KİK Kararı: 2017/UH.I-1416

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/024
Gündem No : 72
Karar Tarihi : 17.05.2017
Karar No : 2017/UH.I-1416

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Cevdet ALBAYRAK,

Atatürk Mah. Sedef Cad. Ata 3/3 Plaza Kat: 8 No: 71 Ataşehir/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü,

Hamidiye Mah. Kemerburgaz Cad. No: 170 34408 Kağıthane/İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/125948 İhale Kayıt Numaralı “Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü O-4 Otoyolu Elektronik, Bilgisayar, Kamera Güvenlik Sistemleri ve Korutepe-Gültepe Tünelleri Elektronik, Elektromekanik Sistemleri ve SCADA (Uzaktan Kontrol ve Gözleme Sistemi) Otomasyonu Bakım-Onarım ve İşletilmesi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü tarafından 21.04.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü O-4 Otoyolu Elektronik, Bilgisayar, Kamera Güvenlik Sistemleri ve Korutepe-Gültepe Tünelleri Elektronik, Elektromekanik Sistemleri ve SCADA (Uzaktan Kontrol ve Gözleme Sistemi) Otomasyonu Bakım-Onarım ve İşletilmesi” ihalesine ilişkin olarak Cevdet Albayrak’ın 03.04.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 13.04.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 24.04.2017 tarih ve 24393 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 24.04.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/1050 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, İhale İlanı’nın 4.4.1’inci maddesi ile İdari Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde benzer iş olarak kabul edilecek işlerin belirtildiği, söz konusu benzer iş tanımı ile yapım iş deneyim belgelerinin benzer iş olarak kabul edileceğinin düzenlendiği, ihale konusu iş ve işin bölümleriyle benzer nitelikte olmayan işlerin benzer iş olarak kabul edileceğine ilişkin yapılan düzenlemelerin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

21.04.2017 tarihinde yapılan ihaleye 10 istekli tarafından teklif verildiği, ihale komisyonu kararının henüz alınmadığı, başvuru sahibi Cevdet Albayrak’ın da teklif sunduğu, 24.03.2017 tarihinde yayımlanan ihale ilanından sonra 03.04.2017 tarihinde ihale dokümanını satın aldığı ve aynı tarihte ihale dokümanına şikâyet başvurusunda bulunduğu, idarenin şikâyet başvurusunu reddetmesi üzerine Kurumumuza itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde benzer iş tanımı “ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işleri” şeklinde,

İş deneyim belgesi tanımı “adayın veya isteklinin ihale konusu hizmet veya benzer hizmetlerdeki mesleki deneyimini gösteren, hizmet alımlarında iş bitirme belgesi, yapımla ilgili hizmet işlerinde ise iş bitirme belgesi, iş durum belgesi, iş denetleme belgesi ve iş yönetme belgesi” şeklinde yapılmıştır.

Anılan Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde, iş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde, bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin istenilmesinin zorunlu olduğu hüküm altına alınmıştır.

Söz konusu Yönetmelik’in “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinin ikinci fıkrasında “İş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz.” hükmüne yer verilmiştir.

Yukarıda aktarılan hükümler çerçevesinde, hizmet alımı ihalelerinde isteklilerden hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyim belgesi sunulmasının istenilmesi gerektiği düzenlenmiştir.

Diğer yandan, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nde benzer iş tanımının, hizmet işleri, yapım işleri gibi bir ayrıma gidilmeyerek genel bir ifadeyle ihale konusu iş veya işin bölümleriyle çeşitli yönlerden benzerlik taşıyan işler olarak yapıldığı ve iş deneyim belgelerindeki ihale konusu iş veya benzer işe ilişkin kısımlara ait tutarların hesaplanarak değerlendirme yapılmasına imkân tanındığı hüküm altına alınmıştır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Karayolları 1Bölge Müdürlüğü O-4 Otoyolu Elektronik, Bilgisayar, Kamera Güvenlik Sistemleri ve Korutepe-Gültepe Tünelleri Elektronik, Elektromekanik Sistemleri ve Scada (Uzaktan Kontrol ve Gözleme Sistemi) Otomasyonu Bakım - Onarım ve İşletilmesi

b) Miktarı ve türü:

Takriben 180 kilometre uzunluğundaki Otoyolda, İdari Şartname ekinde belirtilen tür ve miktarlardaki bakım ve onarım işlerinin 365 gün süre ile yapılması hizmet alımı işidir.

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü O-4 Otoyolu

ç) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

…

7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri,

sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 25'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.

İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70'ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10'unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30'undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmı için istenen iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde, iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. İş ortaklığında teknolojik ürün deneyim belgesini sunan ortağın kendisine ait iş deneyim tutarına ilişkin asgari yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. Konsorsiyum ortağının teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde ise, belgeyi sunduğu kısım veya kısımlar için iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir.

7.5.2. Bu Madde boş bırakılmıştır.

7.5.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.4. İsteklinin teklifi kapsamında sunması gerektiği teknik şartnamede belirtilen belgeler.

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

Otoyollar VEYA Devlet Yolları VEYA İl Yolları VEYA Belediye Yolları VEYA Demir Yolları VEYA Metro Sistemleri VEYA Tünellerdeki ücret toplama sistemleri veya aydınlatma sistemleri veya elektronik sistemler veya kamera güvenlik sistemleri veya bilgisayar ve çevre donanım sistemleri veya tünellerin elektrik, elektromekanik konularıyla ve bu yapılarla ilgili SCADA otomasyon sistemlerinin yapımı, bakımı, onarımı ve işletilmesi işleri benzer iş olarak değerlendirilecektir.

…” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale İlanı’nın “Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler” başlıklı 4.4’üncü maddesinde “4.4.1. Otoyollar VEYA Devlet Yolları VEYA İl Yolları VEYA Belediye Yolları VEYA Demir Yolları VEYA Metro Sistemleri VEYA Tünellerdeki ücret toplama sistemleri veya aydınlatma sistemleri veya elektronik sistemler veya kamera güvenlik sistemleri veya bilgisayar ve çevre donanım sistemleri veya tünellerin elektrik, elektromekanik konularıyla ve bu yapılarla ilgili SCADA otomasyon sistemlerinin yapımı, bakımı, onarımı ve işletilmesi işleri benzer iş olarak değerlendirilecektir.” düzenlemesine yer verilmiştir.

İhale dokümanının yukarıda aktarılan düzenlemelerinden, hizmet alımı olan başvuruya konu ihalede, ihaleye katılımda ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyim belgelerinin sunulmasının istenildiği, bununla birlikte benzer iş belirlemesi kapsamında yapım işlerinin de sayıldığı anlaşılmaktadır.

Yukarda yer verilen Yönetmelik hükümlerinde benzer işin tanımının, hizmet işleri, yapım işleri gibi bir ayrıma gidilmeyerek genel bir ifadeyle ihale konusu iş veya işin bölümleriyle çeşitli yönlerden benzerlik taşıyan işler olarak yapıldığı ve iş deneyim belgelerindeki ihale konusu iş veya benzer işe ilişkin kısımlara ait tutarların hesaplanarak değerlendirme yapılmasına imkân tanındığı hususları dikkate alındığında, ihale dokümanındaki benzer iş belirlemesine ilişkin değerlendirmenin ihale konusu işin niteliğine göre yapılması gerektiği anlaşılmaktadır.

Teknik Şartname’nin “Genel” başlıklı 1’inci maddesinde “1.1. Bakım ve Onarımı Yapılacak Sistemin Tanımı:

Bu teknik şartnameye göre yapılacak hizmet; O-4 Otoyolu İzmit Kent Geçişi Korutepe ve Gültepe Tünelleri Tünel Denetim Sistemine bağlı sistemlerin bakım-onarımı ve işletilmesi ile O-4 Otoyolu Çamlıca-Hendek kesiminin 19 (ondokuz) adet (Çamlıca, Samandıra, Sultanbeyli, Kurtköy, Orhanlı, Şekerpınar, GOSB, Gebze, Dilovası, Batı Hereke, Doğu Hereke, Körfez, Batı İzmit, Kandıra, Doğu İzmit, Sapanca, Adapazarı, Akyazı ve Hendek) ücret toplama istasyonlarında ve 3 (üç) adet işletme merkezlerinde (Kurtköy-Tütünçiftlik-Hendek), Bölge Müdürlüğü Merkezi ve ona bağlı birimlerde bulunan sistemlerin, periyodik bakım-onarımlar ve arızaların giderilmesi ile malzeme temini işlerini kapsar.

1.2.Bakım ve Onarım Hizmetinin Tanımı:

Bu şartname kapsamında verilecek hizmet; Korutepe-Gültepe Tünelleri Elektronik- Elektromekanik Sistemleri ve Scada (Uzaktan Kontrol ve Gözleme Sistemi) Otomasyonu Bakım-Onarım ve İşletilmesi ile Elektronik Sistemler, Kamera ve Güvenlik Sistemlerinin periyodik ve koruyucu bakımlarının yapılması, mekanik veya akım gerilim değerleri gibi çeşitli ayarların kontrolü ve düzeltilmesi, arızalı tespit edilen cihaz ve malzemelerin, kartların veya parçaların yüklenici tarafından onarılması, mümkün değilse teknik şartnameye uygun yetkili firmalara yaptırılması ve yerine geri takılarak arızanın giderilmesidir.

Kablolar ve kablo bağlantılarının kontrol ve onarımı da yapılacak hizmetin içindedir.” düzenlemesi,

Özel Şartname’nin “Şartnamenin konusu” başlıklı 1’inci maddesinde “Bu teknik şartnameye göre yapılacak hizmet; O-4 Otoyolu İzmit Kent Geçişi Korutepe ve Gültepe Tünelleri Tünel Denetim Sistemine bağlı sistemlerin bakım-onarımı ve işletilmesi ile O-4 Otoyolu Çamlıca-Hendek kesiminin 19 (ondokuz) adet (Çamlıca, Samandıra, Sultanbeyli, Kurtköy, Orhanlı, Şekerpınar, GOSB, Gebze, Dilovası, Batı Hereke, Doğu Hereke, Körfez, Batı İzmit, Kandıra, Doğu İzmit, Sapanca, Adapazarı, Akyazı ve Hendek) ücret toplama istasyonlarında ve 3 (üç) adet işletme merkezlerinde (Kurtköy-Tütünçiftlik-Hendek), Bölge Müdürlüğü Merkezi ve ona bağlı birimlerde bulunan sistemlerin, bu şartname ve ekleri kapsamındaki Teknik Şartname ve Birim Fiyat Tariflerinde belirtilmiş olan bakım ve onarım işlerinin yürütülmesidir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan doküman düzenlemelerinden ihale konusu işin genel olarak çeşitli sistem, cihaz, tesisat, ekipman vs. ilişkin bakım, onarım ve işletilmesi hizmetlerinin yürütülmesi işi olduğu anlaşılmaktadır.

Esas itibarıyla, istisnai durumlar haricinde yapım müteahhidinin fen ve sanat kurallarına uygun olarak bir eserin meydana getirilmesi şeklinde sunduğu işler, hizmet alımları kapsamında gerçekleştirilen işlerle nitelik ve büyüklük bakımından uyuşmadığı gibi aynı veya benzer usullerle gerçekleşmemekte ve teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından da farklılık arz etmektedir.

Ancak, ihale konusu iş içerisinde bakımı, onarımı ve işletilmesi hizmetleri verilecek olan sistemlerin karmaşık olarak nitelendirilebilecek ve uzmanlık gerektiren kısımlarının bulunduğu, ayrıca bu sistemlerin yapımı işlerinin, sistemlerin bakım, onarım ve işletilmesi için söz konusu olan nitelik ve büyüklük, gerçekleştirilme usulü, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık, personel ve organizasyon gerekleriyle benzerlik gösteren bölümler içerdiği, bu kapsamda idarece ilgili sistemlerin yapımı işlerini de içerecek şekilde belirlenmiş olan benzer işin, kavramın tanımına uygun şekilde ihale konusu işin bazı bölümleriyle yukarıda sayılan açılardan benzerlik taşıdığı, diğer taraftan bu sistemlerin yapımı işlerini gerçekleştiren isteklilerin, aynı sistemlerin bakım, onarım ve işletilmesi işlerini evleviyetle gerçekleştirebileceği, kaldı ki yapım işleri de eklenerek benzer iş tanımının genişletilmesinin ihaleye katılımı ve rekabeti arttırıcı etkisinin olacağı, bahse konu sistemlerin yapımı işlerini gerçekleştiren isteklilerin bu sistemlerin bakım, onarım ve işletilmesi işlerine katılmasının engellenmesinin benzer iş kavramının amacına aykırılık teşkil edeceği hususları dikkate alındığında, başvuruya konu ihalede işin niteliği gereği istisnai bir durum ortaya çıktığı ve iddiaya konu hususun benzer iş belirlemesinin mevzuata aykırı olduğu şeklinde bir netice doğurmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik göstermeyen işlerin de benzer iş olarak kabul edileceğine ilişkin düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu iddiası ile ilgili yapılan incelemede,

Bahse konu ihalenin adının “Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü O-4 Otoyolu Elektronik, Bilgisayar, Kamera Güvenlik Sistemleri ve Korutepe-Gültepe Tünelleri Elektronik, Elektromekanik Sistemleri ve SCADA (Uzaktan Kontrol ve Gözleme Sistemi) Otomasyonu Bakım-Onarım ve İşletilmesi” olduğu ve benzer işin “Otoyollar VEYA Devlet Yolları VEYA İl Yolları VEYA Belediye Yolları VEYA Demir Yolları VEYA Metro Sistemleri VEYA Tünellerdeki ücret toplama sistemleri veya aydınlatma sistemleri veya elektronik sistemler veya kamera güvenlik sistemleri veya bilgisayar ve çevre donanım sistemleri veya tünellerin elektrik, elektromekanik konularıyla ve bu yapılarla ilgili SCADA otomasyon sistemlerinin yapımı, bakımı, onarımı ve işletilmesi işleri” olarak düzenlendiği görülmüştür.

Teknik Şartname ve Özel Şartname’de yer alan işin tanımı ve konusunun ise; O-4 Otoyolu İzmit Kent Geçişi Korutepe ve Gültepe Tünelleri Tünel Denetim Sistemine bağlı sistemlerin bakım-onarımı ve işletilmesi ile O-4 Otoyolu Çamlıca-Hendek kesiminin 19 (ondokuz) adet (Çamlıca, Samandıra, Sultanbeyli, Kurtköy, Orhanlı, Şekerpınar, GOSB, Gebze, Dilovası, Batı Hereke, Doğu Hereke, Körfez, Batı İzmit, Kandıra, Doğu İzmit, Sapanca, Adapazarı, Akyazı ve Hendek) ücret toplama istasyonlarında ve 3 (üç) adet işletme merkezlerinde (Kurtköy-Tütünçiftlik-Hendek), Bölge Müdürlüğü Merkezi ve ona bağlı birimlerde bulunan sistemlerin, bu şartname ve ekleri kapsamındaki Teknik Şartname ve Birim Fiyat Tariflerinde belirtilmiş olan bakım ve onarım işlerinin yürütülmesi şeklinde belirlendiği tespit edilmiştir.

Söz konusu işin tanımı ve konusu dikkate alındığında, benzer iş tanımının kamu ihale mevzuatına aykırı düzenlemeler içermediği, kaldı ki, benzer iş tanımının “veya” kelimesi ile genişletilerek katılımın ve rekabetin artırıldığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi