KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/019
Gündem No : 24
Karar Tarihi : 19.04.2017
Karar No : 2017/UH.I-1097

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Mehmet Emin Ektirici Mizan Mekanik İnşaat Taah. Temizlik,

Merkez Mahallesi Şamlı Sokak Alat İş Merkezi No: 32/51 Avcılar / İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü,

Etlik Cad. No: 39 06110 Altındağ / ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/41499 İhale Kayıt Numaralı “Karayolları 4 Bölge Müdürlüğü Sınırları Dahilindeki Yollarda Fidan Dikimi ve Bakımı Yapılması İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü tarafından 07.03.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Karayolları 4 Bölge Müdürlüğü Sınırları Dahilindeki Yollarda Fidan Dikimi ve Bakımı Yapılması İşi” ihalesine ilişkin olarak Mehmet Emin Ektirici Mizan Mekanik İnşaat Taah. Temizlik’in 28.02.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 06.03.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 09.03.2017 tarih ve 13989 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 09.03.2017 ve 16.03.2017 tarihli dilekçeler ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/617 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, başvuruya konu ihalenin dokümanını 25.02.2017 tarihinde EKAP üzerinden e-imza ile indirerek istekli olabilecek sıfatını kazandıkları,

1- Sözleşme Tasarısı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde sözleşme bedelinin (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlara ilişkin bedel dahil) 2017 yılı için %71’i, 2018 yılı için %15’i ve 2019 yılı için %14’ü ödenecek şekilde düzenleme yapıldığı, Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 42’nci maddesi uyarınca ödemenin tahakkuk tarihinden itibaren en geç 30 gün içerisinde yapılması gerektiği, anılan Şartname’de ödeme süresinin belirlenmesi hususunda idareye herhangi bir takdir yetkisinin verilmediği,

2- Sözleşme Tasarısı’nın 23.2’nci maddesinde sözleşmeye aykırılık hallerinin belirtildiği ancak bu aykırılıkların ardı ardına veya aralıklı olarak kaç defa gerçekleşmesi durumunda sözleşmenin feshedileceği hususunun belirtilmediği, bu durumun Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin 26 no’lu dipnotunda yer alan hususlara aykırılık teşkil ettiği,

3- Sözleşme Tasarısı’nın “Fiyat farkı ödenmesi ve hesaplanması” başlıklı 14’üncü maddesine göre fiyat farkının ihale konusu iş için 31.08.2013 tarihli ve 28751 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın 5’inci maddesine göre hesaplanacağının düzenlendiği, ancak idarece fiyat farkı hesabı formülünde yer alan işçiliğin, akaryakıtın, makine ve ekipman amortismanı ile malzeme ve diğer hizmetlere ilişkin ağırlık oranlarını temsil eden sabit katsayıların belirlenmediği, hizmet alımlarında uygulanacak fiyat farkına ilişkin esasların 5’inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre ağırlık oranlarına ilişkin katsayılara ihale dokümanında yer verilmemesinin mevzuata aykırı olduğu,

4- İdari Şartname’nin “Makine parkı listesi” başlıklı 7.5.2’nci maddesinde araçlarla ilgili düzenleme yapılırken idarece model belirlenmesi ve yeterlik kriterlerinin açıkça istenmesinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde yer alan kaynakların verimli kullanılması ilkesine aykırılık teşkil ettiği ve ihaleye katılımı daraltıcı nitelikle olduğu, bu hususun ayrıca anılan Kanun’un 12’nci maddesine aykırılık taşıdığı,

5- İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde çalıştırılacak personelin sigortası ile personele verilecek yemek ve yol giderleri için fiyat farkı verilmeyeceğine ilişkin düzenleme yapıldığı, bu durumun Kamu İhale Genel Tebliği’ne ve Hizmet Alım İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’ne aykırılık teşkil ettiği, bahse konu düzenlemenin aynı zamanda Sözleşme Tasarısı’nın “Fiyat farkı ödenmesi ve hesaplanması şartları” başlıklı 14’üncü maddesine aykırılık taşıdığı,

6- Sözleşme Tasarısı’nın “Diğer Hususlar” başlıklı 36’ncı maddesinde, kesin teminatın haricinde ayrıca dikilecek fidan (temini, nakli, yerine dikim ve bakım) bedellerinin %2’si kadar bir “Ek teminat (fidan teminatı)” alınmasının öngörüldüğü, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nda yer alan açık hüküm gereğince ihale üzerinde kalan istekliden kesin teminat haricinde ek bir teminat daha istenilmesinin uygun ve yasal olmadığı,

7- İdari Şartname’nin 7.5.3’üncü maddesinde yeterlilik kriteri olarak TS 12866 (Peyzaj Mimarlığı-Bakım Onarım Hizmetleri) yeterlik belgesinin istenildiği, bahse konu düzenlemenin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 74.5.1’inci maddesine aykırı olduğu, kalite yönetim sistem belgesinin idarenin işyerlerinde, açık alanlarda, idare binalarında, çevre temizlik işlerinde talep edilemeyeceği,

8- İhale konusu işte kullanılacak bazı araçların isteklinin kendi malı olması şartının getirildiği, İdari Şartname’de istenilen makine ve ekipmanın isteklinin kendi malı olması ve model şartı getirilmesi hususunda yapılan düzenlemelerin Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde yer alan rekabet ilkesine, Hizmet Uygulama Yönetmeliği’nin “Teknik Şartname” başlıklı 16’ncı, “Yeterliliğin belirlenmesinde uyulacak ilkeler” başlıklı 28’inci, “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler ve kapasite raporu” başlıklı 41’inci maddesine aykırılık taşıdığı, isteklinin kendi malı olması istenilen araçların kullanım süresi dikkate alındığında bahse konu araçların ivedi olarak teminine ilişkin durumlarının olmadığı, aracın isteklinin bünyesinde bulunmamasının çevre sağlığını etkileyecek bir durum oluşturmayacağı, bu haliyle bahse konu düzenlemenin isteklilere henüz ihale kendi üzerlerinde kalmadan araç satın alma zorunluluğunu getireceği ve bu durumun ihalede rekabeti daraltacağı, istekliler arasında fırsat eşitliğini bozacağı,

9- Teknik Şartname’nin 28’inci maddesinin “Yüklenici 4857 sayılı İş Kanunu, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu gereğince gerekli tüm tedbirleri alacak, çalıştıracağı personele bu konuda, iş güvenliği uzmanları tarafından gerekli eğitimin verilmesini sağlayacak, kişisel koruyucu donanımlarını (bot, gözlük, koruyucu elbise, yelek (reflektörlü) vb. tedarik edecektir.” şeklinde düzenlendiği, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.3’üncü maddesinde makine ve ekipman ile araçlar ve/veya akaryakıtın yüklenici tarafından sağlanacağı hizmetlerin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak değerlendirilmeyeceği açıklamasının yer aldığı, bu nedenle %4 sözleşme gideri ve genel giderler içerisinde yer almayan iş sağlığı ve güvenliği bedeli için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir satır açılması gerektiği,

10- İdari Şartname’nin 25.3’üncü maddesinde kaç işçi çalıştırılacağının öngörülmediği, birim fiyat teklif cetvelinde de işçi sayısının belirtilmediği, tekliflerin istekliler tarafından çalıştırılacak işçilerin gideri göz önüne alınarak oluşturulacağı ancak işçilik giderinin hangi pozda olacağı hususunun belirgin olmadığı ve asgari ücret fiyat farkının verilmediği de göz önüne alındığında sağlıklı teklif vermenin mümkün olamayacağı,

11- Teknik Şartname’nin “Cezalar” başlıklı 27.3’üncü maddesinde belirlenen ceza hallerinde uygulanacak yaptırımların parasal olarak belirtildiği, Sözleşme Tasarısı’nın 16.1’inci maddesinde ise uygulanacak cezanın sözleşme bedeli üzerinden oransal olarak belirtilmesi gerekirken parasal olarak belirtilmesinin mevzuata aykırı olduğu,

12- Söz konusu ihalenin yüksek maliyetli mal alımını da içerdiği, bu nedenle bahse konu mal alımının başka bir ihalenin konusu olması gerektiği, bu nedenle anılan alımların hizmet ihalesi kapsamında düzenlenmesinin kamu ihale mevzuatına aykırılık taşıdığı,

13- Teknik Şartname’nin “Teknik personeller” başlıklı 23’üncü maddesinde “İhale konusu işin yerine getirilebilmesi için yüklenici iş başından sonuna kadar, işinin ehli, bilgili, daha önce fidan dikimi ve peyzaj işleriyle uğraşmış en az 2 yıl deneyimi olan, 2 peyzaj mimarı veya 2 ziraat mühendisini şantiye şefi olarak bulunduracaktır. Ayrıca 2 peyzaj teknikeri veya 2 ziraat teknikeri bulunduracaktır. En az 2 teknik eleman peyzaj branşı ile ilgili olmak zorundadır. Teknik personelin maaş, sigorta, yemek, ulaşım, araç, konaklama vb. tüm ücret ve giderler yüklenici tarafından karşılanacaktır.” düzenlemesinin yapıldığı, söz konusu düzenlemede işçilerin yemek, ulaşım ve araç konaklama ücretlerinin belirtilmediği, ihale dokümanında detaylı bir açıklama yapılmadığı, bu haliyle teklif vermede tereddütlere neden olacağı,

14- Teknik Şartname’nin 24’üncü maddesinde kontrollük hizmetleri için kullanılacak araçlarla ilgili tüm masrafların yükleniciye ait olduğunun düzenlendiği, araçların iş sürecince kat edecekleri ortalama km değerlerinin belirtilmemesinin yanında hesaplamaya esas teşkil edecek başka bir kriterin de belirtilmediği, dolayısıyla yakıt gideri hesaplamasının yapılamadığı, bu durumun isteklilerin sağlıklı teklif vermesini engelleyici nitelikte olduğu,

15- Teknik Şartname’nin 28’inci maddesinin “Yüklenici 4857 sayılı İş Kanunu, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu gereğince gerekli tüm tedbirleri alacak, çalıştıracağı personele bu konuda, iş güvenliği uzmanları tarafından gerekli eğitimin verilmesini sağlayacak, kişisel koruyucu donanımlarını (bot, gözlük, koruyucu elbise, yelek (reflektörlü) vb. tedarik edecektir.” şeklinde düzenlendiği, idare tarafından yapılan düzenlemenin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.31’inci maddesinde yer alan açıklamaya aykırılık taşıdığı, kaç saat eğitim verileceği hususu belirtilmediğinden bahse konu düzenlemenin eksik ve hatalı olduğu, bu haliyle isteklilerin sağlıklı teklif vermesini engellediği,

16- Teknik Şartname’nin 29’uncu maddesinde “Yüklenici peyzaj düzenleme ve fidan dikim işlerini işe başladığı tarihten itibaren 1. yılda (2017 yılında) tamamlayacaktır 1. yıl (2017) dikim ve bakım yılı olacaktır. 2. ve 3. yıllar (2018 ve 2019 yıllarında) ise peyzaj düzenlemesi yapılan alanların bakımları (sulama, budama, çapalama) yapılacaktır.” şeklinde düzenlendiği, söz konusu madde incelendiğinde suyun firma tarafından karşılanacağı ancak ne kadar su kullanılacağı hakkında net bir bilgi verilmediği, söz konusu giderler hakkında birim fiyat teklif cetvelinde satır açılmadığı, yapılan düzenleme nedeniyle sağlıklı teklif verilmesinin mümkün olmadığı,

Sonuç olarak bahse konu ihalenin iptal edilmesine karar verilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Bahse konu ihale Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü Sınırları Dahilindeki Yollarda Fidan Dikimi ve Bakımı Yapılması İşi olup, alım kapsamında 1.143.500 adet fidan dikimi ve bakımı (64.850 adet idare malı fidan bakımı dâhil) yapılması öngörülmüştür. Birim fiyat teklif almak suretiyle 07.03.2017 tarihinde yapılan ihalede 21 adet ihale dokümanı satın alındığı, 6 isteklinin teklif sunduğu, ihale komisyonu kararının henüz alınmadığı anlaşılmıştır.

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Hakediş ödemeleri” başlıklı 42’nci maddesinde “(a) Sözleşme bedelinin iş süresince dönemler itibariyle ödenmesi Sözleşme konusu hizmetin yüklenici tarafından belli bir süre boyunca devamlı olarak verilmesi (4 üncü maddede tanımlanan sürekli nitelikte bir iş olması) veya işin bölümlere ayrılabilir olması durumunda sözleşmede belirtilen aralıklarla, kesin ödeme mahiyetinde olmamak ve kazanılmış hak sayılmamak üzere geçici hakediş ödemeleri yapılır. Yüklenici tarafından yapılan işlerin bedelleri, sözleşmedeki kayıtlara ve ilgili kanunlara göre yapılacak kesintiler de çıktıktan sonra, sözleşmenin ödemeye ilişkin hükümleri çerçevesinde kendisine ödenir.

İdarenin isteği halinde yüklenici, kesin hesapları kontrol teşkilatının denetimi altında olmak üzere işe paralel olarak yürütmek zorundadır. Bu halde, geçici hakediş raporlarının düzenlenmesinde, bitmiş iş kısımları için bu kesinleştirilmiş miktarlar dikkate alınır.

Hakediş raporlarının düzenlenmesi aşağıdaki esaslara göre yapılır.

Toplam Bedel Üzerinden Birim Fiyat Sözleşmelerde;

Geçici hakediş raporları yüklenicinin başvurusu üzerine, sözleşme veya eklerinde aksine bir hüküm bulunmadıkça ayda bir defa düzenlenir. Gelecek yıllara sari olmayan sözleşmelerde yaptırılan işler için, son hakediş raporu bütçe yılının sonuna rastlayan ayın yirminci (20.) günü düzenlenir.

İşe başladığından beri meydana getirilen işler, kontrol teşkilatı tarafından yüklenici veya vekili ile birlikte hesaplanır ve bulunan miktarlar, teklif edilen birim fiyatlarla çarpılmak suretiyle sözleşmedeki esaslara uygun olarak hakediş raporuna geçirilir.

Düzenlenen hakediş raporunun işleme konulabilmesi için, yüklenici veya işbaşında bulunan vekili tarafından imzalanmış olması gereklidir.

Yüklenici veya vekili, bildirilen günde, hakedişe esas hesaplamaların yapılmasında hazır bulunmazsa kontrol teşkilatı hesaplamaları tek başına yaparak hakediş raporunu düzenler ve yüklenicinin bu husustaki itirazları kabul edilmez.

Hakediş raporu düzenlendikten sonra bir hafta içinde yüklenici raporu imzalamazsa kontrol teşkilatı, hakediş raporunu idareye gönderir ve rapor yüklenici tarafından imzalanıncaya kadar idarede hiçbir işlem yapılmaksızın bekletilir. Yüklenici hakediş raporlarını zamanında imzalamazsa, ödemede meydana gelecek gecikmeden dolayı hiçbir şikayet ve istekte bulunamaz.

Hazırlanan ve iki tarafça imzalanmış bulunan geçici hakediş raporu, tahakkuk işlemi yapılıncaya kadar, yetkili makamlar tarafından düzeltilebilir. Ancak bu düzeltme sırasında eski rakam ve yazıların okunabilir şekilde çizilmiş olarak hakediş raporunda bulunması ve düzeltme yapan yetkililerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak bu düzeltmeler yeniden sayfa düzenlemeyi gerektirecek ölçüde fazla ise, esas sayfa üzerinde düzeltmenin yapıldığına ilişkin açıklama bulunmak şartı ile, yeniden ayrı bir sayfa düzenlenip hakediş raporuna eklenir.

Yüklenicinin geçici hakedişleri, itirazı olduğu takdirde, karşı görüşlerinin neler olduğunu ve dayandığı gerçekleri, idareye vereceği ve bir örneğini de Hakediş Raporuna ekleyeceği dilekçesinde açıklaması ve hakediş raporunun “İdareye verilen ........tarihli dilekçemde yazılı ihtirazı kayıtla" cümlesini yazarak ya da bu anlama gelecek bir itiraz şerhi ile imzalaması gereklidir. Eğer yüklenicinin, hakediş raporunun imzalanmasından sonra tahakkuk işlemi yapılıncaya kadar, yetkililer tarafından hakediş raporunda yapılabilecek düzeltmelere bir itirazı olursa hakedişin kendisine ödendiği tarihten başlamak üzere en çok on gün içinde bu itirazını dilekçe ile idareye bildirmek zorundadır. Yüklenici itirazlarını bu şekilde bildirmediği takdirde hakedişi olduğu gibi kabul etmiş sayılır.

Her hakediş tutarına, eğer sözleşmede öngörülmüşse eklenecek miktar dahil edilir. Bulunan miktardan, bir önceki hakediş tutarı çıkarılarak bulunan miktara, ilgili mevzuata göre hesaplanacak Katma Değer Vergisi (KDV) eklenir. Bu miktardan sözleşmede yazılı kesintiler, varsa yüklenicinin idareye olan borçları ve cezalar ile kanunen alınması gereken vergiler kesilir. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda, eğer sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır.

2-Toplam Bedel Üzerinden Götürü Bedel Sözleşmelerde;

Yüklenicinin yapacağı iş götürü olarak bölümler halinde teslim alınacaksa hakediş raporları, ilgili bölümlerin tamamlanmasından sonra sözleşmesinde yazılı esaslara göre düzenlenir. Bu hakediş raporlarının imzalanma, düzeltme ve ödemeleri yukarıdaki (1) numaralı bentte yazılı hükümlere göre yapılır.

b) Sözleşme Bedelinin Bir Defada Ödenmesi

Yüklenicinin yapacağı iş bir defada teslim alınacaksa hakediş raporu sözleşmesinde yazılı esaslara göre iş bitiminde bir defada düzenlenir. Bu hakediş raporlarının imzalanma, düzeltme ve ödemeleri de yukarıda (a/1) bendinde yazılı hükümlere göre yapılır.

İşin mahiyeti ne olursa osun, yüklenici süresinde hakediş başvurusunda bulunmadığı taktirde idare, en çok üç ay içinde, tek taraflı olarak hakediş düzenleyebilir.” açıklaması bulunmaktadır.

İhale konusu işe ilişkin Sözleşme Tasarısı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde“12.1. Sözleşme bedeli (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlara ilişkin bedel dahil) Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü Muhasebe Şubesi Müdürlüğünce ve Genel Şartnamenin hatalı, kusurlu ve eksik işlere ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla aşağıda öngörülen plan ve şartlar çerçevesinde ödenecektir:

2017 Yılı: %71 2018 Yılı: %15 2019 Yılı: %14’dür.

12.2. Yüklenici iş programına göre daha fazla iş yaparsa, İdare bu fazla işin bedelini imkan bulduğu takdirde öder.

12.3. Yüklenici yapılan işe ilişkin hakediş ve alacaklarını idarenin yazılı izni olmaksızın başkalarına devir veya temlik edemez. Temliknamelerin noterlikçe düzenlenmesi ve idare tarafından istenilen kayıt ve şartları taşıması zorunludur.” düzenlemesi bulunmaktadır.

İhale dokümanında yapılan düzenlemeden, idarece ihale konusu işin yıllara sari bir iş olması nedeniyle yükleniciye yapılacak olan ödemenin 2017 yılında sözleşme bedelinin %71’inin, 2018 yılında %15’inin, 2019 yılında ise %14’ünün ödeneceğinin belirtildiği, ancak hakediş ödemelerinin kaç gün içinde ödeneceğine ilişkin bir belirleme yapılmadığı görülmüştür.

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Hakediş ödemeleri” başlıklı 42’nci maddesinde sözleşme bedelinin iş süresince dönemler itibariyle ödenmesi veya sözleşme bedelinin bir defada ödenmesi olarak iki farklı ödeme durumunun yer aldığı, sözleşme bedelinin iş süresince dönemler itibariyle ödenmesi halinde ise sözleşmenin birim fiyatlı ya da götürü bedel oluşuna göre farklı düzenlemelerin bulunduğu anlaşılmıştır. Anılan maddede hakediş raporunun, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten itibaren en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda, eğer sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanacağı ve bahse konu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödemenin yapılacağı açıklanmıştır. İdare tarafından Sözleşme Tasarısı’nda yapılan düzenlemede hakedişlerin ödenmesi konusunda bir süre belirlemesi yapılmadığından bu hususta Genel Şartname açıklamaları çerçevesinde otuz gün içinde hakedişlerin ödeneceğinin açık olduğu anlaşılmıştır. Bu haliyle bahse konu hususta idarece yapılan düzenlemenin mevzuata uygun olduğu görüldüğünden başvuru sahibinin bu yöndeki iddiaları uygun bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin eki olan Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesine ilişkin olarak (26) numaralı dipnotunda “Bu madde aşağıda belirtilen açıklamalara uygun olarak İdare tarafından düzenlenecektir:

(1) Kısmi kabul öngörülmeyen işlerde, yüklenicinin işi süresinde bitirmemesi durumunda, İdare tarafından en az on gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikilen her takvim günü için kesilecek ceza miktarı sözleşme bedelinin % 1’ini geçmemek üzere oran olarak belirtilecektir. Ancak, gecikmeden kaynaklanan aykırılığın işin niteliği gereği giderilmesinin mümkün olmadığı hallerde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşmenin idarece feshedilebileceği, sözleşmenin feshedilmemesi halinde ise sözleşme bedelinin % 1’ini geçmemek üzere idarece bu maddede belirlenecek oranda ceza uygulanacağı hususuna maddede yer verilecektir.

(2) Kısmi kabul öngörülen işlerde, yüklenicinin işin kısmi kabule konu olan kısmını süresinde tamamlamaması durumunda, İdare tarafından en az on gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikilen her takvim günü için kesilecek ceza miktarı süresinde tamamlanmayan kısmın bedelinin % 1’ini geçmemek üzere oran olarak belirtilecektir. Ancak, gecikmeden kaynaklanan aykırılığın işin niteliği gereği giderilmesinin mümkün olmadığı hallerde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşmenin idarece feshedilebileceği, sözleşmenin feshedilmemesi halinde ise sözleşme bedelinin % 1’ini geçmemek üzere idarece bu maddede belirlenecek oranda ceza uygulanacağı hususuna maddede yer verilecektir.

(3) İşin özelliği gereği sürekli tekrar eden nitelikteki işlerde, işin tekrar eden kısımlarının sözleşmeye uygun olarak gerçekleştirilmemesi halinde, idarece her bir aykırılık için ayrı ayrı uygulanmak üzere kesilecek ceza miktarı, sözleşme bedelinin % 1’ini geçmemek üzere oran olarak belirtilecektir. Ayrıca, bu aykırılıkların ardı ardına veya aralıklı olarak gerçekleştirilmek suretiyle belli bir sayıya ulaşması durumunda, yukarıda öngörülen ceza uygulanmakla birlikte 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşmenin feshedileceği hususu ile sözleşmenin bu şekilde feshedilebilmesi için gerekli olan aykırılık sayısı (iki veya daha fazla) idarece belirlenerek bu maddede yazılacaktır. Ancak ağır aykırılık hallerinde, bu aykırılık halleri maddede belirtilmek kaydıyla, aykırılık bir defa gerçekleşmiş olsa dahi yukarıda öngörülen şekilde sözleşmenin feshedilebileceği hususuna da idarece gerek görülmesi halinde bu maddede yer verilecektir.

(4) İşin tamamının ya da kısmi kabule konu olan kısmının süresinde bitirilmemesi veya işin tekrar eden kısımlarının sözleşmeye uygun olarak gerçekleştirilmemesi halleri hariç, idarece gerek görülüyorsa diğer sözleşmeye aykırılık hallerinin neler olduğu belirlenecek ve bu aykırılıkların gerçekleşmesi durumunda İdare tarafından en az on gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikilen her takvim günü için kesilecek ceza miktarı sözleşme bedelinin % 1’ini geçmemek üzere oran olarak belirtilecektir. Ancak, söz konusu aykırılığın işin niteliği gereği giderilmesinin mümkün olmadığı hallerde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşmenin idarece feshedilebileceği, sözleşmenin feshedilmemesi halinde ise sözleşme bedelinin % 1’ini geçmemek üzere idarece bu maddede belirlenecek oranda ceza uygulanacağı hususuna maddede yer verilecektir.

(5) İdare tarafından kesilecek cezanın toplam tutarının, hiçbir durumda, sözleşme bedelinin % 30’unu geçmeyeceği hususu da bu maddede belirtilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesi “9.1. İşin süresi, işe başlama tarihinden itibaren 1000 ((Bin)) gündür.

9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.

9.3. Sürenin hesaplanmasında; havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmayan dönemi ile genel tatil günleri dikkate alındığından, bu nedenlerle ayrıca süre uzatımı verilmez.

9.4. Bu işyerinde havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmadığı günler 01.12 - 01.03 tarihleri arasındaki 90 gündür. Ancak, işin bitiminde bu devre dikkate alınmaz ve idare yükleniciden teknik şartları yerine getirerek işi tamamlaması için bu devre içinde çalışmasını isteyebilir. Zorunlu nedenlerle gelecek yıllara sari hale gelen işlerde, çalışmaya uygun olmayan devre, ödenek durumuna ve işin özelliğine göre dikkate alınır.” şeklinde,

Anılan Tasarı’nın “Cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesi “16.1. İdare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir:

16.1.1. Yüklenicinin işi süresinde bitirmemesi durumunda, İdare tarafından en az on gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikilen her takvim günü için kesilecek ceza miktarı sözleşme bedelinin %0,2'si(binde iki) kadar kesilecektir. Ancak, gecikmeden kaynaklanan aykırılığın işin niteliği gereği giderilmesinin mümkün olmadığı hallerde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşmenin idarece feshedilebileceği, sözleşmenin feshedilmemesi halinde ise sözleşme bedelinin % 1'i kadar ceza uygulanacaktır. Ayrıca işin yapılması esnasında tespit edilen eksiklikler için Özel Teknik Şartnamenin 27.3 maddesinde belirtilen cezalar uygulanacaktır.

İdare tarafından kesilecek cezanın toplam tutarı, hiçbir durumda, sözleşme bedelinin % 30'unu geçmeyecektir.

16.2. Yukarıda belirtilen cezalar ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın yükleniciye yapılacak ödemelerden kesilir. Cezanın ödemelerden karşılanamaması halinde ceza tutarı yükleniciden ayrıca tahsil edilir.

16.3. İhtarda belirtilen sürenin bitmesine rağmen aynı durumun devam etmesi halinde, ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminat gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.

16.4. Sözleşmenin uygulanması sırasında yüklenicinin 4735 sayılı Kanunun 25 inci maddesinde sayılan yasak fiil veya davranışlarda bulunduğunun tespit edilmesi, halinde ise ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.” şeklinde düzenlenmiştir.

Teknik Şartname’nin “Tanım” başlıklı 1.1’inci maddesinde “Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü sınırları dâhilindeki yolların yarma, dolgu şevleri ile orta refüj ve Kavşak Kollarında Yapısal, Bitkisel ve Sulama Peyzaj Uygulama Çalışmasının projelendirmesi uygulamasının yapılması ve üç yıl süreyle bakımlarının yapılması işidir. Kilit parke taşı, bahçe tipi bordür taşı ve prefabrik bordür taşının döşenmesi, Sulama sistemlerinin yapılması, Sondaj kuyusunun açılması, beyaz dolomit taşı ile logo (amblem) yapılması, toprağın çapalanarak tesviye edilmesi, fazla toprağın kazılması kullanılması ve sahadan uzaklaştırılması, bitkisel toprağın temini, nakli 10-15 cm kalınlığında serilmesi ve tesviye edilmesi, fidan ve hereklerinin temini, yerine dikilmesi ve 3 yıl süreyle bakımlarının (çapalanma, budama, sulama) yapılması işleri için gerekli malzeme ve işçiliğin nitelik ve standartları ile yapılacak işlerin ve uygulamaların teknik yöntemlerini kapsar.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Fidanların bakımı” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1- Fidan Diplerinin Çapalanması ve Çanaklarının Yapılması:

9.1.1- Her çalının dibi 50 cm. çapında çapalanmasıyla tüm çalı dikim alanı çapalanmış ve sulama çanağı yapılmış olacaktır. Ağaçların dibi 50 cm çapında çapalanacak sulama çanakları yapılacak ve ağaçların çevresindeki yabani otlar çapa ile alınarak temizlenecektir.

9.1.2- İşin devamı süresince sulama çanakları bozulursa yeniden düzeltilecek ve kesinlikle çanaklar yapılmadan sulamaya başlanmayacaktır.

9.1.3- Çapalama yapılırken ve sulama çanakları oluşturulurken damlama sulama boruları ve fidan gövdesine hiçbir şekilde zarar verilmeyecektir.

9.1.4- Çapalamadan sonra ortaya çıkacak olan taş, çöp, yabani ot artıkları vs. çalışmanın olduğu gün içerisinde sahadan uzaklaştırılacak ve uygun şekilde imha edilecektir.

9.1.5- Fidan Diplerinin Çapalanması Sayısı;

9.1.5.1- Yeni Dikilecek Fidan Diplerinin Çapalanması ve Çanaklarının Yapılması:

Yeni fidanlar dikildikten sonra sulama çanakları yapılarak can suyu verilecektir. Dikimle birlikte yapılan sulama çanakları fidan temin ve dikim birim fiyatına dâhildir.

2017 Yılında Dikilecek Fidanların Çapalanması ve Çanakların Yapılması:

1.Yılda (2017) Can suyundan 2 ay sonra 1 (Bir) sefer çapalama ve çanak yapılacaktır.

2. Yılda (2018) ilkbaharda hava ve toprak durumuna bağlı olarak (Nisan Sonu-Mayıs Başı) 1 (bir) sefer, Yaz sonu 1(bir) sefer olmak üzere toplam 2 (iki) sefer çapalama ve çanak yapılacaktır.

3. Yılda (2019) ilkbaharda hava ve toprak durumuna bağlı olarak (Nisan Sonu-Mayıs Başı) 1 (bir) sefer, Yaz sonu 1(bir) sefer, olmak üzere toplam 2 (iki) sefer çapalama ve çanak yapılacaktır.

Yeni Fidanların dikimleri 2017 yılında tamamlanması planlanmaktadır. Ancak yükleniciden kaynaklanmayan nedenlerden dolayı 2018 ve 2019 yıllarına dikimin sarkması halinde, aşağıda belirtilen programa göre çapalama ve çanak yapılacaktır.

2018 Yılında Dikilecek Fidanların Çapalanması ve Çanakların Yapılması:

2. Yıl (2018) Can suyundan 2 ay sonra 1 (Bir) sefer çapalama ve çanak yapılacaktır.

3. Yıl (2019) ilkbaharda hava ve toprak durumuna bağlı olarak (Nisan Sonu-Mayıs Başı) 1 (bir) sefer, Yaz sonu 1(bir) sefer olmak üzere toplam 2 (iki) sefer çapalama ve çanak yapılacaktır.

2019 Yılında Dikilecek Fidanlar için Çapalama ve Çanakların Yapılması:

3. Yıl (2019)’da dikilecek fidanlar, can suyundan 2 ay sonra 1 (Bir) sefer çapalama yapılacaktır.

9.1.5.2- İdare Malı Fidan Diplerinin Çapalanması ve Çanakların Yapılması:

1. Yıl (2017) ilkbaharda hava ve toprak durumuna bağlı olarak sulamaya başlanmadan önce 1 (bir) sefer çapalama ve çanak yapılacaktır.

2. Yıl (2018) ilkbaharda hava ve toprak durumuna bağlı olarak (Mart sonu-Nisan başı) 1 (bir) sefer, Yaz sonu 1(bir) sefer olmak üzere toplam 2 (iki) sefer çapalama ve çanak yapılacaktır.

3. Yıl (2019) ilkbaharda hava ve toprak durumuna bağlı olarak (Mart sonu-Nisan başı) 1 (bir) sefer, Yaz sonu 1(bir) sefer olmak üzere iki sefer çapalama yapılacaktır. Üç yıl süresince toplam 5(Beş) sefer çapalama ve çanaklar yapılacaktır.

9.1.5.3- İdare malı fidanların dikili bulunduğu alanlarda; yeni fidanlar dikildiği andan itibaren idare malı fidanların bakımı; Yeni Fidanların Bakım Programlarına göre yapılacaktır.

9.1.5.4- Kontrol Teşkilat Görevlileri çapalamanın sayısını ve miktarını arttırabilir, iklim şartları ve bölge koşullarına bakarak, çapalamanın, uygulama zamanlarında değişiklik yapabilir.

9.2- Fidanların Budanması:

Yeni ve İdare Malı Fidanlar 2. Yıldan İtibaren aşağıda belirtildiği şekilde budanacaktır.

2. Yılda (2018) 1 (bir) sefer budama yapılacaktır.

3. Yılda (2019) 1 (bir) sefer budama yapılacaktır.

Budama zamanı; Şubat sonu Mart başında yapılacaktır.

Bakım sezonu içerisinde fidan diplerinde ve gövdelerinde çıkan sürgünler yüklenici tarafından bedelsiz olarak budanacaktır. Yayılıcı Ardıç, Karaçam,

Toros Sedir, Mazı türleri fidanlar budanmayacaktır.

Budama sonucu açığa çıkan bitki artıkları sahadan temizlenecektir.

9.3- Kuruyan Fidanların Değiştirilmesi (Yeni Dikim Fidanlar için):

9.3.1- Fidanların temini, dikimi, işin bitim tarihine kadar bakımı ve korunması, 3. şahısların vereceği zararlardan (araç kazası hasarları, çalınma, kesilme, yakılma, kuruma, kırılma vs.) yüklenici firma sorumlu olup bu zararlardan dolayı yüklenici İdareden herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

9.3.2- Dikimlerin tamamlanmasından sonra yapılan kontroller sırasında kuruduğu veya formunun bozulduğu tespit edilen fidanlar bir tutanakla yükleniciye bildirilecektir. Kuruyan fidanların yerlerine en fazla 15 (onbeş) gün içinde aynı tür ve ebatlarıyla yenileri veya İdarenin belirleyeceği türden fidanlar dikilecektir. Kurumuş veya formu bozulmuş fidanların yenisiyle değiştirilmesi dikim sezonu içerisinde yapılacaktır.

3.Yılda (2019) bakım süresi az olacağından dolayı kuruyan fidanların yenilemesi(değiştirilmesi) yapılmayacaktır. Bu dönemde(3.yıl 2019) kuruyan fidanların temin, dikim ve bakım için ödenen tutarlar hakedişte veya ek teminattan kesilecektir. Ayrıca arazide kurumuş fidanlar yüklenici tarafından sökülerek uzaklaştırılacaktır.

9.3.3- 1. Ve 2. yılda idare tarafından verilen süre içerisinde değiştirilmeyen kurumuş fidanların temin, dikim ve bakım için, ödenen tutarlar (fidan ve herek temini, dikim, çapalama, budama ve sulama) KDV’leriyle birlikte yapılacak ilk hakedişte kesilecektir.” düzenlemesi,

“İdare malı fidanların bakımı” başlıklı 10.4’üncü maddesinde “10.4.1- Nisan sonu-Mayıs başında fidanların dipleri çapalanarak sulama çanakları yapılacaktır. Kontrol Teşkilat Görevlileri ile Yüklenici her yolda ayrı ayrı, canlı, sağlıklı fidanların cins ve miktarlarına göre tespit yapılacak ve tutanak düzenlenerek fidanlar yükleniciye teslim edilecektir.

10.4.2- İdare malı fidanların dikili bulunduğu alanlara, Mayıs ayına kadar yeni fidanlar dikilmemesi halinde aşağıda belirtildiği şekilde bakım yapılacaktır.

1- 260-06 K.K.NO Ankara-Bala-Karakeçili Devlet Yolu 1+550-49+000 Km Arası güzergâh; Yoldaki Üst Yapı çalışması tamamlandıktan sonra idare tarafından Yapısal ve Bitkisel Peyzaj Uygulama çalışması yapılıp yapılmayacağına karar verilecektir.

2- 750-08 K.K.NO Ankara-Konya Yolu 1+716-65+847 Km’leri arası

3- 140-05 K.K.NO Ankara-Yenikent-Ayaş Devlet Yolu: 6+100-25+600 Km’leri arası,

4- 100-12 K.K.NO Bolu-Gerede Devlet Yolu 38+000-91+000 Km’ler Arası ile

5- 100-13 K.K.NO Gerede-Karabük Devlet Yolu 5+000 Km’leri arası

6- 100-11 K.K.NO Düzce-Sakarya Devlet Yolu 3+900-31+700

7- 81-02 K.K.NO Düzce Çevre Yolu 4+500-12+500 Km’ler arası bakım yapılacaktır:

Yol Güzergahı Arazöz ve Sulama Sayısı:

15 Mayıstan İtibaren Sulama Yapılacak Yol Güzergâhları:

Ankara-Konya Yolu = 1 Adet Arazöz

Ankara-Ayaş ile Ankara Bala Yolu = 1 Adet Arazöz

Bolu-Gerede ile Gerede-Karabük Yolu = 1 Adet Arazöz

Düzce-Sakarya Devlet Yol = 1 Adet Arazöz

Düzce Çevre Yolu = 1 Adet Arazöz sulama yapılacaktır.

Sulama Sayısı: 15 Mayıstan itibaren sulamaya başlanılacaktır. 15 Mayıs’dan sonra 2(iki) sefer, Haziran 4(dört) sefer Temmuz 5(beş) sefer, Ağustos 5(beş) sefer, Eylül 4(dört) sefer olmak üzere toplam 20 sefer sulama yapılacaktır.

Fidanlara verilecek su miktarı:

Her sulamada; 1 adet Yapraklı ve İbreli Ağaca en az 30 litre, 1 adet çalıya en az 15 lire su verilecektir.” düzenlemesi,

“Cezalar” başlıklı 27.3’üncü maddesinde “27.3.1- Yapılan kontroller sırasında Teknik personelin işin başında bulunmadığı tespit edilirse her bir gün için, 300,00-TL/Gün ceza kesilecektir.

27.3.2- Arazözler ;

- Teknik şartnamede belirtilen özelliklere uygun olmayan ve bayrakçısı bulunmayan arazözler; teknik şartnameye uygun arazözler ve bayrakçı işbaşına getirilene kadar geçen her bir gün için günlük 500,00-TL/Gün ceza uygulanacaktır.

- Arazözlere takılacak kamera sisteminin çalışmaması durumunda günlük 50,00-TL ceza uygulanacaktır.

- Güzergâhtaki sayısı idare tarafından belirlen arazözler kadar iş başında bulunmadığı tespit edilen her bir arazöz için günlük 500,00-TL/Gün ceza kesilecektir.

- İdare tarafından sayının artırılması istenmesine rağmen, verilen sürede işbaşına getirilmeyen her bir arazöz için günlük 500,00-TL/Gün ceza uygulanacaktır.

27.3.3- Yapılan kontrollerde işbaşında bulunmadığı tespit edilen;

-Her bir adet pikap için günlük 500,00-TL

-Her bir Bahçıvan ve Su Tesisatı Ustası için günlük 300,00-TL,

-Her bir Düz İşçi için günlük 250,00-TL,

27.3.4- Kontrol araçlarının bulunmadığı günler için her araç başına günlük 500 TL, ceza kesilecektir.

27.3.5- Yükleniciye canlı ve sağlıklı olarak teslim edilen idare malı fidanların kuruduğu tespit edilen;

-Her bir adet Yapraklı ve İbreli ağaç için 150,00-TL/Adet

-Her bir adet Çalı için 50,00-TL/Adet ceza kesilecektir.” düzenlemesi yer almakta olup, doküman alanlara 22.02.2017 tarihinde tebliğ edilen 21.02.2017 tarihli zeyilname ile anılan maddenin “27.3.5- Yükleniciye canlı ve sağlıklı olarak teslim edilen idare malı fidanların kuruduğu tespit edilen;

-Her bir adet Yapraklı ve İbreli ağaç için 150,00-TL/Adet

-Her bir adet Çalı için 10,00-TL/Adet ceza kesilecektir.” şeklinde değiştirildiği görülmüştür.

Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinin 26 numaralı dipnotunda yer verilen açıklamalar gereğince işin tekrar eden kısımlarının sözleşmeye uygun olarak gerçekleştirilmemesi halinde, her bir aykırılık için ayrı ayrı uygulanmak üzere kesilecek ceza miktarının belirtilmesi; söz konusu sözleşmeye aykırılık hallerinin, ardı ardına veya aralıklı olarak gerçekleştirilmek suretiyle belli bir sayıya ulaşması durumunda, öngörülen ceza uygulanmakla birlikte, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 20’nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşmenin feshedileceği hususu ile sözleşmenin bu şekilde feshedilebilmesi için gerekli olan aykırılık sayısının da (iki veya daha fazla) idarece belirlenerek bu maddede yer alması; ancak ağır aykırılık hallerinde, bu aykırılık halleri maddede belirtilmek kaydıyla, aykırılık bir defa gerçekleşmiş olsa dahi yukarıda öngörülen şekilde sözleşmenin feshedilebileceği hususuna da idarece gerek görülmesi halinde bu maddede yer verilmesi gerekmektedir.

Yapılan incelemede ihale konusu “Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü Sınırları Dahilindeki Yollarda Fidan Dikimi ve Bakımı Yapılması İşi”nin fidanların temini ve dikilmesi ile bakımını içerdiği, işin özelliği gereği tekrar eden nitelikte olduğu anlaşılmıştır. Bu nedenle, söz konusu işte, işin tekrar eden kısımlarının sözleşmeye uygun olarak gerçekleştirilmemesi halinde, idarece her bir aykırılık için ayrı ayrı uygulanmak üzere kesilecek ceza miktarının, sözleşme bedelinin %1’ini geçmemek üzere oran olarak belirtilmesi ve ayrıca bu aykırılıkların ardı ardına veya aralıklı olarak gerçekleştirilmek suretiyle belli bir sayıya ulaşması durumunda, yukarıda öngörülen ceza uygulanmakla birlikte 4735 sayılı Kanun’un 20’nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşmenin feshedileceği hususu ile sözleşmenin bu şekilde feshedilebilmesi için gerekli olan aykırılık sayısının idarece belirlenerek Sözleşme Tasarısı’nın 16.1’inci maddesinde yer alması gerekmektedir.

İhale dokümanında yapılan düzenlemelerden; işin süresinin bin gün olarak belirtildiği, yüklenicinin işi süresinde bitirmemesi durumunda idarece en az on gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikilen her takvim günü için sözleşme bedelinin %0,2’si (binde ikisi) oranında ceza kesileceği, ancak gecikmeden kaynaklanan aykırılığın işin niteliği gereği giderilmesinin mümkün olmadığı hallerde 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 20’nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşmenin idarece feshedilebileceği, sözleşmenin feshedilmemesi halinde ise sözleşme bedelinin %1'i oranında ceza uygulanacağı ve kesilecek ceza tutarının hiçbir durumda sözleşme bedelinin %30’unu geçmeyeceği anlaşılmıştır. Ayrıca işin yapılması esnasında tespit edilen eksiklikler için Teknik Şartname’nin 27.3’üncü maddesinde belirtilen cezaların uygulanacağı belirtilmiş olup, bahse konu maddede teknik personel ile araçların işbaşında bulunmaması durumunda ve idare malı fidanların kuruması halinde kesilecek cezalar düzenlenmiştir.

İhale dokümanı incelendiğinde; Sözleşme Tasarısı’nda işin süresinde bitirilmemesine ilişkin olarak ceza oranı belirlendiği ancak işin tekrar eden kısımlarının sözleşmeye uygun olarak gerçekleştirilmemesi halinde, idarece her bir aykırılık için ayrı ayrı uygulanmak üzere kesilecek ceza miktarının, bu aykırılıkların ardı ardına veya aralıklı olarak gerçekleştirilmek suretiyle belli bir sayıya ulaşması durumunda, sözleşmenin feshedileceği hususunun belirtilmediği görülmüştür. Bu çerçevede, ihale dokümanında yer alan mevcut düzenlemelerin Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin 26 numaralı dipnotunda yer verilen açıklamalara uygun olmadığı anlaşılmış olmakla birlikte, bu düzenlemelerin işin yürütülmesi aşamasında, işin sözleşmeye uygun olarak uygulanmasında bir engel oluşturmayacağı, bu haliyle yapılan düzenlemelerin yeterli olduğu, ayrıca bu hususun sözleşmenin yürütülmesi aşamasına ilişkin olduğu ve teklif vermeye bir engel teşkil etmediği, isteklilerden birini diğerine karşı avantajlı duruma getirmediği belirlendiğinden, başvuru sahibinin bu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “Fiyat farkı” başlıklı 46’ncı maddesinde “46.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıdaki esaslara göre fiyat farkı hesaplanacaktır.

46.1.1. 31.08.2013 tarih ve 28751 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Hizmet Alımlarına İlişkin Fiyat Farkı Hesabında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslara göre Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan 2003=100 Temel Yıllı Üretici Fiyatları Alt Sektörlere Göre Endeks Sonuçları Tablosunun ?ÜFE Genel? sütunundaki sayı esas alınarak fiyat farkı ödenecektir.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “Fiyat farkı ödenmesi ve hesaplanması şartları” başlıklı 14’üncü maddesinde “14.1. Yüklenici, gerek sözleşme süresi, gerekse uzatılan süre içinde, sözleşmenin tamamen ifasına kadar, vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülüklerde artışa gidilmesi veya yeni mali yükümlülüklerin ihdası gibi nedenlerle fiyat farkı verilmesi talebinde bulunamaz.

14.2. Bu sözleşme kapsamında yapılan işler için fiyat farkı hesaplanacaktır. 31.08.2013 tarih ve 28751 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Hizmet Alımlarına İlişkin Fiyat Farkı Hesabında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslara göre Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan 2003=100 Temel Yıllı Üretici Fiyatları Alt Sektörlere Göre Endeks Sonuçları Tablosunun ?ÜFE Genel? sütunundaki sayı esas alınarak fiyat farkı ödenecektir.

14.3. Sözleşmede yer alan fiyat farkına ilişkin esas ve usullerde sözleşme imzalandıktan sonra değişiklik yapılamaz.” düzenlemesi bulunmaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın “Endeks veya fiyat belirlenmeyen hizmet alımlarında fiyat farkı” başlıklı 10’uncu maddesinde “(1) İhale dokümanında fiyat farkı verileceği öngörülmesine rağmen idare tarafından sabit katsayılar ile endekslerin belirlenmediği durumlarda, temel endeks ve güncel endeks olarak, Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan 2003=100 Temel Yıllı Üretici Fiyatları Alt Sektörlere Göre Endeks Sonuçları Tablosunun “ÜFE Genel” sütunundaki sayı esas alınarak fiyat farkı hesaplanır.” açıklaması yer almaktadır.

İdarece ihale dokümanında yapılan düzenlemelerden, fiyat farkı verileceğinin öngörüldüğü ancak Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın 5’inci ya da 6’ncı maddelerinin uygulanacağına ilişkin bir düzenlemenin bulunmadığı, anılan Esaslar’ın 10’uncu maddesinde yer alan endeks veya fiyat belirlenmeyen hizmet alımlarında fiyat farkının uygulanacağının belirtildiği görülmüştür. Bu haliyle, idare tarafından ihale konusu alımda fiyat farkına ilişkin olarak yapılan düzenlemede başvuru sahibinin iddia ettiği gibi Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın 5’inci maddesine göre fiyat farkı verileceğine ilişkin bir düzenleme yer almadığından idarece fiyat farkı hesabı formülünde yer alan işçiliğin, akaryakıtın, makine ve ekipman amortismanı ile malzeme ve diğer hizmetlere ilişkin ağırlık oranlarını temsil eden sabit katsayıların belirlenmesine gerek bulunmadığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla, idarece fiyat farkı ödenmesi konusundaki düzenlemenin Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın 10’uncu maddesi hükmü doğrultusunda yapıldığı görülmüş olup bahse konu hususta mevzuata aykırılık yer almadığından başvuru sahibinin bu husustaki iddiaları yerinde bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 4’üncü, 7’nci ve 8’inci iddialarına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.” hükmü,

Anılan Kanun’un “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. Bu yöndeki başvuruların idarelerce ihale veya son başvuru tarihinden önce sonuçlandırılması esastır. Şikayet üzerine yapılan incelemede tekliflerin hazırlanmasını veya işin gerçekleştirilmesini etkileyebilecek maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin bulunması ve idarece ihale dokümanında düzeltme yapılmasına karar verilmesi halinde, gerekli düzeltme yapılarak 29 uncu maddede belirtilen usule göre son başvuru veya ihale tarihi bir defaya mahsus olmak üzere ertelenir. Ancak belirlenen maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin ilanda da bulunması halinde 26 ncı maddeye göre işlem tesis edilir...” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir…” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler;

a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini,

b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın satın alındığı tarihi, belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde ihale dokümanının teslim alındığı tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi,

…

izleyen günden itibaren başlar.” hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Şikayet başvuru süresi” başlıklı 4’üncü maddesinin ikinci fıkrasında “Süreler;

a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini, düzeltme ilanı yapılan hallerde düzeltme ilanının yayımlandığı tarihi, gazetelerde veya bültende birden fazla yayımlanan ilanlar arasında çelişki olması halinde son ilan tarihini,

…

izleyen günden itibaren başlar.” açıklaması bulunmaktadır.

Başvuru sahibinin şikâyete konu ettiği “Makine parkı listesi”nde yer alan araçların modelinin belirlenmesi ve yeterlik kriterlerinin açıkça istenmesi, TS 12866 (Peyzaj Mimarlığı-Bakım Onarım Hizmetleri) yeterlik belgesinin istenilmesi ve ihale konusu işte kullanılacak bazı araçların isteklinin kendi malı olması şartının getirilmesi ile ilgili hususların ihale ilanında (ilanın “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ait belgeler ve kapasite raporu” başlıklı 4.3.2’nci maddesi ve “Kalite ve standarda ilişkin belgeler” başlıklı 4.3.3’üncü maddesi) ve ihale dokümanında (İdari Şartname’nin 7.5.2’nci maddesi ve 7.5.3’üncü maddesi) düzenlendiği, ihale ilanının Kamu İhale Bülteni’nde 31.01.2017 tarihinde yayımlandığı, şikâyete konu işlemin ihale ilanının yayımlandığı tarih itibariyle farkına varıldığı/varılması gerektiği, bu hususa ilişkin olarak süresi içerisinde idareye bir şikâyet başvurusunun yapılmadığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla, başvuru sahibinin makine ve teçhizat ile kalite ve standarta ilişkin başvurusunun süre yönünden reddi gerekmektedir.

Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif edilecek fiyata dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

Hizmetin yapılması sırasında çalıştırılacak olan personellere ait tüm giderler, kontrollük hizmetleri için kullanılacak araçlara ait tüm giderler, personel eğitim giderleri, proje çizim giderleri teklif fiyatına dahildir.

…” düzenlemesi yer almaktadır.

Anılan Şartname’nin “Fiyat farkı” başlıklı 46’ncı maddesinde “46.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıdaki esaslara göre fiyat farkı hesaplanacaktır.

14.3. Sözleşmede yer alan fiyat farkına ilişkin esas ve usullerde sözleşme imzalandıktan sonra değişiklik yapılamaz.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Peyzaj bakım pozunun kapsamında çalışacak araç, makine, teçhizat ve yardımcı ekipmanlar” başlıklı 18.13’üncü maddesinde “Yozgat Köprülü Kavşağı;

2 Bahçıvan
3 Düz İşçi

Kırıkkale Hastane Köprülü Kavşağı;

1 Bahçıvan
2 Düz İşçi
3 Adet Çim biçme makinası

Yozgat ile Kırıkkale Hastane Köprülü Kavşağında;

1 Adet Pikap,
1(kişi) Su tesisat ustası, çalışacaktır.

Yozgat ile Kırıkkale Hastane Köprülü Kavşaklarda ilk imalatı tamamlanarak bakımı yapılacak kavşağa ait teçhizat ile ekipmanlarla birlikte bir adet pikap ile su tesisat ustasında işe başlayacaktır. Tesisat ustası belirtilen kavşakların dışındaki sulama sistemlerinin tamir ve bakımını yapabilecektir.

Üçköprü Köprülü Kavşağı;

1 Bahçıvan
3 Düz İşçi
4 Adet Çim biçme makinası

Gölyaka Otoyol Köprülü Kavşağı;

2 Bahçıvan
4 Düz İşçi
4 Adet Çim biçme makinası

Cumayeri Köprülü Kavşağı:

1 Bahçıvan
3 Düz İşçi
4 Adet Çim biçme makinası

Üçköprü, Gölyaka ve Cumayeri Köprülü Kavşağı:

1 Pikap
1 Su tesisat ustası

Üçköprü, Gölyaka ve Cumayeri Köprülü Kavşaklarda ilk imalatı tamamlanarak bakımı yapılacak kavşağa ait teçhizat ile ekipmanlarla birlikte bir adet pikap ile su tesisat ustasında işe başlayacaktır. Tesisat ustası belirtilen kavşakların dışındaki sulama sistemlerinin tamir ve bakımını yapabilecektir.

Otomatik Sulama Sisteminin olduğu alanlardaki bitkisel uygulama kapsamında dikilen fidanların bakımı, budanması, çapalanması, çim biçme ve sulama sisteminin çalıştırılması bakım pozu kapsamında yaptırılacaktır.

Her bakım mevsimi sonunda sulama ile ilgili otomatik sulama sisteminin borularında kalacak suyun tahliye edilmesi, damlama sulama borularının temizlenip toplama işini kapsar.

Su Tesisat Ustası; Sorumlu bulunduğu kavşaklardaki sulama sisteminin sağlıklı ve randımanlı çalışmasından sorumlu olacaktır. Bakım ve arızalara anında müdahale edilecektir. İş kapsamında yapılan en başta 5 kavşak olmak üzere ve tüm kavşaklarda ki sulama tesisatlarında meydana gelebilecek arızaların giderilmesinden de sorumlu olacaktır.

Bahçıvanın Görevi: Kavşak kollarındaki yeşil alanların sulanmasını, budanmasını, form ve şekil verilmesini çapalama, gübrelenmesini, ilaçlanmasını ve alanın temizliği ve bakımından sorumlu olacaktır.

Düz İşçinin Görevi: Düz işçiler kavşaklardaki peyzajla ilgili (yapısal, bitkisel ve sulama sisteminin çalıştırılması, çim biçme vb.) bütün işlerin ile bahçıvan tarafından verilen işleri yapacaktır. İşçiler çalışma süresince gözlük kask eldiven reflektörlü yelek giyilmesi zorunlu olacaktır.

Ayrıca işçiler İş güvenliği kanun kapsamında geçen tüm koruma önlemlerinin alınmasından yüklenici sorumludur.

…” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Teknik personeller” başlıklı 23’üncü maddesinde “23.1- İhale konusu işin yerine getirilebilmesi için yüklenici iş başından sonuna kadar, işinin ehli, bilgili, daha önce fidan dikimi ve peyzaj işleriyle uğraşmış en az 2 yıl deneyimi olan, 2 Peyzaj Mimarı veya 2 Ziraat Mühendisini şantiye şefi olarak bulunduracaktır. Ayrıca 2 Peyzaj Teknikeri veya 2 Ziraat teknikeri bulunduracaktır. En az 2 teknik eleman Peyzaj branşı ile ilgili olmak zorundadır. Teknik personelinin, maaş, sigorta, yemek, ulaşım, araç, konaklama vb. tüm ücret ve giderler yüklenici tarafından karşılanacaktır.

23.2- Yüklenici Teknik personelin ismi ile belgelerini (diploma, meslek odası kayıt belgesi, noterden alınan taahhütname) sözleşmenin imzalanmasının sonra işe başlamadan önce idareye bildirmek zorundadır.

23.3-Teknik personeller, Kontrol Mühendisinin talimatları doğrultusunda fidanların özellik ve kalitelerini, dikim çalışmalarını, dikim işinde çalışacak işçileri ve ekipmanları organize edecektir ve çalışmalar hakkında her gün bilgi verecektir.

23.4- Teknik personel çalışması tamamlanan orta refüj ve kavşak kollarındaki imalatları yapılmış iş kalemlerinin cins ve miktarlarını gösteren ataşmanları hazırlayacak ve kontrol mühendisinin onayına sunacaktır. Hakedişler ataşmanlardaki miktarlara göre yapılacaktır.

23.5- Yüklenici bildirdiği teknik personelin onayladığının kendisine bildirildiği tarihten itibaren iş başında devamlı olarak bulundurmak zorundadır. Kontrol mühendisinden izin almadan iş başından ayrılamaz, yapılan kontroller sırasında işin başında bulunmadığı tespit edilirse, her gün için; 27.3. maddesi kapsamında ceza uygulanacaktır ve teknik personelin işbaşına getirilene kadar herhangi bir ihtara gerek kalmaksızın işi durdurabilir.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin eki olan Açık İhale Usulü İle İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Tip İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesine ilişkin olarak (29) numaralı dipnotunda “İdareler, ihale edilecek hizmetin özelliğine göre, sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta vergi, resim ve harç giderlerinden hangilerinin, isteklilerce teklif edilecek fiyata dahil olması gerektiğini bu maddede belirteceklerdir.” açıklamasının yer aldığı, idarece hazırlanan İdari Şartname’nin 25.1’inci maddesinde sigorta vergi, resim ve harç giderlerinin teklif fiyata dâhil olduğunun belirtildiği, anılan Şartname’nin 25.2’nci maddesinde sözleşme süresince bahse konu gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu artış veya farkları karşılayacak payı kapsadığının kabul edileceği, söz konusu artış ya da farklarla ilgili olarak yüklenicinin bir hak talebinde bulunamayacağının düzenlendiği görülmüştür. Bahse konu madde düzenlemelerinin içeriğinde vergi giderleri dışında başkaca bir gider kaleminin bulunmadığı, personele ödenecek olan ücretlerle ilgili olarak hizmetin yapılması sırasında çalıştırılacak olan personele ait giderlerin teklif fiyata dâhil olduğuna ilişkin düzenleme yapıldığı görülmüştür.

İhale konusu alım kapsamında çalıştırılacak personele ödenecek ücretlerin yüklenici tarafından karşılanacağı belirtildiğinden personele ödenecek olan ücretlerle ilgili İdari Şartname’nin 25.3’üncü maddesinde herhangi bir düzenlemenin bulunmadığı, bu nedenle personelin sigortası, yemek ve yol giderinin de anılan Şartname maddesinde yer almadığı anlaşılmıştır. İdari Şartname’nin 46.1’inci maddesi ve Sözleşme Tasarısı’nın 14.2’nci maddesi kapsamında verilecek olan fiyat farkının İdari Şartname’nin 25.1 ve 25.2’nci maddesini kapsamadığı görülmüştür. Ayrıca İdari Şartname’nin 25.2’nci maddesinde yer alan sigorta vergi, resim ve harç giderleri için fiyat farkı verilmeyeceği düzenlemesinin Sözleşme Tasarısı’nın 14.1’inci maddesinde yer alan “…yüklenici… vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülüklerde artışa gidilmesi veya yeni mali yükümlülüklerin ihdası gibi nedenlerle fiyat farkı verilmesi talebinde bulunamaz.” düzenlemesine uygun olduğu da anlaşılmıştır.

Bu haliyle, idarece ihale dokümanında fiyat farkı ile ilgili olarak yapılan düzenlemelerin mevzuata uygun olduğu görüldüğünden başvuru sahibinin bu konudaki iddiaları yerinde bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Kesin teminat” başlıklı 43’üncü maddesinde “Taahhüdün sözleşme ve ihale dokümanı hükümlerine uygun olarak yerine getirilmesini sağlamak amacıyla, sözleşmenin yapılmasından önce ihale üzerinde kalan istekliden ihale bedeli üzerinden hesaplanmak suretiyle % 6 oranında kesin teminat alınır.

Ancak, danışmanlık hizmet ihalelerinde ihale dokümanında belirtilmesi kaydıyla, kesin teminat sözleşme yapılmadan önce alınmayabilir. Bu durumda, düzenlenecek her hakedişten % 6 oranında yapılacak kesintiler teminat olarak alıkonulur.

Kurum, ihale üzerinde kalan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması hâlinde, bu istekliden yaklaşık maliyetin % 6’sından az ve % 15’inden fazla olmamak üzere alınacak kesin teminat oranına ilişkin düzenlemeler yapabilir.” hükmü,

4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Ek kesin teminat” başlıklı 12’nci maddesinde “Fiyat farkı ödenmesi öngörülerek ihale edilen işlerde fiyat farkı olarak ödenecek bedelin, sözleşme bedelinde artış meydana gelmesi halinde bu artış tutarının % 6 'sı oranında teminat olarak kabul edilen değerler üzerinden ek kesin teminat alınır. Fiyat farkı olarak ödenecek bedel üzerinden hesaplanan ek kesin teminat hakedişlerden kesinti yapılmak suretiyle de karşılanabilir.” hükmü,

Anılan Kanun’un “Kesin teminat ve ek kesin teminatların geri verilmesi” başlıklı 13’üncü maddesinde “Taahhüdün, sözleşme ve ihale dokümanı hükümlerine uygun olarak yerine getirildiği ve yüklenicinin bu işten dolayı idareye herhangi bir borcunun olmadığı tespit edildikten sonra alınmış olan kesin teminat ve varsa ek kesin teminatların;

a) Yapım işlerinde; varsa eksik ve kusurların giderilerek geçici kabul tutanağının onaylanmasından sonra yarısı, Sosyal Sigortalar Kurumundan ilişiksiz belgesi getirilmesi ve kesin kabul tutanağının onaylanmasından sonra kalanı,

b) Yapım işleri dışındaki işlerde Sosyal Sigortalar Kurumundan ilişiksiz belgesinin getirildiği saptandıktan sonra; alınan mal veya yapılan iş için bir garanti süresi öngörülmesi halinde yarısı, garanti süresi dolduktan sonra kalanı, garanti süresi öngörülmeyen hallerde ise tamamı,

Yükleniciye iade edilir.

Yüklenicinin bu iş nedeniyle idareye ve Sosyal Sigortalar Kurumuna olan borçları ile ücret ve ücret sayılan ödemelerden yapılan kanunî vergi kesintilerinin yapım işlerinde kesin kabul tarihine, diğer işlerde kabul tarihine veya varsa garanti süresinin bitimine kadar ödenmemesi halinde, protesto çekmeye ve hüküm almaya gerek kalmaksızın kesin teminatlar paraya çevrilerek borçlarına karşılık mahsup edilir, varsa kalanı yükleniciye geri verilir.

İşin konusunun piyasadan hazır halde alınıp satılan mal alımı olması halinde, Sosyal Sigortalar Kurumundan ilişiksiz belgesi getirilmesi şartı aranmaz.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teminatlar” başlıklı 55’inci maddesinde “…

(2) İhale üzerinde bırakılan istekliden sözleşme imzalanmadan önce, teklif fiyatının sınır değere eşit veya üzerinde olması halinde teklif fiyatının % 6’sı, sınır değerin altında olması halinde ise yaklaşık maliyetin % 9’u oranında kesin teminat alınır. Kısmi teklif verilmesine imkan tanınan ihalelerde, tek bir sözleşmeye konu olacak kısımların herhangi birisi veya birkaçı için teklif edilen fiyatın, ilgili kısım için hesaplanan sınır değerin altında olması halinde alınacak kesin teminat tutarı, isteklinin sınır değerin altında teklif sunmuş olduğu kısma veya kısımlara ilişkin yaklaşık maliyetin % 9’u, sözleşmeye konu diğer kısma veya kısımlara ilişkin teklif fiyatının ise % 6’sı oranında hesaplanır ve bu tutarların toplamı kadar kesin teminat alınır.

…

(10) Fiyat farkı ödenmesi öngörülerek ihale edilen işlerde fiyat farkı olarak ödenecek bedelin, sözleşme bedelinde artış meydana gelmesi halinde ise bu artış tutarının yüzde altısı oranında teminat olarak kabul edilen değerler üzerinden ek kesin teminat alınır. Fiyat farkı olarak ödenecek bedel üzerinden hesaplanan ek kesin teminat, hakedişlerden kesinti yapılmak suretiyle de karşılanabilir.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Ek kesin teminat” başlıklı 18.6’ncı maddesinde “18.6.1. Hukuki bir zorunluluk ya da gereklilik bulunmamasına rağmen, 4734 sayılı Kanunun 43 üncü maddesinde öngörülen oranlar dikkate alınarak hesaplanan tutarın üzerinde kesin teminat veren istekliye, 4735 sayılı Kanun kapsamında yüklenici sıfatıyla fiyat farkı veya iş artışı şeklinde ödeme yapılacak olması halinde, ek kesin teminat tutarı verilen kesin teminat tutarı dikkate alınarak belirlenir.” açıklaması,

Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Teminata ilişkin hükümler” başlıklı 11’inci maddesinde “11.1. Kesin teminat:

11.1.1.Yüklenici bu işe ilişkin olarak ........... (rakam ve yazıyla) .......................... kesin teminat vermiştir.

11.1.2. Kesin teminat mektubunun süresi …../…/…. tarihine kadardır. Kanunda veya sözleşmede belirtilen haller ile cezalı çalışma nedeniyle kabulün gecikeceğinin anlaşılması durumunda teminat mektubunun süresi de işteki gecikmeyi karşılayacak şekilde uzatılır.

11.2. Ek kesin teminat:

11.2.1. Fiyat farkı ödenmesi öngörülen işlerde, fiyat farkı olarak ödenecek bedelin ve /veya iş artışı olması halinde bu artış tutarının % 6’sı oranında teminat olarak kabul edilen değerler üzerinden ek kesin teminat alınır. Fiyat farkı olarak ödenecek bedel üzerinden hesaplanan ek kesin teminat miktarı hakedişlerden kesinti yapılmak suretiyle de karşılanabilir.

11.2.2. Ek kesin teminatın teminat mektubu olması halinde, ek kesin teminat mektubunun süresi, kesin teminat mektubunun süresinden daha az olamaz.

11.3. Yüklenici tarafından verilen kesin ve ek kesin teminat, 4734 sayılı Kanunun 34 üncü maddesinde belirtilen değerlerle değiştirilebilir.

11.4. Kesin teminat ve ek kesin teminatın geri verilmesi:

11.4.1. Taahhüdün, sözleşme ve ihale dokümanı hükümlerine uygun olarak yerine getirildiği ve Yüklenicinin bu işten dolayı idareye herhangi bir borcunun olmadığı tespit edildikten sonra, Sosyal Güvenlik Kurumundan alınan ilişiksiz belgesinin İdareye verilmesinin ardından kesin teminat ve varsa ek kesin teminatların tamamı, Yükleniciye iade edilecektir.

11.4.2. Yüklenicinin bu iş nedeniyle İdareye ve Sosyal Güvenlik Kurumuna olan borçları ile ücret ve ücret sayılan ödemelerden yapılan kanuni vergi kesintilerinin hizmetin kabul tarihine kadar ödenmemesi durumunda protesto çekmeye ve hüküm almaya gerek kalmaksızın kesin ve ek kesin teminat paraya çevrilerek borçlarına karşılık mahsup edilir, varsa kalanı Yükleniciye iade edilir.

11.4.3. Yukarıdaki hükümlere göre mahsup işlemi yapılmasına gerek bulunmayan hallerde; kesin hesap ve kabul tutanağının onaylanmasından itibaren iki yıl içinde idarenin yazılı uyarısına rağmen talep edilmemesi nedeniyle iade edilemeyen kesin teminat mektupları hükümsüz kalır ve düzenleyen bankaya iade edilir. Teminat mektubu dışındaki teminatlar sürenin bitiminde Hazineye gelir kaydedilir.

11.5. Her ne suretle olursa olsun, İdarece alınan teminatlar haczedilemez ve üzerine ihtiyati tedbir konulamaz.” açıklaması bulunmaktadır.

Anılan mevzuat hükümlerinden; ihale konusu taahhüdün sözleşme ve ihale dokümanı hükümlerine uygun olarak yerine getirilmesini sağlamak amacıyla ihale üzerinde kalan istekliden ihale bedeli üzerinden %6 oranında kesin teminat alınacağı, ihalenin teklifi aşırı düşük olan istekli üzerinde kalması durumunda ise kesin teminatın yaklaşık maliyetin %9’u oranında uygulanacağı, fiyat farkının öngörüldüğü işlerde fiyat farkı olarak ödenecek bedelin, sözleşme bedelinde artış meydana gelmesi halinde bu artış tutarının %6’sı oranında ek kesin teminat alınacağı, yüklenicinin sözleşmeye konu işten dolayı idareye herhangi bir borcunun olmadığının tespit edilmesi durumunda alınmış olan kesin teminat ve varsa ek kesin teminatların iade edileceği anlaşılmıştır.

Sözleşme Tasarısı’nın “Teminata ilişkin hükümler” başlıklı 11’inci maddesinin Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’ye uygun olarak düzenlendiği ve bahse konu maddede kesin teminat ve ek kesin teminat ile anılan teminatları geri verilmesine ilişkin düzenlemelere yer verildiği görülmüştür.

Anılan Tasarı’nın “Diğer hususlar” başlıklı 36’ncı maddesinde “36.1. Sözleşmenin imzalanmasından sonra dikilecek tüm fidanların işin sonunda kuruması, kırılması, çalınması veya herhangi bir şekilde zarar görmesi karşılığında, Yüklenici işe ilişkin Kesin Teminatının dışında ayrıca dikilecek fidan (temini, nakli, yerine dikim ve bakım) bedellerinin %10’u tutarında Ek teminatı (Fidan Teminatı) ilk hak edişten önce idareye verecektir. İlk hakedişten önce Ek Teminat idareye verilmemesi halinde yapılacak her hakedişte dikilen fidan temini, nakli ve yerine dikilmesi ve bakım tutarının (bedellerinin) %10 oranında kesinti yapılacaktır. 2019 yılında yapılacak kesin kabul tarihinden önce, son genel kontrol sonucunda dikilen fidanların tamamının tutmuş ve sağlıklı olduğu tespit edilirse Ek teminat iade edilecektir. Kontrol sonucunda tespit edilen kurumuş, kırılmış, formu bozulmuş ve eksik olan fidanların bedelleri, hazırlanacak tutanak karşılığında Ek teminattan kesilecektir, kalan kısım yükleniciye iade edilecektir. Eğer Ek teminat zayi olan fidanların bedelini karşılamaz ise kalan tutar yapılacak son hakedişten yetmezse genel teminattan kesinti yapılacaktır. Ayrıca kesinti yapılan fidan tutarı kadar hakedişle ödenen KDV’de kesilecektir.

…” düzenlemesi bulunmaktadır.

Teknik Şartname’nin “Ek teminat” başlıklı 27.1’inci maddesinde de aynı düzenlemeye yer verildiği görülmüştür.

Doküman alanlara 22.02.2017 tarihinde tebliğ edilen 21.02.2017 tarihli zeyilname ile bahse konu maddenin “Sözleşmenin imzalanmasından sonra dikilecek tüm fidanların işin sonunda kuruması, kırılması, çalınması veya herhangi bir şekilde zarar görmesi karşılığında, Yüklenici işe ilişkin Kesin Teminatının dışında ayrıca dikilecek fidan (temini, nakli, yerine dikim ve bakım) bedellerinin % 2'si tutarında Ek teminatı (Fidan Teminatı) ilk hakedişten önce idareye verecektir. İlk hakedişten önce Ek Teminat idareye verilmemesi halinde yapılacak her hakedişte dikilen fidan temini, nakli ve yerine dikilmesi ve bakım tutarının (bedellerinin) % 2 oranında kesinti yapılacaktır. 2019 yılında yapılacak kesin kabul tarihinden önce, son genel kontrol sonucunda dikilen fidanların tamamının tutmuş ve sağlıklı olduğu tespit edilirse Ek teminat iade edilecektir. Kontrol sonucunda tespit edilen kurumuş, kırılmış, formu bozulmuş ve eksik olan fidanların bedelleri, hazırlanacak tutanak karşılığında Ek teminattan kesilecektir, kalan kısım yükleniciye iade edilecektir. Eğer Ek teminat zayi olan fidanların bedelini karşılamaz ise kalan tutar yapılacak son hakedişten yetmezse genel teminattan kesinti yapılacaktır. Ayrıca kesinti yapılan fidan tutarı kadar hakedişle ödenen KDV’de kesilecektir.” şeklinde değiştirildiği anlaşılmıştır.

İdare tarafından yapılan düzenlemeler incelendiğinde; kesin teminat ve ek kesin teminata ilişkin düzenlemeler yanında fidanların işin sonunda kuruması, kırılması, çalınması veya herhangi bir şekilde zarar görmesi karşılığında yüklenicinin işe ilişkin kesin teminatın dışında, ayrıca dikilecek fidan (temini, nakli, yerine dikim ve bakım) bedellerinin %2’si tutarında ek teminatı (fidan teminatı) ilk hakedişten önce idareye vereceğine ilişkin düzenleme yapıldığı görülmüştür. İdarece yapılan düzenleme ile kesin teminat ve ek kesin teminat dışında ek bir teminatın daha öngörüldüğü, bu düzenlemenin Kanun ve ikincil mevzuat hükümlerine aykırı bir düzenleme olduğu anlaşılmıştır. İhale mevzuatında isteklinin sözleşme imzalamadan önce vermesi gereken kesin teminat ile yüklenicinin sözleşme konusu işi yürütürken fiyat farkı oluşması durumunda vereceği ek kesin teminat dışında ayrıca bir ek teminat istenilmesine ilişkin hükmün yer almadığı (yapım işlerinde geçici kabul noksanları için alınan teminat hariç) görüldüğünden idarece yükleniciden ek teminat istenilmesine yönelik olarak yapılan düzenlemenin mevzuata aykırılık taşıdığı sonucuna varılmıştır.

İdarece ihale dokümanında ek teminatın (fidan teminatının) hizmet gerekleri ve sözleşme konusu işin yerine getirilmesi bakımından istenildiği ve bu hususun da kamu yararı gözetilerek ihale dokümanında düzenlendiği değerlendirilmekle birlikte ihale konusu işin sözleşmesinin yürütülmesi sırasında kontrol teşkilatı tarafından kötü ve kusurlu yapıldığı kesin olarak anlaşılan iş kısım/kısımlarının yeniden yaptırılabileceği ve işin eksik, kötü veya sözleşmeye aykırı olarak yapılması durumunda ise sözleşmede belirtilen cezaların uygulanacağı da açıktır. Diğer taraftan sözleşme konusu hizmetin tamamlanması durumunda işin sözleşmeye uygun olarak yapılıp yapılmadığı noktasında muayene ve kabul işlemlerinin yapılacağı hususu da göz önüne alındığında ek teminatın istenilmesine gerek olmadığı görülmüştür.

Her ne kadar bahse konu düzenleme sözleşmenin yürütülmesi sırasında uygulanacak bir husus olsa da isteklilerin bu düzenlemeyi esas alarak tekliflerini oluşturacakları ve teklif fiyatlarına bahse konu maliyeti yansıtacakları hususları birlikte değerlendirildiğinde idarece yapılan düzenlemenin mevzuata aykırılık teşkil ettiği anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanun’un “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde idarelerin kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu oldukları ilkesi de göz önüne alındığında mevzuata aykırı olarak yapılan ve istekliler açısından ek maliyet doğuran bahse konu düzenlemenin ihalenin iptalini gerektirdiği sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 9’uncu iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin 28’inci maddesinde “Yüklenici 4857 Sayılı İş Kanunu, 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu gereğince gerekli tüm tedbirleri alacak, çalıştıracağı personele bu konuda, iş güvenliği uzmanları tarafından gerekli eğitimin verilmesini sağlayacak, kişisel koruyucu donanımlarını (bot, gözlük, koruyucu elbise, yelek (reflektörlü) vb.) tedarik edecektir.” düzenlemesi,

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “…

25.3.1.

…” düzenlemesi yer almaktadır.

İdarece ihale konusu iş kapsamında çalışacak olan personele ilişkin tüm giderlerin ve personelin eğitim giderlerinin isteklinin teklif fiyatına dâhil olduğu şeklinde düzenleme yapıldığı, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu gereğince iş sağlığı ve güvenliği uzmanları tarafından personele eğitim verilmesinin sağlanması, bu durumda istekliler tarafından bahse konu eğitim giderlerinin de teklif fiyata dâhil edilmesi gerektiğinin açık olduğu anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi tarafından idarece iş sağlığı ve güvenliği konusunda verilecek olan eğitim gideri için birim fiyat teklif cetvelinde bir satır açılması gerektiği iddia edilmiş olmakla birlikte bahse konu giderin ihale konusu hizmet alımı içerisinde önemli bir teklif bileşeni olmadığı görülmüştür. Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.30’uncu maddesi gereğince personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında dâhi çalışanlara verilecek iş sağlığı ve güvenliği eğitim giderinin %4 sözleşme giderleri ve genel giderler içerisine dâhil edilebileceği göz önüne alındığında incelemeye konu ihalede anılan giderin genel giderler ve yüklenici kârı kapsamında öngörülebileceği değerlendirilmiştir.

Ayrıca iş sağlığı ve güvenliği eğitim giderlerinin teklif fiyata dâhil olduğunun açık olduğu, isteklilerce bu konudaki giderlerin istenilmesi durumunda birim fiyat teklif cetvelinde yer alan diğer kalemlere yansıtılmasının da mümkün olduğu, bu hususun isteklilerce teklif verilmesine engel teşkil etmediği de göz önüne alındığında anılan hususlara ilişkin olarak birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılmasına gerek bulunmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu husustaki iddiası yerinde görülmemiştir.

Başvuru sahibinin 10’uncu iddiasına ilişkin olarak:

İhale konusu işe ilişkin Teknik Şartname’nin “Tanım ve kapsam, genel hüküm ve standartlar” başlıklı 1’inci maddesinde “Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü sınırları dâhilindeki yolların yarma, dolgu şevleri ile orta refüj ve Kavşak Kollarında Yapısal, Bitkisel ve Sulama Peyzaj Uygulama Çalışmasının projelendirmesi uygulamasının yapılması ve üç yıl süreyle bakımlarının yapılması işidir…” düzenlemesi yer almaktadır.

Bahse konu Şartname’nin incelenmesi sonucunda; ihale konusu hizmet alımı kapsamında yapısal, bitkisel ve sulama peyzaj uygulama projelerinin çizilmesi, fidanların temini, fidan çukurlarının açılması, fidanların dikimi, fidanların bakımı, toprağın çapalanması, satıhların el ile düzeltilmesi, toprağın kazılması, kullanılması ve depoya nakli, bitkisel toprağın temini ve tesviyesi, çim saha teşkili, sulama işleri ile otomatik sulama sistemlerinin teşkilinin yer aldığı, hizmet kapsamında çeşitli araç, makine, teçhizat ve yardımcı ekipmanlar ile vasıflı-vasıfsız işçi ve teknik personelin de bulunduğu anlaşılmıştır.

İhale konusu hizmete ilişkin birim fiyat teklif cetveli incelendiğinde 102 adet iş kaleminden oluştuğu, bu iş kalemlerinin fidanların temini ve hereği dâhil yerine dikilmesi (bazı iş kalemlerinde nakli de dâhil), fidan diplerinin çapalanması ve sulama çanaklarının yapılması ve fidanların çevresindeki otların çapa ile alınması, yolların yarma ve dolgu şevleri ile orta refüjlerde ve kavşak kollarında toprağın kazılması, kullanılması ve depoya nakli, bitkisel toprağın temini, fidan dikim sahalarına taşınması, serilmesi ve tesviye edilmesi, çim saha teşkili, fidan sulama sisteminin tesisi için gerekli damlama sulama borusu döşenmesi, yatay sondaj yapılarak sulama hattı tesis edilmesi, dalgıç tip su pompasının çalışır halde teslimi, yolların yarma ve dolgu şevleri ile orta refüj ve kavşak kollarında arazöz ile fidan ve çalıların sulanması ve su nakli, toprağın çapalanması ve satıhların el ile düzeltilmesi, ağaçların budanması, trafik işaretleme malzemelerinin temini, işaretlemenin yapılması ve emniyet tedbirlerinin alınması, beton parke taşı temini ve yerine döşenmesi, bordür temini ve yerine döşenmesi ile iş kapsamında kullanılacak malzemeler olduğu görülmüştür.

Teknik Şartname’nin “Peyzaj bakım pozunun kapsamında çalışacak araç, makine, teçhizat ve yardımcı ekipmanlar” başlıklı 18.13’üncü maddesinde ihale konusu hizmet kapsamında çalıştırılacak olan vasıflı ve vasıfsız işçilerin sayısı ve niteliğine, anılan Şartname’nin “Teknik personeller” başlıklı 23’üncü maddesinde ise işin başından sonuna kadar hizmet kapsamında yer alacak teknik personelin sayısı ve niteliğine yer verildiği, bu personelin maaş, sigorta, yemek, ulaşım, araç, konaklama gibi giderlerinin yüklenici tarafından karşılanacağının düzenlendiği, İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil giderler” başlıklı 25’inci maddesinde de hizmetin yapılması sırasında çalıştırılacak olan personele ait tüm giderlerin teklif fiyata dâhil olduğu şeklinde düzenleme yapıldığı anlaşılmıştır.

Başvuruya konu ihalenin Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü Sınırları Dahilindeki Yollarda Fidan Dikimi ve Bakımı Yapılması İşi olduğu, ihale dokümanlarının incelenmesinden hizmetin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı olmadığının anlaşıldığı, ihale dokümanında ihale konusu hizmet kapsamında çalışacak olan personele ilişkin tüm giderlerin teklif fiyata dâhil olduğunun düzenlendiği dikkate alındığında isteklilerin tekliflerini bu hususları dikkate alarak hazırlamaları gerektiği anlaşılmıştır. Kaldı ki Teknik Şartname’de vasıflı ve vasıfsız işçiler ile teknik personelin sayısının belirtildiğinin görüldüğü ve isteklilerce personele ilişkin giderlerin istenilmesi durumunda birim fiyat teklif cetvelinde yer alan diğer kalemlere yansıtılmasının da mümkün olduğu hususları bir arada düşünüldüğünde başvuru sahibinin bu yöndeki iddiaları uygun bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 11’inci iddiasına ilişkin olarak:

Sözleşme Tasarısı’nın “Cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesi “16.1. İdare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir:

İdare tarafından kesilecek cezanın toplam tutarı, hiçbir durumda, sözleşme bedelinin % 30'unu geçmeyecektir.

Teknik Şartname’nin “Cezalar” başlıklı 27.3’üncü maddesinde “27.3.1- Yapılan kontroller sırasında Teknik personelin işin başında bulunmadığı tespit edilirse her bir gün için, 300,00-TL/Gün ceza kesilecektir.

27.3.2- Arazözler ;

- Arazözlere takılacak kamera sisteminin çalışmaması durumunda günlük 50,00-TL ceza uygulanacaktır.

- Güzergâhtaki sayısı idare tarafından belirlen arazözler kadar iş başında bulunmadığı tespit edilen her bir arazöz için günlük 500,00-TL/Gün ceza kesilecektir.

- İdare tarafından sayının artırılması istenmesine rağmen, verilen sürede işbaşına getirilmeyen her bir arazöz için günlük 500,00-TL/Gün ceza uygulanacaktır.

27.3.3- Yapılan kontrollerde işbaşında bulunmadığı tespit edilen;

-Her bir adet pikap için günlük 500,00-TL

-Her bir Bahçıvan ve Su Tesisatı Ustası için günlük 300,00-TL,

-Her bir Düz İşçi için günlük 250,00-TL,

27.3.4- Kontrol araçlarının bulunmadığı günler için her araç başına günlük 500 TL, ceza kesilecektir.

27.3.5- Yükleniciye canlı ve sağlıklı olarak teslim edilen idare malı fidanların kuruduğu tespit edilen;

-Her bir adet Yapraklı ve İbreli ağaç için 150,00-TL/Adet

-Her bir adet Çalı için 10,00-TL/Adet ceza kesilecektir.” şeklinde değiştirildiği görülmüştür.

İhale dokümanının incelenmesinden, yüklenicinin işi süresinde bitirmemesi durumunda kesilecek cezaların sözleşme bedelinin belli bir yüzdesi olarak yani oransal olarak Sözleşme Tasarısı’nda düzenlendiği, işin yürütülmesi sırasında işin başında bulunması gereken teknik personel ve vasıflı işçi ile makine ve teçhizatın bulunmadığının tespit edilmesi durumunda bulunmayan her gün başına parasal bir tutar olarak ceza kesilmesi ve yükleniciye canlı ve sağlıklı olarak teslim edilen idare malı fidanların kuruduğunun tespit edilmesi halinde ise fidan başına parasal bir tutar olarak cezanın kesilmesinin öngörüldüğü ve bu konudaki düzenlemenin Teknik Şartname’de yapıldığı anlaşılmıştır.

Cezalar ile ilgili hususlar, isteklilerin tekliflerini oluşturmasına direk olarak etki eden bir unsur olmayıp sözleşmenin yürütülmesi sırasında yüklenicinin ihale konusu hizmeti eksik, hatalı ya da sözleşmeye uygun yerine getirmemesi durumunda uygulanacak bir yaptırım olduğundan bunun sözleşme bedelinin belli bir yüzdesi ya da parasal bir tutar olarak belirlenebileceği düşünülmektedir. Kaldı ki idarece Sözleşme Tasarısı’nda cezalar ile ilgili olarak yapılan düzenlemelerin Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’de belirtildiği gibi sözleşme bedelinin belli bir yüzdesi olarak yapıldığı görülmüştür.

Diğer taraftan idarece Teknik Şartname’de cezalar ile ilgili olarak yapılan parasal belirlemenin ise işin niteliği dikkate alındığında mevzuata aykırılık taşımadığı ve yüklenicinin ihale konusu hizmeti sözleşmeye uygun olarak yerine getirmesi durumunda uygulanmayacağı hususları göz önüne alındığında başvuru sahibinin bu konudaki iddiaları yerinde bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 12’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.

Aralarında kabul edilebilir doğal bir bağlantı olmadığı sürece mal alımı, hizmet alımı ve yapım işleri birarada ihale edilemez…” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Temel ilkeler” başlıklı 4’üncü maddesinin ikinci fıkrasında “Aralarında kabul edilebilir doğal bir bağlantı olmadığı sürece hizmet alımı, mal alımı ve yapım işleri bir arada ihale edilemez.” hükmü mevcuttur.

İhale konusu hizmetin fidan dikimi ve bakımı işi olduğu, Teknik Şartname’de yer alan düzenlemelerden ihale konusu hizmetin kapsamında yapısal, bitkisel ve sulama peyzaj uygulama projelerinin çizilmesi, fidanların temini, fidan çukurlarının açılması, fidanların dikimi, fidanların bakımı, toprağın çapalanması, satıhların el ile düzeltilmesi, toprağın kazılması, kullanılması ve depoya nakli, bitkisel toprağın temini ve tesviyesi, çim saha teşkili, sulama işleri ile otomatik sulama sistemlerinin teşkilinin yer aldığı, bunlara ek olarak hizmetin içeriğinde çeşitli araç, makine, teçhizat ve yardımcı ekipmanlar ile vasıflı vasıfsız işçi ve teknik personelin de bulunduğu anlaşılmıştır.

Alıma ilişkin birim fiyat teklif cetvelinin 102 adet iş kaleminden oluştuğu, bu iş kalemlerinin bir kısmının hizmet alımı iş kalemlerini, bir kısmının ise mal alımı iş kalemlerini içerdiği görülmüştür. İhale konusu hizmetin niteliği dikkate alındığında işin yerine getirilebilmesi için gerekli olan başta fidan olmak üzere birçok mal kaleminin de temin edilmesi gerektiği açıktır. 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesinde mal ve hizmet alımı ile yapım işlerinin bir arada ihale edilemeyeceği ilkesi yer almakla birlikte aralarında kabul edilebilir doğal bir bağlantı olması durumunda bahse konu alım veya işlerin bir arada yapılabileceği hükme bağlanmıştır.

Bu haliyle, ihale konusu alımın niteliği göz önüne alındığında fidanların dikimi ve bakımı hizmetinin yapılabilmesi için gerekli olan fidanların ve dikim-bakım için gereken malzeme ve teçhizata ilişkin mal alımlarının ihale konusu hizmetin içeriğinde yer almasında mevzuata bir aykırılık olmadığı değerlendirilmiştir. Bu nedenle başvuru sahibinin ihale konusu hizmetin kapsamında yer alan mal alımlarının ayrı bir ihalenin konusu olması gerektiği iddiası, ihale konusu alımın içinde yer alan hizmet ve mal alımları arasında kabul edilebilir doğal bir bağlantı olması nedeniyle yerinde görülmemiştir.

Başvuru sahibinin 13’üncü iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “…

25.3.1.

…” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Teknik personeller” başlıklı 23’üncü maddesinde “23.1- İhale konusu işin yerine getirilebilmesi için yüklenici iş başından sonuna kadar, işinin ehli, bilgili, daha önce fidan dikimi ve peyzaj işleriyle uğraşmış en az 2 yıl deneyimi olan, 2 Peyzaj Mimarı veya 2 Ziraat Mühendisini şantiye şefi olarak bulunduracaktır. Ayrıca 2 Peyzaj Teknikeri veya 2 Ziraat teknikeri bulunduracaktır. En az 2 teknik eleman Peyzaj branşı ile ilgili olmak zorundadır. Teknik personelinin, maaş, sigorta, yemek, ulaşım, araç, konaklama vb. tüm ücret ve giderler yüklenici tarafından karşılanacaktır…” düzenlemesi bulunmaktadır.

İhale dokümanında yapılan düzenlemelerden, ihale konusu işin yürütülmesi sırasında çalıştırılacak personele ilişkin tüm giderlerin teklif fiyatına dâhil edildiğinin anlaşıldığı, ayrıca teknik personelin maaş, sigorta, yemek, ulaşım, araç, konaklama gibi tüm ücret ve giderlerinin yüklenici tarafından karşılanacağı anlaşılmıştır.

İhale konusu hizmet alımının personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet olmadığı ve idarece ihale konusu alım kapsamında çalıştırılacak personele ait giderlerin tümünün teklif fiyatına dâhil olduğu hususları birlikte değerlendirildiğinde isteklilerin tekliflerini oluştururken tüm gider kalemlerini dikkate almaları gerektiği anlaşılmıştır. Ayrıca bu durumun isteklilerden birini diğerine karşı avantajlı duruma getirmeyeceği hususu da göz önüne alındığında başvuru sahibinin iddiaları uygun bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 14’üncü iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “İşin yapılacağı yerin görülmesi” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. İşin yapılacağı yeri ve çevresini gezmek, inceleme yapmak, teklifini hazırlamak ve taahhüde girmek için gerekli olabilecek tüm bilgileri temin etmek isteklinin sorumluluğundadır. İşyeri ve çevresinin görülmesiyle ilgili bütün masraflar istekliye aittir.

12.2. İstekli, işin yapılacağı yeri ve çevresini gezmekle; işyerinin şekline ve mahiyetine, iklim şartlarına, işinin gerçekleştirilebilmesi için yapılması gerekli çalışmaların ve kullanılacak malzemelerin miktar ve türü ile işyerine ulaşım ve şantiye kurmak için gerekli hususlarda maliyet ve zaman bakımından bilgi edinmiş; teklifini etkileyebilecek riskler, olağanüstü durumlar ve benzeri diğer unsurlara ilişkin gerekli her türlü bilgiyi almış sayılır.

12.3. İstekli veya temsilcilerinin işin yapılacağı yeri görmek istemesi halinde, işin gerçekleştirileceği binaya ve/veya araziye girilmesi için gerekli izinler İdare tarafından verilecektir.

12.4. Tekliflerin değerlendirilmesinde, isteklinin işin yapılacağı yeri incelediği ve teklifini buna göre hazırladığı kabul edilir.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “…

25.3.1.

…” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Kontrollük hizmetleri için araçlar” başlıklı 24’üncü maddesinde “Sözleşme konusu işin bünyesinde yüklenici, İdarenin Bölge hudutları içerisindeki işlerinin kontrollük ve denetim hizmetlerinde kullanılmak üzere Kontrol Teşkilat Görevlilerinin emrine, en az 2015 model, 4 kişilik, dizel ya da benzinli, 3 (üç) adet binek araç(en az ‘’C’’ segmentinde, klimalı, yan ve arka cam perde, airbag, ABS-ASR vb., motor silindir hacmi en az 1450 cm3 ve üzeri Beyaz veya Gri renkli olacaktır.) tahsis edecektir. Bir adet araç işe başlama tarihinden itibaren üç yıl boyunca kesin kabul tarihine kadar süresiz (yaz-kış) çalışacaktır. Diğer iki araç ise üç yıl boyunca dikim ve bakım mevsimi 1 Mart –1 Aralık tarihleri arasında çalışacaktır.

Binek araçlarında çalışacak şoför; 55 yaşından büyük olmayacak ve en az 5 yıllık sürücü belgesine sahip olacaktır. Şoför için Cumhuriyet Savcılığı’ndan alınacak “Sabıka Kaydı” işe başlamadan önce idareye ibraz edilecektir.

İdarenin Bölge hudutları içerisindeki işlerinde kullanılacak olan araçların kontrollük ve denetim hizmetlerinde kullanılmak üzere Kontrol Teşkilat Görevlisinin emrinde olacaktır ve kontrollük ve denetim hizmeti içerisinde araç çalıştırılacaktır. İdarenin isteği doğrultusu dâhilinde sürücüler değiştirilecektir.

Araçlarla ilgili tüm masraflar (Sürücü ücreti, yeme, içme, yatak ücretleri, sigorta, kasko, akaryakıt, bakım, tamir, yağ, yedek parça, her türlü işçilik ücretlerinden doğacak ücretler ve taşımacılığa ileride konulacak vergi vs. gibi giderlerin hepsi ile yolda yapılacak araç ile ilgili her türlü masraf, vergi, resim ve harçlar) yükleniciye aittir. İşin devamı süresince vuku bulacak kazalardan ve bu kazaların sebep olacağı zararlardan, can ve mal kaybından ve üçüncü şahıslara karşı yapılacak her türlü zararlardan yüklenici doğrudan doğruya sorumludur. Bu hizmet için İdarece herhangi bir ödeme yapılmayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale dokümanı incelendiğinde, ihale konusu işlerin kontrollük ve denetim hizmetlerinde kullanılmak üzere kontrol teşkilat görevlileri için üç adet araç tahsis edileceği, araçlarla ilgili tüm giderlerin (sürücü ücreti, yeme, içme, yatak ücretleri, sigorta, kasko, akaryakıt, bakım, tamir, yağ, yedek parça, her türlü işçilik ücretlerinden doğacak ücretler ve taşımacılığa ileride konulacak vergi vs. gibi giderlerin hepsi ile yolda yapılacak araç ile ilgili her türlü masraf, vergi, resim ve harçlar) yükleniciye ait olduğu ve isteklilerin araçlara ait tüm giderleri teklif fiyatına dâhil edecekleri görülmüştür.

İdarece şikâyete verdiği cevapta, Bölge Müdürlüğünün ve anılan Müdürlüğe bağlı yolların aynı güzergahta en uzak yerinin ihale dokümanı kapsamında yer alan Bölge Peyzaj Haritası baz alındığında hesaplama yapılabileceği ve kontrol teşkilatının mesai saatleri esas alındığında ortalama bir taşıma mesafesi hesaplamasının yapılabileceği belirtilmiştir. Diğer taraftan, İdari Şartname’de yer alan düzenlemede, isteklilerin ihale konusu işin yapılacağı yeri ve çevresini gezmek ve inceleme yapmak neticesinde tekliflerini hazırlama sorumlulukları bulunduğu, tekliflerin değerlendirilmesinde de, isteklinin işin yapılacağı yeri incelediği ve buna göre teklifini hazırladığının kabul edildiği anlaşılmıştır.

Bu haliyle, isteklilerin araçların kat edeceği mesafeyi hesaplarken işin yapılacağı yeri ve çevresini gezerek, inceleyerek ya da idarece doküman kapsamında verilen haritayı baz alarak tekliflerini oluşturacakları hususu göz önüne alındığında başvuru sahibinin bu konudaki iddiaları uygun görülmemiştir.

Başvuru sahibinin 15’inci iddiasına ilişkin olarak:

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’nun “Çalışanların eğitimi” başlıklı 17’nci maddesinde “1) İşveren, çalışanların iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerini almasını sağlar. Bu eğitim özellikle; işe başlamadan önce, çalışma yeri veya iş değişikliğinde, iş ekipmanının değişmesi hâlinde veya yeni teknoloji uygulanması hâlinde verilir. Eğitimler, değişen ve ortaya çıkan yeni risklere uygun olarak yenilenir, gerektiğinde ve düzenli aralıklarla tekrarlanır.

Çalışan temsilcileri özel olarak eğitilir.
Mesleki eğitim alma zorunluluğu bulunan tehlikeli ve çok tehlikeli sınıfta yer alan işlerde, yapacağı işle ilgili mesleki eğitim aldığını belgeleyemeyenler çalıştırılamaz.
İş kazası geçiren veya meslek hastalığına yakalanan çalışana işe başlamadan önce, söz konusu kazanın veya meslek hastalığının sebepleri, korunma yolları ve güvenli çalışma yöntemleri ile ilgili ilave eğitim verilir. Ayrıca, herhangi bir sebeple altı aydan fazla süreyle işten uzak kalanlara, tekrar işe başlatılmadan önce bilgi yenileme eğitimi verilir.
Tehlikeli ve çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde; yapılacak işlerde karşılaşılacak sağlık ve güvenlik riskleri ile ilgili yeterli bilgi ve talimatları içeren eğitimin alındığına dair belge olmaksızın, başka işyerlerinden çalışmak üzere gelen çalışanlar işe başlatılamaz.
Geçici iş ilişkisi kurulan işveren, iş sağlığı ve güvenliği risklerine karşı çalışana gerekli eğitimin verilmesini

sağlar.

Bu madde kapsamında verilecek eğitimin maliyeti çalışanlara yansıtılamaz. Eğitimlerde geçen süre çalışma süresinden sayılır. Eğitim sürelerinin haftalık çalışma süresinin üzerinde olması hâlinde, bu süreler fazla sürelerle çalışma veya fazla çalışma olarak değerlendirilir.” hükmü,

İdarece dokümanda yapılan düzenleme ile; yüklenicinin iş kapsamında çalıştıracağı personele iş sağlığı ve güvenliği uzmanları tarafından iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili olarak gerekli eğitimin verilmesinin sağlanması öngörülmüştür. İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde ise personel eğitim giderlerinin teklif fiyata dâhil olduğunun belirtildiği anlaşılmıştır.

6331 sayılı Kanun’a göre işverenin, çalışanların iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerini almasını sağlaması, bahse konu eğitimin işe başlamadan önce, çalışma yeri ya da iş değişikliğinde, iş ekipmanının değişmesi hâlinde veya yeni teknoloji uygulanması hâlinde verileceği hükmü yer almakta olup, idarece ihale dokümanında yapılan düzenlemenin anılan Kanun’a uygun olduğu görülmüştür. Kaldı ki yüklenicinin, işin yürütülmesi sırasında iş sağlığı ve güvenliği uzmanları tarafından verilen eğitim saatleri konusunda anılan Kanun’un ikincil mevzuat hükümlerine uyma zorunluluğu bulunmaktadır.

Başvuru sahibinin idarece bahse konu hususta yapılan düzenlemenin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.31’inci maddesine aykırılık taşıdığı iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; anılan Tebliğ maddesinde “78.31. Personele çalışma saatleri dışında ihale konusu işle ilgili eğitim verilmesi, işçiler açısından 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununun 66 ncı maddesinin birinci fıkrasının (d) bendine göre fazla çalışmaya yol açacağından, fazla çalışma giderinin teklif fiyata dahil olacağının ve çalışma saatleri dışında işçinin kaç saat eğitim alacağının idari şartnamede belirtilmesi gerekmektedir.” açıklaması yer almakta olup, anılan mevzuat düzenlemesinde personele mesai saatleri dışında eğitim verilmesinin söz konusu olduğu durumda personele verilecek eğitim saatinin belirtilmesinin gerektiği ifade edilmiştir. İncelemeye konu ihalede iş sağlığı ve güvenliği uzmanları tarafından verilen eğitimin mesai saatleri dışında verileceğine ilişkin bir düzenleme yer almadığından eğitimin saatinin ihale dokümanında belirtilmesi zorunluluğunun bulunmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu konudaki iddiası yerinde bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 16’ncı iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin “Sulama işleri” başlıklı 15’inci maddesinde fidanların sulanmasının hortumla sulama (arazözlerle) ve yatay sondaj ile pompalanan suyla çalışan damlama sulama ile yapılacağı belirtilmiştir. Anılan Şartname maddesinde “…

15.1.2- Sulama suyu, yüklenici tarafından belirlenen yerden alınacaktır. Suyun para karşılığı alınması gereken durumda bu bedel yükleniciye ait olacaktır. Arazözlerin sulamada kullanacağı su Karayollarına bağlı hiçbir birimden alınmayacaktır.

15.1.3- Her sulamada (seferde) bir adet İbreli ve Yapraklı ağaca en az 30 Litre, bir adet çalıya ise en az 15 litre su verilecektir. Sulama tercihen günün serin saatlerinde ve gündüz yapılacaktır. Gece sulama yapılmayacaktır.

…” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin 16.25’inci maddesinde “16.25- Yeni Dikilecek Fidanlar Çizelgede Belirtilen Programa Göre Sulama Yapılacaktır. İdare gerek gördüğü takdirde sulama miktarında ve sefer sayısında değişiklik yapabilir.

Sulama

Yılları

Nisan (sefer)

Mayıs (sefer)

Haziran (sefer)

Temmuz (sefer)

Ağustos

(sefer)

Eylül (sefer)

Ekim (sefer)

Sulama Sayısı (Sefer)

Arazöz Say.(Ad)

1.Yıl

2

3

5

7

8

5

2

32

26 2. Yıl

-

2

4

6

4

2

24 3. Yıl

-

2

4

5

4

2

22

21

…” düzenlemesi,

29’uncu maddesi “Yüklenici peyzaj düzenleme ve fidan dikim işlerini işe başladığı tarihten itibaren 1. yılda (2017 yılında) tamamlayacaktır. 1. yıl (2017) dikim ve bakım yılı olacaktır. 2. ve 3. yıllar (2018 ve 2019 yıllarında ) ise peyzaj düzenlemesi yapılan alanların bakımları (sulama, budama, çapalama) yapılacaktır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Birim fiyat teklif cetveli incelendiğinde 29’uncu iş kaleminde “Yolların yarma ve dolgu şevleri ile orta refüj ve kavşak kollarında arazöz ile fidan ve çalıların 3 (üç) yıl süreyle sulanması ve su nakli (herşey dâhildir)” nin yer aldığı, bahse konu iş kaleminin miktarının 668.000 ton olarak belirtildiği görülmüştür.

Bahse konu düzenlemelerden, yüklenicinin ihale konusu hizmet kapsamında kullanılacak olan suyun bedelinin kendisine ait olduğu, her sulamada bir adet ibreli ve yapraklı ağaca en az 30 litre, bir adet çalıya ise en az 15 litre su verileceği, üç yıllık periyotta sulamanın aylara göre dağılımı ve kaç sefer yapılacağının belirtildiği ve üç yıl süre ile kullanılacak olan su miktarının net olarak belirtildiği anlaşılmıştır. Bu haliyle, isteklilerin tekliflerini oluştururken idarece birim fiyat teklif cetvelinde belirtilen su miktarına göre hesaplama yapabilecekleri hususu dikkate alındığında sağlıklı teklif vermelerini engelleyen bir unsur bulunmadığı değerlendirilmiştir. Bu konuda başvuru sahibinin iddiaları uygun görülmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi

KİK Kararı: 2017/UH.I-1097

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

Sulama

Yılları

Nisan (sefer)

Mayıs (sefer)

Haziran (sefer)

Temmuz (sefer)

Ağustos

(sefer)

Eylül (sefer)

Ekim (sefer)

Sulama Sayısı (Sefer)

Arazöz Say.(Ad)

1.Yıl

2

3

5

7

8

5

2

32

26

2. Yıl

-

2

4

6

6

4

2

24

24

3. Yıl

-

2

4

5

5

4

2

22

21

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin