KİK Kararı: 2016/UY.III-2559

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2016/056
Gündem No : 16
Karar Tarihi : 19.10.2016
Karar No : 2016/UY.III-2559

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Özkar İnşaat Sanayi ve Tic. A.Ş.,

A. Öveçler Mah. 1328. Cd. No: 18 A. Öveçler/Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

DSİ Genel Müdürlüğü Barajlar ve HES Dairesi Başkanlığı,

Devlet Mah. İnönü Bulvarı No: 16 06100 Çankaya/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2015/172532 İhale Kayıt Numaralı “Gölecik Barajı İnşaatı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

DSİ Genel Müdürlüğü Barajlar ve HES Dairesi Başkanlığı tarafından 07.06.2016 tarihinde belli istekliler arasında ihale usulü ile gerçekleştirilen “Gölecik Barajı İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Özkar İnşaat Sanayi ve Tic. A.Ş.nin 02.09.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 07.09.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 08.09.2016 tarih ve 51736 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 08.09.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/2100 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında;

1. “GB-07 silindirle sıkıştırılmış beton yapılması” pozuna ait düz işçi çalışma saati ve soğutma tesisi imalat kalemlerinin girdi miktarlarının idare tarafından verilen analizdeki girdi miktarlarından farklı olduğu,

Yapılan açıklamanın idarece yapımı devam etmekte olan Melen Barajı yapımı işinin gerekçe gösterilerek kabul edilmesinin mevzuata uygun olmadığı, şöyle ki soğutma sürelerinin betonun içeriğindeki malzeme özelliklerine göre belirlendiği, bu nedenle ihale konusu işte kullanılacak olan malzemeler ile Melen Barajı yapımı işinde kullanılan malzeme özelliklerinin aynı olduğundan bahisle soğutma ünitelerinin de aynı sürede ve aynı kriterlerde çalıştırılacağının düşünülmesinin gerçeği yansıtmadığı,

2. Yer alan proforma faturaların ihale konusu yapım işini tevsik edecek nitelikte ve güncel olmadığı, içeriğindeki girdilere ilişkin ayrıntılı açıklama yapılmadığı, söz konusu faturalarda YMM veya SMMM onayının bulunmadığı ve hangi beyanname dönemine ait olduğunun belirtilmediği,

Aşırı düşük teklif açıklamasının kabul edilebilmesi için idare tarafından EK-O.5 ve EK-O.6 fiyat tespit tutanaklarının talep edilerek bu belgelerin doğruluğunun teyit edilmesi gerektiği,

Proforma faturalarda yer verilen analiz girdilerinin birimlerinin, imalat kalemlerinde kullanılan analiz girdilerinin birimlerinden farklı olduğu,

Aşırı düşük teklif açıklamasının ve ekinde yer alan belgelerin imzaya yetkili kişilerce imzalanmadığı,

3. Asgari ücretin altında işçilik maliyetinin esas alındığı,

Vasıflı ve vasıfsız işçi ayrımı gözetilmeden hepsi için eşit maliyet öngörülmesinin mevzuata uygun olmadığı,

4. Açıklama istenilen iş kalemlerinin analizlerindeki miktarların doğru olmadığı ve söz konusu analizlerde yapılan hesaplamalarda aritmetik hata bulunduğu,

5. Akaryakıt için öngörülen bedelin EPDK tarafından yayımlanan fiyatlardan daha düşük olduğu,

6. Nakliye giderine ilişkin geleceğe yönelik bir fiyatlandırma yapıldığı, bu durumun mevzuata aykırı olduğu,

7. Öngörülen nakliye mesafelerinin ihale dokümanında yer alan nakliye mesafelerinden farklı olduğu,

8. “Her Cins ve Tonajda Motorlu Araç Taşıma Katsayısı (K)” pozunun birim fiyatının yanlış kullanıldığı,

9. Analizlerin taşıma birim fiyat hesaplamalarında kullanılan malzeme yoğunluklarının ilgili kurum ve kuruluşlarca açıklanmış olan yoğunluklardan farklı olduğu,

10. Analiz girdi miktarlarının idarece açıklama isteme yazısı ekinde verilen analiz formatlarında yer alan girdi miktarlarından farklı olduğu, bu duruma ilişkin olarak yeterli teknik açıklamanın yapılmadığı,

11. Analizlerdeki malzemelerin (çimento, katkı vb.) birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına uygun olmadığı ve teknik şartnamelere uygun standartları karşılamadığı,

12. Analizlerde kullanılan makine ve ekipmanların kapasitelerinin ihale dokümanına göre belirlenmediği veya ilgili makine ve ekipmana ait idarece belirlenen teknik verilerin çok altında alındığı,

Söz konusu makine ve ekipmanların kullanım sürelerinin ihale dokümanına uygun olmadığı,

Akaryakıt sarf miktarlarının ve birim tonajdaki üretim miktarlarının belgelere dayalı ve rasyonel olarak izah edilmediği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmüne,

Yapım İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ncı maddesinde “ (1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2)Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü, beşinci ve altıncı fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1. Yapım yönteminin ekonomik olması,

2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3. Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

b) İhale, aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemleri yapılmaksızın sonuçlandırılır.

c) Aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan isteklilerin teklifi açıklama istenmeksizin reddedilir...” hükmüne,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

…

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir.

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

…

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir.

45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır.

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

45.1.13.3. İsteklinin teklifine konu çimento veya demir ürünlerine ilişkin açıklamalarında çimento veya demir ürünleri üreticisinin ilan edilmiş fiyat tarifelerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir.

45.1.13.4. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.)

45.1.13.4.1. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir. (Örnek: Karayolları Genel Müdürlüğü, İl Özel İdareleri, Belediyeler vb.nin sattıkları kum, çakıl, kırmataş vb. mallara ilişkin verdikleri fiyat teklifleri.)

45.1.13.5. İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatı, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir. (Örnek: EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatları vb.)

…

45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

45.1.13.10. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır.

45.1.13.11. Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

…

45.1.13.13. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenecektir.

45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.

…” açıklamalarına,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin

a) Adı:Gölecik Barajı İnşaatı

b) Yatırım proje no'su/kodu:2015A010140

c) Miktarı (fiziki) ve türü:

Temelden 92,20 m yüksekliğinde Silindirle sıkıştırılmış beton (SSB) baraj

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

ç) Yapılacağı yer:DSİ 1. Bölge Müdürlüğü-BURSA

d) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesine,

Aynı Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.2 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Başvuru konusu ihalenin DSİ Genel Müdürlüğü Barajlar ve HES Dairesi Başkanlığı tarafından belli istekliler arasında ihale usulü ile ihale edilen “Gölecik Barajı İnşaatı” yapım işi olduğu, söz konusu ihalede idarece tespit edilen sınır değerin altında teklif veren 6 istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, anılan isteklilerden sadece Ece Tur Ece Turizm İnş. Tic. ve Mağ. İşl. A.Ş. tarafından açıklamada bulunulduğu, aşırı düşük teklif açıklamasının idarece uygun bulunduğu ve 25.08.2016 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin Ece Tur Ece Turizm İnş. Tic. ve Mağ. İşl. A.Ş. üzerinde bırakılarak Özkar İnşaat Sanayi ve Tic. A.Ş.nin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

İdare tarafından sınır değerin altında teklif veren isteklilere gönderilen 08.08.2016 tarihli aşırı düşük teklif açıklama talep yazısında, GB-05 poz numaralı “Barajlarda açıkta betonarme betonu yapılması”, GB-06 poz numaralı “Barajlarda açıkta beton yapılması”, GB-07 poz numaralı “Barajlarda silindir ile sıkıştırılmış beton yapılması” ve GB-11 poz numaralı “Baraj imalatları bünyesine giren çimento” iş kalemlerinin açıklama istenilecek iş kalemleri olarak belirlendiği, açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri tablosunun ise ayrıca sunulduğu görülmüştür.

İhale uhdesinde bırakılan istekli tarafından GB-07 poz numaralı “Barajlarda silindir ile sıkıştırılmış beton yapılması” iş kaleminin analizinde yer alan “Soğutma tesisi” analiz girdisinin miktarı idare tarafından gönderilen analizde “0,00300 saat” olduğu halde, açıklamada “0,00157 saat” olarak alındığı, “düz işçi” analiz girdisinin miktarı ise idare tarafından gönderilen analizde “3,2597 saat” olduğu halde, açıklamada “1,0967 saat” olarak alındığı,

Söz konusu farklılıklara ilişkin olarak anılan istekli tarafından yapılan açıklamada; benzer nitelikte bir işi yürütmekte olan Akpınar İnş. Tur. ve Tic. Ltd. Şti.den alınan analizli fiyat teklifinde bahsi geçen analiz girdileri için kullanılan miktarların, açıklamada da aynı şekilde kullanıldığının belirtildiği,

İhale uhdesinde bırakılan istekli tarafından yapımı devam eden Melen Barajı inşaatı işinde yeminli mali müşavir tarafından onaylanan 2016 yılı Ocak-Şubat-Mart dönemi işçilik ve saat tespitlerinin sunulduğu, bu belgeye göre 1 m3 betonun imalatındaki tüm işçiliklerin toplam süresinin 0,581 saat, ortalama işçilik maliyetinin ise 4,25 TL/m3 olduğunun ifade edildiği,

Ayrıca, DSİ Teknik Araştırma ve Kalite Kontrol Dairesi Başkanlığı tarafından hazırlanan Melen Barajı İnşaatı Silindirle Sıkıştırılmış Baraj Tasarımı Karışım Oranları Raporu’nun sunulduğu ve Gölecik Barajı Planlama Raporunda yer alan aylara göre ortalama sıcaklık bilgilerine yer verilerek sadece sıcaklığın 25°C üzerine çıktığı Temmuz ve Ağustos aylarında soğutmaya ihtiyaç duyulabileceğinin belirtildiği görülmüştür.

4734 sayılı Kanun’un 38’inci maddesinde ihale komisyonu tarafından imalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaların dikkate alınarak aşırı düşük tekliflerin değerlendirileceğinin hükme bağlandığı,

Yapım işlerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesine ilişkin açıklamaların da bulunduğu Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesinin birinci fıkrasının sekizinci bendinde aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına uygun olmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, aynı fıkranın on birinci bendinde ise yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanmasının gerektiği belirtilmiştir.

İhale uhdesinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında, GB-07 poz numaralı “Barajlarda silindir ile sıkıştırılmış beton yapılması” iş kaleminin analizinde yer alan “soğutma tesisi” ve “düz işçi” analiz girdilerinin miktarları idare tarafından hazırlanan analizde yer alan miktarlardan düşük alındığından söz konusu istekli tarafından Tebliğ’in 45.1.8’inci maddesi uyarınca analiz formatına uygun açıklamada bulunulmadığı,

Bu duruma ilişkin olarak yapılan açıklamada üçüncü kişi olan Akpınar İnş. Tur. ve Tic. Ltd. Şti.den alınan analizli fiyat teklifinde yer alan miktarların kullanıldığının belirtildiği, analiz girdi miktarlarının düşük alınmasına dayanak olarak ise kendileri tarafından yapımı devam eden Melen Barajı inşaatı işinden elde edilen işçilik maliyeti ile Melen Barajı İnşaatı Silindirle Sıkıştırılmış Baraj Tasarımı Karışım Oranları Raporu’nun kullanıldığı, ancak düşürülmüş “soğutma tesisi” ve “düz işçi” analiz girdi miktarlarının nasıl tespit edildiğine ilişkin net bir açıklamanın yapılmadığı görüldüğünden ihale uhdesinde bırakılan istekli tarafından anılan Tebliğ’in 45.1.11’inci maddesi gereğince sağlanan maliyet avantajının da açıklanamadığı anlaşılmış olup, söz konusu anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının bu yönüyle mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde, Akpınar İnş. Tur. ve Tic. Ltd. Şti.den “konkasör kumu, kırmataş, çimento ve kül kullanılarak hazırlanan, tabakalar halinde serilen ve silindir ile sıkıştırılan beton yapılması işi” için analizli fiyat teklifi sunulduğu, fiyat teklifinin “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 11.08.2016 tarih ve 1 sayılı maliyet tesit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak serbest muhasebeci mali müşavir Kemal Şenol tarafından imzalandığı ve iletişim bilgilerinin de belirtilmek suretiyle kaşelendiği,

Akaryakıta (Motorin) ilişkin olarak Mavi Beyaz Akaryakıt İnş. Pet. Paz. San. ve Tic. A.Ş. den alınan fiyat teklifinin sunulduğu, fiyat teklifinin “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 02.08.2016 tarih ve 2016/006 sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak serbest muhasebeci mali müşavir Zübeyir Ülger tarafından imzalandığı ve iletişim bilgilerinin de belirtilmek suretiyle kaşelendiği,

Keresteye ilişkin olarak Lütfü Bal Orm. Ür. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nden alınan fiyat teklifinin sunulduğu, fiyat teklifinin “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 12.08.2016 tarih ve 2016/001 sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak serbest muhasebeci mali müşavir Mehmet Çim tarafından imzalandığı ve iletişim bilgilerinin de belirtilmek suretiyle kaşelendiği,

Katkı malzemesine ilişkin Binyapı Mühendislik’ten alınan fiyat teklifinin sunulduğu, fiyat teklifinin “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 11.08.2016 tarih ve 2016/29 sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak serbest muhasebeci mali müşavir Vural Budak tarafından imzalandığı ve iletişim bilgilerinin de belirtilmek suretiyle kaşelendiği,

Çimentoya ilişkin Birsöz Nak. İnş. Pet. Ür. Tar. San. Tic. Ltd. Şti.nden alınan fiyat teklifinin sunulduğu, fiyat teklifinin “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 09.08.2016 tarih ve 2016/07 sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak serbest muhasebeci mali müşavir Tahir Eren tarafından imzalandığı ve iletişim bilgilerinin de belirtilmek suretiyle kaşelendiği görülmüş olup sunulan fiyat tekliflerin bu hali ile mevzuata uygun olduğu anlaşılmıştır. Ayrıca Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.11’inci maddesinde Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmelerinin zorunlu olduğu açıklamasına yer verilmiş olup, kamu ihale mevzuatında, sunulan fiyat tekliflerinde beyanname dönemine yer verilmesi gerektiği yönünde herhangi bir düzenleme bulunmamaktadır.

“Konkasör kumu hazırlanması (zayiatiyle)” ve “Kırmataş hazırlanması (zayiatiyle)” ile “Motorin” analiz girdileri için alınan fiyat teklifleri dışında sunulan fiyat tekliflerinde yer verilen analiz girdi birimlerinin idarece hazırlanan analiz formatında kullanılan analiz girdi birimleri ile aynı olduğu, “Motorin” için TL/Lt üzerinden alınan fiyat teklifinin analizlerde motorin yoğunluğuna (0,85 Kg/Lt) bölünerek, “Konkasör kumu hazırlanması (zayiatiyle)” ve “Kırmataş hazırlanması (zayiatiyle)” için ise TL/Ton üzerinden alınan fiyat teklifinin DSİ Proje ve İnşaat Dairesi Başkanlığı Birim Fiyat Tarifleri’nde yer alan kum ve kırmataş yoğunluğu (1,6 ton/m3) ile çarpılarak kullanıldığı tespit edilmiştir. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan analizlerde bahsi geçen analiz girdilerinin birimlerinin idarece hazırlanan analiz formatında yer alan birimlerle uyumlu olduğu görülmüş olup açıklamanın bu yönü ile mevzuata uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan, Kamu İhale Genel Tebliği’nde maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenip, meslek mensubu tarafından muhafaza edileceği, bu tutanakların fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeleri gibi bir zorunluluğun bulunmadığı fakat idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanakların meslek mensubundan istenebileceği açıklanmış olup, söz konusu belgelerin açıklama kapsamında talep edilmemesinin idarenin ve Kurumun takdirinde, belgelerin doğruluğunun ise ilgili meslek mensubunun sorumluluğunda olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin anılan belgelerin teyit edilmesi gerektiğine ilişkin iddiasının yerinde olmadığı neticesine ulaşılmıştır.

Bununla birlikte, “Konkasör kumu hazırlanması (zayiatiyle)” ve “Kırmataş hazırlanmasına (zayiatiyle)” analiz girdilerine ilişkin İskay Tur. İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.den alınan fiyat teklifinin sunulduğu, fiyat teklifinin “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 10.08.2016 tarih ve 2016/001 sayılı maliyet tesit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak serbest muhasebeci mali müşavir Kamil Kargın tarafından imzalandığı ve iletişim bilgilerinin de belirtilmek suretiyle kaşelendiği görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13’üncü maddesinden yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemleri için analiz sunulması zorunlu olmayıp üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklama yapılabileceği, bunun dışında esaslı bir işçilik veya malzeme gerektiren işler için analiz sunulmasının zorunlu olduğu anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınarak tevsik edilen “Konkasör kumu hazırlanması (zayiatiyle)” ve “Kırmataş hazırlanması (zayiatiyle)” işlerinin niteliği itibari ile esaslı işçilik ve malzeme giderlerini barındırdığı ancak bu girdilere ilişkin alınan fiyat teklifinde analiz sunulmadığı anlaşılmış olup anılan Tebliğ açıklaması doğrultusunda sunulan fiyat teklifinin bu yönü ile mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

İhale üzerinde bırakılan isteklinin işçilik maliyetine ilişkin açıklamaları incelendiğinde ihale konusu işte çalıştırılacak olan tüm işçiler için (makinist, düz işçi, formen vs.) mevzuata uygun olarak 2016 yılı saatlik asgari ücretlerinin kullanıldığı görülmüştür. İsteklinin mevzuatta belirtilen asgari işçilik saatinin altında olmamak koşulu ile vasıflı vasıfsız işçi ayrımı gözetmeksizin hepsi için eşit ücret öngörmesinin mevzuata herhangi bir aykırılık teşkil etmediği anlaşılmış olup başvuru sahibinin bu iddiası yerinde görülmemiştir.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

İhale uhdesinde bırakılan istekli tarafından açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin sunulan analizlerin incelemesinde, GB-07 poz numaralı “Barajlarda silindir ile sıkıştırılmış beton yapılması” iş kaleminin analizinde yer alan “Soğutma tesisi” analiz girdisinin miktarı idare tarafından gönderilen analizde “0,00300 saat” olduğu halde, açıklamada “0,00157 saat” olarak alındığı, “düz işçi” analiz girdisinin miktarı ise idare tarafından gönderilen analizde “3,2597 saat” olduğu halde, açıklamada “1,0967 saat” olarak alındığı görülmüştür. Bu farklılıklara ilişkin yapılan değerlendirmeye 1’inci iddia kapsamında yapılan incelemede yer verilmiştir.

Anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında GB-11 poz numaralı “Baraj imalatları bünyesine giren çimento” iş kalemine ilişkin olarak sunulan analizde genel toplamda aritmetik hata yapıldığı, söz konusu hatanın düzeltilmesiyle elde edilen iş kaleminin birim fiyatının 173,91 TL olduğu, ancak anılan istekli tarafından birim fiyat teklif cetvelinde söz konusu iş kalemi için 173,90 TL’lik birim fiyat teklif edildiği görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.8’inci maddesinde aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan analizler üzerinde yapılan incelemede, çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatının üzerinde olan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği açıklaması yer aldığından, GB-11 poz numaralı iş kalemine ilişkin olarak sunmuş olduğu analize göre düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif birim fiyatından yüksek olan ihale uhdesinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından “motorin” analiz girdisi için alınan fiyat teklifi incelendiğinde, litre başına KDV hariç 2,54 TL teklif alındığı, TL/Litre üzerinden alınan fiyat teklifinin analizlerde motorin yoğunluğuna (0,85 Kg/Litre) bölünmek suretiyle 2,99 TL/kg olarak kullanıldığı anlaşılmıştır. Sunulan fiyat teklifinin Kamu İhale Genel Tebliği’nde yer alan şekil şartlarına ve açıklamalara uygun olduğu görülmüş olup, akaryakıt maliyetine ilişkin bu şekilde yapılan açıklamanın mevzuata herhangi bir aykırılık teşkil etmediği sonucuna ulaşılmıştır.

6. Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibi istekli tarafından söz konusu iddiada anlatılmak istenen husus tam olarak anlaşılmamış olmakla birlikte, itirazen şikâyet başvurusunda söz konusu iddiaya ilişkin olarak bir kısmına yer verilen Kurul kararının, 16.03.2016 tarihli ve 2016/UY.III-782 sayılı Kurul Kararı olduğu tespit edilmiş olup, anılan kararda yer alan “Buna ek olarak açıklama istenen analizlerdeki nakliye maliyetine ilişkin olarak idarece taşıma formülünün yazıldığı, istekli tarafından nakliye bileşeninin maliyetini tevsiken bir fiyat teklifinin sunulduğu görülmüştür.

Fiyat teklifinde hangi tür ve miktarda girdiler kullanılarak taşımanın gerçekleştirileceğinin belirtilmediği… tespit edilmiştir.” ifadelerinden söz konusu kararın aşırı düşük teklif açıklamasında nakliye giderini tevsik etmek için kullanılan üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifinin hangi tür ve miktarda girdiler kullanılarak oluşturulduğunun belirtilmemiş olmasına ilişkin olarak alındığı anlaşılmıştır. Bu nedenle, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının nakliye giderini tevsiken sunulan üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinde analiz bulunmadığına yönelik olduğu sonucuna varılmıştır.

Yukarıda belirtilen çerçevede yapılan incelemede; ihale uhdesinde bırakılan istekli tarafından idarece aşırı düşük teklif açıklama istenilecek nakliye analiz girdileri olarak belirlenen “agrega taşınması” ve “çimento taşınması” analiz girdilerinin fiyatlarının tevsiki için üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılmayıp “AG-NAK.” ve “B-07.D/1” poz numaralı alt analizlerin kullanıldığı anlaşıldığından, söz konusu iddia yerinde bulunmamıştır.

7. Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak:

İdare tarafından sınır değerin altında teklif veren isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklama isteme yazıları ve eki analiz formatları incelendiğinde idarece açıklanması istenilen nakliye giderleri içerisinde agrega ve çimento naklinin yer aldığı anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından agrega nakline ilişkin olarak yapılan açıklamada, beton üretiminde kullanılacak konkasör kumu ve kırmataşın temin edileceği kaya ocağı ile baraj gövdesi arasındaki mesafenin, idarece hazırlanan yaklaşık maliyette belirtilen mesafe ile aynı (8.365 m) olduğu tespit edilmiştir.

Yaklaşık maliyet hesap cetveli üzerinde yapılan inceleme neticesinde çimento nakli için yapılan mesafe hesaplamasında idarece yaklaşık bir değer belirlendiği (125 km) anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından çimento nakline ilişkin yapılan açıklama incelendiğinde, çimentonun Limak çimento fabrikasından temin edileceğinin öngörüldüğü, Limak çimento fabrikası ile işin yapılacağı Gölecik Köyü, Karacabey/Bursa arasındaki mesafenin 110 km olarak hesaplandığı ve bu mesafeye ilişkin Google Maps’den alınan harita çıktısının sunulduğu tespit edilmiş olup, idarece çimento nakli için net bir mesafenin belirlenmediği hususu da göz önünde bulundurulduğunda başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında öngörülen nakliye mesafelerinin ihale dokümanında yer alan nakliye mesafelerinden farklı olduğu yönündeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

8. Başvuru sahibinin 8’inci iddiasına ilişkin olarak:

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında “Her Cins ve Tonajda Motorlu Araç Taşıma Katsayısı (K)” pozu için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanan 2016 yılı birim fiyatının kullanıldığı (225,00 TL) görülmüş olup, açıklamanın bu hali ile mevzuata uygun olduğu anlaşılmış ve başvuru sahibinin bu yöndeki iddiası yerinde görülmemiştir.

9. Başvuru sahibinin 9’uncu iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibi istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında açıklama istenilen taşıma analiz girdilerine ilişkin olarak,

- GB-11 poz numaralı “baraj imalatları bünyesine giren çimento” iş kalemi analizinde yer alan “Çimento taşınması” analiz girdisine ilişkin sunulan alt analizdeki ölçü birimi ile idare tarafından hazırlanan analizde söz konusu girdinin ölçü biriminin “ton” olduğu,

- “Agrega taşınması” analiz girdisine ilişkin olarak hazırlanan “AG-NAK.” poz numaralı alt analizin ölçü biriminin “ton”, idare tarafından açıklama istenilecek iş kalemlerine ilişkin hazırlanan analizlerde ise söz konusu girdinin ölçü birimi “m3” olduğundan, anılan istekli tarafından alt analizinde “TL/ton” olarak hazırlanmış olan birim fiyatın iş kalemi analizine “TL/m3” olarak aktarılmasının gerektiği, bunun için “TL/ton” olarak hesaplanan birim fiyatın agrega yoğunluğu (Ton/m3) ile çarpıldığı, bu işlemde agrega yoğunluğu olarak DSİ Proje ve İnşaat Dairesi Birim Fiyat Tariflerinde yer alan 1,6 ton/m3 yoğunluğun kullanıldığının belirtildiği görülmüştür.

“Agrega taşınması” analiz girdisinin yer aldığı GB-05, GB-06 ve GB-07 poz numaralı iş kalemlerinin analizlerinde yer alan “konkasör kumu hazırlanması (zayiatiyle)” ve “kırmataş hazırlanması (zayiatiyle)” analiz girdileri miktarlarının toplamı ile taşınacak agrega miktarlarının eşit olmasından ve Beton İşleri Şartnamesi’nde yer alan “Doğal agrega (doğal taş agregası), teraslardan, nehirlerden, denizlerden, göllerden ve tas ocaklarından elde edilen kırılmış veya kırılmamış (kırma tas, kırma çakıl, kum veya çakıl şeklinde) yoğun yapılı agregadır.” düzenlemesinden “agrega taşınması” analiz girdisinde taşınacak olan malzemelerin kum ve kırmataş olduğu anlaşılmıştır.

İdareden 03.10.2016 tarihli ve 1995 sayılı Kurum yazısı ile talep edilen DSİ Birim Fiyat Tariflerinde “Figürede ölçülen (Taşıma bedeli ödenmesi öngörülen) malzemenin yoğunlukları” başlıklı II Nolu Cetvelde kum, çakıl ve kırmataşın yoğunluğunun 1,600 ton/m3 olarak belirtildiği görüldüğünden, aşırı düşük teklif açıklamasında bulunan istekli tarafından söz konusu taşıma birim fiyatı hesabında agrega yoğunluğu olarak DSİ Proje ve İnşaat Dairesi Başkanlığı tarafından açıklanmış yoğunluğun kullanıldığı ve “çimento taşınması” analiz girdisi birim fiyatı hesabında ise malzeme yoğunluğu kullanılmadığı tespit edilmiştir. Bu nedenle, söz konusu iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

10. Başvuru sahibinin 10’uncu iddiasına ilişkin olarak:

İhale uhdesinde bırakılan istekli tarafından sunulan iş kalemlerinin analizlerinin incelenmesinde, GB-07 poz numaralı “Barajlarda silindir ile sıkıştırılmış beton yapılması” iş kaleminin analizinde yer alan “soğutma tesisi” ile “düz işçi” analiz girdilerinin miktarlarının idare tarafından gönderilen analizde yer alan miktarlardan farklı olduğu görülmüş olup, bu farklılıklara ilişkin yapılan değerlendirmeye 1’inci iddia kapsamında yapılan incelemede yer verilmiştir.

11. Başvuru sahibinin 11’inci iddiasına ilişkin olarak:

İdare tarafından “katkı”, “konkasör kumu hazırlanması (zayiatiyle)”, “kırmataş hazırlanması (zayiatiyle)”, “kereste” ve “çimento” malzemelerinin aşırı düşük teklif açıklaması istenilecek analiz girdileri olarak belirlendiği ve ihale uhdesinde bırakılan istekli tarafından söz konusu analiz girdilerine ilişkin olarak üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulduğu görülmüştür.

GB-05, GB-06 ve GB-07 poz numaralı iş kalemlerinin birim fiyat tariflerinde “Beton için agreganın ocak ve/veya malzeme ariyet sahalarından veya taşocağı (ocak sıyırma kazıları ve sıyırma kazısının nakli dahil) işletilerek elde edilen kırmataş ve kırılmak suretiyle elde edilen kumun (konkasör kumu) çıkarılması, yıkanması, vakumlanması ve uygun evsaftaki malzemelerin taşıtlara yüklenmesi ve taşınması, şantiyede boşaltılması, İdarece istenilen evsafta, irilikte ve sayıda gruplandırmayı temin edecek tarzda elenmesi, gruplara ayrılmış olarak depolanması, agrega malzemelerinin depo yerlerinden alınarak beton tesislerine taşınması, suyun temin edilmesi, agrega malzemesinin ve çimentonun uygun görülen granülometrik analiz ve nisbetler dahilinde olmak üzere ağırlık esası (beton santralı) üzerinden tartılarak karışım yapılması, lüzumlu suyun, İdarece istenildiğinde prizi hızlandıran, prizi yavaşlatan, sızdırmazlık sağlayan, dona karşı koruyucu, hidratasyon ısısını yavaşlatan uçucu kül (fly-ash), yüksek fırın cürufu ve benzeri her türlü katkı (sıvı veya toz) malzemelerinin temini…” ifadeleri,

İhale dokümanı kapsamında yer alan İnşaat İşleri Teknik Şartnamesi’nde ise portland çimentosunun TS EN 197-1 standardına uygun olması gerektiği yer almaktadır.

İhale uhdesinde bırakılan istekli tarafından “katkı” analiz girdisi için alınan fiyat teklifinde “Gölecik Barajı İnşaatı beton imalatları kapsamında kullanılmak üzere şantiye/işyeri (Bursa ili, Karacabey ilçesi, Gölecik Köyü Mevkii) teslimi olacak şekilde Katkı (Akışkanlaştırıcı-Priz Hızlandırıcı-Priz geciktirici vb) Maddesi’ne teklifimiz aşağıda bilgilerinize sunulmuştur.” ifadelerinin,

“Çimento” analiz girdisi için alınan fiyat teklifinde malzeme cinsi olarak “Portland Çimentosu (Dökme) (TS EN 197-1 CEM I 42,5 N)” ifadelerinin,

“Konkasör kumu hazırlanması (zayiatiyle)” ve “Kırmataş hazırlanması (zayiatiyle)” analiz girdilerine için alınan fiyat teklifinde “Gölecik Barajı İnşaatı kapsamında; İdare’nin (DSİ) göstermiş olduğu Bursa İli, Karacabey İlçesi sınırları içerisinde yer alan taş ocağında çalışmak suretiyle aşağıda yer alan iş kalemlerini karşılığında yazan birim fiyatlar ile yapmayı kabul ve taahhüt ederiz.” ifadelerinin,

“Kereste” analiz girdisi için alınan fiyat teklifinde “Şirketiniz tarafından “Gölecik Barajı İnşaatı” işi için firmamızdan istemiş olduğunuz malzemelere ait fiyat teklifimiz aşağıdaki şekilde bilgilerinize sunulmuştur. Fiyatlar işyeri (Bursa ili, Karacabey ilçesi, Gölecik Köyü mevkii) teslim fiyatlarıdır.” ifadelerinin yer aldığı görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.14’üncü maddesinden uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin tekliflerinin reddedilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu bağlamda, ihale uhdesinde bırakılan istekli tarafından fiyat teklifi sunulmuş olan “Çimento” analiz girdisinin idarece istenilen standartta olduğu, diğer malzemelere ilişkin olarak sunulmuş olan fiyat tekliflerinde ise söz konusu malzemelerin idarece tanımlanan yapım şartlarına uymadığı veya teknik şartnameye aykırı hususlar içerdiğine ilişkin bir tespitte bulunulamadığından, söz konusu iddia yerinde bulunmamıştır.

12. Başvuru sahibinin 12’nci iddiasına ilişkin olarak:

İdarece hazırlanan ve açıklama isteme yazısı ekinde isteklilere gönderilen analiz formatları incelendiğinde açıklaması istenilen makine ve ekipmanların, “otomatik beton santralı/tesisi (50m3/saat)”, “beton pompası 20yd3”, “elevatör”, “dozer”, “greyder” ve “kompresör” olarak tespit edildiği anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan istekliye ait aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında kullanılan makine ve ekipmanlardan “Beton pompası 20yd3” dışındaki makine ve ekipmanların idarece hazırlanan analiz formatında öngörülen makine ve ekipmanların aynısı olduğu, anılan istekli tarafından sunulan analizde “Beton pompası 20 yd3” yerine ise “Beton pompası çekilir tip 50 m3/saat” kullanıldığı tespit edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.8’inci maddesinden ihale dokümanındaki analiz formatına uygun olmayan analiz sunan isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılacağı anlaşılmıştır. İhale dokümanı kapsamındaki analiz formatında GB-05 poz numaralı “barajlarda betonarme açıkta beton yapılması” ve GB-06 poz numaralı “barajlarda açıkta beton yapılması” iş kalemlerine ait analizlerde yer alan “beton pompası 20 yd3” olarak belirlenen makine yerine ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından “beton pompası çekilir tip 50 m3/saat” analiz girdisinin kullanılmasının, sunulan analizi idare tarafından hazırlanan analiz formatına aykırı hale getirdiği anlaşılmış olup, açıklamanın bu hali ile mevzuata uygun olmadığı neticesine ulaşılmıştır.

Bahsi geçen makine ve ekipmanların miktarları (saat) üzerinde yapılan incelemede idarece açıklama istenilen GB-07 poz numaralı “Barajlarda silindir ile sıkıştırılmış beton yapılması” iş kaleminde kullanılacak olan “soğutma tesisi” için farklı bir miktar öngörüldüğü, anlaşılmış olup bu duruma ilişkin değerlendirme 1’inci iddia kapsamında yapılan incelemede yer almaktadır.

“Soğutma tesisi” analiz girdisi dışındaki açıklama istenilen diğer makine ve ekipmanların kullanım süreleri ile idarece hazırlanan analiz formatında öngörülen kullanım sürelerinin aynı olduğu tespit edilmiştir.

Anılan istekli tarafından açıklama istenilen makine ve ekipmanların akaryakıt sarf miktarlarına ilişkin yapılan açıklamada, otomatik beton santrali/tesisi (50m3/saat) için Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan KGM/03.570 poz numaralı “otomatik beton santrali 1 saatlik ücreti” 2016 yılı birim fiyatının kullanıldığının tespit edildiği, bu nedenle anılan makineye ilişkin olarak analiz sunulmasına gerek bulunmadığı anlaşılmıştır.

Açıklaması istenilen diğer makine ve ekipmanların akaryakıt sarf miktarına ilişkin olarak idare tarafından yaklaşık maliyetin hesabında da kullanılan DSİ Barajlar ve HES Dairesi Başkanlığına ait, “elevatör” için 03.531/2 poz numaralı “elevatörün 1 saatlik ücreti”, “soğutma tesisi” için 03.592 poz numaralı “soğutma ünitesi 1 saatlik ücreti”, “dozer” için 03.511 poz numaralı “Traktör buldozer’in 1 saatlik ücreti”, “kompresör” için 03.517 poz numaralı “Kompresörün 1 saatlik ücreti” ve “greyder” için 03.508 poz numaralı “motor greyder’in 1 saatlik ücreti” analizlerinde belirtilen miktarların kullanıldığı tespit edilmiş olup açıklamanın bu yönü ile mevzuata uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunmayan Ece Tur Ece Tur. İnş. Tic. ve Mağ. İşl. A.Ş.nin teklifinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi