KİK Kararı: 2016/UY.II-2521

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2016/055
Gündem No : 54
Karar Tarihi : 12.10.2016
Karar No : 2016/UY.II-2521

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Özgün İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Özdemir İnş. Tur. En. San. ve Tic. A.Ş. Ortak Girişimi,

Gayrettepe Mah. Gönenoğlu Sok. No: 7 Beşiktaş/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü Proje ve İnşaat Dairesi Başkanlığı,

Devlet Mahallesi İnönü Bulvarı No: 16 06100 Çankaya/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/81663 İhale Kayıt Numaralı “Malatya Yoncalı Sulaması İsale Tüneli Yapımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü Proje ve İnşaat Dairesi Başkanlığı tarafından 10.05.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Malatya Yoncalı Sulaması İsale Tüneli Yapımı” ihalesine ilişkin olarak Özgün İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Özdemir İnş. Tur. En. San. ve Tic. A.Ş. Ortak Girişiminin 02.09.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 09.09.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 19.09.2016 tarih ve 52554 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 19.09.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/2169 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında TBM (TDM) makinesi giderini açıklamak amacı ile yabancı firmalar tarafından düzenlenen fiyat tekliflerinin sunulduğu, zira söz konusu iş kapsamında kullanılacak tünel delme makinesinin Türkiye’de üretiminin yapılmadığı, bahse konu tünel delme makinesinin projeye özel olarak imal edilmesi nedeni ile yurt dışında yerleşik firmadan fiyat teklifi alındığı, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13’üncü maddesinde aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında kullanılabilecek belgelerin sayıldığı, bu belgeler içinde üçüncü kişilerden temin edilebilecek fiyat tekliflerinin de bulunduğu, fiyat tekliflerinin taşıması gereken zorunlu unsurların anılan Tebliğ’in 45.1.13.1’inci maddesinde belirtildiği, söz konusu maddede yer alan YMM ve SMMM onayı düzenlemesinin Türkiye Cumhuriyeti mevzuatı esas alınarak yapıldığı, ihale konusu işin özelliği gereği bahse konu makineler için yurt dışında düzenlemiş fiyat teklifinin sunulduğu, yurt dışından temin edilen bir fiyat teklifinde yer alması zorunlu unsurlar için ise Tebliğ’in 45.1.13.1’inci maddesinde düzenleme bulunmadığı, dolayısı ile sunulan fiyat teklifinde YMM ve SMMM onayının aranmaması gerektiği, ayrıca fiyat teklifinin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesine uygun olarak ıslak imzalı ve noter onaylı tercümesi ile birlikte sunulduğu, diğer taraftan söz konusu fiyat teklifinin yurt dışında düzenlenmiş resmi nitelikte bir belge olmaması nedeni anılan belgenin apostil tasdik şerhinin yapılmasının hukuken mümkün olmadığı, çünkü apostil tasdik şerhinin Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesi’nin 1’inci maddesi gereği resmi belgelere uygulanacağı iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İnceleme konusu ihalenin Malatya Yoncalı Sulaması İsale Tüneli Yapımı İşi olduğu, yaklaşık maliyetin 161.357.524,23 TL olarak hesaplandığı, açık ihale usulü ile gerçekleştirilen söz konusu ihalede isteklilerin birim fiyat üzerinden teklif sundukları görülmüştür.

18.08.2016 tarihli ihale komisyonu kararı incelendiğinde, başvuruya konu ihalede 25 isteklinin teklif sunduğu, teklif zarflarının üzerinde bulunması gereken bilgilerin eksiksiz olduğunun tespit edilerek bu zarflarının isteklilerin huzurunda açıldığı, açılan teklif zarflarının incelenmesi sonucunda isteklilerin belgelerinin eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminat mektuplarının usulüne uygun olduğunun tespitinin yapılarak yaklaşık maliyet ile isteklilerin sundukları tekliflerin açıklandığı ve oturumun kapatıldığı,

Daha sonra isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçildiği, bu değerlendirmeler neticesinde Yapı STS İnş. Taah. Mad. San. Tic. A.Ş. - FEB Yat. Mad. İnş. En. San. Tic. A.Ş. Ortak Girişiminin pilot ortağı Yapı STS İnş. Taah. Mad. San. Tic. A.Ş.nin %51 ortağı Sabahattin Tümer’in iş denetleme belgesinin yetersizliği gerekçesiyle anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.

İhale komisyonu tarafından geçerli diğer teklifler esas alınarak aşırı düşük tekliflerin tespitinde kullanılacak aşırı düşük teklif sınır değerinin 111.915.411,14 TL olarak hesaplandığı, 28.06.2016 tarihli aşırı düşük teklif açıklama talep yazısı ile bu değerin altında teklif fiyatı sunan Uyum Yapı İnş. Taah. İnş. Mal. İth. İhr. San. Tic. A.Ş. - Asya Ray Dem. İnş. Taah. San. Tic. A.Ş. - Akçadağ İnş. Tic. Taah. Ltd. Şti. Ortak Girişimi, Yapaş Yat. A.Ş. - En-Ez İnş. San. Tic. A.Ş. Ortak Girişimi, Fernas İnşaat A.Ş., Özgün İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Özdemir İnş. Tur. En. San. Tic. A.Ş. Ortak Girişimi, Tarmac Agrega Mad. ve Yapı San. Tic. A.Ş. - B.Ergünler Yol Yapı İnş. Taah. Mad. Nak. San. Tic. A.Ş. Ortak Girişimi, YSE Yapı San. Tic. A.Ş. ve Yertaş İnş. Tur. San. ve Mad. Tic. Ltd. Şti. olmak üzere 7 istekliden aşırı düşük teklif açıklamalarının talep edildiği,

Bu isteklilerden sadece Özgün İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Özdemir İnş. Tur. En. San. Tic. A.Ş. Ortak Girişimi ve Yertaş İnş. Tur. San. ve Mad. Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulduğu, idarece söz konusu istekliler tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları kabul edilmeyerek tekliflerinin reddedildiği,

Başvuru sahibi istekli Özgün İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Özdemir İnş. Tur. En. San. Tic. A.Ş. Ortak Girişiminin aşırı düşük teklif açıklamasının reddedilmesine gerekçe olarak anılan istekli tarafından sunulan yurtdışında düzenlenmiş fiyat tekliflerinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1 maddesinde yer alan açıklama ile Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’nci maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan hükme uygun sunulmamasının gösterildiği görülmüştür.

Öte yandan ihalede fiyat dışı unsurlar da göz önünde bulundurularak 113.677.715,00 TL teklif sunan Cemiloğlu Grup İnş. Müh. Mad. A.Ş. üzerinde ihalenin bırakılmasına, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak ise Dido-Ray Yapı San. Tic. A.Ş. - İnelsan İnş. Elek. San. Tic. A.Ş. Ortak Girişiminin belirlenmesine karar verildiği, söz konusu kararın 24.08.2016 tarihinde ihale yetkilisi tarafından onaylandığı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi istekli Özgün İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Özdemir İnş. Tur. En. San. Tic. A.Ş. Ortak Girişiminin 05.08.2016 tarihli aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında;

Açıklama üst yazısı,

Aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılacak analiz formatı,

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından ilan edilen rayiç listesi,

04.008, 04.008/1B ve 04.006/B poz numaralı girdiler için fiyat güncellemesi,

B-23.D/4 poz numaralı girdi için alınan fiyat teklifi,

Aşırı düşük teklif açıklaması istenilen T-5 poz numaralı “Klasik Tünel Açılması ve İnşaatının Yapılması” ve T-9 poz numaralı “Tünel Delme Makinesi (TDM=TBM=TAM) Kullanılarak İç Çapı 4.50 m, Dış Çapı 5,10 m, ve Kazı Çapı 5.30 m Olan Tünel Kazısı ve Beton Kaplaması Yapılması” iş kalemleri için oluşturulan fiyat analizleri,

T-9 poz numaralı “Tünel Delme Makinesi (TDM=TBM=TAM) Kullanılarak İç Çapı 4.50 m, Dış Çapı 5,10 m, ve Kazı Çapı 5.30 m Olan Tünel Kazısı ve Beton Kaplaması Yapılması” iş kalemi analizinde bulunan TDM için Terratec firması tarafından yabancı dilde düzenlenen fiyat teklifi, ilgili teknik teklif ve bunların noter onaylı tercümesi,

T-9 poz numaralı “Tünel Delme Makinesi (TDM=TBM=TAM) Kullanılarak İç Çapı 4.50 m, Dış Çapı 5,10 m, ve Kazı Çapı 5.30 m Olan Tünel Kazısı ve Beton Kaplaması Yapılması” iş kalemi analizinde bulunan girdiler için Valente firması tarafından yabancı dilde düzenlenen fiyat teklifleri ve bunların noter onaylı tercümeleri,

BASF Türk Kim. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen fiyat teklifleri,

Diğer ilgili belgelerin sunduğu görülmüştür.

İhale konusu işe ait İdari Şartname’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 7.7’inci maddesinde “7.7.1. İstekliler, yukarıda sayılan belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini vermek zorundadır. Ancak Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Nizamnamesi'nin 9 uncu maddesinde yer alan hüküm çerçevesinde; Gazete İdaresince veya Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı odalarca "aslının aynıdır" şeklinde onaylanarak isteklilere verilen Ticaret Sicili Gazetesi suretleri ile bunların noter onaylı suretleri de kabul edilecektir. Kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden temin edilebilen ve teyidi yapılabilen ihaleye katılım ve yeterlik belgelerinin internet çıktısı sunulabilir.

7.7.2. Noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşıması zorunlu olup, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile "ibraz edilenin aynıdır" veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanlar geçerli kabul edilmeyecektir.

7.7.3. İstekliler, istenen belgelerin aslı yerine ihale tarihinden önce İdare tarafından "aslı idarece görülmüştür" veya bu anlama gelecek şekilde şerh düşülen suretlerini tekliflerine ekleyebilirler.

7.7.4. Türkiye Cumhuriyetinin yabancı ülkelerde bulunan temsilcilikleri tarafından düzenlenen belgeler dışında yabancı ülkelerde düzenlenen belgeler ile yabancı ülkelerin Türkiye'deki temsilcilikleri tarafından düzenlenen belgelerin tasdik işlemi:

7.7.4.1. Tasdik işleminden, belgedeki imzanın doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi işlemi anlaşılır.

7.7.4.2. Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesine taraf ülkelerde düzenlenen ve bu Sözleşmenin 1 inci maddesi kapsamında bulunan resmi belgeler, "apostil tasdik şerhi" taşıması kaydıyla Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaftır.

7.7.4.3. Türkiye Cumhuriyeti ile diğer devlet veya devletler arasında, belgelerdeki imza, mühür veya damganın tasdik işlemini düzenleyen hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme bulunduğu takdirde, bu ülkelerde düzenlenen belgelerin tasdik işlemi bu anlaşma veya sözleşme hükümlerine göre yaptırılabilir.

7.7.4.4. "Apostil tasdik şerhi" taşımayan veya tasdik işlemine ilişkin özel hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme kapsamında sunulmayan yabancı ülkelerde düzenlenen belgelerin üzerindeki imzanın, mührün veya damganın alındığı ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından veya sırasıyla belgenin düzenlendiği ülkenin Türkiye'deki temsilciliği ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gerekir. Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğunun bulunmadığı ülkelerde düzenlenen belgeler ise sırasıyla, düzenlendiği ülkenin Dışişleri Bakanlığı, bu ülkeyle ilişkilerden sorumlu Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya bu ülkenin Türkiye'deki temsilciliği ve Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.

7.7.4.5. Yabancı ülkenin Türkiye'deki temsilciliği tarafından düzenlenen belgeler, Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.

7.7.4.6. Fahri konsolosluklarca düzenlenen belgelere dayanılarak işlem tesis edilmez.

7.7.4.7. Tasdik işleminden muaf tutulan resmi niteliği bulunmayan belgeler:

7.7.4.7.1. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.7.5. Teklif kapsamında sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin yapılması ve bu tercümelerin tasdik işlemi:

7.7.5.1. Yerli istekliler tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümeleri ve bu tercümelerin tasdik işlemi aşağıdaki şekilde yapılır:

7.7.5.1.1. Yerli istekliler ile Türk vatandaşı gerçek kişi ve/veya Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre kurulmuş tüzel kişi ortağı bulunan iş ortaklıkları veya konsorsiyumlar tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin, Türkiye'deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması zorunludur. Bu tercümeler Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaftır.

7.7.5.2. Yabancı istekliler tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümeleri ve bu tercümelerin tasdik işlemi aşağıdaki şekilde yapılır:

7.7.5.2.1. Tercümelerin tasdik işleminden tercümeyi gerçekleştiren yeminli tercümanın imzası ve varsa belge üzerindeki mührün ya da damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi işlemi anlaşılır.

7.7.5.2.2. Belgelerin tercümelerinin verildiği ülkedeki yeminli tercüman tarafından yapılmış olması ve tercümesinde "apostil tasdik şerhi" taşıması halinde bu tercümelerde başkaca bir tasdik şerhi aranmaz. Bu tercümelerin "apostil tasdik şerhi" taşımaması durumunda ise tercümelerdeki imza, ve varsa üzerindeki mühür veya damga, bu ülkedeki ilgili Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından veya sırasıyla belgenin düzenlendiği ülkenin Türkiye'deki temsilciliği ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.

7.7.5.2.3. Türkiye Cumhuriyeti ile diğer devlet veya devletler arasında belgelerdeki imza, mühür veya damganın tasdik işlemini düzenleyen hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme bulunduğu takdirde belgelerin tercümelerinin tasdik işlemi de anlaşma veya sözleşme hükümlerine göre yaptırılabilir.

7.7.5.2.4. Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğunun bulunmadığı ülkelerde düzenlenen belgelerin tercümelerinin verildiği ülkedeki yeminli tercüman tarafından yapılmış olması ve tercümenin de "apostil tasdik şerhi" taşımaması durumunda ise söz konusu tercümedeki imza ve varsa üzerindeki mührün veya damganın sırasıyla bu ülkenin Dışişleri Bakanlığı, bu ülkeyle ilişkilerden sorumlu Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya bu ülkenin Türkiye'deki temsilciliği ve Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.

7.7.5.2.5. Yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin Türkiye'deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması halinde ise bu tercümelerde başkaca bir tasdik şerhi aranmaz.” düzenlemesi yer almaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü yer almaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “ Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’inci maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında idareler; belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini isterler. Bu kapsamda sunulan fatura örnekleri de asıl olarak kabul edilir. Adaylar veya istekliler, istenen belgelerin aslı yerine ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerini başvuruları veya teklifleri kapsamında sunabilirler. Bu yönde yapılacak başvuruların, ihaleden önce idarenin ilgili birim yetkilisi veya bu hususta görevlendirilmiş personelince karşılanması zorunludur.

(2) Noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşıması zorunlu olup, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile “ibraz edilenin aynıdır” veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanlar geçerli kabul edilmez. Ancak, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Nizamnamesinin 9 uncu maddesinde yer alan hüküm çerçevesinde, Gazete idaresince veya Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı odalarca “aslının aynıdır” şeklinde onaylanarak verilen Ticaret Sicili Gazetesi suretleri veya bunların noter onaylı suretleri de kabul edilir.

(3) Türkiye Cumhuriyetinin yabancı ülkelerde bulunan temsilcilikleri tarafından düzenlenen belgeler dışında yabancı ülkelerde düzenlenen belgeler ile yabancı ülkelerin Türkiye’deki temsilcilikleri tarafından düzenlenen belgelerin tasdik işlemi aşağıdaki şekilde yapılır:

a) Tasdik işleminden, belgedeki imzanın doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi işlemi anlaşılır.

b) Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesine taraf ülkelerde düzenlenen ve bu Sözleşmenin 1 inci maddesi kapsamında bulunan resmi belgeler, “apostil tasdik şerhi” taşıması kaydıyla Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaftır.

c) Türkiye Cumhuriyeti ile diğer devlet veya devletler arasında, belgelerdeki imza, mühür veya damganın tasdik işlemini düzenleyen hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme bulunduğu takdirde, bu ülkelerde düzenlenen belgelerin tasdik işlemi, bu anlaşma veya sözleşme hükümlerine göre yaptırılabilir.

ç) “Apostil tasdik şerhi” taşımayan veya (c) bendi kapsamında sunulmayan yabancı ülkelerde düzenlenen belgelerin, o ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından veya sırasıyla o ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gerekir. Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğunun bulunmadığı ülkelerde düzenlenen belgeler ise sırasıyla, düzenlendiği ülkenin Dışişleri Bakanlığı, bu ülkeyle ilişkilerden sorumlu Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya bu ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ve Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.

d) Yabancı ülkenin Türkiye’deki temsilciliği tarafından düzenlenen belgeler, Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.

e) Fahri konsolosluklarca düzenlenen belgelere dayanılarak işlem tesis edilemez.

f) İdare, tasdik işleminden muaf tuttuğu resmi niteliği bulunmayan belgeleri ön yeterlik şartnamesinde veya idari şartnamede belirtir.

(4) Başvuru veya teklif kapsamında sunulacak belgelerin tercümeleri ve bu tercümelerin tasdik işlemi aşağıdaki şekilde yapılır:

a) Yerli istekliler ile Türk vatandaşı gerçek kişi ve/veya Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre kurulmuş tüzel kişi ortağı bulunan iş ortaklıkları veya konsorsiyumlar tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin Türkiye’deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması zorunludur. Bu tercümeler Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaftır.

b) Yabancı istekliler tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümeleri ile bu tercümelerin tasdik işlemi aşağıdaki şekilde yapılır:

1. Tercümelerin tasdik işleminden, tercümeyi gerçekleştiren yeminli tercümanın imzası ve varsa belge üzerindeki mührün ya da damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi işlemi anlaşılır.

2. Belgelerin tercümelerinin, düzenlendiği ülkedeki yeminli tercüman tarafından yapılmış olması ve tercümesinde “apostil tasdik şerhi” taşıması halinde, bu tercümelerde başkaca bir tasdik şerhi aranmaz. Bu tercümelerin “apostil tasdik şerhi” taşımaması durumunda ise tercümelerdeki imza ve varsa üzerindeki mühür veya damga, bu ülkedeki ilgili Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından veya sırasıyla belgenin düzenlendiği ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.

3. Türkiye Cumhuriyeti ile diğer devlet veya devletler arasında belgelerdeki imza, mühür veya damganın tasdik işlemini düzenleyen hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme bulunduğu takdirde, belgelerin tercümelerinin tasdik işlemi de anlaşma veya sözleşme hükümlerine göre yaptırılabilir.

4. Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğunun bulunmadığı ülkelerde düzenlenen belgelerin tercümelerinin, o ülkedeki yeminli tercüman tarafından yapılmış olmakla birlikte, “apostil tasdik şerhi” taşımaması durumunda ise; söz konusu tercümedeki imza ve varsa üzerindeki mühür veya damganın, sırasıyla bu ülkenin Dışişleri Bakanlığı, bu ülkeyle ilişkilerden sorumlu Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya bu ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ve Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gereklidir.

(5) Yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin, Türkiye’deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması halinde ise, bu tercümelerde başkaca bir tasdik şerhi aranmaz…” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Belgelerin Sunuluş Şekli” başlıklı 8’inci maddesinde “8.1. Belgelerin sunuluş şekline ilişkin düzenlemeler, Uygulama Yönetmelikleri ile tip şartnamelerin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı maddelerinde yer almaktadır.

…

8.2. İhale Uygulama Yönetmeliklerinin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı maddesinde; Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesine taraf ülkelerde düzenlenen ve bu Sözleşmenin 1 inci maddesi kapsamında bulunan resmi belgelerin, “apostil tasdik şerhi” taşıması kaydıyla Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaf olduğu belirtilmiştir.

8.2.1. 27/7/1984 tarih ve 84/8373 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla onaylanan Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesi, 16/9/1984 tarih ve 18517 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmış olup, Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesine taraf devletler ile bu devletlerde tasdik şerhi vermeye yetkili makamların Listesi, Lahey Uluslararası Özel Hukuk Konferansı’nın internet sayfasında (http://hcch.e-vision.nl/index_en.php?act=states.listing) yer almaktadır.

8.2.2. Anılan sözleşmenin 2 nci maddesi, sözleşmeye taraf akit devletlerin, sözleşmenin 1 inci maddesinde sayılan resmi belgelerden kendi ülkesinde kullanılacak olan belgeleri tasdik işleminden bağışık tutacağını hüküm altına almıştır. Bu sözleşmenin amaçları bakımından, tasdik işleminden, yalnız belgenin kullanıldığı ülkenin diplomasi veya konsolosluk memurları tarafından belgedeki imzanın doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının veya gerekirse üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyit işleminin anlaşılacağı öngörülmüştür.

8.2.3. Uygulamada yabancı ülkelerden alınan bazı belgelerin, Türkiye’deki tasdik şerhi (apostil) vermeye yetkili makamlara onaylatılarak idarelere sunulduğu görülmüş olup, yukarıda anılan sözleşmeye aykırı olarak onaylanan bu belgeler geçerli sayılmayacaktır.

8.2.4. İdareler, ön yeterlik şartnamesinin veya idari şartnamenin düzenlenmesi sırasında ihale işlemlerinin etkin bir şekilde sürdürülebilmesi ve bürokratik işlemlerin azaltılması için yurtdışından temin edilmiş teknik doküman, kişisel beyan gibi resmi makamlarca düzenlenmeyen belgelerin tasdik işleminden muaf olduğuna ilişkin düzenlemeler yapabilirler.

8.3. İdareler, ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamenin “Tekliflerin dili” başlıklı maddesini ihale konusu alımın niteliğini göz önünde bulundurmak suretiyle uygun seçeneği esas alarak düzenleyeceklerdir. İdareler, teklifi oluşturan bütün belgeler ve ekleri ile diğer dokümanların Türkçe olacağı ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin Türkçe tercümesi ile birlikte verilmesi halinde geçerli olacağına ilişkin bir düzenleme yapabilecekleri gibi, sadece belirli belgelerin yabancı dilde sunulmasına imkan verebilirler. İhale işlemlerinin etkin ve sağlıklı bir şekilde yürütülebilmesi ve hukuki sorunların yaşanmaması için yabancı dilde sunulmasına imkan verilen belgelerin teknik dokümanlar, kişisel beyanlar gibi belgelerle sınırlı tutulmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.

8.4. İhale dokümanında istenen ve serbest muhasebeci mali müşavir tarafından düzenlenerek ya da onaylanarak başvuru veya teklif kapsamında idareye sunulan belgelerde, 15/11/2002 tarihli ve 24937 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Serbest Muhasebeci ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlerin Kaşe Kullanma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik çerçevesinde temin edilen özel kaşenin kullanılması gerekmektedir.” açıklaması,

16/9/1984 tarih ve 18517 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesi’nde “İşbu Sözleşmeyi imzalayan Devletler, Yabancı resmi belgelerin diplomasi veya konsolosluk temsilciliklerince tasdiki mecburiyetinin kaldırılması isteği ile, Bu konuda bir sözleşme yapmayı kararlaştırmışlar ve aşağıdaki hükümler üzerinde anlaşmışlardır:

Madde 1

İşbu Sözleşme, Âkit Devletlerden birinin ülkesinde düzenlenmiş olup da diğer bir Âkit Devlet ülkesinde kullanılacak olan resmi belgelere uygulanır.

İşbu Sözleşme'nin amaçları bakımından, aşağıdaki belgeler resmi belge sayılır:

a) Savcı, zabıt kâtibi veya adliye memuru tarafından verilmiş belgeler de dahil olmak üzere, Devletin bir yargı organına veya mahkemesine bağlı bir makam veya görevli memur tarafından düzenlenmiş olan belgeler,

b) İdari belgeler,

c) Noter senetleri,

d) Kişilerce özel sıfatla imzalanmış belgeler üzerine konulmuş olup belgenin kaydının veya belirli bir tarihte mevcut olduğunun ve imzaların doğruluğunun resmi makam ve noterlerce tasdiki gibi resmi beyanlar.

Bununla birlikte, işbu Sözleşme:

a) Diplomasi veya konsolosluk memurları tarafından düzenlenmiş belgelerle,

b) Ticaret veya gümrük işlemleriyle doğrudan doğruya ilgili olan idari belgelere,

Uygulanmaz.

Madde 2

Âkit Devletlerden her biri, bu Sözleşmenin uygulama alanına giren ve kendi ülkesinde kullanılacak olan belgeleri tasdik işleminden bağışık tutacaktır. Bu Sözleşmenin amaçları bakımından, tasdik işleminden, yalnız, belgenin kullanıldığı ülkenin diplomasi veya konsolosluk memurları tarafından belgedeki imzanın doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının veya gerekirse üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi işlemi anlaşılır.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

…

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

…

45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir…” açıklamaları bulunmaktadır.

18.08.2016 tarihli ihale komisyonu kararı incelendiğinde başvuru sahibi isteklinin 05.08.2016 tarihli aşırı düşük teklif açıklamasının reddedilmesine ilişkin olarak “Açıklama istenilen Tünel Delme Makinesi (TDM=TBM=TAM) Kullanılarak İç Çapı 4.50 m, Dış Çapı 5,10 m, ve Kazı Çapı 5.30 m Olan Tünel Kazısı ve Beton Kaplaması Yapılması iş kalemi YS01/A Tünel Delme Makinesi (T.D.M.) kullanılarak Tünel Kazılması analizi altında P.03.999 Tünel Kazısı Yapılması alt analizinin içindeki TBM makinenin m³ başına maliyeti (amortisman, yedek parça, bakım onarım, ana para faizi ve sigortta, taşıma-montaj-demontaj) pozuna TBM (=TDM) ve ataşmanları için Terratec’den ve Valente’den alınan fiyat teklifleri sunulmuştur.

Söz konusu istekli bu fiyat tekliflerinde, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’de “…” ibaresinde yer alan meslek mensubunun SMMM ya da YMM olduğu, bunun da ülkemizde mevzuata göre düzenlendiğinin aşikar olduğu, yurt dışı tekliflerinde böyle bir zorunluluk bulunmadığından SMMM/YMM onaylı ibarelerin TBM(=TDM) ve ataşmanları fiyat teklifi için yapılmadığı açıklamasında bulunmuştur.

Ancak istekliler tarafından sunulan sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgelerinin değerlendirilmesinde Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesi esas alınmaktadır. Yukarıda yer verilen Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13’üncü değerlendirme ile ilgili kriterler mevcuttur. Burada üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin nasıl değerlendirileceği açıktır. Yurt içi ve yurt dışı şeklinde bir ayrım söz konusu değildir. Değerlendirmeler bu kapsamda yapılmaktadır.

Ayrıca yurt dışından fiyat teklif alınan ülkelerde SMMM ya da YMM gibi meslek mensubunun olmadığı veya muadili hakkında istekli tarafından bir açıklama yapılmamış veya belge sunulmamıştır. Dolayısıyla da değerlendirmeler mevcut Kamu İhale Genel Tebliği hükümleri üzerinden yapılmıştır.

Sunulan fiyat tekliflerinde üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinde yer alması gereken ilgili meslek mensubu kaşe, imza ve beyanın bulunmadığı görülmüştür. Ayrıca Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.de belirtilen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklanmadığı anlaşıldığından Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13. maddesine uygun şekilde sunulmadığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’inci maddesinde ve İdari Şartname’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 7’nci maddesinde “…” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda yer alan hükümlere göre yabancı ülkelerde düzenlenen belgelerin ya “apostil tasdik şerhi” taşıması ya da belgenin düzenlendiği ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından veya sırasıyla o ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gerekmektedir. Söz konusu istekli tarafından sunulan Terratec’ten ve Valente’ten alınan fiyat tekliflerinde “apostil tasdik şerhi” veya diğer onaylardan birisi yer almadığından Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesinin üçüncü fıkrasına uygun şekilde sunulmadığı sonucuna varılmıştır.” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

Başvuru sahibi istekli tarafından sunulan fiyat teklifleri üzerinde ilgili meslek mensubunun kaşe, imza ve beyanının olmadığı gerekçesi ile tekliflerinin reddedilmesinin uygun olmadığı, çünkü Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13’üncü maddesinde belirtilen meslek mensubunun Türkiye Cumhuriyeti sınırları içinde görevli ve yetkili olduğu, yurt dışından temin edilen fiyat tekliflerinin Türkiye Cumhuriyeti sınırları içinde yetkili olan meslek mensuplarınca onaylanamayacağı, dolayısı ile sunulan fiyat teklifleri için böyle bir onay zorunluluğunun olmadığı, ayrıca fiyat teklifinin yurt dışında düzenlenmiş resmi nitelikte bir belge olmaması nedeni ile söz konusu belgenin apostil tasdik şerhinin yapılmasının hukuken mümkün olmadığı, çünkü apostil tasdik şerhinin Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesi’nin 1’inci maddesi gereği resmi belgelere uygulanacağı iddia edilmektedir.

Başvuru sahibi isteklinin itirazen şikâyet dilekçesinde öne sürdüğü iddialar ile şikayet başvuru dilekçesi neticesinde idare tarafından alınan kararda yer alan idarenin cevabında yer alan ifadeler bağlamında yapılan inceleme neticesinde tespit edilen hususlara aşağıda yer verilmiştir.

Başvuru sahibi isteklinin P.03.999 Tünel Kazısı Yapılması alt analizinin içindeki TBM makinenin m³ başına maliyetini tevsiken sunduğu Terratec adına Bruce Matheson tarafından düzenlenen fiyat teklifi incelendiğinde, fiyat teklifi üzerinde Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesinde belirtilen meslek mensubu beyanı ve onayının bulunmadığı tespit edilmiştir.

Diğer taraftan söz konusu fiyat teklifleri üzerinde ihale komisyonu kararında da belirtildiği hali ile “apostil tasdik şerhi” bulunmadığı gibi, söz konusu belgenin İdari Şartname’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 7’nci maddesinde düzenlendiği şekli ile ilgili merciler tarafından da tasdik edilmediği tespit edilmiştir.

Aynı şekilde Valente firması adına Stefano Bonotti tarafından düzenlenen fiyat tekliflerinin de Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesinde belirtilen meslek mensubu beyanı ve onayı taşımadığı, söz konusu fiyat teklifleri üzerinde “apostil tasdik şerhi” bulunmadığı gibi, bunların İdari Şartname’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 7’nci maddesinde düzenlendiği şekli ile ilgili merciler tarafından da tasdik edilmediği tespit edilmiştir.

Öte yandan yabancı dilde hazırlanmış söz konusu fiyat tekliflerinin tercümelerinin Ben Çev. Ter. Org. Rek. Dan. Tur. A.Ş. bünyesinde yeminli mütercim tercüman tarafından yapıldığı, söz konusu belgeler üzerinde “İşbu Çeviri İngilizce Aslından Türkçe’ye Tarafımdan ve Aslına Sadık Kalınarak Yapılmıştır” ibaresinin bulunduğu, tercüme nüshanın da Ankara 13’üncü noterliğince onaylandığı tespit edilmiştir.

Öncelikle başvuruya konu ihalede yabancı bir firma tarafından düzenlenen fiyat tekliflerinin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’inci maddesinde yer alan hükümler çerçevesinde sunulması gerekliğinin olup olmadığının tespit edilmesi, sonrasında ise bahse konu fiyat teklifleri üzerinde Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesinde düzenlenen koşulların bulunup bulunmaması hususunun tespitinin yapılması gerekmektedir.

Yukarıda yer alan mevzuat hükümlerinden, Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesinin 1’inci maddesinden, “kişilerce özel sıfatla imzalanmış belgeler üzerine konulmuş olup belgenin kaydının veya belirli bir tarihte mevcut olduğunun ve imzaların doğruluğunun resmi makam ve noterlerce tasdiki gibi resmi beyanlar”ın resmi belge sayılacağı, 2’nci maddesinden ise âkit devletlerden her birinin sözleşmenin uygulama alanına giren ve kendi ülkesinde kullanılacak olan belgeleri tasdik işleminden bağışık tutması gerektiği anlaşılmaktadır.

Yapılan açıklamalar çerçevesinde başvuru sahibi istekli tarafından sunulan fiyat tekliflerinin resmi belge olmadığı Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’inci maddesinin üçüncü fıkrasında belirtildiği şekli ile apostil tasdik şerhi taşımasının veya ilgili resmi birimlerce tasdik edilmesinin gerekmediği anlaşılmakta olup bu itibarla anılan isteklinin başvurusunun bu gerekçe ile reddedilmesinin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Bununla birlikte Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesinde fiyat tekliflerinin taşıması gereken nitelikler belirtilmiştir. Bu çerçevede sunulan fiyat tekliflerinin altında anılan Tebliğ açıklamasında belirtildiği şekilde meslek mensubu beyanının ve onayının bulunması gerekmektedir. Söz konusu Tebliğ açıklamalarında ve kamu ihale mevzuatında yurtdışından alınan fiyat teklifleri için ayrıksı bir düzenleme yapılmadığı dikkate alındığında, söz konusu düzenlemenin yurtdışından alınan fiyat teklifleri için de geçerli olduğu anlaşılmaktadır. Ancak yurtdışından alınan fiyat tekliflerinde, söz konusu meslek mensubu veya muadili bir kişi yada kuruluşun beyanının ve onayının bulunması kural olarak gerekmekle birlikte eğer bunun yapılabilmesi o ülke mevzuatı ya da başka bir nedenle mümkün değilse, bu hususun da yapılan aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında belgelendirilmesi gerekmektedir. Bu çerçevede fiyat teklifi üzerinde meslek mensubu beyanının ve onayının yer almasının mümkün olmadığına ilişkin yapılacak belgelendirme sonucunda ancak, fiyat teklifi üzerinde söz konusu meslek mensubu beyanı ve onayı aranmayabilecektir.

Mevcut durumda ise başvuru sahibi isteklinin yurt dışından temin ettiği proforma faturada (fiyat teklifi) meslek mensubu veya muadili bir kişi yada kuruluşun beyanının ve onayının bulunmadığı ve niçin bulunmadığına ilişkin olarak makul kabul edilebilecek bir belgelendirmenin yapılmadığı anlaşılmış olup, bu itibarla adı geçen istekli tarafından sunulan proforma faturanın (fiyat teklifi) bu yönüyle mevzuata uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Yukarıda yer alan açıklamalar çerçevesinde yurt dışında düzenlenmiş proforma faturanın (fiyat teklifi) resmi belge olmaması sebebi ile Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’inci maddesinin üçüncü fıkrasında belirtilen koşulları taşımasına gerek bulunmadığı, bununla beraber söz konusu proforma faturanın başvuruya konu ihalede istekli tarafından sunulduğu hali ile Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesinde yer alan açıklamalar çerçevesinde geçerli bir tevsik edici belge olarak kabul edilemeyeceği anlaşılmış olup netice itibari ile anılan isteklinin teklifinin reddedilmesinin yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi