KİK Kararı: 2016/UY.III-3104

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2016/068
Gündem No : 36
Karar Tarihi : 15.12.2016
Karar No : 2016/UY.III-3104

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan V. II. Başkan: Şinasi CANDAN

Üyeler: Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Mehmet ATASEVER

BAŞVURU SAHİBİ:

Alsa Nakliye İnş. Tur. İth. İhr. Pvc. Pls. Doğ. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

Fatih Cad. Amaz Plaza Kat: 3 Daire: 11 Merkez/YALOVA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları Genel Müdürlüğü 14. Bölge Müdürlüğü,

152 Evler Mah. Ankara Yolu Cad. No: 286 16330 Yıldırım/BURSA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/76081 İhale Kayıt Numaralı “Bursa-İnegöl-Bozüyük Devlet Yolundaki Hamzabey ( Kozluca ) Altgeçidi, Mesudiye Altgeçidi, Mezit-4 Ve Mezit-5 Köprüleri İle Kütahya-Bozüyük Devlet Yolu İnönü Girişindeki Altgeçit Yapım İşi” ihalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları Genel Müdürlüğü 14. Bölge Müdürlüğü tarafından 07.04.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Bursa-İnegöl-Bozüyük Devlet Yolundaki Hamzabey ( Kozluca) Altgeçidi, Mesudiye Altgeçidi, Mezit-4 Ve Mezit-5 Köprüleri İle Kütahya-Bozüyük Devlet Yolu İnönü Girişindeki Altgeçit Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Alsa Nakliye İnşaat Tur. İth. İhr. Pvc. Plastik Doğ. San. Ve Tic. Ltd. Şti. nin 31.10.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 17.11.2016 tarih ve 63832 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 17.11.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/2655 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından nakliye, hazır beton ve demir için piyasa şartlarından daha düşük ve gerçekçi olmayan fiyat teklifi sunulduğu, idarece açıklama istenilen KGM/2641/A-P ve KGM/3790-P poz numaralı iş kalemlerine ait analizlerin hangi şartlara göre yapıldığının mevzuata uygunluğuna bakılmadığı, bu pozlarla ilgili alt analizlerin istenilmediği, dışardan alınan fiyat tekliflerinin doğruluğunun araştırılmadığı ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif mektubu ve geçici teminat sürelerinin dolduğu dolayısıyla teklif sürelerinin geçerliliğinin kalmadığı,

2. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından BSK-1, BSK-4, KGM/6100/3-1-P poz numaralı iş kalemleri içerisinde yer alan bazı analiz girdileri için (07.005/K- taş, 07.005/K3,vs.) yapılan açıklamanın mevzuata uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Şikâyete konu ihalenin “Bursa-İnegöl-Bozüyük Devlet Yolundaki Hamzabey (Kozluca) Altgeçidi, Mesudiye Altgeçidi, Mezit-4 ve Mezit-5 Köprüleri İle Kütahya-Bozüyük Devlet Yolu İnönü Girişindeki Altgeçit Yapım İşi” olduğu, idare tarafından sınır değerin 11.271.576,20 TL olarak belirlenerek sınır değerin altında teklif veren isteklilerden 15.04.2016 tarihli aşırı düşük teklif açıklama talep yazısı ile açıklama istendiği, aşırı düşük teklif sahibi 6 istekliden sadece Arkyol İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti.- Arc İnş. Proje Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından açıklamada bulunulduğu, açıklamanın idarece uygun bulunmayarak 02.05.2016 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin Alsa Nakliye İnş. Tur. İth. İhr. Pvc. Pls. Doğ. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı,

Bunun üzerine Arkyol İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti.- Arc İnş. Proje Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından önce idareye şikâyet daha sonra Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunması üzerine alınan 22.06.2016 tarihli ve 2016/UY.III-1676 sayılı Kurul kararı ile “Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.8’inci maddesinde analizler üzerinde yapılan incelemede, çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatasının ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltileceği, ihale komisyonu tarafından analizlerdeki hesaplama hatasının düzeltilmesi durumunda, düzeltilmiş analiz fiyatı teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği açıklanmıştır.

Yapılan incelemede ilgili analiz girdilerine teklif edilen birim fiyatlarla, miktarların çarpımı sonucu elde edilen rakamların yuvarlama yapılmadan yazılmış olması durumunda BSK-1 poz numaralı iş kalemi hariç bu analiz girdilerinin kullanıldığı iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatın değişmediği anlaşılmıştır.

Anılan istekli tarafından 28,11 TL birim fiyat teklif edilen BSK-1 poz numaralı iş kaleminin analizinde birim fiyatlarla, miktarların çarpımı sonucu elde edilen rakamların yuvarlama yapılmadan yazılmış olması durumunda anılan iş kaleminin tutarının 28,12 TL olacağı yani bu iş kalemi için bir kuruşluk bir fakın oluşacağı tespit edilmiş olup, başvuru sahibi isteklinin anılan iş kalemine 28,24 TL birim fiyat teklif ettiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi isteklinin bu iş kalemi için teklif ettiği birim fiyatın açıklama kapsamında elde edilen tutarın üzerinde olduğu, idare tarafından başvuru sahibi isteklinin açıklama istenilmeyecek analiz girdilerine bedel öngörmediği gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakılması işleminin mevzuata uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.” şeklinde gerekçe gösterilerek;

“Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, Arkyol İnşaat Taah. Tic. Ltd. Şti. - Arc İnşaat Proje Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.” yönünde düzeltici işlem belirlendiği,

Anılan Kurul kararı doğrultusunda idare tarafından Arkyol İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti.- Arc İnş. Proje Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının teklifinin değerlendirmeye alındığı ancak daha önce gerçekleştirilen başka bir ihaleye ilişkin olarak alınan 2016/UY.II-1167 sayılı Kurul kararı dayanak gösterilerek anılan istekliden tekrar aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği,

Bunun üzerine Arkyol İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti.- Arc İnş. Proje Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu, idarenin 25.07.2016 tarihli yazısı ile şikâyet başvurusunun reddedildiği,

Daha sonra 28.07.2016 tarihli ihale komisyon kararında “Kamu İhale Kurulunun 2016/UY.III-1676 sayılı kararı tekrar incelendiğinde istekliye ikinci defa aşırı düşük analizler oluşturularak aşırı düşük sorgulaması yapılması işleminin kurul kararına uymadığı ve sehven yapılan bu işlemin iptal edilmesine karar verilmiştir” ifadelerine yer verilerek, itirazen şikayete konu olan Arkyol İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti.- Arc İnş. Proje Taah. Tic. Ltd. Şti.den tekrar aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi işleminin idarece iptal edildiği,

Diğer taraftan aynı komisyon kararında Arkyol İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti.- Arc İnş. Proje Taah. Tic. Ltd. Şti.ye ait ilk aşırı düşük teklif açıklamasının tekrar incelendiği ve BSK-1, BSK-4, KGM/6100/3-1-P pozlarına ait açıklama istenilmeyecek bazı iş kalemlerinin birim fiyatlarının uygun olmadığı gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakıldığı ifade edilerek ihalenin Alsa Nakliye İnş. Tur. İth. İhr. Pvc. Pls. Doğ. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı,

Bunun üzerine Arkyol İnşaat Taah. Tic. Ltd. Şti. - Arc İnşaat Proje Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının 15.08.2016 tarihinde idareye yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 18.08.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 29.08.2016 tarih ve 49346 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 29.08.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu,

28.09.2016 tarihli ve 2016/UY.III-2376 sayılı Kurul kararı ile “Bahse konu girdilerin açıklama istenilmeyecek analiz girdileri arasında yer aldığı, kaldı ki idarenin bu formülasyonlarda taşıma mesafelerinin yerlerine konularak re’sen düzeltme yapma gibi bir yetkisinin bulunmadığı anlaşılmış olup, idare tarafından başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata uyarlık bulunmadığı…” gerekçesiyle “Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine…” karar verildiği,

Söz konusu Kurul kararı doğrultusunda anılan isteklinin teklifinin değerlendirmeye alınarak 17.10.2016 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin Arkyol İnşaat Taah. Tic. Ltd. Şti. - Arc İnşaat Proje Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının üzerinde bırakıldığı, Alsa Nakliye İnş. Tur. İth. İhr. Pvc. Pls. Doğ. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği,

17.10.2016 tarihli ihale komisyonu kararına karşı bu defa Alsa Nakliye İnş. Tur. İth. İhr. Pvc. Pls. Doğ. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 31.10.2016 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu, idarenin 23.11.2016 tarihli işlemi ile şikâyeti uygun bulmadığı (idare 10 günlük karar verme süresini geçtikten sonra cevap vermiştir), idarenin kararının 23.11.2016 tarihinde başvuru sahibine bildirildiği ve başvuru sahibinin 17.11.2016 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçesi ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

…

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

…

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

…

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir.

45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır.

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

45.1.13.10. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır…” açıklamaları yer almaktadır.

İdare tarafından 15.04.2016 tarihinde EKAP üzerinden isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısında açıklama istenilen iş kalemlerinin;

BSK-1 [19 cm. sıkışmış kalınlıkta, 1 m2 bitümlü sıcak karışım tabakası yapılması. (kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile) (8 cm bitümlü temel tabakası (tip-a),6 cm asfalt betonu binder tabakası,5 cm asfalt betonu aşınma tabakası yapılması)],

BSK-4 [26 cm. sıkışmış kalınlıkta, 1 m2 bitümlü sıcak karışım tabakası yapılması. (kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile) (11 cm bitümlü temel tabakası (tip-a),10 cm asfalt betonu binder tabakası,5 cm asfalt betonu aşınma tabakası yapılması) (ocaktan agreganın temini ve taşınması, bitümün temini, taşınması, plentte karıştırılması, bsk nın taşınması finişerle serilmesi ve sıkıştırılması)],

KGM/16.130/K-H-P [Her türlü inşaatta (kirişli ve kutu menfezler, köprüler ve betonarme kazık hariç, plak ve kompozit menfezler dahil) kuruda veya suda her dozda demirli beton ( c30/37 hazır beton harcı ile)

KGM/16.132/K-H-P [Kutu menfezlerde ( 10 m.den büyük açıklıktaki kutu kesitli yapılar dahil ) kuruda veya suda her dozda demirli beton (C 30/37 hazır beton harcı ile)]

KGM/2641/A-P [Sanat yapıları ve köprü temel tabanına, beton yol ve tretuvar altlarına kırmataş tabakası serilmesi ve drenaj hendekleri ile her türlü büz yanlarında kırmataş dolgu yapılması (malzeme taşınması ve figüre edilmesi dahil)],

KGM/3790-P [İnşaat bünyesine giren yuvarlak demir ve nervürlü çelik zati bedeli, yüklenmesi,taşınması,boşaltılması, istifi ve işçiliği. ( Ø32 mm.'ye kadar her çaptaki )], KGM/6100/3-1-P [plent-miks alttemel yapılması (kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile) ( malzemenin temini, plentte karıştırılması, taşınması, finişerle serilmesi, sulanması, gerekli suyun taşınması ve sıkıştırılması dahil)],

KGM/6100/3-1-P [ Plent-miks alttemel yapılması (kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile) (malzemenin temini, plentte karıştırılması, taşınması, finişlerle serilmesi, sulanması, gerekli suyun taşınması ve sıkıştırılması dahil)],

SAN.YAP.KAZ. [Her derinlikte, her cins ve klastaki zeminde kuruda veya su altında yağmursuyu drenajı kazısı, beton hendek kazısı, enine geçiş büz kazıları, kafa hendekleri, köprü temeli ve köprü civarında kazı, yeraltı drenajı, duvar temeli, kutu menfez, ile bilumum kanalların dar derivasyon şeklindeki kısımlarının kazılması (makine ile), kazı malzemesinin depoya nakli ve serilmesi dahil] olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin “ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında nakliye, hazır beton ve demir için piyasa şartlarından daha düşük gerçekçi olmayan fiyat teklifi sunulduğu, idarece açıklama istenilen KGM/2641/A-P ve KGM/3790-P poz numaralı iş kalemlerine ait analizlerin hangi şartlara göre yapıldığının mevzuata uygunluğuna bakılmadığı, bu pozlarla ilgili alt analizlerin istenilmediği, dışardan alınan fiyat tekliflerinin doğruluğunun araştırılmadığı” yönündeki iddiasına ilişkin olarak yapılan inceleme sonucunda ulaşılan tespitlere aşağıda yer verilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan istekinin açıklama istenilen;

KGM/16.130/K-H-P poz numaralı “Her türlü inşaatta (kirişli ve kutu menfezler, köprüler ve betonarme kazık hariç, plak ve kompozit menfezler dahil) kuruda veya suda her dozda demirli beton ( C30/37 Hazır beton harcı ile)” iş kalemi ile KGM/16.132/K-H-P poz numaralı “Kutu menfezlerde ( 10 m.den büyük açıklıktaki kutu kesitli yapılar dahil ) kuruda veya suda her dozda demirli beton (C 30/37 hazır beton harcı ile)” iş kaleminin bünyesinde bulunan, C30/37 “beton harcı” poz numaralı analiz girdisinin fiyatının tevsiki için üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifinin sunulduğu,

“C30/37 beton harcı” analiz girdisinin tevsiki için sunulan fiyat teklifi incelendiğinde ise, fiyat teklifinde SMMM’nin (Tahsin Kara) imzası ve iletişim bilgilerini de içeren kaşesi ile fiyat teklifi alınan şirketin imzası ve adres bilgilerini içeren kaşesinin yer aldığı, fiyat teklifinin altında “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 21.06.2016 tarih ve 1 sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim” ibaresinin bulunduğu,

BSK-1 poz numaralı “19 cm. sıkışmış kalınlıkta, 1 m2 Bitümlü sıcak karışım tabakası yapılması. (kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile) (8 cm bitümlü temel tabakası (tip-a),6 cm asfalt betonu binder tabakası,5 cm asfalt betonu aşınma tabakası yapılması)” iş kalemi ile BSK-4 poz numaralı “26 cm. sıkışmış kalınlıkta, 1 m2 bitümlü sıcak karışım tabakası yapılması. (kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile) (11 cm bitümlü temel tabakası (tip-a),10 cm asfalt betonu binder tabakası,5 cm asfalt betonu aşınma tabakası yapılması) (ocaktan agreganın temini ve taşınması, bitümün temini, taşınması, plentte karıştırılması, bsk nın taşınması finişerle serilmesi ve sıkıştırılması)” kaleminin bünyesinde bulunan, 07.006/K2 “BSK şantiyeden serim yerine taşınması” poz numaralı analiz girdisinin fiyatının tevsiki için,

KGM/6100/3-1-P poz numaralı “Plent-miks alttemel yapılması (kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile) (malzemenin temini, plentte karıştırılması, taşınması, finişlerle serilmesi, sulanması, gerekli suyun taşınması ve sıkıştırılması dahil)” iş kaleminin bünyesinde bulunan, 07.006/K14 “malzeme nakli” (plent-miks malzemesi) poz numaralı analiz girdisinin fiyatının tevsiki için,

KGM/2641/A-P poz numaralı “Sanat yapıları ve köprü temel tabanına, beton yol ve tretuvar altlarına kırmataş tabakası serilmesi ve drenaj hendekleri ile her türlü büz yanlarında kırmataş dolgu yapılması (malzeme taşınması ve figüre edilmesi dahil)” iş kaleminin bünyesinde bulunan, 07.006/K15 “malzeme nakli” ( kırmataş, kum çakıl vb.) poz numaralı analiz girdisinin fiyatının tevsiki için,

SAN.YAP.KAZ. poz numaralı “Her derinlikte, her cins ve klastaki zeminde kuruda veya su altında yağmursuyu drenajı kazısı, beton hendek kazısı, enine geçiş büz kazıları, kafa hendekleri, köprü temeli ve köprü civarında kazı, yeraltı drenajı, duvar temeli, kutu menfez, ile bilumum kanalların dar derivasyon şeklindeki kısımlarının kazılması (makine ile), kazı malzemesinin depoya nakli ve serilmesi dahil” iş kaleminin bünyesinde bulunan 07.005/K-1/2 “kazının 9000 m. taşınması” analiz girdisinin fiyatının tevsiki için aynı firmadan alınan ve aynı SMMM tarafından düzenlenen fiyat tekliflerinin sunulduğu tespit edilmiştir.

Söz konusu fiyat teklifleri incelendiğinde, fiyat teklifinde SMMM’nin (Mesut Özkan) imzası ve iletişim bilgilerini de içeren kaşesi ile fiyat teklifi alınan şirketin imzası ve adres bilgilerini içeren kaşesinin yer aldığı, fiyat tekliflerin altında ise “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 21.04.2016 tarih ve 1 (bazılarında 2 ve
3 ) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin bulunduğu anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği açıklamaları uyarınca maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulması durumunda, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi, satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulması durumunda ise, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Ancak ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından “BSK şantiyeden serim yerine taşınması”, “malzeme nakli” (plent-miks malzemesi), 07.006/K15 “malzeme nakli” ( kırmataş, kum çakıl vb.) ve 07.005/K-1/2 “kazının 9000 m. taşınması” analiz girdisinin fiyatlarının tevsiki için sunulan fiyat tekliflerinde yer alan “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 21.04.2016 tarih ve 1 (bazılarında 2 ve
3 ) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinden, söz konusu fiyat teklifinin maliyet satış tutarına mı yoksa satış tutarı tespit tutarına mı dayanarak alındığının anlaşılamadığı, bu haliyle söz konusu ibarenin mevzuat uyarınca fiyat teklifinde yer alması gereken ibareye uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Diğer taraftan KGM/3790-P poz numaralı “İnşaat bünyesine giren yuvarlak demir ve nervürlü çelik zati bedeli, yüklenmesi, taşınması, boşaltılması, istifi ve işçiliği. ( Ø32 mm.'ye kadar her çaptaki )” iş kaleminin bünyesinde bulunan, 09.012/K1 “demirin taşınması, istifi ve nakli (M=400 Km)” poz numaralı analiz girdisinin açıklama istenilecek analiz girdisi olarak belirlendiği anlaşılmış olup, ihale üzerinde bırakılan isteklinin açıklaması kapsamında demir nakli için 101,85 TL öngördüğü, ve bu gideri tevsiken mevzuata uygun olarak analiz düzenlendiği tespit edilmiş ve açıklamanın bu yönü ile mevzuata uygun olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyası incelendiğinde, idarenin 07.11.2016 tarihli ve 80051661-755.02/E.260441 sayılı ve 07.11.2016 tarihli ve 80051661-755.02/E.260442 sayılı yazısı ile ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu fiyat tekliflerini düzenleyen SMMM Tahsin Kara ile Mesut Özkan’dan fiyat tekliflerine dayanak teşkil eden tutanakların gönderilmesinin istenildiği görülmüştür.

Söz konusu yazıya SMMM Tahsin Kara’nın cevap vermediği, Mesut Özkan’ın ise 15.11.2016 tarihli yazı ile cevap verdiği, söz konusu cevabî yazıda hem Mesut Özkan’ın hem de fiyat teklifi alınan firmanın imzası ve kaşesinin yer aldığı, yazıda fiyat teklifi ekinde bulunan EK.O5 ve EK.O6 maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının bulunmadığı, döviz kurunun yükselmesinden dolayı ise fiyat tekliflerinin geçerli olmadığının bildirildiği tespit edilmiştir.

Diğer taraftan yukarıda aktarılan mevzuatta, isteklilerin analiz girdilerini, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri, kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar ile açıklayabileceği, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi ile açıklama yapılması durumunda, fiyat teklifine dayanak teşkil eden maliyet/satış tutarı tespit tutanağının meslek mensubu tarafından düzenlenip, muhafaza edileceği, meslek mensubunun fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumlu olduğu ve söz konusu satış/maliyet tutarı tespit tutanağının fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyeceği, ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanakların meslek mensubundan istenebileceği hüküm altına alınmıştır.

Ayrıca, mevzuatta, alınan fiyat tekliflerinin, maliyet/satış tutarı tespit tutanağına dayanarak verileceği, meslek mensuplarının ise fiyat teklifini düzenlemeden önce mal/mamulün ortalama birim maliyet/satış fiyatını tespit ettikten sonra düzenledikleri maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki tutarı esas alarak istekli tarafından teklif edilen birim fiyatın, tutanakta yer alan ortama birim maliyetin altında veya ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını fiyat tekliflerinde beyan edecekleri ve bu beyandan meslek mensubunun sorumlu olacakları düzenlenmiştir.

Meslek mensubunun tutanakları saklamakla ve idare/Kurum tarafından istenilmesi durumunda göndermekle sorumlu olduğu açıktır. Ancak somut olayda meslek mensubu tarafından tutanakların kendisinde bulunmadığı bildirildiğinden meslek mensubu tarafından düzenlenen ve onaylanan fiyat tekliflerinin maliyet/satış tutarı tespit tutanağına dayanılmadan düzenlendiği kanaati oluşmuş olup, bu bağlamda fiyat tekliflerinin mevzuata aykırı bir şekilde düzenlendiği anlaşılmıştır. Gelinen aşamada, bu tespit idarece yapılmamakla birlikte, maliyet/satış tutarı tespit tutanağının olmadığı ve bu haliyle meslek mensubunun mesleğini yerine getirirken gerekli özeni göstermediği, mevzuata aykırı olarak dayanağı olmayan bir belgeyi düzenlediği şüphesi oluştuğundan SMMM Mesut Özkan’ın TÜRMOB’a bildirilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Başvuru sahibinin “ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif mektubu ve geçici teminat sürelerinin dolduğu dolayısıyla teklif sürelerinin geçerliliğinin kalmadığı” yönündeki iddiasına ilişkin olarak başvuru sahibi tarafından yukarıda yer verilen iddianın idareye şikâyet başvurusuna konu edilmediği görülmüş olup, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların Şekil Unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında yer alan “İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez.” hükmü ile İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in 12’nci maddesinin “…İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikayet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz.” şeklindeki açıklaması gereğince, başvuru sahibi tarafından Kuruma yapılan itirazen şikâyet başvurusunda iddia konusu edilen bu hususa ilişkin herhangi bir inceleme ve değerlendirme yapılamayacağı anlaşıldığından, idareye sunulan şikâyet dilekçesinde yer verilmeyen söz konusu iddiaya ilişkin başvurunun 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İhale üzerinde bırakılan isteklinin, 28.07.2016 tarihli ihale komisyon kararı ile aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece uygun bulunmaması üzerine, aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmama gerekçelerinin mevzuata aykırı olduğu yönünde önce idareye şikâyet daha sonra Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu, başvuru üzerine 28.09.2016 tarihli ve 2016/UY.III-2376 sayılı Kurul kararı ile anılan iş ortaklığının aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece uygun bulunmama gerekçelerinin mevzuata aykırı olduğu belirtilerek, isteklinin teklifinin değerlendirmeye alınması yönünde düzeltici işlem kararı verildiği tespit edilmiştir.

Söz konusu Kurul kararı üzerine, idarece 17.10.2016 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin Arkyol İnşaat Taah. Tic. Ltd. Şti. - Arc İnşaat Proje Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının üzerinde bırakıldığı, Alsa Nakliye İnş. Tur. İth. İhr. Pvc. Pls. Doğ. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği, 17.10.2016 tarihli ihale komisyonu kararına karşı Alsa Nakliye İnş. Tur. İth. İhr. Pvc. Pls. Doğ. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 31.10.2016 tarihinde önce idareye daha sonrada 17.11.2016 tarihinde Kuruma “İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından BSK-1, BSK-4, KGM/6100/3-1-P poz numaralı iş kalemleri içerisinde yer alan bazı analiz girdileri için (07.005/K- taş, 07.005/K3,vs.) yapılan açıklamanın mevzuata uygun olmadığı” yönündeki iddiayla şikayet / itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu, başvurusunda bahsettiği hususun 28.09.2016 tarihli ve 2016/UY.III-2376 sayılı Kurul kararında incelendiği ve karara bağlandığı görülmüş olup, başvuru sahibinin iddiasında bahsettiği hususun Kurul kararına itiraz niteliği taşıdığı anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanun’un 54, 55, 56 ve 57’nci maddelerinde ve İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’te ihalelere yönelik olarak ihaleyi gerçekleştiren idareye ve Kuruma yapılacak başvurular ve incelemeye ilişkin usul ve esaslar düzenlenmiştir.

4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinde, Kurulun, Kuruma gelen itirazen şikâyet başvurularıyla ilgili olarak gerekçesini belirtmek suretiyle karar vereceği hüküm altına alınmış olup, mevzuatta Kurul tarafından karara bağlanan hususların yeniden incelemeye alınmasına ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır. Diğer yandan, anılan Kanun’un 57’nci maddesinde şikâyetler ile ilgili olarak Kurum tarafından verilen nihai kararların mahkemelerde dava konusu edilebileceği belirtilmiş, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurul kararlarına karşı başvuru” başlıklı 17’nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “4734 sayılı Kanunun 57 nci maddesi uyarınca Kurul kararları idari yargı mercilerinde dava konusu edilebileceğinden, hak kaybına uğranılmaması bakımından Kurul kararının yeniden incelenmesi talebiyle Kuruma başvuruda bulunulmaması önem arz etmektedir.” açıklaması ile Kurul tarafından karara bağlanan hususlar hakkında yargısal denetim yolunun işletilmesi gerektiği hususu da ayrıca vurgulanmıştır.

Yukarıda aktarılan tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının 28.09.2016 tarihli ve 2016/UY.III-2376 sayılı Kurul kararına itiraz niteliği taşıdığı, dolayısıyla, söz konusu iddianın 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince usul yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Arkyol İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti.- Arc İnş. Proje Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Mesut Özkan hakkında Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliğine (TÜRMOB) bildirim yapılmasına,

Oybirliği ile karar verildi.

Şinasi CANDAN

Başkan V.

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi