KİK Kararı: 2017/UH.I-2427 (7 Eylül 2017)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/044
Gündem No : 25
Karar Tarihi : 07.09.2017
Karar No : 2017/UH.I-2427 Mahkeme Kararını Göster

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Zirve İnş. Taah. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Beyha Gıda İnşaat Yapı Malz. Otom. ve Nak. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

Orhantepe Mah. Çamlı Sok. No: 30 Kartal/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İzmir Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı Satınalma Dairesi Başkanlığı Hizmet Alımları Şube Müdürlüğü,

Cumhuriyet Bulvarı No: 1 K: 4 35250 Konak/İZMİR

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/192912 İhale Kayıt Numaralı “26 Ay Süreyle İzmir Büyükşehir Belediyesi Dahilindeki Düzenli Katı Atık Depolama Alanlarında Çöplerin Serilmesi, Sıkıştırılması ve Örtülmesi” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

İzmir Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı Satınalma Dairesi Başkanlığı Hizmet Alımları Şube Müdürlüğü tarafından 25.05.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “26 Ay Süreyle İzmir Büyükşehir Belediyesi Dâhilindeki Düzenli Katı Atık Depolama Alanlarında Çöplerin Serilmesi, Sıkıştırılması ve Örtülmesi” ihalesine ilişkin olarak Zirve İnş. Taah. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Beyha Gıda İnşaat Yapı Malz. Otom. ve Nak. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından 14.08.2017 tarih ve 46258 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.08.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/2036 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; 08.06.2017 tarihli kesinleşen ihale komisyonu kararında ihalenin Aksal İnş. Taah. Tur. Nak. Den. Mad. Akar. Ürün. Oto. Teks. Tar. Hayv. Orm. Demir. Elekt. Öz. Eğ. Sağ. Hizm. Tem. Gıda İmal. Paz. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, taraflarınca sunulan teklifin ise değerlendirme dışı bırakıldığı, bunun üzerine 30.06.2017 tarihinde Kuruma yapmış oldukları itirazen şikayet başvurusu sonucunda 19.07.2017 tarih ve 2017/UH.I-1952 sayılı Kurul kararı ile tekliflerinin değerlendirmeye alınması yönünde düzeltici işlem kararı alındığı, söz konusu karara binaen 02.08.2017 tarihli 2 numaralı ihale komisyonu kararıyla ihalenin tarafları üzerinde bırakıldığı ve 1.722.471,00 TL kamu zararının önlendiği, ancak 09.08.2017 tarihinde ihalenin “Kamu İhale Kanunu’nun temel ilkeleri ve ihale dokümanı düzenlemeleri ile birim fiyat teklif cetvelindeki hususların birbiriyle çeliştiği, bu durumun tekliflerin oluşturulması ve hazırlanmasında isteklileri tereddüde düşürdüğü” gerekçesiyle ihale yetkilisi tarafından iptal edildiği,

4734 sayılı Kanun’un “İhale Komisyonu” başlıklı 6’ncı maddesinde ihale ilanını izleyen 3 gün içerisinde ihale dokümanının komisyon üyelerine verileceği hükmünün yer aldığı, söz konusu hükmün amacının ihale dokümanında mevzuata aykırılık veya çelişkilerin bulunup bulunmadığının kontrol edilmesi olduğu, ancak söz konusu ihalede ihale komisyonu tarafından böyle bir tespitin bulunmadığı,

İptal kararına gerekçe olan ihale dokümanı düzenlemeleri ile birim fiyat teklif cetvelinin birbiriyle çeliştiği hususunda herhangi bir somut açıklamaya yer verilmediği, ihaleye 4 isteklinin katıldığı ve rekabetin sağlandığı, teklif sunan istekliler bakımından herhangi bir tereddüt bulunduğuna ilişkin şikâyet başvurusunun bulunmadığı,

Aynı ihale dokümanı kapsamında idare tarafından 4734 sayılı Kanun’un 21’inci maddesinin (b) bendi uyarınca 4’er ay süreyle ve 2 defa gerçekleştirilen ihalelere yalnızca Aksal İnş. Taah. Tur. Nak. Den. Mad. Akar. Ürün. Oto. Teks. Tar. Hayv. Orm. Demir. Elekt. Öz. Eğ. Sağ. Hizm. Tem. Gıda İmal. Paz. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin davet edilerek ihalenin anılan istekli uhdesinde bırakıldığı,

Sonuç olarak; ihalenin iptal gerekçesinin mevzuata aykırı olduğu, iptal gerekçesinin 19.07.2017 tarih ve 2017/UH.I-1952 sayılı Kurul kararı sonrasında ortaya çıkan sonuçlara dayandığı ve ihalenin iptali kararının iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur. ..." hükmü,

Aynı Kanun’un “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39’uncu maddesinde “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir” hükmü,

Aynı Kanun’un “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde "... İhale komisyonu gerekçeli kararını belirleyerek, ihale yetkilisinin onayına sunar. Kararlarda isteklilerin adları veya ticaret unvanları, teklif edilen bedeller, ihalenin tarihi ve hangi istekli üzerine hangi gerekçelerle yapıldığı, ihale yapılmamış ise nedenleri belirtilir. İhale yetkilisi, karar tarihini izleyen en geç beş iş günü içinde ihale kararını onaylar veya gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle iptal eder. İhale; kararın onaylanması halinde geçerli, iptal edilmesi halinde ise hükümsüz sayılır. ...” hükmü yer almaktadır.

Anılan Kanun’un 5’inci maddesinde, idarelerce bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde, rekabeti ve kamu kaynaklarının verimli kullanılması gerektiği hükmüne yer verilerek, idarelere ayrıca bir sorumluluk yüklendiği anlaşılmaktadır. İdarelerin, kendilerine Kanunla verilen bu sorumluluğu yerine getirilebilmesi için, ihale süreci içerisinde ihale işlemleri ile ilgili olarak alınacak kararlarda takdir haklarının bulunduğu, ancak Kanunla verilen bu hakkın mutlak ve sınırsız olmayıp, bu takdir hakkının da ancak kamu yararı gerektiren durumlarda kullanılması gerektiği anlaşılmıştır.

Aynı Kanun’un “İhale dokümanında değişiklik veya açıklama yapılması” başlıklı 29’uncu maddesinde “İlân yapıldıktan sonra ihale dokümanında değişiklik yapılmaması esastır. Değişiklik yapılması zorunlu olursa, bunu gerektiren sebep ve zorunluluklar bir tutanakla tespit edilerek önceki ilânlar geçersiz sayılır ve iş yeniden aynı şekilde ilân olunur.

Ancak, ilân yapıldıktan sonra, tekliflerin hazırlanmasını veya işin gerçekleştirilmesini etkileyebilecek maddi veya teknik hatalar veya eksikliklerin idarece tespit edilmesi veya isteklilerce yazılı olarak bildirilmesi halinde, ihale dokümanında değişiklikler yapılabilir. Yapılan bu değişikliklere ilişkin ihale dokümanının bağlayıcı bir parçası olan zeyilname, son teklif verme gününden en az on gün öncesinde bilgi sahibi olmalarını temin edecek şekilde ihale dokümanı alanların tamamına gönderilir. Zeyilname ile yapılan değişiklikler nedeniyle tekliflerin hazırlanabilmesi için ek süreye ihtiyaç duyulması halinde, ihale tarihi bir defaya mahsus olmak üzere en fazla yirmi gün zeyilname ile ertelenebilir. Zeyilname düzenlenmesi halinde, teklifini bu düzenlemeden önce vermiş olan isteklilere tekliflerini geri çekerek, yeniden teklif verme imkânı sağlanır.

Ayrıca, istekliler tekliflerini hazırlarken ihale dokümanında açıklanmasına ihtiyaç duyulan hususlarla ilgili olarak son teklif verme gününden yirmi gün öncesine kadar yazılı olarak açıklama talep edebilir. Bu talebin idarece uygun görülmesi halinde yapılacak açıklama, bu tarihe kadar ihale dokümanı alan bütün isteklilere son teklif verme gününden on gün öncesinde bilgi sahibi olmalarını temin edecek şekilde ve açıklama talebinde bulunan istekli belirtilmeksizin yazılı olarak gönderilir.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale ve ön yeterlik dokümanında değişiklik veya açıklama yapılması” başlıklı 26’ncı maddesinde “(1) İlan yapıldıktan sonra ihale ve ön yeterlik dokümanında değişiklik yapılmaması esastır. Değişiklik yapılması zorunlu olursa, bunu gerektiren sebep ve zorunluluklar bir tutanakla tespit edilerek önceki ilanlar geçersiz sayılır ve ihale yeniden aynı şekilde ilan olunur. Ancak, teklif ve başvuruların hazırlanmasını etkileyebilecek maddi veya teknik hatalar veya eksikliklerin idarece tespit edilmesi ya da idareye yazılı olarak bildirilmesi halinde, zeyilname düzenlenmek suretiyle dokümanda değişiklik yapılabilir. Yapılan bu değişikliklere ilişkin zeyilname, ihale veya son başvuru tarihinden en az on gün öncesinde bilgi sahibi olmalarını temin edecek şekilde doküman alanların tamamına bildirim ve tebligat esasları çerçevesinde gönderilir. Ancak, belirlenen maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin ilanda da bulunması halinde ise ihale sürecine devam edilebilmesi, Kanunun 26 ncı maddesine göre düzeltme ilanı yapılması ile mümkündür.

…

(5) Kanunun 55 inci maddesi uyarınca şikayet üzerine yapılan incelemede; başvuruların ya da tekliflerin hazırlanmasını veya işin gerçekleştirilmesini etkileyebilecek maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin bulunması ve idarece ihale veya ön yeterlik dokümanında düzeltme yapılmasına karar verilmesi halinde, ihale veya son başvuru tarihine on günden az süre kalmış olsa dahi gerekli düzeltme yapılarak yukarıda belirtilen usule göre son başvuru veya ihale tarihi bir defa daha ertelenebilir. Belirlenen maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin ilanda da bulunması halinde ise ihale sürecine devam edilebilmesi, ancak Kanunun 26 ncı maddesine göre düzeltme ilanı yapılması ile mümkündür.” hükmü yer almaktadır.

İlan yapıldıktan sonra ihale dokümanında değişiklik yapılmamasının esas olduğu, ancak değişiklik yapılması zorunlu olması durumunda, bunu gerektiren sebep ve zorunlulukların bir tutanakla tespit edileceği, önceki ilanların geçersiz sayılacağı, ihalenin yeniden aynı şekilde ilan olacağı, ancak, teklif ve başvuruların hazırlanmasını etkileyebilecek maddi veya teknik hatalar veya eksikliklerin idarece tespit edilmesi ya da idareye yazılı olarak bildirilmesi yani ilana ve dokümana yönelik şikâyet halinde, şayet maddi veya teknik hatalar veya eksiklikler idarece tespit edilmişse zeyilname düzenlenmek suretiyle dokümanda değişiklik yapılabilecektir. Maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin ilanda da bulunması halinde ise ihale sürecine devam edilebilmesi, düzeltme ilanı yapılması ile mümkün olmakta, yapılan değişiklik nedeniyle tekliflerin veya başvuruların hazırlanabilmesi için ek süreye ihtiyaç duyulması halinde, ihale tarihi bir defaya mahsus olmak üzere en fazla yirmi gün zeyilnameyle ertelenebilecektir.

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: 26 Ay Süreyle İzmir Büyükşehir Belediyesi Dahilindeki Düzenli Katı Atık Depolama Alanlarında Çöplerin Serilmesi, Sıkıştırılması ve Örtülmesi

b) Miktarı ve türü: 26 Ay Süreyle İzmir Büyükşehir Belediyesi Dahilindeki Düzenli Katı Atık Depolama Alanlarında Çöplerin Serilmesi, Sıkıştırılması ve Örtülmesi Hizmeti Alımı - 17 Hizmet Kalemi…” düzenlemesi yer almaktadır.

08.06.2017 tarihli 1 numaralı kesinleşen ihale komisyonu kararına göre, ihaleye 5 isteklinin teklif verdiği, bir isteklinin teşekkür mektubu sunduğu, başvuru sahibi Zirve İnş. Taah. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Beyha Gıda İnşaat Yapı Malz. Otom. ve Nak. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ve diğer 2 isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı ve ihalede tek geçerli teklif sahibi olarak tespit edilen Aksal İnş. Taah. Tur. Nak. Den. Mad. Akar. Akar. Ür. Otom. Teks. Tar. Hay. Orm. Dem. Çel. Elekt. Öz. Eğ. Sağ. Hiz. Tem. Gıda. İmal. Paz. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi istekli olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi Zirve İnş. Taah. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Beyha Gıda İnşaat Yapı Malz. Otom. ve Nak. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından 30.06.2017 tarihinde, isteklilerden Polikay Atık. Yön. Gaz. Müh. ve İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. 10.07.2017 tarihinde yapılan itirazen şikâyet başvurularının incelenmesi sonucunda Kurul tarafından 19.07.2017 tarihli, 2017/UH.I-1952 ve 2017/UH.I-1953 sayılı kararlar ile “Zirve İnş. Taah. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Beyha Gıda İnş. Yapı Malz. Oto. ve Nak. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ve Polikay Atık Yön. Gaz Müh. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin tekliflerinin değerlendirmeye alınması” yönünde “Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine” karar verildiği anlaşılmıştır.

02.08.2017 tarihli 2 numaralı ihale komisyonu kararında, Kurul kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda başvuru sahibi Zirve İnş. Taah. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Beyha Gıda İnş. Yapı Malz. Oto. ve Nak. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ve Polikay Atık Yön. Gaz Müh. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin tekliflerinin değerlendirmeye alınarak, ihalenin başvuru sahibi Zirve İnş. Taah. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Beyha Gıda İnş. Yapı Malz. Oto. ve Nak. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakılmasına ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak Aksal İnş. Taah. Tur. Nak. Den. Mad. Akar. Akar. Ür. Otom. Teks. Tar. Hay. Orm. Dem. Çel. Elekt. Öz. Eğ. Sağ. Hiz. Tem. Gıda. İmal. Paz. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin belirlenmesi yönünde karar verildiği,

Ancak, söz konusu kararın ihale yetkilisi tarafından onaylanmayarak “Kamu İhale Kanunu’nun 5. maddesine göre idarelerin ihale yaparken saydamlığı, rekabeti ve eşit muameleyi sağlamakla yükümlü oldukları hususu bir arada değerlendirildiğinde, ihale dokümanındaki düzenlemeler ile birim fiyat teklif cetvelindeki hususların birbiriyle çeliştiği, bu durumun, tekliflerin oluşturulması ve hazırlanmasında isteklileri tereddüde düşürdüğü anlaşıldığından, ihalenin iptal edilmesi uygundur.” gerekçesiyle ihalenin 09.08.2017 tarihinde iptal edildiği tespit edilmiştir.

İncelemeye konu ihalede, ihale dokümanına yönelik olarak idareye 5 şikâyet başvurusu yapıldığı, idarece söz konusu şikâyetlerin uygun bulunmadığı ve ihale işlemlerine devam edilmesine karar verildiği, bu kapsamda ihale dokümanına ve ilana yönelik zeyilname veya düzeltme ilanı yayınlanmadığı ve ihale dokümanın kesinleştiği, teklif değerlendirmesinin de kesinleşen ihale dokümanı üzerinden yapılarak tamamlandığı, bu aşamada “ihale dokümanındaki düzenlemeler ile birim fiyat teklif cetvelindeki hususların birbiriyle çeliştiği, bu durumun, tekliflerin oluşturulması ve hazırlanmasında isteklileri tereddüde düşürdüğü” şeklindeki gerekçe kapsamında, ihale dokümanında yer alan hangi düzenlemelerin, birim fiyat teklif cetvelindeki hangi hususlarla çeliştiği ve söz konusu hususların hangi gerekçelerle isteklileri tekliflerin hazırlanmasında tereddüde düşürdüğüne ilişkin somut gerekçelerin ortaya konulamadığı, dolayısıyla ihalenin bu gerekçeyle iptal edilmesinin uygun olmayacağı,

İhalenin diğer iptal gerekçesinde bahsedilen rekabet ilkesi bakımından yapılan incelemede ise; incelemeye konu ihalede 13 adet ihale dokümanı satın alındığı, ihaleye 5 isteklinin teklif verdiği, bir isteklinin teşekkür mektubu sunduğu, 19.07.2017 tarihli, 2017/UH.I-1952 ve 2017/UH.I-1953 sayılı Kurul kararları sonucunda ihalede 3 geçerli teklif bulunduğu, geçerli tekliflerin tamamının yaklaşık maliyetin altında olduğu göz önüne alındığında, söz konusu ihalede rekabet koşullarının sağlanmadığı yönündeki iptal gerekçesinin de uygun olmayacağı, yapılan tespitler neticesinde, ihalenin iptali kararının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

İdarenin ihalenin iptali kararının iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi