KİK Kararı: 2016/UY.II-1844

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2016/043
Gündem No : 36
Karar Tarihi : 20.07.2016
Karar No : 2016/UY.II-1844

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

FD Proje Havalandırma Müh. Müş. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

Çamlıca Mah. Anadolu Bulvarı Timko Sok. No: 20 M/5 Yenimahalle/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Destek Hizmetleri Başkan Yardımcılığı,

Sağlık Mahallesi A. Adnan Saygun 2 Caddesi No: 55 06430 Çankaya/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/147126 İhale Kayıt Numaralı “Aşı ve İlaç Deposu Şartlandırma Sistemi Yapımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Destek Hizmetleri Başkan Yardımcılığı tarafından 25.05.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Aşı ve İlaç Deposu Şartlandırma Sistemi Yapımı” ihalesine ilişkin olarak FD Proje Havalandırma Müh. Müş. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 01.06.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 03.06.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 10.06.2016 tarih ve 34916 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 10.06.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/1390 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Söz konusu alım için daha önce 2015/71260 İKN’li ihaleye çıkıldığı ve bu ihale için Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulması üzerine Kamu İhale Kurulu tarafından 2015/UY.III-2326 sayılı kararı ile düzeltici işlem belirlenmesi yönünde karar verildiği, Kurul kararı doğrultusunda idarece ihale üzerinde bırakılan Frigo Soğutma Sanayi ve Ticaret A.Ş.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ancak sonrasında ihalenin iptal edildiği, dolayısıyla alınan Kurul kararının uygulanmadığı ve ihalenin iptal edilmesi sebebiyle şikâyete konu ihale ile yeniden ihaleye çıkıldığı, fakat daha önceki projede imzası olan şahsın imzasının çıkartılması haricinde herhangi bir değişiklik yapılmadığı, ayrıca idarece ihaleye tek başına Frigo Soğutma San. ve Tic. A.Ş.nin katılmasına ortam oluşturulmaya çalışıldığı, ihale tarihinde ihalede söz konusu istekli dışında kendilerinin de katılımcı olduğunun görülmesi sebebiyle teklif zarflarını hemen teslim etmeleri yönünde baskı yapıldığı ve Frigo Soğutma San. ve Tic. A.Ş.ni temsile gelen kişilerin 3-4 adet teklif zarfı ile gelerek son teslim saatinde saat 10.30’da ihale dosyalarını teslim ettikleri, bu durumun mevzuata aykırı olduğu idareye bildirilmesine rağmen, idarece saatin dolmadığı belirtilerek söz konusu dosyaların teslim alındığı, bununla birlikte ilk oturumdan sonra taraflarınca zarf açma ve belge kontrol tutanağının bir suretinin talep edilmesine rağmen tutanakların usulüne göre hazırlanmadığı belirtilerek öğleden sonra verileceğinin ifade edildiği, ancak öğleden sonra verilen tutanağın da tüm komisyon üyelerince imzalanmamış olduğu ve tutanağın kendilerine teslim edildiğine dair imza alınmadığı,

2. 30.05.2016 tarihli ihale komisyonu kararı ile taraflarınca sunulan alt yüklenici iş deneyim belgesinin C.II iş grubunda işler olmadığı gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ihale komisyonu kararında sunulan iş deneyim belgesinde alt yüklenici tarafından yapılan kısmın jeotermal su dağıtım hattının yapılması olarak belirtildiği, ancak iş deneyim belgesinde “Kozaklı Jeotermal Dağıtım Hattı ve Isı Merkezi Mekanik Tesisatı Yapım İşi” olan işin adının eksik kullanılarak farklı bir algı oluşturulduğu,

Söz konusu iş deneyim belgesine konu işin mekanik işleri kısmının taraflarınca alt yüklenici olarak yerine getirildiği, iş deneyim belgesine dayanak teşkil eden ihaleyi yapan idarece ihale dokümanında benzer işin A.III Boru ve İletim Hattı İşleri, denk sayılacak lisans bölümünün ise Makine Mühendisliği olarak belirlendiği, ancak taraflarınca yapılan iş kalemlerinin tamamının mekanik tesisatı grubunda ısıtma tesisatı işleri olduğu, dolayısıyla her ne kadar ihaleyi yapan idare tarafından yapılan iş A.III grubu olarak değerlendirilse de aslında yapılan imalatın C.II iş grubu iş tanımına uygun olduğu, bu itibarla iş deneyim belgesinin C.II grubu işler kapsamında değerlendirilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

İhale konusu işe ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin

a) Adı: Aşı ve İlaç Deposu Şartlandırma Sistemi

b) Yatırım proje no'su/kodu:-

c) Miktarı ve türü: 1 Grup Aşı ve İlaç Deposu Şartlandırma Sistemi Yapım İşi

ç) Yapılacağı yer:Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Başkanlığı Aşı ve İlaç Deposu Akyurt/ ANKARA

d) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “İhaleye ilişkin bilgiler ile ihale ve son teklif verme tarih ve saati” başlıklı 3’üncü maddesinde “3.1.a)İhale kayıt numarası: 2016/147126

b) İhale usulü: Açık ihale.

c)Tekliflerin sunulacağı adres: Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Destek Hizmetleri Başkan Yardımcılığı Satınalma ve İdari İşler Daire Başkanlığı (Sağlık Mahallesi A. Adnan Saygun 2 Cad. No: 55 06100 Sıhhiye/Ankara )

ç) İhalenin yapılacağı adres: Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Destek Hizmetleri Başkan Yardımcılığı Satınalma ve İdari İşler Daire Başkanlığı (Sağlık Mahallesi A. Adnan Saygun 2 Cad. No: 55 06100 Sıhhiye/Ankara )

d) İhale (son teklif verme) tarihi: 25.05.2016

e) İhale (son teklif verme) saati: 10:30

f) İhale komisyonunun toplantı yeri: Türkiye Halk Sağlığı Kurumu A Blok Toplantı Salonu (Sağlık Mah. A. Adnan Saygun 2 Cad No:55 Sıhhiye-Çankaya ANKARA)” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, anahtar teslimi götürü bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle anahtar teslimi götürü bedel sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi,

“Tekliflerin sunulma şekli” başlıklı 22’nci maddesinde “22.1. Teklif mektubu ve geçici teminat da dahil olmak üzere ihaleye katılabilme şartı olarak bu Şartnamede istenilen bütün belgeler bir zarfa veya pakete konulur. Zarfın veya paketin üzerine isteklinin adı, soyadı veya ticaret unvanı, tebligata esas açık adresi, teklifin hangi işe ait olduğu ve ihaleyi yapan İdarenin açık adresi yazılır. Zarfın yapıştırılan yeri istekli tarafından imzalanarak, mühürlenir veya kaşelenir.

22.2. Teklifler, ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar sıra numaralı alındılar karşılığında İdareye (tekliflerin sunulacağı yere) teslim edilir. Bu saatten sonra verilen teklifler kabul edilmez ve açılmadan istekliye iade edilir. Bu durum bir tutanakla tespit edilir...” düzenlemesi yer almaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36’ncı maddesinde “Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.

İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır.” hükmü,

Yapım İşleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Başvuruların ve tekliflerin alınması, açılması ve belgelerdeki bilgi eksikliklerinin tamamlatılması” başlıklı 57’nci maddesinde “…(1) Ön yeterlik ve yeterlik başvuruları ile tekliflerin alınması ve açılmasına ilişkin işlemler; Kanun, bu Yönetmelik ve tip şartnamelerde belirtilen hükümler çerçevesinde standart formlar kullanılarak gerçekleştirilir.

(2) Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağı, başvuru veya teklif zarfı içinde sunulması istenilen belgeler ve bu belgelere ilgili mevzuat gereğince eklenmesi zorunlu olan belgelerin her biri için ayrı sütun içerecek şekilde düzenlenir.

(3)…Zarflardan uygun olanların açılması ve belge kontrolünün yapılması aşamasında, aday veya isteklilerce sunulan belgeler tek tek kontrol edilerek hangi belgelerin sunulduğu Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağında her belge için açılmış bulunan sütunlara kaydedilerek gösterilir. İhale usulüne göre ilgili oturumda istekliler ve teklif ettikleri fiyatlar duyurularak tutanak düzenlenir. Bu tutanakların komisyon başkanınca onaylanmış suretleri, isteyenlere imza karşılığı verilmeden oturum kapatılamaz…” hükmü yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ve ihale dokümanı düzenlemeleri bir arada değerlendirildiğinde, tekliflerin ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verileceği, ihale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğunun bir tutanakla tespit edilerek hazır bulunanlara duyurulacağı, ihale komisyonunca teklif zarflarının alınış sırasına göre inceleneceği, belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan isteklilerin tutanakla tespit edileceği, istekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarının açıklanacağı, bu süreçteki işlemlerin standart formlar kullanılarak gerçekleştirileceği ve hazırlanan tutanakların ihale komisyonunca imzalanacağı ve bu tutanakların komisyon başkanınca onaylanmış suretlerinin, isteyenlere imza karşılığı verilmeden oturumun kapatılamayacağı anlaşılmaktadır.

Bu çerçevede ihale işlem dosyası kapsamında yapılan incelemede, şikâyete konu ihalede son teklif verme tarihinin 25.05.2016 ve son teklif verme saatinin 10.30 olduğu, 25.05.2016 tarihinde, saat 10.30’da gerçekleştirilen ihaleye iki isteklinin katıldığı, ihaleye katılan isteklilerin teklif dosyalarının idare yetkilisince teslim alındığının 25.05.2016 tarihli “Teklif Zarfı Alındı Belgeleri” ile tutanak altına alındığı, bu tutanaklar itibariyle başvuru sahibi FD Proje Havalandırma Müh. Müş. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklif zarfının saat 10.27’de 1 sıra no ile, Frigo Soğutma Sanayi ve Ticaret A.Ş.nin teklif zarfının ise saat 10.29’da 2 sıra no ile idareye teslim edildiği,

Bununla birlikte “Teklif Zarflarının İhale Komisyoncuca Teslim Alındığına Dair Tutanak”ta Frigo Soğutma Sanayi ve Ticaret A.Ş. ile başvuru sahibi FD Proje Havalandırma Müh. Müş. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklif zarflarının 25.05.2016 tarihinde, saat 10.30’da ihale komisyonunca teslim alındığının görüldüğü, ayrıca yine aynı tarihte 25.05.2016’da, saat 11.30’da tutanak altına alınan “Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağı”nın ihale komisyonu üyelerince imzalandığı,

Diğer taraftan başvuru sahibi tarafından idareye ve Kuruma yapılan şikâyet başvurularının ekinde yer verilen “Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağı”nda 5 kişiden oluşan ihale komisyonu üyelerinden sadece üçünün imzasının bulunduğu, iki üyenin imzasının ise yer almadığı anlaşılmıştır.

Bu çerçevede ihale işlem dosyasında yer alan belgeler doğrultusunda, ihaleye iki isteklinin teklif sunduğu, dolayısıyla başvuru sahibinin iddia ettiği şekilde kendileri ve ihale üzerinde bırakılan istekli Frigo Soğutma Sanayi ve Ticaret A.Ş.nin haricinde başka herhangi bir isteklinin teklif sunmadığı anlaşılmıştır. Ayrıca idare yetkilisince teslim alınan “Teklif Zarfı Alındı Belgeleri”ne ilişkin tutanaklar dikkate alındığında Frigo Soğutma Sanayi ve Ticaret A.Ş.nin teklif zarfının 25.05.2016 tarihinde, saat 10.29’da idareye teslim edildiği anlaşıldığından idarece yapılan söz konusu işlemlerde mevzuata herhangi bir aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır.

Diğer taraftan mevzuat uyarınca her ne kadar tekliflerin ilk değerlendirilmesi aşamasında tutulması gereken tutanakların ihale komisyonunca imzalanacağı ve bu tutanakların komisyon başkanınca onaylanmış suretlerinin, isteyenlere imza karşılığı verilmeden oturumun kapatılamayacağı belirtilmiş olsa da, söz konusu ihalede başvuru sahibinin itirazen şikâyet dilekçesi ekinde yer verdiği “Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağı” doğrultusunda ilgili tutanakta bazı komisyon üyelerinin imzalarının eksik olduğu görülmüş, dolayısıyla söz konusu tutanağın ihalenin ilk oturumunda değil sonrasında hazırlandığı ve ihale komisyonu üyelerinin imzalarının başvuru sahibine verilen tutanaktan sonra tamamlandığı, bu bağlamda ihale komisyonunca, “Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağı” ile ihale komisyonu ile diğer hazır bulunanlar huzurunda yapılan ve ilk oturum kapatılmadan düzenlenmesi gereken, tutanağın/tutanakların onaylanmış suret(ler)ini oturum kapatılmadan elden teslim edildiğine dair “Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağı ve/veya Teklif Edilen Fiyatlara ve [Yaklaşık Maliyetin Açıklanmasına]*İlişkin Tutanağın Hazır Bulunanlar Önünde Yapılan İlk Oturumda Talep Edenlere Verildiğine İlişkin Tutanak”ın ilk oturumda hazırlanarak istekliye verilmediği anlaşılmıştır.

İdarenin yaptığı bu işlemlerin usul açısından mevzuata uygun olmadığı görülmektedir. Ancak şikâyet başvuru dilekçelerinin ekinde yer alan ve ihale komisyonu üyelerinin tamamının imzasının yer almadığı “Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağı” ile ihale işlem dosyası kapsamında gönderilen ve tüm ihale komisyonu üyelerinin imzasının bulunduğu Tutanak’ta teklif zarfı içinde sunulması istenilen belgeler ve bu belgelere ilgili mevzuat gereğince eklenmesi zorunlu olan belgelerin her biri için ayrı sütun açılarak değerlendirme yapıldığı ve iki tutanakta da yapılan değerlendirmenin aynı olduğu, belgelerde ve var/yok sütunlarında herhangi bir farklılık bulunmadığı, ayrıca ihaleye katılan söz konusu isteklilerden hiçbirinin sunulan belgelere ilişkin var/yok kontrolü açısından değerlendirme dışı bırakılmadığı ve sütunlarda belirtilen belgelerin ihale işlem dosyası kapsamında isteklilerin teklif dosyaları içerisinde yer aldığı anlaşıldığından bu durumun şikâyete konu ihalede başvuru sahibi açısından herhangi bir menfaat kaybı doğurmadığı kanaatine varılmıştır. Nitekim başvuru sahibinin kendisi ve ihaleye katılan diğer istekliye yönelik ihalede yeterlik kriteri olarak öngörülen belgelerin sunulmadığına yönelik de herhangi bir iddiası bulunmamaktadır.

Bununla birlikte başvuru sahibinin “idarece ihaleye sadece Frigo Soğutma San. ve Tic. A.Ş.nin katılmasına ortam oluşturulmaya çalışıldığı, ihalede söz konusu istekli dışında kendilerinin de katılımcı olduğunun görülmesi sebebiyle teklif zarflarını hemen teslim etmeleri yönünde baskı yapıldığı” yönündeki iddialarının ise ihale işlem dosyası kapsamında yer alan mevcut belgeler kapsamında tespitinin yapılamayacağı anlaşılmıştır.

Bunun yanı sıra başvuru sahibi tarafından itirazen şikâyet dilekçesinde 2015/71260 İKN’li ihaleden bahsedildiği, bu ihale için “Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulması üzerine Kamu İhale Kurulu tarafından 2015/UY.III-2326 sayılı kararı ile düzeltici işlem belirlenmesi yönünde alınan kararın uygulanmadığı ve ihalenin iptal edilmesi sebebiyle şikâyete konu ihale ile yeniden ihaleye çıkıldığı, fakat daha önceki projede imzası olan şahsın imzasının çıkartılması haricinde herhangi bir değişiklik yapılmadığı, idarece ihaleye tek başına Frigo Soğutma San. ve Tic. A.Ş.nin katılmasına ortam oluşturulmaya çalışıldığının” ifade edildiği görülmüştür. Ancak 2015/71260 İKN’li ihale ile 2016/147126 İKN’li ihalelerin kendi içinde farklı ihaleler olduğu ve iki farklı ihalenin birbiriyle kıyaslanamayacağı göz önünde bulundurulduğunda, her ihalenin kendi içinde ayrı ayrı değerlendirilmesi gerekmektedir.

Ayrıca 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 56’ıncı maddesinin sekizinci fıkra hükmü uyarınca idarelerin hukuki durumda değişiklik yaratan Kurul kararlarının gerektirdiği işlemleri ivedilikle yerine getirmesinin zorunlu olduğu anlaşılmakla birlikte İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Kararların uygulanması” başlıklı 23’üncü maddesi uyarınca hukuki durumda değişiklik yaratan Kurul kararlarının eksik veya yanlış uygulandığını iddia eden ilgililerin bu hususa ilişkin başvuruyu itirazen şikâyet başvurusu olarak doğrudan Kuruma yapacakları veya Kurul tarafından alınan kararların hiç uygulanmaması halinde doğrudan Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulabileceğinin hüküm altına alındığı dikkate alındığında, başvuru sahibinin söz konusu iddialarına yönelik herhangi bir hak kaybına veya zarara uğraması ya da zarar uğramasının muhtemel olması durumunda mevzuat uyarınca bu yolları kullanma imkanı olduğu da açıkça anlaşılmaktadır.

Kaldı ki İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin dokuzuncu fıkrasında aynı kişi tarafından birden fazla ihaleye tek dilekçe ile başvuruda bulunulamayacağı hüküm altına alınmıştır. Dolayısıyla başvuru sahibinin başka bir ihalede aynı idare tarafından daha önce yapılmış bir ihaleyi şikâyet etme hakkının bulunmadığı ortadadır.

Bununla birlikte başvuru sahibinin daha önceki projede imzası olan şahsın imzasının çıkartılması haricinde teknik dokümanlarda herhangi bir değişiklik yapılmadığı iddiasının ise ihale dokümanına yönelik olduğu anlaşılmış, 4734 sayılı İhale Kanunu’nun “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci madde hükmü uyarınca dokümana yönelik şikâyetlerin ihale dokümanı satın alınmasından itibaren 10 gün içerisinde ve ihale tarihinden 3 iş günü öncesine kadar yapılması gerektiği, ancak başvuru sahibi tarafından belirtilen süre içerisinde başvuruda bulunulmadığı dikkate alındığında söz konusu iddianın süre yönünden reddi gerektiği değerlendirilmiştir.

Yukarıda aktarılan tespit ve değerlendirmeler itibariyle başvuru sahibinin bu iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartnamenin “Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler” başlıklı 7.5’inci maddesinde “7.5.1. İsteklinin, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 100'ünden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80'ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20'sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur…” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde “7.6. Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler: C2 Grubu İşler

7.6.1. Mezuniyet belgeleri/diplomalar: Makine Mühendisi” düzenlemesi yer almaktadır.

Yapım İşi İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “Benzer iş”, “İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer inşaat tekniği gerektiren, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri itibariyle benzer özellikteki işleri” şeklinde tanımlanmıştır.

Anılan Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) Aday veya isteklilerden, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik etmeleri için iş deneyim belgesi istenilmesi zorunludur.

…

(4) Yapım işlerinde iş deneyiminde değerlendirilecek benzer işlerin belirlendiği tebliğde belirtilen esaslara uygun biçimde, hangi nitelikteki iş ya da işlerin benzer iş kabul edileceği idarece tespit edilir ve ihale veya ön yeterlik dokümanı ile ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilanda veya davet mektubunda belirtilir. …” hükmü yer almaktadır.

Aynı Yönetmelik’in “İş deneyim tutarının tespiti” başlıklı 46’ncı maddesinde “(1) İş deneyim belgelerine, fiilen gerçekleştirilen, denetlenen veya yönetilen işlerin tutarı olarak, devam eden işlerde ara hakediş raporlarındaki, geçici kabulü yapılmış işlerde ise hakediş raporları ve varsa kesin hakediş raporundaki iş veya görevle ilgili tutarlar herhangi bir güncelleştirmeye tabi tutulmadan yazılır.

(2) Bu tutar;

a) Yurt içinde keşfindeki birim fiyatlar üzerinden ihale indirimi yapılmak suretiyle sözleşmeye bağlanmış işlerde; her türlü fiyat farkları hariç, varsa yasal keşif artışları dahil, ihale indirimi yapılmış, hakedişteki sözleşme yılı birim fiyatları ile yapılan işin tutarı üzerinden,

…

belirlenir.

(3) İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara doğrudan tek sözleşme ile taahhüt edilmiş işlerin bir bölümünü yapan alt yüklenicilerin iş deneyim tutarının tespitinde; diğer belgelerin de bu tutarı doğrulaması şartıyla, yaptıkları işin esas sözleşme fiyatları ile hesaplanan tutarını geçmemek üzere, kendi sözleşmelerinde yazılı bedel esas alınır…” hükmü yer almaktadır.

Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nin ekinde yer alan benzer iş grupları listesinin “A. Altyapı İşleri” “…III. Grup: Boru ve İletim Hattı İşleri

1. Petrol ve gaz boru hatları ve şebekeleri
2. Su isale hatları” olarak,

C) Sıhhi Tesisat ve Mekanik Tesisat İşleri ise “…II. Grup: Isıtma-Soğutma, Havalandırma ve İklimleme Tesisatı İşleri

1. Isıtma Tesisatı İşleri
2. Soğutma Tesisatı İşleri
3. Havalandırma Tesisatı İşleri
4. İklimlendirme Tesisatı İşleri” olarak sayılmıştır.

Anılan Tebliğ’in 2.8’inci maddesinde “2.8. Birden fazla gruptan işleri içeren iş deneyim belgelerinde, ihale konusu işe benzer nitelikteki işler değerlendirmeye alınır. Örneğin; bir rekreasyon alanı yapım işinde, iş kapsamında BIII grubuna giren bir bina inşasının da gerçekleştirilmesi durumunda; iş deneyim belgesi sahibi, BIII grubu işleri ayrıştırılmak suretiyle BIII grubu iş deneyimi istenen bir ihaleye katılabilecektir…” açıklamasına yer verilmiştir.

Yukarıda aktarılan Yönetmelik hükümlerinden benzer işin, ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işler olarak tanımlandığı, isteklilerin iş deneyimleri ile ilgili yeterliklerinin tespitinde ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili tek sözleşmeye dayalı olarak iş deneyimini gösteren belgelerin değerlendirmeye alınacağı ve iş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarlarının iş deneyiminde değerlendirmeye alınamayacağı anlaşılmaktadır.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesi sonucunda, şikâyete konu ihalenin “Aşı ve İlaç Deposu Şartlandırma Sistemi Yapım İşi” olduğu, ihalenin götürü bedel teklif üzerinden açık ihale usulüyle gerçekleştirildiği, ihale konusu işe ilişkin Elektrik Teknik Şartnamesi, İnşaat Teknik Şartnamesi ve Mekanik Teknik Şartnamesi olmak üzere 3 adet Teknik Şartname düzenlendiği, bu itibarla ihale konusu işin kapsamında elektrik tesisatı işleri, bazı inşaat işleri ile 2 adet -80°C sıcaklığındaki aşırı soğuk şartlandırma sistemi, +4°C muhafaza depoları, koridor ve yükleme alanları için glikollü soğutma sistemi ile -20°C donmuş muhafaza odaları için paket tip soğutma sistemlerinin kurulması gibi mekanik işlerin yer aldığı, işin ağırlıklı kısmını (%77,88) ise soğutma sisteminin kurulmasına yönelik mekanik işlerin oluşturduğu,

Söz konusu ihalede 11 adet ihale dokümanının satın alındığı, ihaleye 2 isteklinin katıldığı, başvuru sahibi FD Proje Havalandırma Müh. Müş. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin teklif zarfı kapsamında sunulan “iş deneyim belgesinin benzer işe uygun olmadığı” gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı ve ihalenin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen Frigo Soğutma Sanayi ve Ticaret A.Ş.nin üzerinde bırakılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Söz konusu ihalede başvuru sahibi tarafından 4.166.000,00 TL teklif sunulduğu, bu itibarla iş deneyiminin tevsiki amacıyla teklif edilen bedelin en az % 100’ü olan 4.166.000,00 TL tutarını karşılayan ihale konusu iş veya benzer işe uygun iş deneyim belgesinin sunulması gerektiği,

Bu bağlamda anılan istekli tarafından teklif dosyası kapsamında iş deneyiminin tevsiki amacıyla Nevşehir İl Özel İdaresi Yatırım İnşaat Müdürlüğü tarafından düzenlenen 11.05.2016 tarihli ve 4256 sayılı alt yüklenici iş bitirme belgesinin sunulduğu, belgede işin adının “Kozaklı Jeotermal Dağıtım Hattı ve Isı Merkezi Mekanik Tesisat Yapım İşi (İKN: 2015/68677” olarak belirtildiği, işverenin Ferhat Demir, alt yüklenicinin FD Proje Havalandırma Müh. Müş. İnş. San. Tic. Ltd. Şti., işin alt yüklenici tarafından yapılan kısmının “Jeotermal Su Dağıtım Hattının Yapılması”, sözleşme tarihinin 29.07.2015, esas işin geçici kabul tarihinin 05.04.2016, belge tutarının 5.558.857,29 TRY ve alt yüklenicinin yüklenici ile yaptığı sözleşme bedelinin 4.288.945,20 TRY olduğu anlaşılmıştır.

Bu çerçevede şikâyete konu iş bitirme belgesine konu işte “Jeotermal Su Dağıtım Hattının Yapılması kısmının” alt yüklenici olarak başvuru sahibi tarafından gerçekleştirildiği anlaşılmış, yüklenici ile alt yüklenici arasında imzalanan sözleşme incelendiğinde ise işin adının “Jeotermal Dağıtım Hattı ve Isı Merkezi Mekanik Tesisat Yapım İşi” olarak belirtildiği ve işin kapsamında yapılan 63 kalem iş kalemine yer verildiği görülmüştür.

Bununla birlikte ihaleyi yapan idare (Türkiye Halk Sağlığı Kurumu) ile iş deneyim belgesini düzenleyen idare (Nevşehir İl Özel İdaresi) arasında yazışma yapıldığı, ihaleyi yapan idare tarafından yazılan yazıda iş deneyim belgesine konu işte benzer iş olarak A.III grubu işlerin benzer iş olarak düzenlendiğinin tespit edildiği, idarelerine sunulan iş deneyim belgesinin sağlıklı değerlendirilebilmesi için düzenlenen alt yüklenici iş bitirme belgesi tutarı ile yapım işlerinde benzer iş olarak hangi grup olarak değerlendirildiğinin bildirilmesinin talep edildiği,

İş deneyim belgesini düzenleyen Nevşehir İl Özel İdaresi’nin cevabi yazısında idarelerince ihale edilen Kozaklı Jeotermal Dağıtım Hattı ve Isı Merkezi yapım işinin A.III grubu boru ve iletim hatları iş grubu olarak ihaleye çıkıldığı, imalatların hem altyapı, hem de altyapıya bağlı olarak C.II grubunu içeren ısı merkezini kapsadığı, ayrıca belge tutarında sehven hata yapıldığı ve belge tutarının 4.288.945,20 TL olduğu ve A.III grubu altyapı işleri olarak belgenin düzenlendiğinin ifade edildiği, yazı ekinde yaklaşık maliyet cetveli ve hakedişlere ilişkin belgelere yer verildiği görülmüştür.

Söz konusu cevabi yazı ve ekleri doğrultusunda ihaleyi yapan idarece yapılan değerlendirme sonucunda, işin pompa istasyonu (ısı merkezi), dağıtım hattı tesisatı (çelik borular, fittings ve montaj malzemeleri, kelebek vanalar, kompansatörler) ve inşaat (genel inşaat imalatları, beton-demir-kalıp imalatları) ana kalemlerinden oluştuğu, pompa istasyonuna ait imalatların üst yapı imalatları; dağıtım hattı tesisatı imalatlarının ise alt yapı imalatları olduğu, söz konusu işe ait ilk sözleşme bedelinin %18,4002’sinin pompa istasyonuna, %77,2431’inin dağıtım hattı tesisatına, %4,3567’sinin inşaat imalatlarına ait olduğu, dolayısıyla işin ağırlıklı olarak bir alt yapı işi olduğu,

Diğer yandan işe ait Dağıtım Hattı Alt Yapı Projesinde işin ağırlıklı bölümünün alt yapı olduğunun açık bir şekilde görüldüğü, nitekim anılan işe ait İdari Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde “Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler: A/III. Grup: Boru ve İletim Hattı İşleri Grubu işler Benzer iş olarak kabul edilecektir.” düzenlemesinin yer aldığının tespit edildiği,

C grubu İşler olarak değerlendirilen pompa istasyonu imalatlarının toplam 850.178,72 TRY, A grubu İşler olarak değerlendirilen dağıtım hattı tesisatı imalatlarının toplam 3.252.383,32 TRY, B grubu işler olarak değerlendirilen inşaat imalatlarının toplam 186.388,16 TRY olduğunun anlaşıldığı, söz konusu tutarlar güncellendiğinde pompa istasyonu imalatlarının toplam 865.537,41 TRY, dağıtım hattı tesisatı imalatlarının toplam 3.311.138,42 TRY, inşaat imalatlarının toplam 189.750,22 TRY olduğunun tespit edildiği, dolayısıyla isteklinin 4.166.000,00 TRY tutarındaki teklif verdiği dikkate alındığında iş deneyim belgesi için istenen yeterlilik kriterini sağlamadığının tespit edildiği ve isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.

Dolayısıyla her ne kadar iş deneyim belgesini düzenleyen idarece alt yüklenici tarafından yapılan işin A.III grubu işler kapsamında değerlendirildiği görülse de, ihaleyi yapan idare Türkiye Halk Sağlığı Kurumu tarafından işin bazı kısımlarının C.II grubu olarak değerlendirildiği, dolayısıyla belgenin değerlendirilmesinde bir çelişki olduğu tespit edilmiştir.

Başvuru sahibi tarafından ise, taraflarınca yapılan iş kalemlerinin tamamının mekanik tesisatı grubunda ısıtma tesisatı işleri olduğu, dolayısıyla her ne kadar ihaleyi yapan idare tarafından yapılan iş A.III grubu olarak değerlendirilse de aslında yapılan imalatın C.II iş grubu iş tanımına uygun olduğu iddia edilmektedir.

Yukarıda aktarılan husus ve tespitler itibariyle, iş deneyimine ilişkin istenen belgelerin değerlendirilmesinde şikâyete konu ihalede ihale konusu iş kapsamında yer alan inşaat, elektrik ve soğutma/ısıtma sistemlerine dair mekanik işleri ile benzer iş kapsamında tanımı yapılan C.II grubu işlerin dikkate alınması gerektiği anlaşılmış olup, alt yüklenici tarafından gerçekleştirilen 63 iş kalemini kapsayan “Jeotermal Su Dağıtım Hattının Yapılması” işi kapsamında Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’ne göre hangi tür işlerin yer aldığına açıklık getirmek amacıyla, 22.06.2016 tarihli ve 1234 sayılı Kurum yazısı ile iş deneyim belgesini düzenleyen idare ile yazışma yapılmıştır. İlgili yazıda alt yüklenici iş bitirme belgesine konu işin kapsamında, Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nin ekinde yer alan benzer iş grupları listesine göre (C) II. Grup: Isıtma-Soğutma, Havalandırma ve İklimleme Tesisatı İşlerine, (A) III. Boru ve İletim Hattı işlerine, inşaat işlerine ve elektrik işlerine dair yapılan işlerin olup olmadığı, varsa bu gruptaki iş kalemlerinin ne kadar tutar teşkil ettiği ve ayrıca bu tutarı oluşturan iş kalemleri ile iş kalemlerine ilişkin fiyatların açık ve detaylı bir şekilde belirtilmesi istenmiş ve ihale konusu işe ait yaklaşık maliyet cetveli, işe ait son hakediş raporu ve varsa yapılan işler listesi talep edilmiştir.

Nevşehir İl Özel İdaresi’nin 30.06.2016 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan 28.06.2016 tarihli ve 5868 sayılı cevabi yazısında “ekte gönderilen belgelerde işin toprak altı kısmının A.III grubu olduğu, ancak işin kapsamında yapılan yeraltı boru ve kompansatör montajlarının, konut, otel ve sera ısıtma sisteminin bir parçası olarak görülüp yapılan işlerin C.II grubu kapsamında değerlendirildiği” ifade edilmiştir. Ayrıca ilgili yazı ekinde yer alan idarece yapılan ayrıştırmada alt yüklenici iş bitirme belgesine konu iş kalemlerine ilişkin C.II Grup sıhhi tesisat ve mekanik işlerinin toplam 906.121,30 TL, A.III grubu boru ve iletim hattı işlerinin 3.382.823,90 TL tutar teşkil ettiği, inşaat ve elektrik işleri ile ilgili ise herhangi bir imalatın bulunmadığı belirtilmiştir.

Ancak belgeyi düzenleyen idarece gönderilen mukayeseli kesif cetvelleri incelendiğinde, idarece yapılan ayrıştırmada iş kalemlerine ilişkin iş artışı ve iş eksilişine ilişkin miktar ve tutarlarının dikkate alınmadığı, ayrıca mukayeseli keşif cetvellerinde iş artışı ve iş eksilişine ilişkin yapılan hesaplamalarda yüklenici ve altyüklenici arasından imzalanan sözleşme fiyatlarının esas alınmadığı görülmüştür. Dolayısıyla idare tarafından yazı ekinde gönderilen mukayeseli keşif cetveli ve yüklenici ile altyüklenici arasında imzalanan sözleşmede yer alan iş kalemleri ve sözleşme fiyatları doğrultusunda C.II grubu olarak ayrıştırılan iş kalemlerinde gerçekleşen iş artışı ve iş eksilişleri dikkate alınarak yapılan hesaplamada C.II grubu iş kalemlerinin toplam tutarında iş eksilişi gerçekleştiği tespit edilmiştir.

Bu itibarla yapılan inceleme ve idarece yapılan ayrıştırma doğrultusunda söz konusu iş deneyim belgesinin ihale konusu işi de içeren birden fazla gruptan işleri içerdiği tespit edilmiştir. Mevzuat uyarınca ihale konusu işi de içeren iş deneyim belgelerinin de sunulabileceği ve birden fazla gruptan işleri içeren iş deneyim belgelerinde, ihale konusu işe benzer nitelikteki işlerin ayrıştırılarak değerlendirmeye alınabileceği dikkate alındığında, ihaleye katılan isteklilerce ihale dokümanında istenen asgari iş deneyim oranını karşılayacak şekilde C.II grubu benzer işi içeren işlere ilişkin iş deneyim belgelerinin de sunulabileceği anlaşılmaktadır. Dolayısıyla şikâyete konu ihalede başvuru sahibi tarafından sunulan alt yüklenici iş bitirme belgesinin ihale konusu işle benzer nitelikte kısımlarının bulunduğu anlaşılmış, ancak başvuru sahibi tarafından teklif bedelinin en az % 100’ü olan 4.166.000,00 TL tutarını karşılayan ihale konusu iş veya benzer işe uygun iş deneyim belgesinin sunulması gerektiği dikkate alındığında, söz konusu iş bitirme belgesinde C.II grubu içerisinde değerlendirilebilecek iş kalemlerinin güncellenmiş tutarının ihale konusu işte istenen asgari iş deneyim belge tutarını karşılamadığı sonucuna varılmıştır.

Bununla birlikte idarece inşaat işleriyle ilgili herhangi bir imalatın bulunmadığı belirtilmiş olsa da iş deneyim belgesine konu iş kapsamında Y.15.001/2B poz numaralı “Makine ile her derinlik ve her genişlikte yumuşak ve sert toprak kazılması (Derin kazı)”, Y.15.006/2B poz numaralı “Makine ile her derinlik ve her genişlikte yumuşak ve sert küskülük kazılması (Derin kazı)” ile Y.15.010/4B poz numaralı “Makine ile patlayıcı madde kullanmadan her derinlik ve her genişlikte yumuşak kaya kazılması (Derin kazı)” iş kalemlerinin inşaat iş kalemleri olduğu görülmüştür. İhale konusu iş kapsamında bir miktar inşaat işlerinin yer aldığı göz önünde bulundurulduğunda iş deneyim belgelerinin değerlendirilmesinde ihale konusu işi oluşturan işlerin de dikkate alınması gerektiği, ancak başvuru sahibi tarafından sunulan alt yüklenici iş bitirme belgesi kapsamında gerçekleştirilen söz konusu iş kalemlerinin A.III grubu Boru ve İletim Hattı İşlerinin altında gerçekleştirilen inşaat işleri olduğu, dolayısıyla bu iş kalemlerinin ihale konusu iş kapsamında C.II grubu ısıtma-soğutma, havalandırma ve iklimleme tesisatı işleri altında gerçekleştirilecek inşaat işleri kapsamında değerlendirilemeyeceği sonucuna varılmıştır. Nitekim idarece yapılan ayrıştırma işleminde de söz konusu inşaat iş kalemlerinin A.III grubu işler altında değerlendirildiği görülmüştür. Kaldı ki söz konusu inşaat iş kalemlerinin iş deneyim belge tutarında dikkate alınması durumunda dahi ihale konusu işte istenen asgari iş deneyim belge tutarının başvuru sahibi istekli tarafından sağlanamayacağı anlaşılmıştır.

Bu itibarla başvuru sahibinin teklifinin idare tarafından değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi