KİK Kararı: 2017/UH.I-2686 (4 Ekim 2017)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/050
Gündem No : 61
Karar Tarihi : 04.10.2017
Karar No : 2017/UH.I-2686
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Temelli Grup Taah. Hiz. Dış Tic. Ltd. Şti.

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Orhaneli Belediye Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2014/31084 İhale Kayıt Numaralı “Orhaneli Belediyesi Hizmet Alımı” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

Orhaneli Belediye Başkanlığı tarafından 09.04.2014 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Orhaneli Belediyesi Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Temelli Grup Taah. Hiz. Dış Tic. Ltd. Şti. tarafından 11.09.2017 tarih ve 50331 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 08.09.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/2285 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; Kamu İhale Kurulunun 2017/UH.I-1791 sayılı kararında tekliflerinin asgari işçilik maliyetini karşılaması sebebiyle değerlendirmeye alınmasına karar verilerek düzeltici işlem belirlendiği, anılan karar üzerine idarece 20.07.2017 tarihli ve E.2015 sayılı yazı ile taraflarından tekliflerinin geçerli olup olmadığı, geçerli ise geçerlilik süresi ve teminatın yenilenmesinin talep edildiği, tekliflerinin geçerlik süresini 31.12.2018 tarihine kadar uzattıklarını ve 33.000,00 TL geçici teminatı yatırdıklarını idareye bildirdikleri, 24.08.2017 onay tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin iptaline karar verildiği, ihale yetkilisinin ihaleyi iptal etmedeki takdir yetkisinin mutlak ve sınırsız olmadığı, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde yer alan hükümlerin ihlal edildiğinin belirlenmesi gerektiği, iptal yetkisinin anayasal ilkeler çerçevesinde eşitlik ilkesine uygun şekilde kamu yararı gözetilerek kullanılması gerektiği ve bu çerçevede tesis edilen işlemin gerekçesinin açıkça ortaya konulması gerektiği, oysaki iptal kararında ihale komisyonu tarafından kanuni dayanaktan yoksun, tamamen keyfiyete dayalı bir karar verildiği, 4734 sayılı Kanun’a göre gerçekleştirilen ihalelerde ihale komisyonunun görevinin tekliflerin değerlendirilmesi ile sınırlı olduğu, idarece işin nitelik ve miktarında bazı değişiklikler yapıldığına ilişkin hususları dikkate almak gibi bir yetkisi ve görevinin bulunmadığı, “belediyenin büyükşehir belediyesi statüsüne geçmesi” gerekçesinin hukuki mesnetten yoksun, belirsiz ve soyut bir gerekçe olduğu, idare tarafından firmaları ile yasal hakları açısından sözleşme imzalamak yerine pazarlık ihalesi yapılarak kamunun zarara uğratıldığı iddialarına yer verilmiştir.

İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39’uncu maddesinde “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir.” hükmü bulunmaktadır.

Orhaneli Belediye Başkanlığı tarafından 09.04.2014 tarihinde yapılan “Orhaneli Belediyesi Hizmet Alımı” işine ilişkin olarak başvuru sahibi tarafından 29.05.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu, itirazen şikâyet başvurusu üzerine 23.06.2017 tarihli ve 2017/UH.I-1791 sayılı Kamu İhale Kurulu kararı ile “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verildiği, anılan karara istinaden idare tarafından 24.08.2017 onay tarihli ihale komisyonu kararı ile ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak Temelli Grup Taah. Hiz. Dış Tic. Ltd. Şti.nin, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak ise Beyaz Doğuş Yemek. Tem. Destek Hiz. Tic. Ltd. Şti. - Adonis Müt. İnş. Taah. Tur. Yem. Gıda Nakl. Petr. Ürün. Tem. Sağl. Bilg. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının belirlendiği, ancak ihale komisyonu kararında “a) Söz konusu ihale 09 Nisan 2014 tarihinde gerçekleştirilmiştir. Ancak, 30 Mart 2014 tarihinde “6360 sayılı Ondört İlde Büyükşehir Belediyesi ve 27 İlçe Kurulması İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun” gereği İlçe Belediyeleri Büyükşehir yasasına geçtiğinden Belediyemiz Büyükşehir İlçe Belediyesi statüsüne geçmiştir.

b) Belediyemiz Büyükşehir İlçe Belediyesi statüsüne geçtiğinden dolayı gelirlerimizin büyük bir kısmı Bursa Büyükşehir Belediyesi bünyesine alınmıştır.

c) Ayrıca ihalenin yapılmış olduğu tarihten sonra çalıştırılacak olan personele ödenecek olan Asgari ücret tarifelerinin değiştiği 31 Aralık 2014 tarih ve 29222 sayılı Resmi Gazetede Asgari Ücret Tespit Komisyonunun 30.12.2014 tarih ve 2014/1 Karar Numarası ile yayımlanmıştır.

d) Belediyemiz Büyükşehir İlçe Belediyesi statüsüne alındığından dolayı Belediyemizin çalıştıracağı personel sayılarında ve kalemlerinde bazı değişiklikler olmuştur.

e) Ayrıca 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 28’inci maddesinde yapılan değişiklikle hizmet ihalelerinin çok yıllı yapılması zorunluluğu getirilmiştir. Buna göre genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 62. maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında olan işlerden sürekli nitelikte olanlara ilişkin hizmet alımlarında, yüklenme süresi üç yıl olmalıdır.

Söz konusu ihalenin itiraz ve dava süresi uzadığından, çalıştırılacak olan personel kalemlerinde de değişiklik yapıldığından ve Büyükşehir statüsüne geçtiğimizden dolayı bazı iş kalemlerinde çalıştırılacak olan personelin işlerinin Büyükşehir tarafından yürütüldüğünden ve ihale tarihinden itibaren bugüne kadar geçen süre içerisinde ihale konusu işlerin yapılarak tamamlandığından bu ihale kapsamındaki işlere ihtiyacımız kalmamış olup, Kamu İhale Kanunu’nun 39. Maddesi gereğince bütün tekliflerin ret edilerek ihalenin iptal edilmesine karar verilmiştir.” ifadelerine yer verilerek ihalenin iptal edildiği görülmüştür.

İdare tarafından Kuruma gönderilen ihale işlem dosyası içerisinde 08.09.2017 onay tarihli gerekçeli raporun bulunduğu, söz konusu raporda “2014/31084 IKN’li Hizmet Alımı ihalesinin 21.08.2017 tarih ve 5 nolu ihale komisyon kararının gerekçesi olarak aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1- “6360 sayılı Ondört İlde Büyükşehir Belediyesi ve 27 İlçe Kurulması İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun” gereği Büyükşehir yasasına geçtiğimizden;

a- Su, (tamamı)

b- Terminal ve Ulaşım (tamamı)

c- Çevre Temizlik vergisi (% 20 si) Belediyemiz gelirlerinden alınarak Büyükşehir Belediyesi gelirlerine dahil edilmesi sonucu Belediyemiz gelirleri % 20 civarı düşmüştür.

2- İhalenin yapılmış olduğu 2014 yılında asgari ücret 1071,00 TL iken, bugün 1.777,50 TL olmuştur. Bu sebepten Belediyemiz bütçesine ekstra gider olarak yansımaktadır. Bu nedenle ihale kapsamında çalıştırılacak personele ödenecek ücretlerdeki asgari ücrete ait oranlar düşürülmüştür. Örnek: (Sosyal Danışman, Asgari Ücretin % 200 fazlasından % 150 fazlasına, İnşaat Ustası Asgari Ücretin % 100 fazlasından % 70 fazlasına İş makinesi Operatörü Asgari Ücretin % 100 fazlasından % 70 fazlasına)

3- Yasa sonrası Büyükşehir İlçe Belediyesi olduğumuzdan, sorumluluk sahamız ve sınırlanınız genişlemiş olup, çalıştırılacak personel sayısı ve kalemleri değişmiştir. Yasa öncesi 6 mahalleye hizmet götürürken, sorumluluk alanımızın genişlemesinden sonra 61 mahalleye hizmet götürülmeye başlanılmış olup, sorumluluk alanımız 3.2 km2 den 764 km2 ye çıkmıştır. Dolayısı ile personel, ulaşım ve akaryakıt giderleri, araç bakım ve tamir giderleri artmıştır. Ayrıca, çöp toplama, temizlik, zabıta hizmetleri, inşaat ve fen hizmetlerimiz artmıştır.

Söz konusu ihalenin yapılmış olduğu dönemdeki iş kalemleri ile Büyükşehir İlçe Belediyesi olduğumuz tarihten sonra bazı iş kalemlerinde değişiklik olmuştur Örnek: (İnşaat Mühendisi veya Mimar İhtiyacı sözleşmeli personel ile kapatılmıştır. Bahçıvan ve Kaynakçı personele de ihtiyaç kalmamıştır.)

4- 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 28’inci maddesinde yapılan değişiklik ile Hizmet Alımı İhalelerinin çok yıllı yapılması zorunluluğu getirilmiştir. Buna göre genel yönetim kapsamındaki idarelerin, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 62. Maddesinin 1. Fıkrasının (e) bendi kapsamında olan işlerden sürekli nitelikte olanlara ilişkin hizmet alımlarında yükleme süresi üç yıl olmalıdır.

Birinci Maddeye ek olarak İller Bankası Belediye payımız nüfus düşüşünden dolayı (2014 te 21563 İken, 2017 de 19656 ya düşmüştür.) % 15 civarında azalmıştır, söz konusu sebeplerle Belediye gelirlerimizin düşmesinin yanı sıra 2 nci ve 3 üncü Maddelerde belirtilmiş olan sebeplerle Belediye giderlerimiz artmış olup, İhalenin iptaline gidilmemesi durumunda 61 mahallemizde yapmamız gereken hizmetlerin yeterince yapılamayacağı değerlendirilmiştir.

Söz konusu ihalenin verilmesi durumunda Belediyemiz giderleri daha da artacağından Kamu yaran gözetilerek ihalenin iptaline karar verilmiştir.” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

İhale komisyonu kararında ve gerekçeli raporda belirtilen iptal gerekçeleri incelendiğinde, 30.03.2014 tarihli ve 6360 sayılı Ondört İlde Büyükşehir Belediyesi ve 27 İlçe Kurulması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un birinci maddesinde yer alan hüküm gereğince itirazen şikâyete konu ihaleyi gerçekleştiren belediyenin büyükşehir ilçe belediyesi statüsüne geçtiği, anılan Kanun’un yürürlük tarihi öncesinde belediye tarafından 6 mahalleye hizmet götürülürken Kanun sonrasında 61 mahalleye hizmet götürme gerekliliğinin ortaya çıktığı ve sorumluluk alanının 3.2 km2’den 764 km2’ye çıktığı, bunun sonucunda personel, ulaşım ve akaryakıt giderleri, araç bakım ve tamir giderleri, çöp toplama, temizlik, zabıta hizmetleri, inşaat ve fen hizmetlerinin arttığı, yine 2014 yılında yapılan ihaleye ilişkin itiraz ve dava sürelerinin uzaması sonucunda inşaat mühendisi ve mimar ihtiyacının sözleşmeli personel olarak istihdam edilmesine karar verildiği, bahçıvan ve kaynakçıya da ihtiyacın kalmadığı, ayrıca ihale kapsamında çalıştırılacak personele ödenecek ücretlere ilişkin oranların düşürüldüğü belirtilmiştir.

Bununla birlikte 10.09.2014 tarihinde 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 28’inci maddesine eklenen beşinci fıkra ile “...Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin, 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında olan işlerden sürekli nitelikte olanlara ilişkin hizmet alımlarında, yüklenme süresi üç yıl olup, işin niteliğinden veya süresinden kaynaklanan zorunlu hâllerde bu süre gerekçesi gösterilmek şartıyla üst yöneticinin onayıyla kısaltılabilir.” hükmünün getirildiği, ihale ilan tarihinin 17.03.2014 olduğu göz önüne alındığında söz konusu hükmün anılan ihale için geçerli olamayacağı, bu nedenle idarenin bu kapsamdaki iptal gerekçesinin yerinde olmadığı belirlenmiştir.

Ancak, itirazen şikâyete konu ihalenin 2014 yılından 2017 yılına kadar şikâyet ve dava süreci nedeniyle uzadığı, yine anılan süreçte idarenin sorumluluk alanının ve personel ihtiyacının değişmesi sebebiyle ihale konusu işin maliyetinin yükseldiği, ayrıca söz konusu süre içerisinde ihale konusu işlerin yapılarak tamamlanması sebebiyle idarenin alıma konu işe ihtiyacı kalmadığından ihale konusu işin konusuz kaldığı ve idarenin ihtiyacı kalmamışken itirazen şikâyete konu hizmet işi kapsamında çalıştırılacak olan 50 personelin istihdam edilmesinin kamu zararına yol açacağı hususları bir arada değerlendirildiğinde idarenin iptal gerekçesinin yerinde olduğu sonucuna varılmış olup, başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Başkan

II. Başkan

Kurul Üyesi

Kurul Üyesi

Kurul Üyesi

Dr.

Kurul Üyesi

Kurul Üyesi

Kurul Üyesi

Kurul Üyesi