Ankara Karayolu Cad. No: 129 41040 İzmit/KOCAELİ

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/401853 İhale Kayıt Numaralı “Kocaeli Valiliği 2017 Yılı İçin (01/01/2017-31/12/2017 Tarihleri Arasında 252 Günlük) Malzemeli Öğle Yemeği Hazırlanması, Taşınması, Servis Edilmesi ve Bulaşıkların Yıkama İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Kocaeli Valiliği tarafından 17.11.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Kocaeli Valiliği 2017 Yılı İçin (01/01/2017-31/12/2017 Tarihleri Arasında 252 Günlük) Malzemeli Öğle Yemeği Hazırlanması, Taşınması, Servis Edilmesi ve Bulaşıkların Yıkama İşi” ihalesine ilişkin olarak Apaydın Gıda. Ürün. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 09.12.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 15.12.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 23.12.2016 tarih ve 71410 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 23.12.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/3126 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde yer alan açıklamalarda, idarece Teknik Şartname’de asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılması ve bu menüde yer alan yemeklerin çeşitleri ve gramajlarına yer verilmesi ve isteklilerce bu kapsamda ana çiğ girdi, işçilik ve yardımcı giderler oranının belirtildiği EK. H.4 cetvelini sunmaları gerektiği ve sunulan söz konusu cetvelde ana çiğ girdi+ işçilik maliyeti /toplam teklif tutarının %80’den az ve % 95’ten çok olmaması gerektiği ve idarece hazırlanan Teknik Şartname’de 22 günlük örnek menüde yer alan yemeklerin yalnızca et gramajları açısından düğün çorbası ve diğer yemekler dikkate alındığında bir kişinin bir günlük et tüketiminin ortalama 94,5455 gr olduğu, bunun 100.800 adet yemek ve istekli tarafından çalıştırılması istenen 6 personelin yemek adedi de dahil edildiğinde toplam 9.673,1392 kg olduğu, ayrıca yine örnek menüde yer alan tüketilecek tavuk miktarı dikkate alındığında derili tavuk göğsünün toplam miktarının 813.8408 kg, tavuk bagetin 1.162.6326 kg, tavuk eti miktarının ise 1.255,6445 kg olduğu bu kapsamda yalnızca et ve tavuk miktarlarına ilişkin ticaret borsasına ait ortalama fiyatlarla hesaplanması gereken tutarın ve işçilik giderlerinin teklif fiyatının % 61,11’ini oluşturduğu bu nedenle ihale üzerinde bırakılan Kartepe Yem. ve Gıda. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından Ek.H-4 hesap cetvelinde et ve tavuk miktarlarının eksik gösterildiği, ana çiğ girdi maliyetlerinin tevsiki için ticaret borsalarına ait fiyatlar yerine isteklinin kendi isteği üzerine temin edilen daha düşük fiyatların belirlendiği proforma faturaların sunulduğu ve açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesine uygun yapılmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1. Verilen hizmetin ekonomik olması,

2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3. Teklif edilen hizmetin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

b) İhale, aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemleri yapılmaksızın sonuçlandırır.

c) Aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan isteklilerin teklifi açıklama istenmeksizin reddedilir…” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.6. Özel veya Münhasır Hak Sahibi Kuruluşların Uyguladığı Fiyatlar: İlgili mevzuatı uyarınca, belirli mal veya hizmetlerin kamuya sunulması konusunda lehine sınırlama bulunan kuruluşların tedarikçisi oldukları mallar veya sunucusu oldukları hizmetler için uyguladıkları fiyatlar ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, (Ek ibare: 12/06/2015-29384 R.G./3. md.) SM, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.8.İsteklinin Ortağı Olduğu Tüzel Kişiye Ait İşletmeden Mal Çekmesiyle Oluşan Emsal Bedel: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

79.2.5. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenir.

79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.

Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle “ana çiğ girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini (Ek- H.4) hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Çiğ Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Ana çiğ girdi ibaresinden ilgili yemeğin pişirilmesi için gerekli temel girdiler anlaşılır. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez.

Örneğin; 1.000 öğün yemek alımı için çıkılan bir ihalede, birim fiyat olarak 5 TL teklif veren bir isteklinin, 5.000 TL olan toplam teklif bedelinin aşırı düşük olarak değerlendirilmesi ve istekli tarafından sunulan Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinde “(Ana Çiğ Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,90 olarak belirtilmesi halinde, teklifin 4.500 TL’sinin ana çiğ girdi ile işçilik toplamını içerdiği kabul edilir ve isteklinin sadece bu kısma ilişkin açıklama yapması gerekir. Teklifin 500 TL’lik kısmının ise yardımcı giderlere ilişkin olduğu kabul edildiğinden, bu kısma ilişkin açıklama yapılması gerekmemektedir.

Malzemeli yemek alımı ihalelerinde, ana çiğ girdi maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılamaz. Ancak 79.2.2 nci maddede yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklama yapılabilir.

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.…” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin; a) Adı: Kocaeli Valiliği 2017 yılı için (01/01/2017-31/12/2017 tarihleri arasında 252 günlük) Malzemeli Öğle Yemeği Hazırlanması, Taşınması, Servis Edilmesi ve Bulaşıkların Yıkama İşi

b) Miktarı ve türü:

100.800 adet yemek hizmet alımı” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri isteklilerce teklif edilecek fiyata dâhildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. 100.800 adet 4 kap yemek ve salata hizmet alımı” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Diğer hususlar” başlıklı 47’nci maddesinde “…

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

Öğle Yemeği

adet

100.800

” düzenlemesi,

Kocaeli Valiliği Malzemeli Öğle Yemeği Hazırlanması, Taşınması ve Servisi Hizmet Alımı İhalesi Teknik Şartnamesi’nin “Hizmetin Üretileceği ve Dağıtılacağı Yerler” başlıklı (c) bölümünde “…Yüklenici yemekhane hizmetinin aksatılmadan yürütülmesi için 6 personeli (4 bulaşıkçı, 2 garson) mesai saatlerinde Valilik yemekhanesinde sürekli bulunduracak ve bunlar için sigorta sicil numarası Valilik Yemekhanesi olarak ayrı açılacak. Bunun dışında yüklenici yemek dağıtım saatlerinde işin aksamaması için yemek dağıtımıyla ilgili yeterli personel bulunduracaktır…” düzenlemesi yer almaktadır.

İncelenen ihaleye ait birim fiyat teklif mektubu eki birim fiyat teklif cetvelinin ise;

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

1

Öğle Yemeği

adet

100.800

Toplam Tutar (K.D.V hariç)

şeklinde düzenlendiği görülmüştür.

24.10.2016 tarihli zeyilname düzenlemesi ile değiştirilen ihale dokümanı kapsamında ayrıca; “Normal Yemek Menüsü Çorba Çeşit ve Gramajları (Ek-1)

- Normal Yemek Menüsü Et Yemekleri Çeşit ve Gramajları (Ek-2)

- Normal Yemek Menüsü Köfte Yemekleri Çeşit ve Gramajları (Ek-3)

- Normal Yemek Menüsü Tavuk Hindi Balık Yemekleri Çeşit ve Gramajları (Ek-4)

- Normal Yemek Menüsü Etli Kurubaklagil ve Etli Sebze Yemekleri Çeşit ve Gramajları (Ek-5)

- Normal Yemek Menüsü Pilavlar, Makarnalar, Börekler Çeşit ve Gramajları (Ek-6)

- Normal Yemek Menüsü Zeytinyağlı Sebzeler Çeşit ve Gramajları (Ek-7)

- Taze Sebze Çeşitleri ve Gramajları (Ek-8)

- Normal Yemek Menüsü Tatlı Çeşit ve Gramajları (Ek-9)

- Yemek Kumanya İçin Kullanılacak Ana Yemek Çeşit ve Gramajları (Ek-10 )

- Kocaeli Valiliği Yerleşkesi Yemekhane Demirbaş Listesi (Ek-11)

- Yemekhanede Kullanılması Gerekli, Altı Aylık Temizlik Malzemelerinin Asgari Miktarlarını Gösterir Liste (Ek-12)

- Normal ve Light Menü Meyve Çeşit ve Gramajları (Ek-13)

- Temizlik ve Hijyen Malzemeleri ile ilgili hususları” gösteren tablolar ile “1 Aylık Normal Yemek Menü Örneğine (Ek-14)” yer verildiği görülmüştür.

İhale işlem dosyası içerisinde idarece gönderilen bilgi ve belgeler üzerinden yapılan inceleme neticesinde;

Açık ihale usulü ve birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilen başvuruya konu ihale kapsamında, 01/01/2017-31/12/2017 tarihleri arasında 252 gün için Malzemeli Öğle Yemeği Hazırlanması, Taşınması, Servis Edilmesi ve Bulaşıkların Yıkanması İşlerinin gerçekleştirilmek istendiği, ihaleye ait idarece düzenlenen birim fiyat teklif cetvelinde toplam öğle yemeği adedinin 100.800 adet olarak belirlendiği, 02.12.2016 tarihli ihale komisyonu kararına göre ihaleye 3 isteklinin teklif sunduğu, söz konusu isteklilerin tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak belirlendiği ve anılan isteklilerden 21.11.2016 tarihli ve aşırı düşük teklif açıklama talebi konulu yazılar ile aşırı düşük teklif açıklaması istendiği ve söz konusu yazılarda “…Kocaeli Valiliği Yerleşkesi Yemek Alımı, Dağıtımı ve Servis Hizmetlerine ait 2016/401853 kayıt numaralı ihaleye istekli olarak vermiş olduğunuz teklifiniz incelenmiş olup yaklaşık maliyetimize göre teklifinizin aşırı düşük olduğu tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 38.maddesi uyarınca söz konusu işi ihale dokümanında belirtilen yemek üretiminde kullanılacak ana çiğ girdi giderleri [ihale dokümanında yer alan (22 günlük) örnek yemek menüsü baz alınacak olup, her yemek çeşidi için ihale dokümanı kapsamında verilen Gıda Rasyonu, Teknik Şartnamede yer alan malzeme miktarları (tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb. hariç) ve ihaleye esas teknik şartnamede yer alan yemek üretimiyle ilgili hususlar doğrultusunda açıklama yapılacaktır. İşçilik giderleri (işçi ücreti, sigorta prim giderleri, yemek, giyim), yardımcı giderleri kapsayan teklifinizde verilecek hizmetin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler, hizmetin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya hizmetin özgünlüğü hususunda belirtilen çözüm, avantajlı koşul, özgünlük ya da hizmetin ekonomik olması ve elde edilen maliyet avantajının yardımcı giderler hariç olmak üzere bilgi ve belgelere dayalı olarak, Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetveli (Ek- H.4) ile birlikte Kamu ihale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79.maddesine uygun olarak açıklamasını 3 (üç) iş gününe kadar yazılı olarak Valiliğimiz İdari Hizmetler Şube Müdürlüğüne bildirmenizi, aksi halde teklifinizin değerlendirme dışı bırakılacağı hususunda; Bilgilerinizi ve gereğini rica ederim.

Not: Yardımcı giderler yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurları kapsamakta olup bu giderler için açıklama yapılmayacaktır…” ifadelerine yer verildiği ve 02.12.2016 tarihli ihale komisyonu kararında bir isteklinin teklifinin aşırı düşük teklif açıklaması sunmadığı gerekçesiyle reddedildiği, aşırı düşük teklif açıklaması sunduğu ifade edilen isteklilerden Kartepe Yem. ve Gıda. San. Tic. Ltd. Şti. ile başvuru sahibi Apaydın Gıda. Ür. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin sırasıyla ekonomik açından en avantajlı birinci ve ikinci teklif sahibi istekliler olarak belirlendiği görülmüştür.

İhale işlem dosyası içerisinde gönderilen belgeler üzerinden yapılan incelemede;

İdarenin aşırı düşük teklif açıklama yazısına istinaden ihale üzerinde bırakılan Kartepe Yem. ve Gıda. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan 24.11.2016 tarihli yazı ekinde aşırı düşük teklif açıklaması sunulduğu ve sunulan söz konusu aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde;

İşçilik maliyetini tevsik etmek üzere KİK işçilik hesaplama modülü çıktıları ile kıyafet ve işçilik giderlerine ilişkin maliyetleri gösteren belgelerin sunulduğu,

4 personel (Bulaşıkçı) için 12 aylık toplam işçilik maliyetinin 83.477,28 TL,

2 personel (garson) için 12 aylık toplam işçilik maliyetinin 46.580,64 TL,

3 personel (Takviye personel) için 12 aylık toplam işçilik maliyetinin 69.870,96 TL olmak üzere toplam 199.928,88 TL işçilik maliyeti belirlendiği, ayrıca personel kıyafet giderlerinin ise 1.247,00 TL olarak belirlendiği,

Yemek maliyetlerine ilişkin olarak ise, idarece 1 aylık örnek menü içerisinde belirlediği 22 günlük menüde yer alan ve her günde 5 adet olmak üzere toplamdaki 110 adet yemeğe ilişkin olarak, anılan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında söz konusu her yemeğin girdi miktarları, tanımları ve hesaplanan birim fiyatları uyarınca her bir girdi ve yemeğe ait fiyat tutarına ilişkin hesaplamalara yer verildiği ve söz konusu tablolarda 110 adet yemek maliyetinin 120,9702 (TL olduğu değerlendirilmektedir.) olarak hesaplandığı, Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelininde (Ek- H.4) ise ana çiğ girdi tanımlarına, miktarlarına ve tutarlarına yer verildiği ve söz konusu girdilere ilişkin açıklama yönteminin de faturalar olarak belirtildiği ve söz konusu yemek girdilerine ilişkin bu doğrultuda toplam 120,9702 TL tutarında toplam ana çiğ girdi maliyeti hesaplandığı,

Ayrıca ana çiğ girdi oranının “0,5993”, işçilik oranının “0,2162”, yardımcı giderler oranının “0,0013”, toplamın ise “0,8168” olarak anılan hesap cetvelinde belirtildiği görülmüştür.

Başvuru sahibinin iddiasında yer verilen et ve tavuk miktarlarının hatalı hesaplandığı yönündeki iddiası ile ilgili olarak yapılan incelemede;

İstekli tarafından 14 günlük örnek menüdeki et ve tavuk eti ile diğer çiğ girdi miktar hesaplamalarının yapıldığı ve ana çiğ girdi oranının bu doğrultuda belirlendiği anlaşılmış olup, yemek ihalelerine dair aşırı düşük teklif açıklamalarında isteklilerce bir öğün için ortalama çiğ girdi miktarının açıklanmasının yeterli olduğu değerlendirildiğinden ana çiğ girdi oranına ilişkin hesaplamalarda kamu ihale mevzuatına aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin örnek menüde yer alan yemeklere ait ana çiğ girdilerin faturalar ile tevsik edilemeyeceği iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede;

Anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında tüm ana çiğ girdilerin faturalar ile açıklandığının belirtildiği ve aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında büyük bir kısmında serbest muhasebeci mali müşavir kaşe ve imzası bulunan muhtelif faturaların sunulduğu görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde hizmet alımı ihalelerinde isteklilerce yapılacak aşırı düşük teklif açıklamalarına ilişkin belgelendirmelere ve aşırı düşük tekliflerin ne şekilde değerlendirmesi gerektiğine ilişkin ayrıntılı açıklamalara yer verildiği,

Anılan Tebliğ’in 79.2.2’nci maddesinde aşırı düşük tekliflerin açıklanmasında sunulacak belgelere ve taşıması gereken unsurlara ilişkin yöntemlere yer verildiği, söz konusu yöntemler arasında isteklinin daha önce gerçekleştirilen işlere ait faturalar ile açıklama sunabileceğine yönelik bir hususa ise yer verilmediği,

Ayrıca aynı Tebliğ’in 79.2.6’ncı maddesinde, malzemeli yemek alımı ihalelerinde, ana çiğ girdi maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin dahi ancak 79.2.2’nci maddede yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda açıklama yöntemi olarak kullanılabileceği anlaşılmıştır.

Yukarıda yer verilen tespitler uyarınca, başvuru sahibinin açıklaması kapsamında ana çiğ girdilerin fiyat tevsikine ilişkin sunulan muhtelif faturalar ile yapılan açıklamaların bu haliyle kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu, söz konusu yemek girdilerinin tümünün belirtilen yöntemlerle fiilen açıklanamamasına yönelik bir durumun da söz konusu olamayacağı ayrıca değerlendirilmekte olup, ana çiğ girdilere ilişkin fiilen açıklama yapılmasının mümkün olmadığının kabul edilmesi halinde kamu ihale mevzuatı uyarınca fiyat teklifi ile açıklama yapılabileceği anlaşıldığından anılan istekli tarafından muhtelif faturalar ile sunulan söz konusu aşırı düşük teklif açıklamasının bu yönüyle kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, Kartepe Yemek ve Gıda San. Tic Ltd. Şti.nin teklifinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi