KİK Kararı: 2017/UH.I-2692 (4 Ekim 2017)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/050
Gündem No : 67
Karar Tarihi : 04.10.2017
Karar No : 2017/UH.I-2692
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Boğaziçi Atık Yönetimi Temizlik Taşımacılık Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Tekirdağ Büyükşehir Belediye Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/348660 İhale Kayıt Numaralı “Katı Atık Aktarma Alanlarının Çalıştırılması ve 11 İlçede Toplanan Evsel ve Evsel Nitelikli Katı Atığın Demirli Düzenli Depolama Alanına Taşınması İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Tekirdağ Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından 15.08.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Katı Atık Aktarma Alanlarının Çalıştırılması ve 11 İlçede Toplanan Evsel ve Evsel Nitelikli Katı Atığın Demirli Düzenli Depolama Alanına Taşınması İşi” ihalesine ilişkin olarak Boğaziçi Atık Yönetimi Temizlik Taşımacılık Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin 07.09.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 08.09.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 15.09.2017 tarih ve 51291 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 15.09.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/2325 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. 28.08.2017 tarihinde taraflarına tebliğ edilen ihale komisyon kararı ile birim fiyat teklif cetvellerinin tüm kalemlerinde aritmetik hata yapıldığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldıklarının öğrenildiği, bu işleme karşı idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu ancak idarenin şikayete verdiği cevabında, yapılan aritmetik hatanın Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.5.3’üncü maddesi çerçevesinde elektronik hesaplama araçlarının kullanılmasından kaynaklı bir yuvarlama hatası olmadığının ve başvurunun süresinde yapılmadığı hususlarının yer aldığı, ancak birim fiyat teklif cetvellerinde birim fiyatların kuruş hanelerinde virgül yerine nokta kullanılmasının aritmetik hata olarak değerlendirilemeyeceği, Tebliğ’in 16.5’inci maddesinde ondalık veya binlik ayraç kullanımına ilişkin özel bir düzenleme bulunmadığı, ayracın bu şekilde kullanılmasının belirsizlik veya tereddüde neden olacak şekilde kullanılıp kullanılmadığının tespit edilmesi gerektiği, örneğin birim fiyat olarak “19.000” öngörüldüğü bu kullanımda noktadan sonra başkaca bir ayraç kullanılmadığından bu tutarın “19,00” olarak anlaşılacağında tereddüt olmadığı, miktar ve birim fiyatın çarpımının sonucunun da bunu sağladığı, ayrıca ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin kendi tekliflerinden 6.160.875 TL üzerinde olduğu, bu durumun kamu zararına yol açacağı,

2. İdarenin yaklaşık maliyetinin fahiş derecede yüksek bulunduğu, idare tarafından hesaplanan yaklaşık maliyetin tekliflerinin 3 katı, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif bedelinin ise tekliflerinin %41 daha üzeri olduğu,

3. İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin Değerlendirilmesi” başlıklı 37’inci maddesinde “ … Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Başvuruların ve tekliflerin alınması, açılması ve belgelerdeki bilgi eksikliklerinin tamamlatılması” başlıklı 56’ıncı maddesinde “…(7) Birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunduğu tespit edilen isteklilere ait teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin ise “Aritmetik hata ve yuvarlama” başlıklı 16.5’inci maddesinde “16.5.1. Birim fiyat teklif cetvelindeki çarpım ve toplamlarda hata olması durumunda aritmetik hata olduğu kabul edilecek ve teklif doğrudan değerlendirme dışı bırakılacaktır. Kısmi teklif verilmesine imkan tanınan ihalelerde, isteklinin aritmetik hata yapılan kısma ilişkin teklifi değerlendirme dışı bırakılarak, teklif verdiği diğer kısımlar üzerinden ihale sonuçlandırılacaktır.

…

Elektronik araçlar yardımıyla tablolama programları (MS Excel, Numbers, LibreOffice Calc ve benzerleri) kullanılarak oluşturulan teklif mektubu eki cetvelin çarpım ve toplamlarında yazılımdan kaynaklanan yuvarlamalar nedeniyle oluşan hesaplama farklılıkları, toplam teklif fiyatının binde birine eşit veya daha az olması ve ihalenin sonuçlandırılmasına esas teklif sıralamasının değişmemesi kaydıyla aritmetik hata olarak kabul edilmeyecek ve bu farklılıklar isteklinin teklif cetvelinde yazılı birim fiyatlar esas alınarak ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilecektir. Yapılan bu düzeltme sonucu bulunan tutar, sınır değer hesabı hariç, isteklinin teklif ve yeterlik değerlendirmesine esas nihai teklif fiyatı olarak kabul edilecektir.” açıklamaları,

İdari Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatlarının miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat şeklinde vereceklerdir. İhale sonucu, ihale üzerinde bırakılan istekliyle her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatların miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 31’inci maddesinde “…31.5. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif alınan ihalede, birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen teklifler ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye ait birim fiyat teklif cetvelinin;

A

B

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

1

Çorlu Katı Atık Aktarma Alanının İşletilmesi ve Katı Atıkların Çorlu Katı Atık Aktarma İstasyonundan Demirli Merkez Düzenli Depolama Tesisine Taşınması

ton

267.750

2

Saray Katı Atık Aktarma Alanının İşletilmesi ve Katı Atıkların Saray Katı Atık Aktarma İstasyonundan Demirli Merkez Düzenli Depolama Tesisine Taşınması

ton

256.500

3

Malkara Katı Atık Aktarma Alanının İşletilmesi ve Katı Atıkların Malkara Katı Atık Aktarma İstasyonundan Demirli Merkez Düzenli Depolama Tesisine Taşınması

ton

35.250

4

Şarköy Katı Atık Aktarma Alanının İşletilmesi ve Katı Atıkların Şarköy Katı Atık Aktarma İstasyonundan Demirli Merkez Düzenli Depolama Tesisine Taşınması

ton

56.250

5

Marmara Ereğlisi Katı Atık Aktarma Alanının İşletilmesi ve Katı Atıkların Marmara Ereğlisi Katı Atık Aktarma İstasyonundan Demirli Merkez Düzenli Depolama Tesisine Taşınması

ton

52.500

6

Hayrabolu Katı Atık Aktarma Alanının İşletilmesi ve Katı Atıkların Hayrabolu Katı Atık Aktarma İstasyonundan Demirli Merkez Düzenli Depolama Tesisine Taşınması

ton

27.750

TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)

şeklinde düzenlendiği görülmüştür.

İhale işlem dosyası kapsamında gönderilen bilgi ve belgelerden, başvuruya konu ihalenin Tekirdağ Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından 15.08.2017 tarihinde birim fiyat teklif alınmak suretiyle ve açık ihale usulüyle gerçekleştirilen “Katı Atık Aktarma Alanlarının Çalıştırılması ve 11 İlçede Toplanan Evsel ve Evsel Nitelikli Katı Atığın Demirli Düzenli Depolama Alanına Taşınması İşi” olduğu, söz konusu ihaleye 9 isteklinin teklif verdiği, ilk oturumda yapılan değerlendirme sonucunda teşekkür mektubu sundukları gerekçesiyle 2 isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, daha sonra kapalı oturumda yapılan değerlendirme neticesinde de 5 isteklinin teklifinin daha değerlendirme dışı bırakıldığı, geçerli teklifler üzerinden yapılan hesaplama neticesinde sınır değerin 32.902.282,53 TL olarak belirlendiği ve teklifleri bu değer altında kalan 2 istekliden aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği, belirtilen süre içerisinde anılan istekliler tarafından söz konusu açıklamalarının sunulduğu, sunulan açıklamalardan sadece Ceynak Lojistik ve Ticaret A.Ş.nin sunmuş olduğu açıklamaların idarece uygun bulunduğu ve ihalenin anılan istekli üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi tarafından birim fiyat teklif cetvellerinde birim fiyatların kuruş hanelerinde virgül yerine nokta kullanılmasının aritmetik hata olarak değerlendirilemeyeceği, Tebliğ’in 16.5’inci maddesinde ondalık veya binlik ayraç kullanımına ilişkin özel bir düzenleme bulunmadığı bu nedenle ayracın bu şekilde kullanılmasının belirsizlik veya tereddüde neden olacak şekilde kullanılıp kullanılmadığının tespit edilmesi gerektiği, miktar ve birim fiyatın çarpımının doğru sonucu sağladığının görüleceği iddia edilmektedir.

Anılan istekli tarafından sunulan birim fiyat teklif cetvelinin;

A

B

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

1

Çorlu Katı Atık Aktarma Alanının İşletilmesi ve Katı Atıkların Çorlu Katı Atık Aktarma İstasyonundan Demirli Merkez Düzenli Depolama Tesisine Taşınması

ton

267.750

19.000

5.087.250,00

2

Saray Katı Atık Aktarma Alanının İşletilmesi ve Katı Atıkların Saray Katı Atık Aktarma İstasyonundan Demirli Merkez Düzenli Depolama Tesisine Taşınması

ton

256.500

24.000

6.156.000,00

3

Malkara Katı Atık Aktarma Alanının İşletilmesi ve Katı Atıkların Malkara Katı Atık Aktarma İstasyonundan Demirli Merkez Düzenli Depolama Tesisine Taşınması

ton

35.250

19.000

669.750,00

4

Şarköy Katı Atık Aktarma Alanının İşletilmesi ve Katı Atıkların Şarköy Katı Atık Aktarma İstasyonundan Demirli Merkez Düzenli Depolama Tesisine Taşınması

ton

56.250

24.000

1.350.000,00

5

Marmara Ereğlisi Katı Atık Aktarma Alanının İşletilmesi ve Katı Atıkların Marmara Ereğlisi Katı Atık Aktarma İstasyonundan Demirli Merkez Düzenli Depolama Tesisine Taşınması

ton

52.500

19.000

997.500,00

6

Hayrabolu Katı Atık Aktarma Alanının İşletilmesi ve Katı Atıkların Hayrabolu Katı Atık Aktarma İstasyonundan Demirli Merkez Düzenli Depolama Tesisine Taşınması

ton

27.750

19.000

527.250,00

TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)

14.787.750,00

şeklinde sunulduğu görülmüştür.

Söz konusu cetvel incelendiğinde; başvuru sahibi istekli tarafından teklif edilen birim fiyatlar ile iş kalemlerine ait miktarların çarpılması durumunda (örn: 267.750 x 19.000 = 5.087.250.000) tutarların 1000 katı fazla hesaplanmış olması gerekirken anılan istekli tarafından yapılan çarpımda tutarların bu şekilde hesaplanmayarak, her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatlara ilişkin sütuna ait binlik ayraç olarak nokta (.) kullanıldığı, miktar ve teklif edilen birim fiyat çarpımı sonucu elde edilen tutar kısmında ise binlik ayraç için nokta (.), kuruş gösterimi için ondalık ayraç olarak virgül (,) kullanıldığı görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda yer verilen maddelerinde, birim fiyat teklif cetvelindeki birim fiyatlar ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarların ne şekilde yuvarlanacağına ve aritmetik hatanın yapılması durumunda hangi işlemin yapılacağına ilişkin açıklamaların yer aldığı, teklif bedelinin yazımında ondalık ve binlik ayraçlar olarak hangi noktalama işaretinin kullanılacağı hususunda bir açıklamanın bulunmadığı görülmektedir. Bu durumda, teklif mektubu ve eki cetvelde kullanılan ayraçların teklif bedeli, birim fiyatlar ve miktarlarda belirsizlik veya tereddüde neden olabilecek şekilde kullanılıp kullanılmadığının incelenmesi gerekliliği açıktır.

Yapılan inceleme neticesinde ise anılan isteklinin tutar sütununda yer verdiği fiyatlarda kullanmış olduğu binlik ve ondalık ayraçları doğru olarak kullandığı yani binlik ayraç için nokta (.) kullandığı, kuruş gösterimi için ondalık ayraç olarak virgül (,) kullandığı, ancak birim fiyatlarda teklif ettiği birim fiyatların tamamını 1000’lik ayraç gösterimi ile belirlediği, diğer bir anlatımla anılan isteklinin kuruşlu fiyatların yazımında virgülün kullanılması gerektiği bilgisine sahip olduğu teklif tutarlarında yer alan yazım şeklinden anlaşılmaktadır.

Ayrıca birim fiyat sütununda yer alan fiyatlarda noktadan sonra 3 sıfırın kullanıldığı, bu durumda da kullanılan noktanın binlik ayraç olarak kabul edilmesi gerektiği, ancak bu ayraçtan sonra 2 sıfır kullanılması durumunda kullanılan noktanın ondalık ayraç olarak kabul edilmesinin mümkün olabileceği,

Bu durumda başvuru sahibi isteklinin teklif mektubunda yer alan birim fiyatlarda ayraçtan sonra 3 sıfır kullandığı ve birim fiyat sütununun tüm satırlarında bu şekilde binlik ayraç kullanarak belirlediği birim fiyatların isteklinin itirazen şikâyet başvurusunda beyan ettiği iradesini yansıtmadığı, bu bakımdan idarenin başvuru sahibi isteklinin teklifini değerlendirme dışı bırakma işleminde mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

2. Başvuru sahibinin 2’nci ve 3’üncü iddialarına ilişkin olarak:

Yapılan incelemede, başvuru sahibinin idarenin yaklaşık maliyeti fahiş derecede yüksek bulduğu, hesaplanan yaklaşık maliyetin tekliflerinin 3 katı, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif bedelinin ise tekliflerinin %41 daha üzerinde olduğu iddiası ile ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata aykırı olduğu iddialarının idareye sunulan şikâyet dilekçesinde yer almadığı tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “…İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler.

….

c) Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikâyete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikâyet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine karar verilir…” hükmü,

“Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde “…Kurum itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler…” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinde “…İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez…” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinde “…İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikayet başvurusunun incelenmesinde idareye başvuru konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz…” açıklaması yer almaktadır.

Bu itibarla, idareye yapılan şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği hüküm altına alınmış olduğundan, başvuru sahibinin bu iddiasına ilişkin inceleme yapılmasının mümkün bulunmadığı, söz konusu iddiaların şekil yönünden reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Başkan

II. Başkan

Kurul Üyesi

Kurul Üyesi

Kurul Üyesi

Dr.

Kurul Üyesi

Kurul Üyesi

Kurul Üyesi

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde yer alan iddiaların incelenmesi neticesinde, Kurul çoğunluğunca “itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Anılan kararda, 1’inci iddiaya ilişkin olarak, başvuru sahibi istekli tarafından sunulan birim fiyat teklif cetvelinin birim fiyat sütununda yer alan fiyatlarda noktadan sonra 3 sıfırın kullanıldığı, bu durumda da kullanılan noktanın binlik ayraç olarak kabul edilmesi gerektiği, ancak bu ayraçtan sonra 2 sıfır kullanılması durumunda kullanılan noktanın ondalık ayraç olarak kabul edilmesinin mümkün olabileceği, bu bakımdan idarenin başvuru sahibi isteklinin teklifini değerlendirme dışı bırakma işleminde mevzuata aykırılık bulunmadığı ifade edilmiş; başvuru sahibinin 2’nci ve 3’üncü iddialarına ilişkin olarak, idareye yapılan şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği mevzuatta açıkça hüküm altına alındığından, başvuru sahibinin bu iddialarına ilişkin inceleme yapılmasının mümkün bulunmadığı, söz konusu iddiaların şekil yönünden reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Kurul çoğunluğunca alınan kararın, 2’nci ve 3’üncü iddialara ilişkin kısmına aynen katılıyor, 1’inci iddiaya ilişkin kısmına ise aşağıdaki gerekçelerle katılmıyorum.

Başvuru sahibi tarafından sunulan birim fiyat teklif cetveli (“İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması” sütunundaki ifadeler tabloyu kısaltmak amacıyla aşağıya yazılmamıştır.) aşağıdaki gibidir.

A

B

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

1

…

ton

267.750

19.000

5.087.250,00

2

…

ton

256.500

24.000

6.156.000,00

3

…

ton

35.250

19.000

669.750,00

4

…

ton

56.250

24.000

1.350.000,00

5

…

ton

52.500

19.000

997.500,00

6

…

ton

27.750

19.000

527.250,00

TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)

14.787.750,00

Birim fiyat teklif cetvelinin “Teklif Edilen Birim Fiyat” ve “Tutarı” sütunları yani en sağdaki iki sütun istekliler tarafından doldurulmaktadır.

Yukarıdaki cetvelden de görüldüğü üzere uyuşmazlığın konusu, başvuru sahibi isteklinin “Teklif Edilen Birim Fiyat” sütununu doldururken kullandığı noktanın (.) bin ayırıcısı mı yoksa ondalık kesir ayırıcısı mı olduğuna ilişkindir. Kurul çoğunluğu, her satırda noktadan sonra üç sıfır kullanılmış olması durumunun, noktanın bin ayırıcısı olduğuna delalet ettiği yönünde karar vermiştir.

999’dan büyük sayıları, özellikle de çok büyük sayıları kolayca anlayabilmek ve okuyabilmek için bin ayırıcısı kullanılabilmektedir. Ondalık kesir ayırıcısı ise, (örneğin parasal büyüklüklerin yazımında kuruş, cent kısmının ifade edilmesi için) sayının tam sayı olmaması durumunda (kesirli yazım yapılmıyorsa) mecburen, tam sayı olması durumunda ise ihtiyaren kullanılmaktadır. Ülkemizde (genellikle) bin ayırıcısı olarak nokta (.), ondalık kesir ayırıcısı olarak virgül (,) kullanılırken (örneğin, 1.234,56 TL), ABD ve diğer bazı ülkelerde bin ayırıcısı olarak virgül (,), ondalık kesir ayırıcısı olarak nokta (.) kullanılmaktadır.

Öte yandan, tam sayı olan ve olmayan ifadelerde sayıyı yazdıktan sonra ondalık kesir kısmının en sağına kaç sıfır eklersek ekleyelim sayının değeri değişmez. Örneğin, 125 sayısı 125 olarak, 125,0 şeklinde 125,00 şeklinde 125,000 şeklinde … yazılabilir. Yine, örneğin 207,8 sayısı 207,8 veya 207,80 veya 207,800 … şeklinde yazılabilir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin ilgili bölümlerinde, birim fiyat teklif cetvelindeki birim fiyatlar ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarların ne şekilde yuvarlanacağına ve aritmetik hatanın yapılması durumunda hangi işlemin yapılacağına ilişkin açıklamalar yer almakta; ancak, parasal ve miktarsal büyüklüklerin yazımında bin ayırıcısı ve ondalık kesir ayırıcısı olarak hangi noktalama işaretlerinin kullanılacağı hususunda bir açıklama bulunmamaktadır.

Bilindiği üzere, birim fiyat ile miktarın çarpımı tutarı vermektedir. Günlük hayatta bu işlemi hepimiz hemen hemen her gün yaparız. Örneğin, kilogramı 2 TL’den 6 kilogram domates satın aldığımızda formülünden12 TL ödeyeceğimizi hesaplarız. Tersinden gidecek olursak “6 kilogram domates için 12 TL ödendiğine göre bir kilogram domatesin fiyatı kaç TL’dir?” sorusunun cevabını da 2 TL olarak kolayca hesaplarız. O halde, miktar, birim fiyat ve tutar arasında şeklinde de bir ilişki vardır. Benzer şekilde, birim fiyat teklif cetvelinde de her bir iş kalemi itibarıyla eşitliği geçerli olduğundan eşitliği de sağlanmaktadır. Bu son eşitlik kullanılarak her bir iş kalemi için, başvuru sahibinin sunmuş olduğu birim fiyat teklif cetvelinin “Miktarı” ve “Tutarı” sütunlarındaki değerler yardımıyla “Teklif Edilen Birim Fiyat” sütunundaki değerler aşağıdaki gibi hesaplanabilir.

BAŞVURU SAHİBİNİN SUNDUĞU TEKLİF CETVELİNİN İLGİLİ SÜTUNLARI

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

267.750

19.000

5.087.250,00

256.500

24.000

6.156.000,00

35.250

19.000

669.750,00

56.250

24.000

1.350.000,00

52.500

19.000

997.500,00

27.750

19.000

527.250,00

14.787.750,00

YAPTIĞIMIZ HESAPLAMA

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

267.750

5.087.250,00

256.500

6.156.000,00

35.250

669.750,00

56.250

1.350.000,00

52.500

997.500,00

27.750

527.250,00

14.787.750,00

Başvuru sahibinin “Teklif Edilen Birim Fiyat” sütununda her bir iş kalemi itibarıyla noktaların (.) sol tarafındaki 19 ve 24 değerleri ile hesaplamamız sonucu bulunan değerler birebir uyuşmaktadır. Buna göre, noktaların (.) bin ayırıcısı olarak kullanılmadığı, bunların ondalık kesir ayırıcısı olarak kullanıldığı anlaşılmaktadır. Ondalık kesir ayırıcısı olarak kullanılan noktanın sağında üç sıfır olmasının ise sayıya bir etkisi bulunmamaktadır. Öte yandan, birim fiyat teklif cetvelinde çarpma, toplama veya ondalık kesir sayısının yanlış kullanımına ilişkin aritmetik hata bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, uyuşmazlığa konu ihalede, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirmeye alınması yönünde “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiğinden Kurul çoğunluğunun “itirazen şikayet başvurusunun reddine” niteliğindeki kararına katılmıyorum.

Kurul Üyesi