KİK Kararı: 2016/UY.III-2020

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2016/046
Gündem No : 31
Karar Tarihi : 10.08.2016
Karar No : 2016/UY.III-2020 Mahkeme Kararını Göster

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Güven İnşaat Turizm Madencilik Taşımacılık San. ve Tic. Ltd. Şti.,

Palmiye Mah. 1201 Sokak No:5/1 MERSİN

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Bursa Büyükşehir Belediyesi Bursa Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü (BUSKİ), Sırameşeler Mah. Avrupa Konseyi Bulvarı No: 4/10 16190 Osmangazi / BURSA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/207917 İhale Kayıt Numaralı “2016 Yılı 1. Bölge Asfalt Yapım ve Onarımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Bursa Büyükşehir Belediyesi Bursa Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü (BUSKİ) tarafından 13.07.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2016 Yılı 1. Bölge Asfalt Yapım ve Onarımı” ihalesine ilişkin olarak Güven İnşaat Turizm Madencilik Taşımacılık San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 20.06.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 29.06.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 11.07.2016 tarih ve 39790 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 11.07.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/1649 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, İdari Şartname’nin 7.5.4’üncü maddesinde yer alan asfalt plentinin Bursa ili sınırları içerisinde kurulu olması düzenlemesi ile Bursa ili sınırları içerisinde ruhsatlı taş ocağı ve belgelerinin isteniş şekline ilişkin düzenlemenin Kamu İhale mevzuatına uygun olmadığı, rekabet ve kaynakların verimli kullanılması ilkelerine aykırı olduğu, idarece verilen cevapta yer alan mesafeler durumu dikkate alındığında Bursa ili çevresindeki iller içinde bulunan bazı bölgelerin Bursa ili içerisinde olan bazı bölgelere oranla imalat yapılacak kesimlere daha yakın olduğu, bu nedenle idarece öne sürülen nedenlerin gerçeği yansıtmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

13.07.2016 tarihinde gerçekleştirilen başvuruya konu ihaleye dört istekli tarafından teklif verildiği, ihale komisyonu tarafından yapılan değerlendirme neticesinde dört isteklinin de teklifinin geçerli kabul edildiği, ihalenin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olan Öztimur Müt. İnş. Maden. Asfalt San. ve Tic. A.Ş üzerinde bırakıldığı, Tarmaç Agrega Madencilik ve Yapı San. Tic. A.Ş.nin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

Başvuru sahibi Güven İnşaat Turizm Madencilik Taşımacılık San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından söz konusu ihaleye teklif sunulmadığı, 09.06.2016 tarihinde yayımlanan İhale İlanı’ndan sonra 20.06.2016 tarihinde ihale dokümanı satın alındığı, 20.06.2016 tarihinde ihale dokümanına yönelik olarak şikâyet başvurusunda bulunulduğu, idare tarafından şikâyet başvurusunun reddedilmesi üzerine 11.07.2016 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.

a) Başvuru sahibinin İdari Şartname’nin 7.5.4’üncü maddesinde yer alan asfalt plentinin Bursa ili sınırları içerisinde kurulu olması düzenlemesinin Kamu İhale mevzuatına uygun olmadığı, rekabet ve kaynakların verimli kullanılması ilkelerine aykırı olduğu iddiasına yönelik yapılan incelemede ve değerlendirme aşağıda yer almaktadır.

İdari Şartname’nin İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin a) Adı:2016 Yılı 1.Bölge Asfalt Yapım ve Onarımı Yapım İşi

b) Yatırım proje no'su/kodu:

c) Miktarı (fiziki) ve türü:

2016 Yılı 1. Bölge Asfalt Yapım Ve Onarımı (18 Kalem) - Yapım İşi.

1. Asfalt Betonu ile Kaplama Yapılması

110.000,00 ton

2. Asfalt Betonu ile Yama ve Onarım Yapılması

50.000,00 ton

3. Asfalt Tamir ve Bakım Aracı İle Asfalt Yama Yap. (İşçilik)

35.000,00 ton

4. B.S.K. Asfalt Betonu Hazırlanması

60.000,00 ton

5. Asfalt Betonu Binder Kaplama Yapılması

30.000,00 ton

6. Asfalt Kaplama Yapılacak Zeminin Hazırlanması

560.000,00 m2

7. Bitümlü Temel Yapılması

100 ton

8. Bitümlü Sathi Kaplama Yapılması

300 dekar

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

ç)Yapılacağı yer: Osmangazi, Nilüfer, Mudanya, Karacabey, MustafaKemalpaşa, Orhaneli, Büyükorhan, Harmancık, Keles İlçe sınırlarını kapsar.

d) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler ve kapasite raporu” başlıklı 41’inci maddesinde “(1) İşin yapılabilmesi için gerekli görülen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın sayısına ve niteliğine dokümanda yer verilir. Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman için kendi malı olma şartının aranmaması esastır.

(2) Ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede, aday veya isteklinin kendi malı olması istenen ve teknik kriterlerine yönelik düzenleme yapılan, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ait belgelerin de başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.

(3) Adayın veya isteklinin kendi malı olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya serbest muhasebeci raporu ile tevsik edilir.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler” başlıklı 9’uncu maddesinde, “İhale Uygulama Yönetmeliklerinin tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeleri düzenleyen maddelerinde kendi malı olma şartının aranmamasının esas olduğu hükme bağlanmıştır. İdareler tarafından bazı tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman için aday veya isteklinin kendi malı olma şartının aranması durumunda; kendi malı olması istenen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın teknik kriter ve özelliklerine ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede yer verilecek, aday veya istekliler de kendi malı olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanı; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir (YMM) raporu veya serbest muhasebeci mali müşavir (SMMM) raporu ile tevsik edeceklerdir. Makine, teçhizat ve diğer ekipman için kendi malı olma koşulunun aranmaması durumunda ise aday veya isteklilerden başvuru veya teklifleri kapsamında (taahhütname, yapı araçları taahhütnamesi, kira sözleşmesi, vb.) herhangi bir belge sunmaları istenmeyecektir.” açıklamaları bulunmaktadır.

Söz konu ihaleye ilişkin İhale İlanı’nın “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler” başlıklı 4.3.3’üncü maddesinde ve İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

…

7.5.4

Cinsi- Kapasitesi

Adedi

Kurulu plent ünitesi (Min 160 Ton/saat) (Kiralık veya Kendi Malı)

1

Konkasör (110’luk)

1

Damperli Kamyon

20

Asfalt finişeri(160Ton/sa) otomatik duyargalı

2

Vib.Asfalt silindiri (10Ton)

2

Vib.Asfalt silindiri (1,5Ton)

7

Asfalt Kesme Makinesi

7

Lastik tekerlekli Ekskavatör (En Az 260 HP, 3 Yd3)

6

Lastik tekerlekli silindir(10Ton)

2

Greyder (80-150 Hp)

2

Lastik tekerlekli yükleyici (966 veya Muadili)

7

Arazöz (min 5 tonluk)

1

Asfalt Tamir ve Bakım Aracı

4

Asfalt kazıma (Freze) makinesı (min. 170 cm genişliğinde)

1

Nivo (komple)

2

Kompresör (250 Cfm)

2

Vakumlu Yol süpürgesi

1

Kompaktör

7

Kantar (50 Ton)

1

Yağ kazanı (750.000 Kal)

1

Distiribütör

1

Yüklenicinin Bursa İl sınırları içerisinde bu iş için kiraladığı Asfalt Plentinin kiralama sözleşmesini teklifleriyle birlikte sunacaklardır. Ayrıca kiralanan plent için kira sözleşmesi (Asfalt plent sahibinden iş süresince kullanacağına dair noterden alacağı kira sözleşmesi), imza sirküleri, kiralanan plentin faturası ve kiralanan plentin Bursa il sınırlarında olduğunu gösteren kapasite raporu, ÇED, GSM belgelerini teklif ekinde sunacaktır.

Geçici ithalle getirilmiş veya finansal kiralama yoluyla edinilmiş tesis, makine, teçhizat ve ekipmanın, kira sözleşmesinin sunulması ve ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğinin belgelenmesi şartı ile adayın veya isteklinin kendi malı sayılır.

İş ortaklığında tesis makine teçhizat ve ekipman ortaklarının biri veya birkaçı tarafından sağlanır.

İsteklinin bu işte kullanacağı Bursa il sınırları dahilindeki ruhsatlı taş ocağının veya taş ocağı yok ise BSK yapılmasına uygun taş ocağı sahibinden taş ocağını iş süresince kullanacağına dair noterden alacağı kira sözleşme ve ocak belgelerini teklif dosyası ile birlikte vermeleri zorunludur. (Aslı ibraz edilecektir.) Bir başka kurum veya kamu kurumunun taahhüdünü yerine getirmek üzere o kurumun tahsis etmiş olduğu sahadan ve taş ocağından istifade etmek üzere kurulu bulunan tesislerin ihalemiz için iş süresinde muhtemel süre uzatımı ve keşif artışları da dahil olmak üzere intikasız olarak kullanabileceğine dair ilgili Kurumun koşulsuz yazılı muvaffakatının teklif dosyası ile birlikte verilmesi zorunludur. İsteklinin bu işte kullanacağı taş ocağının Bursa il sınırları dahilinde olması gerekmektedir.

-Asfalt yapım ve onarım işlerimizin önem ve aciliyet arz etmesi nedeniyle çalışmaların devamlılığı gerektiğinden;

1. Asfalt plentinin; asfaltın teknik özelliğini kaybetmeyecek nakliye mesafeleri içerisinde olması,
2. Belirli miktar asfaltın kurumumuzun asfalt bakım onarım araçları ile taşınması,
3. Nakliye mesafesi artması kurumumuza zaman kaybı ve ek maliyet getireceği sebebiyle,

4734 sayılı kamu ihale kanununun “ Temel İlkeler” başlıklı 5. maddesinde belirtilen ihtiyaçların uygun şartlarda ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılması ilkesine dayandırılarak asfalt plent ve tesislerinin Bursa İl sınırları dahilinde kurulu ve sabit olması gerekmektedir.

İstekli; iş kapsamında kullanacağı Kurulu Asfalt Plenti Kapasitesinin en az 160 ton/saat veya yukarısı, bağlı olduğu Ticaret ve Sanayi Odasından alacağı Kapasite Raporu ile belgeleyerek teklif ekinde İdareye sunacaktır.

İstekliler, kurulu asfalt tesisinde, sözleşme imzalandıktan 7 (yedi) gün içinde asfalt üretebileceğini belirtir yazıyı müracaat dosyasıyla birlikte idareye vereceklerdir.

İstekli; Asfalt Plent Ünitesinin kurulu olduğu alan kendi malı ise belgelerini sunacaktır. Kendi malı değil ise yani kamu malı veya özel sektöre ait ise bahse konu işle ilgili tesisin kurulu olduğu alanı işin süresi ve muhtemel süre uzatımı dahilinde kesintisiz kullanacağına dair mülkiyet sahibinden alınacak izin belgelerini teklif ekinde İdareye sunacaktır.

İstekli; bu iş kapsamında kullanılacak olan Malzeme Ocağı, Asfalt Plenti ve diğer Üretim Tesislerine ait “ÇED Olumlu” yada “ÇED Gerekli Değildir” belgelerini teklif ekinde İdareye sunacaktır.
İstekli; bu iş kapsamında kullanılacak olan Malzeme Ocağı, Asfalt Plenti Tesislerine ait “Gayri Sıhhi Müessese Ruhsatlarını” (GSM) teklif ekinde İdareye sunacaktır.
İhale kapsamındaki imalatlarda kullanılacak malzemenin temin yolu ile elde edilecek olması durumunda; yukarıda istenen malzemelerinin üretileceği tesislere ait, ilgili firma, kurum yada kuruluş ile yapılan iş süresi ve muhtemel keşif artışı sürelerini de kapsayan sözleşme ve makine, teçhizat ve diğer ekipmanlara ait ÇED, GSM, Kapasite Raporu v.s. belgeler teklif ekinde İdareye sunacaktır.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Makine ve Ekipmanlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “Yüklenici; iş yerinde aşağıda listesi verilen, İdarenin onaylayacağı araç ve ekipmanları işin ilgili kısımlarında, işin başından sonuna kadar bulundurmak zorundadır. Makine ve ekipmanlar işin ilgili kısımlarında bulundurulmadığı taktirde aşağıda tabloda belirtilen TL / Gün ceza kesilecektir.

3.1. İhale kapsamında kullanılacak olan bütün makine ve ekipmanlar sertifikalı, kalibrasyonu ve bakımları yapılmış olacaktır.

3.2. İstekliler istenen asfalt plentinin kurulum yeri ve kapasitesini bağlı olduğu Ticaret ve Sanayi Odasından alacağı Kapasite Raporu ile belgelendirecektir. İsteklinin kendi malı olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterine kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir raporu ve mali müşavir ve mali müşavir raporu ile tevsik edilir.

Yüklenicinin Bursa İl sınırları içerisinde bu iş için kiraladığı Asfalt Plentinin kiralama sözleşmesini teklifleriyle birlikte sunacaklardır. Ayrıca kiralanan plent için kira sözleşmesi (Asfalt plent sahibinden iş süresince kullanacağına dair noterden alacağı kira sözleşmesi), imza sirküleri, kiralanan plentin faturası ve kiralanan plentin Bursa il sınırlarında olduğunu gösteren kapasite raporu, ÇED, GSM belgelerini teklif ekinde sunacaktır.

Geçici ithalle getirilmiş veya finansal kiralama yoluyla edinilmiş tesis, makine, teçhizat ve ekipmanın, kira sözleşmesinin sunulması ve ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğinin belgelenmesi şartı ile adayın veya isteklinin kendi malı sayılır.

İş ortaklığında tesis makine teçhizat ve ekipman ortaklarının biri veya birkaçı tarafından sağlanır.

3.3

…

-Asfalt yapım ve onarım işlerimizin önem ve aciliyet arz etmesi nedeniyle çalışmaların devamlılığı gerektiğinden;

1.Asfalt plentinin; asfaltın teknik özelliğini kaybetmeyecek nakliye mesafeleri içerisinde olması,

2.Belirli miktar asfaltın kurumumuzun asfalt bakım onarım araçları ile taşınması,

3.Nakliye mesafesi artması kurumumuza zaman kaybı ve ek maliyet getireceği sebebiyle, 4734 sayılı kamu ihale kanununun “ Temel İlkeler” başlıklı 5. maddesinde belirtilen ihtiyaçların uygun şartlarda ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılması ilkesine dayandırılarak asfalt plent ve tesislerinin Bursa il sınırları dahilinde kurulu ve sabit olması gerekmektedir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 41’inci maddesine göre makine ve ekipmanın kendi malı olma şartının aranmaması esas olmakla birlikte ihale konusu işin niteliği ve kapsamına göre, idarenin ihtiyacının zamanında karşılanması, isteklilerin ihale konusu yapım işi alanında etkin olarak faaliyette bulunduklarını göstermesi gibi kriterler göz önünde bulundurularak makine ve ekipmanın bir bölümünün kendi malı olma şartının idarece aranmasının mümkün olabileceği, bu durumda; makine, teçhizat ve diğer ekipmanın teknik kriterlerine yönelik olarak dokümanda düzenleme yapılmış ise, bu niteliğe yönelik belgelerin de başvuru veya teklif kapsamında sunulmasının zorunlu olduğu hüküm altına alınmıştır.

Yukarıda yer verilen düzenlemelerden, ihale konusu işin süresinin 730 gün olduğu, İdari Şartname’nin 7.5.4’üncü maddesinde, 1 adet kurulu asfalt plentinin isteklinin kendi malı olması veya isteklinin Bursa İl sınırları içerisinde bu iş için kiraladığı Asfalt Plentinin kiralama sözleşmesini teklifleriyle birlikte sunması gerektiği, Asfalt Plentinin kurulu olması ve Bursa İli sınırları içerisinde yer alması gerektiği anlaşılmıştır.

Söz konusu iddiaya ilişkin olarak idarece verilen cevaba bakıldığında ““Teknik şartnamenin makine ve ekipmanlar kısmının 3. maddesinde ;“Yüklenicinin Bursa İl sınırları içerisinde bu iş için kiraladığı Asfalt Plentinin kiralama sözleşmesini teklifleriyle birlikte sunacaklardır. Ayrıca kiralanan plent için kira sözleşmesi (Asfalt plent sahibinden iş süresince kullanacağına dair noterden alacağı kira sözleşmesi), imza sirküleri, kiralanan plentin faturası ve kiralanan plentin Bursa il sınırlarında olduğunu gösteren kapasite raporu, ÇED, GSM belgelerini teklif ekinde sunacaktır.”

“İstekli; Asfalt Plent Ünitesinin kumlu olduğu alan kendi malı ise belgelerini sunacaktır. Kendi malı değil ise yani kamu malı veya özel sektöre ait ise bahse konu işle ilgili tesisin kurulu olduğu alanı işin süresi ve muhtemel süre uzatımı dahilinde kesintisiz kullanacağına dair mülkiyet sahibinden alınacak izin belgelerini teklif ekinde İdareye sunacaktır.”

Madde metinlerinden de açıkça görüleceği üzere şartnameler ile üretimin gerçekleştirileceği plent tesisisin mülkiyetinin ihaleyi alan firma ya da kişilerde olması şartı getirilmediğinden, ihaleye katılımı daraltıcı değil, bilakis katılımı artırıcı bir durum söz konusu olduğu, itiraz sahibince belirtilen ilgili maddelerin incelenmediği veya anlaşılmadığı açıktır.

Bursa Büyükşehir Belediye Başkanlığının yetki sınırları, kanun ile Bursa İli sınırları olarak belirlenmiştir. Tesiste üretilecek olan bitümlü sıcak karışım imalatının yüzde 30 oluşturan plentaltı asfalt malzeme Bursa Büyükşehir Belediye Başkanlığı Buski Genel Müdürlüğü mülkiyetindeki araçlar ile taşınacak olup, bu taşımanın Buski Genel Müdürlüğü’ne ait araçlar ile sınırlarımız içinde yapılması gerektiğinden, il sınırlan dışında Buski Genel Müdürlüğü makine parkındaki araçlar ile yapılacak taşımaların çeşitli hukuki sorunlara yol açacağı, nakliye mesafelerinden dolayı idare ye ek bir maliyet getireceği bilindiğinden, ihale konusu iş için üretim yaptırılacak olan plent tesisisin Bursa İl sınırları içerisinde olması şartı aranmıştır.

Asfalt malzeme üreticiliği; kendine has bir teknik donanım ve asfalt yapım tecrübesi gerektirdiğinden, beton üreticiliği ile aynı kategoride düşünülmesi gerçekçi bir yaklaşım değildir. İkisi farklı imalatlar olduğu gibi kullanıldığı yerler ve işlevleri de çok faklıdır. İşi alan firmaların aynı zamanda asfalt üreticisi olması işin bütünlüğü içerinde değerlendirilmesi gereken bir durum olup ihaleye katılımı daraltıcı veya rekabeti engelleyici bir etki söz konusu değildir.

Genel Müdürlüğümüzün bu ihale dosyasındaki işleri işletmeye yönelik asfalt yapım, bakım, onarım işleri olduğu ve dolayısıyla önem ve aciliyet arz ettiğinden asfalt plentinin Bursa ili sınırları içerisinde kurulu olması istenmiş ve sözleşme imzalandığı tarihten itibaren 7 gün içerisinde işe başlanması öngörülmüştür. Kurumumuzun ilgili birimlerince su ve kanalizasyon inşaat işlerinin yapım, bakım ve onarım faaliyetleri neticesinde kesilerek kaldırılan veya deforme olan yerlerin tekniğine uygun olarak kısa sürede bitümlü sıcak karışım asfalt betonu veya bitümlü sathi kaplama işleri yapılması gerekmektedir. İçmesuyu ve kanalizasyon çalışması yapılan yerler çok nüfus barındıran ve trafik yoğunluğu fazla olan yerleşim yerleri olması nedeniyle açılan tranşelerin kısa sürede kapatılması gerektiği aksi durumda can ve mal güvenliğinin tehlikeye gireceği durumları göz önüne alındığında, sözleşme imzalandıktan hemen sonra işe başlanması daha da önem arz etmektedir.

Söz konusu tesisin sözleşme imzalandıktan sonra kurulması agrega temin edileceği ocağın tespiti, ÇED raporu, ISO v.b belgelerinin alınması çok zaman alacağı ve boşa geçen bu sürede hem işlerimizin aksayacağı, hem de zamanında kapatılmayan tranşelerin potansiyel bir tehlike olacağı açıktır. Zamanında asfalt kaplamaları yapılmayan alt yapı hatlarının geçtiği yerlerde muhtemel kazalar meydana gelebileceği, hukuki sorunların ortaya çıkacağı ve bunun neticesi olarak İdaremiz yüklü maddi ve manevi tazminatlar ödeme zorunda kalacağı kuvvetli muhtemeldir. Bu tür olumsuzlukları önlemek, İdareyi bu konular da hukuki sorunlarla karşı karşıya bırakmamak, vatandaşların ihtiyaçlarını uygun şartlarla ve zamanında karşılamak, kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılmasını sağlamak sorumluluğu çerçevesinde asfalt plentinin Bursa il sınırları içerisinde olması istenmiştir.

Şikayetçi firma ihaleye konu imalat işlerinde kullanılacak asfalt plenti için minimum 160 tonluk kapasite şartı aranmasının ihaleye katılımım kısıtlayacağım iddia etmektedir. İhale konusu işin tamamlanması için, ihale dokümanlarında 730 gün süre öngörülmüştür. Bu süre hesabında havanın fen noktasında çalışmaya uygun olmayan günler sayısı 118 gün olarak tespit edilmiştir. Resmi tatil günleri, bayram günleri ve benzeri tatiller süresi ise, iki sene için 20 gün olarak hesaplanmıştır. (Hükümet tarafından çeşitli tatil günlerinin uzatılması hariç tutulmuştur.) Belirtilen her iki süre işin toplam süresi olan 730 günden düşüldüğünde kalan süre 592 gündür. Kalan 592 günün hepsinde de asfalt kaplama işi yapılamayacağı açıktır.

Asfalt kaplaması yapılması için öncelikle kaplama yapılacak alanlardaki hazırlık işlerinin tamamlanması gerekmektedir. Aynı şekilde üretilen malzemenin taşınmasına ilişkin olarak trafik güvenliği, yoğunluğu ve hava şartlan da göz önüne alındığında, kaplama yapılabilecek günlerin sayısı azalacaktır. Bu şekilde kaplama yapılabilecek günlerin azalacağı anlaşıldığında ise kaplama için kullanılacak olan bitümlü sıcak karışım üretiminin yapılacağı günlerde azalacağından, teknik ve idari şartnamede üretim tesisleri için aranılan kapasite şartlarının uygun ve yeterli olduğuna karar verilmiştir. Bu şekilde hesaplama yapıldığında ihale dokümanında aranılan kapasite şartının katılımı geniş tutmak için olabilecek en düşük haliyle belirlendiği açıktır.” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

İhale konusu işin Bursa İli, Osmangazi, Nilüfer, Mudanya, Karacabey, Mustafa Kemalpaşa, Orhaneli, Büyükorhan, Harmancık ve Keles İlçe sınırlarını kapsadığı, buna karşın idare tarafından yapılan düzenleme ile asfalt plentinin bu ilçelerle sınırlandırılmadığı, malzeme ve ekipmanların Bursa İli sınırları içerisinde yer alan diğer ilçelerden de temin edilebilmesine olanak sağlandığı, dolayısıyla söz konusu düzenlemenin bu haliyle rekabet ilkesini zedeleyici nitelik arz etmediği, söz konusu koşul ve asfalt plentinin kurulu olması koşulunun idarelerin ihalelerde ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılması ilkelerinin gerektirdiği sorumluluktan kaynaklandığı, ayrıca hizmetin ifası sırasında bir takım güçlüklerle karşılaşılmaması ve bir kısım asfaltın idarece taşınacak olması gerekçesiyle ihalede bir yeterlik kriteri olarak istenebileceği anlaşılmış olup, başvuru sahibinin bu konudaki iddiası yerinde bulunmamıştır.

b) Başvuru sahibinin Bursa ili sınırları içerisinde ruhsatlı taş ocağı istenilmesine ilişkin düzenlemenin kamu ihale mevzuatına uygun olmadığı, rekabet ve kaynakların verimli kullanılması ilkelerine aykırı olduğu iddiasına ilişkin olarak yapılan inceleme sonucunda ulaşılan tespitler aşağıda yer almaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinin dördüncü fıkrasında “İhale konusu işin yerine getirilmesi için alınması zorunlu olan ve ilgili mevzuatında o iş için özel olarak düzenlenen sicil, izin, ruhsat vb. belgelerin adaylar veya istekliler tarafından sunulmasına ilişkin hükümlere, ilan ve ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede yer verilir. İş ortaklarının her birinin söz konusu belgeleri ayrı ayrı sunması, konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmına ilişkin belgeleri sunması zorunludur.” hükmü yer almaktadır.

Söz konu ihaleye ilişkin İhale İlanı’nın “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler” başlıklı 4.3.3’üncü maddesinde ve İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

…

7.5.4

…

İsteklinin bu işte kullanacağı Bursa il sınırları dâhilindeki ruhsatlı taş ocağının veya taş ocağı yok ise BSK yapılmasına uygun taş ocağı sahibinden taş ocağını iş süresince kullanacağına dair noterden alacağı kira sözleşme ve ocak belgelerini teklif dosyası ile birlikte vermeleri zorunludur. (Aslı ibraz edilecektir.) Bir başka kurum veya kamu kurumunun taahhüdünü yerine getirmek üzere o kurumun tahsis etmiş olduğu sahadan ve taş ocağından istifade etmek üzere kurulu bulunan tesislerin ihalemiz için iş süresinde muhtemel süre uzatımı ve keşif artışları da dâhil olmak üzere intikasız olarak kullanabileceğine dair ilgili Kurumun koşulsuz yazılı muvaffakatının teklif dosyası ile birlikte verilmesi zorunludur. İsteklinin bu işte kullanacağı taş ocağının Bursa il sınırları dâhilinde olması gerekmektedir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ve açıklamalar uyarınca, ihale konusu işin yerine getirilmesi için alınması zorunlu olan ve ilgili mevzuatında o iş için özel olarak düzenlenen sicil, izin, ruhsat vb. belgelerin istekliler tarafından sunulmasına ilişkin hükümlere, ilan ve idari şartnamede yer verilmesi ve yeterlik değerlendirmesinde kullanılmak üzere istenen belgelerin ihale konusu işin niteliğine uygun biçimde ve Yönetmelik’te düzenlenen esaslar çerçevesinde belirlenmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

İhale İlanı’nın 4.3.3’üncü maddesinde ve İdari Şartname’nin 7.5.4’ünü maddesinde yer alan ilgili düzenleme uyarınca, ihale konusu iş kapsamında ihtiyaç duyulacak malzemenin temini için Bursa il sınırları dâhilindeki ruhsatlı taş ocağının veya taş ocağı yok ise BSK yapılmasına uygun taş ocağı sahibinden taş ocağının iş süresince kullanacağına dair noterden alacağı kira sözleşme ve ocak belgelerini teklif dosyası ile birlikte verilmesinin zorunlu olduğu, ayrıca bir başka kurum veya kamu kurumunun taahhüdünü yerine getirmek üzere o kurumun tahsis etmiş olduğu sahadan ve taş ocağından istifade etmek üzere kurulu bulunan tesislerin söz konusu ihale konusu iş kapsamında muhtemel süre uzatımı ve keşif artışları da dâhil olmak üzere intikasız olarak kullanabileceğine dair ilgili Kurumun koşulsuz yazılı muvaffakatının teklif dosyası ile birlikte verilmesinin zorunlu olduğu, isteklilerin bu işte kullanacağı taş ocağının ise Bursa il sınırları dâhilinde olması gerektiği şeklinde düzenlemelerin bulunduğu anlaşılmıştır.

Bu kapsamda, taş ocağının bulunması gereken coğrafi konuma ilişkin anılan Şartname düzenlemeleri incelendiğinde, asfalt plentine ilişkin düzenlemelerde olduğu üzere, işin yapılacağı ilçelerle (Osmangazi, Nilüfer, Mudanya, Karacabey, Mustafa Kemalpaşa, Orhaneli, Büyükorhan, Harmancık ve Keles) sınırlı bir belirleme yapılmadığı, düzenlemenin işin yapılacağı yerden daha geniş bir bölge olarak Bursa İli sınırları dahilindeki diğer taş ocaklarından malzeme teminini de mümkün kıldığı görülmektedir.

Dolayısıyla taş ocağına ilişkin getirilen düzenlemenin, ihale konusu işin yapılacağı ilçelerden daha geniş bir sınır çizilmek suretiyle belirlendiği, bu çerçevede söz konusu düzenlemenin rekabeti kısıtlayıcı bir etki doğurmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde görülmemiştir.

c) Başvuru sahibinin şikâyet ve itirazen şikâyet dilekçesinde yer alan “belgelerin isteniş şekli” ve “belgelerinin isteniş şekli”nin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu yönündeki iddiasına ilişkin olarak yapılan inceleme sonucunda ulaşılan tespitler aşağıda yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) Şikayet başvuruları idareye, itirazen şikayet başvuruları ise Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır.

(2) Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir;

a) Başvuru sahibinin, varsa vekil ya da temsilcisinin; adı, soyadı veya unvanı ve adresi ile (…) faks numarası.

b) İhaleyi yapan idarenin ve ihalenin adı veya ihale kayıt numarası.

c) Başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarih.

ç) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller.

d) İtirazen şikayet başvurularında ayrıca idareye yapılan şikayetin tarihi ve varsa şikayete ilişkin idare kararının bildirim tarihi.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikâyet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinin son fıkrasında “Yönetmelik’in 8’inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin başvuru dilekçelerinde belirtilmesi gerektiği düzenlendiğinden, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerekmektedir. İşlemin hangi unsurlarının hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde, Yönetmelik’in 8’inci maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle başvurunun reddine ilişkin sorumluluk başvurana ait olacağından bu hususa dikkat edilmesi gerekmektedir.” açıklaması yer almaktadır.

Bu bağlamda, başvuru sahibinin ihale dokümanı yönelik olarak yapılan şikâyet ve itirazen şikâyet dilekçesinde yer alan “belgelerin isteniş şekli” ve “belgelerinin isteniş şekli”nin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu yönündeki iddiasına bakıldığında, herhangi bir belge adı veya yeterlik kriteri açıkça belirtilmeksizin yalnızca genel nitelikli hukuka aykırılık ifadelerini içerdiği anlaşılmıştır.

Dolayısıyla, başvuru sahibinin şikâyete konu belge/belgelerin adının açıkça belirtilmeksizin yalnızca genel nitelikli hukuka aykırılık ifadelerini içerdiği anlaşılan söz konusu iddiasının şekil yönünden reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi