KİK Kararı: 2016/UY.III-2069

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2016/047
Gündem No : 8
Karar Tarihi : 17.08.2016
Karar No : 2016/UY.III-2069 Mahkeme Kararını Göster

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Eser İnş. ve Tic. A.Ş.- Erk İnş. Taah. Haz. Bet. Turz. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı,

Dereboyu Cad. Kaynak İş Merkezi No:41/A Kat:4 Daire:29 Mecidiyeköy Şişli/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 22. Bölge Müdürlüğü,

Yalıncak Mevki 61220 TRABZON

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2015/164488 İhale Kayıt Numaralı “Gümüşhane Çamur Göleti” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 22. Bölge Müdürlüğü tarafından 28.12.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Gümüşhane Çamur Göleti” ihalesine ilişkin olarak Eser İnş. ve Tic. A.Ş.- Erk İnş. Taah. Haz. Bet. Turz. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının 23.06.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 29.06.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 01.07.2016 tarih ve 39020 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 01.06.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/1572 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 22. Bölge Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “Gümüşhane Çamur Göleti” yapım işi ihalesinde komisyonca yapılan aşırı düşük teklif değerlendirmelerinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesi ve Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesi ve alt maddelerinde yer alan hükümler dikkate alınmadan sehven eksik yapıldığı, şöyle ki;

a) İhale üzerinde bırakılan istekli ve ekonomik açıdan ikinci avantajlı teklif sahibi isteklinin savunmalarında piyasadan teklif alınarak belgelendirilmesi gereken ana gider kalemlerinden makine saat ücretleri, motorin, dinamit, kapsül, kazı dolgu nakli, hazır beton harcı için sunulan proforma fatura ve belgelerinde eksiklikler olduğu, sunulan faturaların birim fiyat tariflerinde belirtilen tüm konuları kapsamadığı, proforma faturaları oluşturan birim maliyet cetvellerindeki fiyatların belgelendirilmediği, sunulan proforma faturalarda ve ilgili dokümanlarda maliyet tespit raporunun sunulmadığı, mamul veya mallara ilişkin faturalarda ortalama birim maliyetlerin, hizmete ilişkin proforma faturalarda ise toplam birim maliyetin belirtilmediği, sunulan belgelerin son geçici vergi beyanname dönemlerine ait olmadığı, meslek mensubu tarafından mevzuata uygun olarak onaylanmadığı, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13’üncü maddesine göre yazılması gereken ibarelerin yazılmadığı ve standart forma uygun olarak düzenlenmediği, proforma fatura ile açıklanan iş kalemleri kapsamında geçekleştirilecek nakliyeye ilişkin imalatların ve makine saat ücretlerinin fiyat teklifi alınan firmalarca sürekli aynı tür ve miktarlarda girdiler kullanılarak rutin olarak gerçekleştirilen imalatlar niteliğinde olmadığı, fiyat tekliflerindeki nakliye ve makine saat ücreti maliyetlerinin fiyat tekliflerinin alındığı kişilerin resmi defter ve muhasebe kayıtlarından çıkarılabilir nitelikte bilgiler olmadığı,

b) İhale üzerinde bırakılan istekli ve ekonomik açıdan ikinci avantajlı teklif sahibi isteklinin savunmalarında kazı dolgu naklinde kullandıkları formüllerdeki, malzemelerin yoğunluklarının ilgili kurumların (Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü, Karayolları Genel Müdürlüğü, Bayındırlık Bakanlığı, Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı, Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü, İller Bankası Genel Müdürlüğü) değerlerinin altında kullanıldığı, özellikle patlatma yapılarak kazı imalatının gerçekleşeceği analizlerde de belli olan, “ÇG-01 Açıkta Kazı Yapılması”, “ÇG-03 Yollarda Kazı Yapılması Dolgu ve/veya Depoya Konulması”, “ÇG-07 Ocaktan Getirilen Kaya Malzeme İle Riprap ve Koruyucu Örtü Yapılması” (R,K) imalatlarının taşınması işlerinde malzeme yoğunluklarının 1,6 ton/m3 alınamayacağını ilgili tablolarda belli olmasına rağmen 1,6 ton/m3 alınarak nakliye fiyatında avantaj sağlandığı, aşırı düşük savunmalarında özellikle Karayolları Genel Müdürlüğü formüllerinin kullanıldığı, ÇG-26 pozunun detayına bakıldığı takdirde taşınan malzeme cinslerinin, Karayolları Genel Müdürlüğüne ait açıkta kazı yapılması, tünel ve galeri kazısı yapılması, yollarda kazı yapılması, ocaktan temin edilen malzeme ile geçirimsiz dolgu yapılması, ocaktan/ariyet sahasından getirilen 2-3 nolu malzeme ile dolgu yapılması, ocaktan getirilen filtre malzemesi ile dolgu yapılması, ocaktan getirilen malzeme ile riprap ve koruyucu örtü yapılması, ocak moloz taşı ile tahkimat yapılması, yollarda alttemel ve temel hazırlanması ve yerine konulması pozlarındaki ile aynı olduğu, yukarıda belirtilen ve Karayolları Genel Müdürlüğüne ait pozlardaki imalatların taşınması işinde kullanılan ve Karayolları Genel Müdürlüğü tablolarında bulunan malzeme yoğunluk değerlerinin, malzemenin figüre olarak ölçülmesinde kullanıldığı, DSİ’de ise sıkışmış haldeki yoğunluktan ödemelerin gerçekleştiği, bu sebeple 1,6 ton/m3 ve 1,8 ton/m3 olarak alınan yoğunlukların yanlış olduğu, bu şekilde yoğunlukların düşük alınarak nakliye fiyatında avantaj sağlandığı,

c) Savunması kabul edilen isteklilerin daha önceki Kurul kararlarında görülen açıkta kazı imalatlarının taşınmasında 07.005/K-l pozunu kullanarak nakliye analizi yaptığının görüldüğü, açıkta kazı imalatının taşınmasında 07.005/K-l pozunun kullanılmasının ilgili pozun tarifi gereği mümkün olmadığı, 07.005/K-l pozunun ariyet ocaklarından temin edilecek malzemelerin taşınmasında kullanılması gerektiği, bahse konu durumun savunma dokümanında olup olmadığının değerlendirilmesi gerektiği, 07.004/K pozu yerine 07.005/K-l pozunun kullanılarak nakliye fiyatında avantaj sağlandığı,

d) İhale üzerinde bırakılan istekli ve ekonomik açıdan ikinci avantajlı teklif sahibi isteklinin savunmalarında sunulan analizlerin idarenin analizleriyle aynı formatta olmadığı, analizlerdeki poz numaralarının değiştirilerek kullanıldığı, analizlerde kullanılan işçilik fiyatlarında (formen, operatör makinist, yağcı, düz işçi) farklılık olması gerekirken tümünde asgari ücretin baz alındığı ve bunların belgelendirilmediği, asgari ücretin ise ihale tarihine eskale edilmediği,

e) İhale üzerinde bırakılan istekli ve ekonomik açıdan ikinci avantajlı teklif sahibi isteklinin savunmalarında İş Kanunu’nun 41’inci maddesine göre haftalık 45 saati aşan çalışmaların yapılamayacağı açıkça belirtilmesine rağmen asgari ücretler için saatlik, günlük, haftalık ve aylık çalışma saatlerine ve ücretlerine riayet edilmediği ve fazla mesai ücretlerinin hesabının dikkate alınmadığı,

f) İhale üzerinde bırakılan istekli, ekonomik açıdan ikinci avantajlı istekli ve teklifleri sınır değerin altında olup aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunan isteklilerin savunmalarında, sunulan birim fiyat analizlerinde yer alan malzeme, makine ve işçilik bedellerinin birim fiyat tariflerinde belirtilen hususları kapsaması, kazı, dolgu ve nakliye pozlarında kazı klaslarına göre kabarma faktörleri dikkate alınarak kazıda, dolguda ve taşımalarda kullanılan iş makinelerinin kapasitelerine uygun birim imalata düşen çalışma süreleri belirtilmesi, belirtilen sürelerin makine kapasitelerinin ve ilgili Teknik Şartname’lerde belirtilen kriterlerin altında kalmaması gerektiği, kamu kurum birim fiyatlarında ayrı ayrı belirtilerek ödemesi yapılan, röpriz, müşkilat zammı, zayiat ve diğer unsurlarında ayrı ayrı belirtilmesi ve maliyet analizlerinde dikkate alınması gerektiği halde bu değerlerin, analizlerde dikkate alınmadığı,

g) İhale üzerinde bırakılan istekli, ekonomik açıdan ikinci avantajlı istekli ve teklifleri sınır değerin altında olup aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunan isteklilerin savunmalarında, maliyet bileşenleri arasında amortisman, bakım onarım, akaryakıt, yedek parça, motorlu taşıtlar vergisi, işçi ücretleri, SGK, stopaj giderleri, zorunlu mali sorumluluk sigortası, all risk sigortası, iş sağlığı ve güvenliği, sözleşme karar pulu, sözleşme damga vergisi, KİK payı ve şantiye giderlerinin gösterilmediği, bu giderler için tevsik edici belgelerin sunulmadığı ya da eksik sunulduğu,

h) İhale üzerinde bırakılan istekli, ekonomik açıdan ikinci avantajlı istekli ve teklifleri sınır değerin altında olup aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunan isteklilerin savunmalarında; analiz ve alt analizlerdeki makine ve işçiliklerle ilgili girdilerde Kamu İhale Genel Tebliği'nin 38’inci maddesi ve alt maddelerine istinaden, DSİ Genel Müdürlüğü ile Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanmış rayiçlerin, pozların eksik kullanıldığı ve söz konusu rayiçler için poz numaralarının belirtildiği listenin sunulmadığı; ayrıca diğer resmi kurumlara ait analizlerdeki birim miktarların, gerekçe gösterilmeden düşürüldüğü; savunma istenen farklı poz numaralı iş kalemlerinin analizlerinde kullanılan aynı mal ve ürünlere ait rayiçler için bazılarında poz numarası bazılarında ise proforma fatura kullanılarak kendi lehlerine fiyat avantajı sağlandığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü, beşinci ve altıncı fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1. Yapım yönteminin ekonomik olması,

2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3. Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir...” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 8’inci maddesinde “ …

8.4. İhale dokümanında istenen ve serbest muhasebeci veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından düzenlenerek ya da onaylanarak başvuru veya teklif kapsamında idareye sunulan belgelerde, 15/11/2002 tarihli ve 24937 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Serbest Muhasebeci ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlerin Kaşe Kullanma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik çerçevesinde temin edilen özel kaşenin kullanılması gerekmektedir.” açıklaması,

Aynı Tebliğ’in “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “ …

45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir.

45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır.

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

45.1.13.3. İsteklinin teklifine konu çimento veya demir ürünlerine ilişkin açıklamalarında çimento veya demir ürünleri üreticisinin ilan edilmiş fiyat tarifelerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir.

45.1.13.4. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.)

45.1.13.4.1. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir. (Örnek: Karayolları Genel Müdürlüğü, İl Özel İdareleri, Belediyeler vb.nin sattıkları kum, çakıl, kırmataş vb. mallara ilişkin verdikleri fiyat teklifleri.)

45.1.13.5 İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatı, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir. (Örnek: EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatları vb.)

45.1.13.6. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu olan mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (EK.O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunmasına gerek bulunmayıp, sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, SM, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.7. İstekliler tarafından yapılan açıklamada; malın ihale tarihi itibariyle stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda, stokta bulunan mala ilişkin “stok tespit tutanağı”nın (Ek-O.8) sunulması zorunludur. Stok tespit tutanağında ilgili malın ağırlıklı ortalama birim maliyeti gösterilecektir. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar, stok tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olamaz. Ayrıca stoklarda olduğu belirtilen söz konusu malın miktarının, ihale konusu işte kullanılacağı belirtilen miktardan az olması halinde eksik kalan miktar için bu Tebliğdeki diğer açıklama yöntemlerine uygun olarak açıklama yapılması gereklidir.

45.1.13.8. İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

45.1.13.10. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır.

45.1.13.11. Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

…

45.1.13.13. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenecektir.

45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.

…

45.1.16. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak istenen sürede açıklama yapmasına rağmen teklifi reddedilen isteklilerin açıklamalarının yeterli görülmeme nedenlerinin, sadece ilgili madde numaralarına atıf yapılmakla yetinilmeyerek hangi düzenlemeye aykırılık bulunduğu da belirtilmek suretiyle kesinleşen ihale kararının bildirilmesi zorunludur.

45.1.17. İhale süreci devam ederken çeşitli nedenlerle teklif geçerlik süresinin bitmesi ve 4734 sayılı Kanunun 32 nci maddesi uyarınca teklif geçerlik sürelerinin uzatılması yönündeki idare talebini kabul etmeyen isteklilerin bulunması durumunda; yeniden bir sınır değer tespit edilmeyecek ve idarece aşırı düşük teklif sorgulaması, tespit edilen ilk sınır değer dikkate alınarak gerçekleştirilecektir. Ancak; gerek idarece gerek Kurum veya mahkemeler tarafından alınan kararlar çerçevesinde, ihale tarihi itibari ile geçerli olan teklif sayısında değişiklik olması halinde aşırı düşük teklif sınır değerinin geçerli teklifler dikkate alınarak yeniden belirlenmesi gerekmektedir…” açıklamaları yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “İstekliler tekliflerini, her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatlarının çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle her bir iş kaleminin miktarı ile iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Diğer Hususlar” başlıklı 46’ncı maddesinde “İhalede uygulanacak sınır değer katsayısı (N) = 1,00

16 Temmuz 2015 Tarihli ve 29418 Sayılı Resmî Gazete ile; Orman ve Su İşleri Bakanlığı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü'nce ihale edilecek olan Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği''ne göre (A) Alt yapı işleri grubundaki yapım ihalelerinde, Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.1.2. maddesi gereğince, aşırı düşük sınır değer hesabında kullanılan "N" katsayısı "1,00" olarak belirlenmiştir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yapılan inceleme neticesinde, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 22. Bölge Müdürlüğü tarafından 28.12.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Gümüşhane Çamur Göleti” ihalesine ilişkin olarak Eser İnşaat ve Ticaret A.Ş. - Erk İnşaat Taah. Hazır Beton Turz. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının 24.02.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 04.03.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 07.03.2016 tarih ve 14466 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.03.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu, söz konusu şikâyet başvurusuna ilişkin olarak 29.04.2016 tarihli ve 2016/UY.III-1160 sayılı Kurul kararı ile “ … İdare tarafından hazırlanan açıklama istenilen iş kalemleri listesine ve açıklama istenilmeyen analiz girdilerine her poz için ayrı ayrı yer verilmekle birlikte, birden fazla iş kaleminin analiz girdisi olan “04.106/A kapsül (elektrikli 1.50 m)”, “03.511 Traktör Buldozer”, “03.512 Traktör Buldozer”, “03.538 Arazöz” ve “03.508 Motor Greyder” girdilerinin aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ekinde yer verilen bazı pozlarda açıklama istenecek girdi bazı pozlarda açıklanmayacak girdi olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

İdare tarafından yapılan bu belirlemenin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.2’nci maddesinde yer alan “Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.” açıklamalarına aykırı olduğu, bu nedenle birden fazla pozda bulunan girdinin, herhangi bir pozda analiz toplamının yüzde üçünün üstünde yer alarak açıklama istenilecek girdi olması durumunda diğer pozda analiz toplamının yüzde üçüne eşit veya altında kaldığına bakılmaksızın açıklama istenilecek analiz girdisi olarak belirlenmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Ayrıca, idarece aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan 28 istekliden 25 isteklinin açıklamada bulunmadığı görüldüğünden, İdare tarafından yapılan sorgulamanın aşırı düşük teklif açıklamasında bulunacak isteklilerin açıklamalarının oluşturulmasında ve idarece değerlendirilmesinde belirsizliğe ve tereddüde yol açtığı sonucuna ulaşılmış ve söz konusu aykırılığın esasa etkili olduğu, bu itibarla yukarıda yer alan mevzuat açıklamaları doğrultusunda aşırı düşük teklif sorgulamasının tekrar yapılması gerektiği”ne karar verildiği görülmüştür.

İhale işlem dosyasında yer alan bilgi ve belgelerden, başvuruya konu ihalenin 28.12.2015 tarihinde açık ihale usulüyle ve birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirildiği, ihaleye 57 isteklinin teklif verdiği, isteklilerce sunulan belgelerin değerlendirilmesi sonucunda 3 isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, İdari Şartname’nin 33’üncü maddesine göre idare tarafından hesaplanan 27.797.306,36 TL sınır değerin altında geçerli teklif sahibi 28 istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, anılan isteklilerden 25’inin aşırı düşük teklif açıklamalarını zamanında yapmadıkları gerekçesiyle tekliflerinin reddedildiği, 3 isteklinin açıklamalarını zamanında sunduğu ve bu isteklilerin yapmış oldukları açıklamaların idare tarafından mevzuata uygun olduğu gerekçesiyle kabul edildiği ve 14.06.2016 tarihinde onaylanan ihale komisyonu kararıyla da, ihalenin en avantajlı teklifi sunan Yöntaş İnşaat Sanayi ve Tic. A.Ş., Alsancak Yapı İnşaat Taahhüt Madencilik Hafriyat Nakliyat Mimarlık Mühendislik Müşavirlik Hizmetleri Enerji Metal Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

İhale komisyonu tarafından hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/gruplarının belirlendiği, sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan ÇG- 01, ÇG-03, ÇG-04, ÇG-05, ÇG-06, ÇG-07, ÇG-09, ÇG-26 iş kalemi/grubunun sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlendiği,

14.06.2016 tarihli ihale komisyonu kararında sınır değerin 27.797.306,36 TL olarak hesaplandığı, geçerli tekliflerin www.kik.gov.tr adresindeki “yapım işlerinde sınır değer hesaplama aracı” programına girilmesi sonucunda da aynı sonuca ulaşıldığı, dolayısıyla sınır değerin idare tarafından doğru hesaplandığı anlaşılmıştır.

İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında ve teklifi sınır değerin altında kalan isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklama yazısında açıklama istenilecek iş kalemine yer verildiği ve iş kalemlerinin alt analizlerinde açıklama istenilecek ve açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin belirtildiği görülmüştür.

Başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede, ihale üzerinde bırakılan istekli Yöntaş İnşaat Sanayi ve Tic. A.Ş., Alsancak Yapı İnşaat Taahhüt Madencilik Hafriyat Nakliyat Mimarlık Mühendislik Müşavirlik Hizmetleri Enerji Metal Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında,

Açıklama istenen “ÇG-01 Açıkta kazı yapılması”, “ÇG-03 Yollarda Kazı yapılması dolgu ve veya depoya konulması”, “ÇG-04 Ocaktan temin edilen malzeme ile geçirimsiz dolgu yapılması”, “ÇG-05 Ocaktan/Ariyet sahasından getirilen 2-3 nolu malzeme ile dolgu yapılması”, “ÇG-06 Ocaktan getirilen filtre malzemesi ile dolgu yapılması” ve “ÇG-07 Ocaktan getirilen kaya malzeme ile riprap ve koruyucu örtü yapılması” iş kalemlerinin analiz girdisi olan dinamit (GomII), kapsül (elektrikli 1,5 m), traktör buldozer (285 hp), traktör ripper (TD25 veya emsali 185HP + ripper), motor greyder (80 HP’den yukarı güçte takriben 9 ton), arazöz (asgari 5 tonluk su sandıklı), ekskavatör (1 adet en az 140 hp) ve kompresör (1adet 2010 cfm lik) için fiyat teklifi alınarak açıklama yapıldığı, anılan analiz girdilerinden traktör buldozer, traktör ripper, motor greyder ve arazöz için her türlü şoför, operatör, yağcı gibi ve sair işçilik ve sarf malzemeleri kiralayana ait olmak üzere Onur Taahhüt Taşımacılık İnşaat Tic. ve San. A.Ş.den 30.05.2016 tarihli fiyat teklifi alındığı, anılan teklifler üzerinde Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesine göre yazılması gereken ibarenin yer aldığı ve SMMM tarafından kaşelenip imzalandığı, buna karşın fiyat teklifinin “işin adı” bölümünde “Proje kapsamında kullanılacak Traktör Buldozer, Traktör Ripper, Motor Greyder ve Arazöz’ün her türlü operatör, yağcı gibi vesair işçilik ve sarf malzemelerinin kiralayana ait olmak üzere kiralama yolu ile temini” ibaresinin yer aldığı, bu haliyle söz konusu fiyat teklifinin, teklife konu makinanın analiz girdilerinden mazot, formen, operatör makinist ve yağcı girdilerini içermediği,

Analiz girdilerinden Ekskavatör ve Kompresör için Kani Aliyazıcıoğlu – İnşaat Müteahhiti firmasından 30.05.2016 tarihli saatlik ücret üzerinden fiyat tekliflerinin alındığı, anılan teklif üzerinde anılan Tebliğ’in 45.1.13.1’inci maddesine göre yazılması gereken ibarenin yer aldığı ve SMMM tarafından kaşelenip imzalandığı, buna karşın “işin adı” bölümünde “Proje kapsamında kullanılacak olan Ekskavatör ve Kompresör’ün operatör, yağcı gibi vesair işçilik, sarf malzemelerinin ve her türlü giderinin kiralayana ait olmak üzere kiralama yolu ile temini” ibaresinin yer aldığı, bu haliyle söz konusu fiyat teklifinin, teklife konu makinanın analiz girdilerinden mazot, formen, operatör makinist ve yağcı girdilerini içermediği,

Anılan analiz girdilerinden dinamit (Gom II), ve kapsül (elektrikli 1,5 m) için şantiye sahasında teslim edilmek üzere Akbağ Av. Malzemeleri Hırdavat Tic. ve San. Ltd. Şti.’nden 30.05.2016 tarihli fiyat teklifi alındığı, anılan teklif üzerinde bahsi geçen Tebliğ’in 45.1.13.1’inci maddesine göre yazılması gereken ibarenin yer aldığı ve SMMM tarafından kaşelenip imzalandığı,

Açıklama istenen “ÇG-09 Açıkta ve yer altında her sınıfta betonarme betonu” iş kaleminin analiz girdisi olan hazır beton harcı için fiyat teklifi alınarak açıklama yapıldığı, anılan fiyat teklifinin 30.05.2016 tarihinde Murathanoğlu Hazır Beton San. Tic. Ltd. Şti.den alındığı, fiyat teklifin araç, ekipman temini, nakliye iş yerine taşınmasının fiyatlara dahil olduğunun belirtildiği, anılan teklif üzerinde anılan Tebliğ’in 45.1.13.1’inci maddesine göre yazılması gereken ibarenin yer aldığı ve SMMM tarafından kaşelenip imzalandığı,

Açıklama istenen “ÇG-26 Kazı ve dolgu nakli” iş kalemine ilişkin açıklamanın Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı Altyapı Yatırımları Genel Müdürlüğü 2015 yılı birim fiyat analizlerindeki 07.005 poz numaralı taşıma mesafesi 10.000 metreye kadar olan karayolu taşımaları formülü olan NF=0,00017 x K x A x √M kullanıldığı, ihale dokümanında malzeme yoğunluğuna ilişkin herhangi bir belirleme yapılmadığı, malzeme yoğunluğu her cins toprak için 1,6 ton/m3 olarak belirlenerek m3 maliyetinin (kâr dahil) 2,50 TL olarak hesaplandığı dikkate alındığında, malzeme nakli için yapılan açıklamanın mevzuata uygun olduğu,

Başvuru konusu ihalenin 28.12.2015 tarihinde gerçekleştirildiği, 19.04.2014 tarihli ve 28977 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Asgari Ücret Tespit Komisyonu kararında “İşçinin bir günlük normal çalışma karşılığı asgari ücretinin; 1/1/2015-30/6/2015 tarihleri arasında 40,05 (kırklira beşkuruş) Türk Lirası olarak, 1/7/2015-31/12/2015 tarihleri arasında ise 42,45 (kırkikilira kırkbeşkuruş) Türk Lirası olarak…” tespit edildiği belirtilmektedir. Bu tespite göre hesaplama yapıldığında 2015 yılı ikinci altı ay için işçilerin saatlik ücretinin 5,66 TL, aylık ücretinin ise 1.273,50 TL olduğu anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda yer verilen maddesi uyarınca teklif edilen işçilik fiyatlarının ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olmamasının yeterli olacağı, açıklama istenilen analiz girdileri arasında yer alan işçilere ödenecek ücret ile ilgili olarak meslek ayrımı yapılmadığı anlaşıldığından, isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında formen, operatör makinist, yağcı, düz işçi farkı gözetmeden saatlik/aylık asgari ücret tutarında işçilik bedeli öngörmelerinin mevzuata aykırı olmadığı, söz konusu istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında saatlik işçilik ücretinin 5,66 TL olarak belirlendiği, diğer tüm girdiler için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayınlanan 2015 yılına ait rayiç ve birim fiyatların kullanıldığı görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13’üncü maddesinde teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler belirlendiği, açıklama istenen iş kalemlerinin alt analizlerinde tüm giderlere dair girdilerin gösterildiği, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri de bu kapsamda belirtildiği anlaşılmıştır.

Ayrıca, alınan bu fiyat tekliflerinin YMM/SMMM tarafından anılan Tebliğ’de belirtilen ibarelerin yazılarak kaşelenip imzalandığı görülmüş olup, 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu ile yetkilendirilen meslek mensuplarınca yapılan mesleki iş ve işlemlerin hukuka uygunluk karinesinden yararlanacağı, aksine bilgi, belge, bulgu veya ciddi şüphe durumunda daha detaylı inceleme yapılmasının 3568 sayılı Kanun’a ve 4734 sayılı Kanun’a uygun olacağı, başvuru sahibi tarafından ise iddiayı destekleyici herhangi bir bilgi, belge sunulmadığı hususları dikkate alınarak, açıklama kapsamında sunulan proforma fatura ve proforma faturaya dayanak teşkil eden belgelere ilişkin olarak ayrıca inceleme yapılmasına gerek olmadığı sonucuna varılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında traktör buldozer, traktör ripper, motor greyder, arazöz, ekskavatör ve kompresör için alınan fiyat tekliflerinin analiz formatlarına uygun olmadığı, mazot, formen, operatör makinist ve yağcı girdilerine ilişkin bir açıklama yapılmadığı göz önüne alındığında, başvuru sahibi isteklinin ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığına yönelik iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Teklifi sınır değerin altında olup aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunan istekli Cihan İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında,

Açıklama istenen “ÇG-01 Açıkta kazı yapılması”, “ÇG-03 Yollarda Kazı yapılması dolgu ve veya depoya konulması”, “ÇG-07 Ocaktan getirilen kaya malzeme ile riprap ve koruyucu örtü yapılması” iş kalemlerinin analiz girdisi olan dinamit (GomII) için fiyat teklifi alınarak açıklama yapıldığı, anılan fiyat teklifinin 27.05.2016 tarihinde Maxam Anadolu Patlayıcı Maddeler Tic. ve Nak. A.Ş.den alındığı, anılan teklif üzerinde bahsi geçen Tebliğ’in 45.1.13.1’inci maddesine göre yazılması gereken ibarenin yer aldığı ve SMMM tarafından kaşelenip imzalandığı,

Açıklama istenen “ÇG-04 Ocaktan Temin Edilen Malzeme İle Geçirimsiz Dolgu Yapılması” “ÇG-05 Ocaktan/Ariyet Sahasından Getirilen 2-3 No’lu Malzeme İle Dolgusu Yapılması” iş kalemlerinin analiz girdisi olan mazot için fiyat teklifi alınarak açıklama yapıldığı, anılan fiyat teklifinin 27.05.2016 tarihinde Açılım İnşaat Tic. ve San. Ltd. Şti.den alındığı, anılan teklif üzerinde anılan Tebliğ’in 45.1.13.1’inci maddesine göre yazılması gereken ibarenin yer aldığı ve SMMM tarafından kaşelenip imzalandığı görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda yer verilen maddesi uyarınca teklif edilen işçilik fiyatlarının ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olmamasının yeterli olacağı, açıklama istenilen analiz girdileri arasında yer alan işçilere ödenecek ücret ile ilgili olarak meslek ayrımı yapılmadığı anlaşıldığından, isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında formen, operatör makinist, yağcı, düz işçi farkı gözetmeden saatlik/aylık asgari ücret tutarında işçilik bedeli öngörmelerinin mevzuata aykırı olmadığı, söz konusu istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında saatlik işçilik ücretinin 5,66 TL olarak belirlendiği, nakliye gideri için Karayolları Genel Müdürlüğü nakliye formüllerinin kullanıldığı, diğer tüm girdiler için DSİ ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayınlanan 2015 yılına ait rayiç ve birim fiyatların kullanıldığı anlaşılmıştır.

İş kalemlerinin alt analizlerinde tüm giderlere dair girdilerin belirtildiği görülmüştür. Açıklama sunan isteklilerin açıklama istenen iş kalemlerinin tüm analiz girdileri için bedel öngördükleri ve açıklama istenen girdiler için açıklama sundukları belirlenmiştir.

İdare tarafından hazırlanan ihale dokümanı kapsamında yer alan analiz formatlarının Teknik Şartname’lerde yer alan düzenlemeler ile işin yapım yöntemleri, imalat teknikleri gibi unsurların dikkate alınarak hazırlandığı hususları göz önünde bulundurulduğunda, başvuru sahibi isteklinin Cihan İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasına yönelik iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan istekli Yöntaş İnşaat Sanayi ve Tic. A.Ş., Alsancak Yapı İnşaat Taahhüt Madencilik Hafriyat Nakliyat Mimarlık Mühendislik Müşavirlik Hizmetleri Enerji Metal Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığının teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi