KİK Kararı: 2016/UY.II-1742

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2016/040
Gündem No : 60
Karar Tarihi : 29.06.2016
Karar No : 2016/UY.II-1742

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Şal İnşaat Sanayi ve Tic. Anonim Şirketi,

Cemalpaşa Mahallesi Toros Cad. Sular Apt. Asma Kat Seyhan/ADANA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 18. Bölge Müdürlüğü,

Egirdir Yolu 3. km 32340 ISPARTA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2015/108480 İhale Kayıt Numaralı “Isparta Eğirdir Grubu Gölet ve Sulamaları” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 18. Bölge Müdürlüğü tarafından 01.10.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Isparta Eğirdir Grubu Gölet ve Sulamaları” ihalesine ilişkin olarak Şal İnşaat Sanayi ve Tic. Anonim Şirketinin 16.05.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 24.05.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 06.06.2016 tarih ve 33654 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.06.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/1351 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; idarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasından hangi analiz girdilerinden açıklama istenilip istenilmeyeceğinin anlaşılmadığı, bazı iş kalemlerinin analizinde yer alan traktör buldozer, ekskavatör vb. iş makinalarının alt analizinde temel girdiler olarak işçilik, mazot, makine amortismanın yer aldığı, işçilik girdisinin açıklanmasının zorunlu olduğu, bu nedenle analizlerde yer alan iş makinalarının açıklama istenilmeyecek analiz girdisi olarak belirlenmesinin mevzuata aykırı olduğu, açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin, analizlerde yer alan söz konusu temel girdiler dikkate alınarak belirlenmesi gerektiği, söz konusu girdinin açıklama istenilmeyecek analiz girdisi olup olmadığının belirlenmesi işleminin analizlerde yer aynı poz numaralı girdilerin birim maliyetlerinin toplanarak yapılmadığı, BRL-01, YVL-01, BRL-02, YVL-02 poz no’lu iş kalemlerinin analizinde yer alan iki farklı traktör buldozer girdisinin birim maliyetlerinin toplanarak açıklama istenilip istenilmeyeceğinin tespit edilmesi gerektiği,

SR-01 poz no’lu iş kaleminin analizinde yer alan ekskavatör girdisinin hem açıklama istenilen hem de açıklama istenilmeyecek analiz girdisi olarak belirtilmiş olmasının mevzuata aykırı olduğu,

BRL-03, SR-03, YVL-03, BRL-04, BRL-05, YVL-04, YVL-05, YVL-07, SR-04 ve SR-05 poz no’lu iş kalemlerinin analizlerinde yer alan iki farklı mazot girdisinin tek bir mazot girdisi gibi değerlendirilerek açıklama istenilip istenilmeyeceğinin tespit edilmesi gerektiği,

YVL-21, SR-16,BRL-20 poz no’lu iş kalemi analizi içerisinde yer alan vibratör, otomatik beton santrali, elevatör, beton tulumbası, motopomp vb. makine içerisinde yer alan işçiliklerin açıklanması gerektiği, söz konusu iş kaleminin analiz girdisi olan kalıp imalatının analizi içerisinde işçilik girdisi yer aldığından kalıp imalatına ilişkin açıklama istenmesi gerektiği, söz konusu iş kalemleri analizlerinde yer alan 16.503 poz no’lu girdi çerisinde yer alan beton üretiminde kullanılacak su miktarının 0,29 metreküp olması gerekirken 0,0098 metreküp olarak dikkate alındığı, BRL-20 poz no’lu iş kaleminde yer alan açıklama istenilen işçilik girdi miktarının 20 saat/metreküpden fazla olması gerekirken, 14 saat/metreküp açıklama istendiği,

BRL-26 ve YVL-27 poz no’lu iş kalemlerinin analizinde yer alan 23.D/4 poz nolu girdiye ait alt analizde yer alan iki farklı siyah sac girdisinin toplanarak açıklama istenilip istenilmeyeceğinin tespit edilmesi gerektiği,

İhale dokümanında yerler alan dinamit türlerinin analiz formatında değiştirildiği,

Kazı klaslarının jeolojik raporlardan farklı alındığı BRL-01, SR-01, YVL-01 poz no’lu paçal iş kalemlerine ait analiz formatlarında yer alan, B-15.301 poz no’lu kazı iş kalemi miktarının jeolojik rapordaki oranlardan daha fazla alındığı bu durumun eşit muameleye aykırı olduğu,

Analizlerin bir kısmında yer alan işçilik ücretlerinin ihale tarihindeki asgari ücretin altında olduğu,

Piyasadan teklif alınan mal ve hizmetler için hazırlanmış olan fiyat tekliflerinde "Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan tarih ve (...) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim." ifadesi veya "Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (...) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80'inin altında olmadığını beyan ederim." ifadesinin yer alması gerekirken bazı fiyat tekliflerinde yer almadığı, fiyat tekliflerinin teklifi veren firmaların anlaşmalı olduğu meslek mensubu tarafından usulüne uygun şekilde kaşelenip imzalanmadığı, ilgili meslek mensubu tarafından imzalanmış olanların ise söz konusu meslek mensubunun fiyat teklif veren firmanın anlaşmalı olduğu YMM veya SMMM olduğuna dair belgelerin sunulmadığı,

Fiyat tekliflerine dayanak teşkil eden EK-0.5 ve EK-0.6 tutanaklarının anlaşmalı meslek mensubundan talep edilmediği, bazı fiyat teklifleri için söz konusu tutanakların düzenlenmediği, bazı fiyat teklifleri ile söz konusu tutanaklar arasında uyumsuzluk olduğu, söz konusu tutanaklarda birim işçilik için öngörülen çalışma süresinin idarenin yaklaşık maliyet tespitinde esas alınan çalışma süresinden daha az olduğu, söz konusu tutanaklarda yer alan işçilik miktarları ve diğer girdilerin idare tarafından verilen analizleri ile uyumsuz olduğu, söz konusu fiyat tekliflerinin o alanda faaliyet gösteren firmalardan alınması gerektiği ancak fiyat teklifi alınan firmaların ne unvanında ne de ana sözleşmelerinde fiyat teklifine konunu faaliyetten bahsedilmediği,

Nakliye işleri için fiyat teklifi alınan firmaların taşımacılıkta kullanılan nakliye konusuna göre sahip olması gereken K1, K2, K3 yetki belgelerine sahip olmadıkları,

Açıklama kapsamında öngörülen asgari kar ve genel giderlerin gerçek oranlarda olmadığı,

İdareye sunulan analizlerin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.4’üncü maddesinde yer alan açıklamaya ve idarece verilen analiz formatlarına uygun yapılmadığı,

Açıklama kapsamında sunulan fiyat tekliflerinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.6’ncı maddesinde yer alan “Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.” açıklamasına uygun olmadığı,

Makine çalışma saatlerinin ve makine amortismanlarının teklif fiyatını sağlayacak şekilde idarenin analizlerinde yer alan miktarlardan daha düşük olarak öngörüldüğü, makine analizlerinin içerisinde yer alan işçilikler (özellikle yağcı) idarenin analizinden daha düşük alındığı,

Sunulan analizlerin ait olduğu poza ait birim fiyat tariflerinde yer alan imalatların tamamını kapsamadığı,

İhale üzerinde bırakılan firmanın aşırı düşük teklif açıklamasının aşağıda belirtilen imalatlara ilişkin olarak yer alan iddialar açısından uygun olmadığı,

Tüm pozlar içerisinde yer alan nakliye mesafelerinin Sarıidris Göletinde Bİ-11 Paftası, Barla Akçapınar Göletinde Bİ-14 Paftası, Yuvalı Göletinde Bİ-13 Paftasında yer alan nakliye mesafelerinden farklı alındığı,

Hazır Betona ilişkin sunulan fiyat teklifine dayanak teşkil eden maliyet analizlerinde yer alan işçilik için öngörülen çalışma süresinin idarenin yaklaşık maliyet tespitinde esas alınan ve idare tarafından verilen analizde yer alan işçi çalışma süresinden az olduğu, fiyat teklifi sunularak yapılan diğer iş kalemlerinde de söz konusu uyumsuzluğun olduğu,

Hazır betona ilişkin sunulan fiyat teklifinin imalatın yapılacağı ilin veya ilçenin dışında başka bir yerden alındığı, beton üretim yeri ile imalatın yapılacağı yer arasındaki mesafenin ve nakliye maliyetlerinin, söz konusu fiyat teklifine dayanak teşkil eden EK-O.5 ve EK-O.6 tutanaklarında gerçekçi olarak yer almadığı,

BRL-20, SR-16 ve YVL-21 poz no’lu iş kalemlerinin bir dolgu beton yapılması işine ilişkin olmayıp yapının asli unsurlarından olan iş kalemleri olduğu, söz konusu beton pozlarına ilişkin sunulan fiyat tekliflerinde ve EK-O.5 ve EK- O.6 tutanaklarında yer alan beton yapımında kullanılan bağlayıcı özelliğe sahip çimento miktarının Beton İşleri Teknik Şartnamesi’nin 9.3’üncü maddesinde çimento miktarına ilişkin yer alan “Değişik yapı kısımlarında kullanılacak betonun çimento miktarı laboratuvar deneyleri ile belirlenecektir. Laboratuvar deney sonuçları ile belirlenen dozaj, İdare’nin yazılı onayı olmadan, ±3 kg/m3’den daha fazla sapma göstermeyecektir. Yapıda kullanılacak betonun (dolgu ve tesviye amaçlı gro beton ve özel tip betonlar hariç) bağlayıcı miktarı (PÇ ve/veya Katkılı Çimentolar) dozajı 300 kg/m3’den daha az olmamalıdır.” düzenlemesine uygun olmadığı,

BRL-02 pozu için gerekli olan malzemenin (Barla Akçapınar Göleti) Bİ-14 Paftasında iki ocaktan temin edileceği belirtildiği, söz konusu paftada 4650 metredeki ocakta 41.873 m3 malzeme olduğunun belirtildiği, söz konusu malzeme miktarının pozdaki malzeme miktarından daha az olduğu ve malzemenin geri kalanı 45000 metredeki ocaktan temin edileceği, ancak ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu analizde ise malzemenin temini için sadece yakın olan ocağın dikkate alınmış olduğu,

BRL-26 ve YVL-27 pozları içerisinde idarenin analizlerinde yer alan işçilik çalışma süresinin 1,772 saat olmasına karşın sunulan analizlerde ve fiyat tekliflerine dayanak teşkil eden EK-O.5 ve EK-O.6 tutanaklarında işçilik çalışma süresinin daha az öngörüldüğü,

YVL-17 Pozunun tarifinde ölçü bölümünde “Ölçü: Uygulama projesine göre serilen malzemenin döşendiği yüzeyin alanı yerinde ölçülür. Bindirme ve ek payları alan hesabına dahil edilmez. Ölçülen alan tutanağa bağlanır.” ve Ödeme bölümündeki “Ödeme: Birim fiyat teklif cetvelindeki ilgili teklif birim fiyat ile malzemenin serildiği yüzey alanı ile ilgili tutanaktaki miktar üzerinden ödeme yapılır.” ifadesi gereği ek yerlerindeki bindirme paylarının ve ankraj hendeği içerisinde kalacak kısımların da savunma analizlerinde ve EK-O.5 ve EK-O.6 maliyet analizlerinde dikkate alınması gerekirken dikkate alınmadığı aynı pozun Notlar bölümünde “5-Geotekstiller malzeme TS EN 13254 (Jeo tekst iller ve Jeotekstille İlgili Mamuller Su Tutucu Yapıların (Gölet ve Barajlar) Yapımında Kullanım İçin Gerekli Özellikler) e göre geri dönüşüm malzemelerinden değil % 100 sentetik malzemelerden (polipropilen, polyester, veya bunların karışımından) imal edilecektir.” ifadesinin yer aldığı söz konusu fiyat tekliflerinin bu şartları sağladığına dair belgeler sunulmadığı,

BRL-01, BRL-02, BRL-03, BRL-04, BRL-05, SR-01, SR-03, SR-04, SR-05, YVL-01, YVL-02, YVL-03, YVL-04, YVL-06 pozlarının analizinde veya alt analizinde yer alan makine türleri, çalışma saatleri, makine bedelleri ve dinamit türleri ile miktarlarının idarenin söz konusu kalemlere ait analizlerinde belirtilenden farklı olarak teklif edilen fiyatı sağlayacak şekilde geçerli dayanaklar olmadan açıklama yapıldığı,

BRL-20, SR-16 ve YVL-21 pozlarına ait analizlerin veriler kısmında katkı maddesinin yer alması gerektiği, söz konusu pozların tariflerinde “....benzeri her türlü katkı (sıvı veya toz) malzemelerinin ilavesi” ifadesinin yer aldığı ancak bu pozlara ilişkin sunulan fiyat tekliflerinde ve fiyat teklifine dayanak teşkil eden EK-O.5 ve EK-O.6 tutanaklarında herhangi bir katkı maddesinin yer aldığına ilişkin bilginin yer almadığı ve idarenin istekliye göndermiş olduğu söz konusu iş kalemlerine ait analiz formatlarında katkı malzemesi girdisinin yer almadığı, bu durumun eşit muamele ilkesine aykırı olduğu,

BRL-03, SR-03 ve YVL-03 pozunun tarifinde yer alan "…içindeki her çap ve yüksekliğe kadar olan ağaçların kesilmesi, üstteki nebati toprağın, köklerin ve çürüyebilen organik maddelerin sıyrılarak temizlenmesi...” ve “...kazı alanında gerekli olabilecek kaya bidonu, ankraj, püskürtme betonu, tel kafes, kazık gibi her türlü stabilizasyon önlemlerinin alınması” imalatlarının söz konusu iş kalemlerine ilişkin sunulan açıklamada maliyete yansıtılmadığı, idarenin ihale üzerinde bırakılan istekliye göndermiş olduğu söz konusu iş kalemlerine ait analiz formatında anılan iş kısımlarının yer almadığı, bu durumun eşit muamele ilkesine aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Şikayete konu ihalenin Devlet Su İşleri 18. Bölge Müdürlüğü’nün “Isparta Eğirdir Grubu Gölet ve Sulamaları” işi olduğu işe ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” 2’inci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin

a) Adı: Isparta Eğirdir Grubu Gölet ve Sulamaları

b) Yatırım proje no'su/kodu:1977A010320

c) Miktarı (fiziki) ve türü:

Isparta Eğirdir Yuvalı Köyünde temelden yüksekliği 45,5 m, Isparta Barla Akçapınar göleti temelden 49,70 m yüksekliğinde ve Eğirdir Sarıidris Kasabasında temelden 28,5m yüksekliğinde olan kil çekirdekli kaya dolgu Göletlerin yapılması

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

ç) Yapılacağı yer: Isparta Eğirdir Yuvalı Köyü, Barla ve Sarıidris Kasabaları” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.2 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Anılan Şartname’nin 35’inci maddesinde ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat dışı unsurlarında dikkate alınarak belirleneceği, tekliflerin nasıl puanlanacağı, puanlamada geçerli tekliflerin dikkate alınacağı hususuna yer verilmiştir.

Yukarıya aktarılan İdari Şartname düzenlemelerinden sınır değerin altında teklif veren isteklilerden aşırı düşük teklif açıklama istenileceği, sınır değerin altında teklif veren isteklilerden mevzuata uygun aşırı düşük teklif açıklaması sunan isteklilere ait tekliflerle diğer geçerli teklifler arasında fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak yapılan değerlendirme sonucu ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirleneceği anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesine göre ihale komisyonunun verilen teklifleri anılan Kanun’un 37’nci maddesine göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, komisyonun; yapım yönteminin ekonomik olması, teklif sahibinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen yapım işinin özgünlüğü hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendireceği, bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, ihale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük tekliflerin geçerli teklif olarak dikkate alınacağı hükme bağlanmıştır.

Ayrıca bu hususa Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 60’ıncı maddesinde de yer verilmiş ve aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonunun bu düzenlemeyi esas alması gerektiği hüküm altına alınmıştır.

Şikâyete konu ihaleye 24 isteklinin teklifi verdiği, 05.05.2016 tarihli ihale komisyonu kararından şikayete konu ihaleye ilişkin 23.03.2016 tarihli ve 2016/UY.II-867 sayılı Kurul kararı gereği sınır değer altında teklif veren isteklilerden tekrar aşırı düşük teklif açılaması istendiği, açıklama istenilen 9 isteklinin açıklama sunmadığı, açıklama sunan Ak-Yal İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti.nin açıklamasının uygun bulunduğu, ekonomik açıdan en avantajlı teklifi belirlemek için teklif fiyatı ile birlikte fiyat dışı unsurların dikkate alınarak yapılan değerlendirme sonucunda ihalenin en yüksek puana sahip Ak-Yal İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, tekliflerin değerlendirilmesi sonucunda ikinci yüksek puana sahip başvuru sahibi Şal İnş. San. ve Tic. A.Ş.ye ait teklifin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği ve ihale komisyonu kararının 06.05.2016 tarihinde onaylandığı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı iddialarıyla 22.01.2016 tarihinde Kuruma yapmış olduğu itirazen şikâyet başvurusu kapsamında yapılan inceleme neticesinde 23.03.2016 tarihli ve 2016/UY.II-867 sayılı Kurul kararının alındığı, söz konusu Kurul kararı ile idarece açıklama istenilen iş kalemlerine ait analiz formatlarının temel girdiler üzerinden oluşturulup, (temel girdilere kadar ayrıştırılıp) bir liste halinde açıklama istenilmeyen girdilerin belirlenmesi ve girdi cinsi ile miktarının yer aldığı analiz formatları gönderilerek aşırı düşük teklif sorgulamasının yenilenmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerektiğine yönelik düzeltici işlem kararı alındığı anlaşılmıştır.

İhale işlem dosyasında yapılan incelemede ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu açıklamanın 29.04.2016 tarihinde idare kayıtlarına alındığı ve sunulan açıklamanın idarece uygun bulunduğu görülmüştür

Aşırı düşük teklif açıklaması sunması istenen isteklilerin yapacakları açıklamada uyacakları usul ve esasların düzenlendiği Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesinde “45.1.4…

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

…

45.1.13. …

Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.” açıklamaları yer almaktadır.

Ak-Yal İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti.nin açıklama kapsamında paçal iş kalemini oluşturan iş kalemlerine ilişkin idarece aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısı eki olarak verilen analiz formatlarında yer alan filtre imalatında kullanılacak olan kırmataş ve konkasör kumu malzemeleri beton işlerinde kullanılacak beton, her türlü malzemenin (kum-çakıl, toprak, kaya, tuvenan, filitre, agrega) nakliyesi cebri boru imalatı (malzeme, işçilik, tünel içinde montaj ve nakliye dahil) 2,50 mm, HDPE esaslı sinyal tabakalı, UV katkılı, tırnaklı özelliklerine sahip geomembran malzemesi (800gr/m2) geotekstil malzemesi F1 cinsi düz yüzeyli kalıp, F1 cinsi eğri yüzeyli kalıp, F2 cinsi düz yüzeyli ve F2 cinsi eğri yüzeyli kalıp imalatları barajlarda yumuşak kaya zeminlerin kazılması, dolgu ve/veya depoya konulması, barajlarda yumuşak kaya zeminlerin kazılması, dolgu, sedde ve/veya baraj dolgusuna konulması, barajlarda kaya zeminlerin kazılması, dolgu ve/veya depoya konulması ve barajlarda kaya zeminlerin kazılması, dolgu, sedde ve/veya baraj dolgusuna konulması için ayrı ayrı fiyat teklifleri ve söz konusu fiyat tekliflerine ilişkin satış tutarı tespit tutanakları sunduğu ve hangi pozlar için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış kar ve genel gider hariç birim fiyatların kullanıldığını gösteren birim fiyat listesi ve açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin analizler sunduğu görülmüştür.

Filtre imalatında kullanılacak olan kırmataş ve konkasör kumu malzemeleri için sunulan fiyat teklifinin YVL-04, SR-04, BRL-04, YVL-05, SR-05, BRL-05 poz no’lu iş kalemlerini oluşturan iş kalemlerinden B-15.346 poz no’lu iş kalemine ilişkin olduğu, B-15.346 poz no’lu iş kalemine ilişkin idarece açıklama isteme yazısı ekinde verilen analiz formatlarına bulunan kırmataş ve konkasör kumu için söz konusu fiyat teklifini kullandığı, analiz formatlarında yer alan kum, kırmataş ve işçilik girdileri için belirtilen birim miktarlar açısından uygun olduğu, düz işçi için öngörülen saatlik ücretin ise 5,75 TL olduğu görülmüştür. İhale tarihinin 01.10.2015 olduğu, 2015 yılı ikinci altı ayı için belirlenen aylık brüt asgari işçilik ücretinin 1.273,5 TL, ilgili mevzuatı gereği kabul edilen aylık çalışılan gün sayısının 30 gün olduğu, günlük normal çalışma süresinin 7,5 saat olarak hesaplandığı dikkate alındığında bir işçi için 1 saatlik normal çalışma ücretinin (1.273,5/30/7,5) 5,66 TL den düşük olmadığı anlaşılmıştır.

İş kapsamında kullanılacak betona ilişkin sunulan fiyat teklifinin, YVL-21 ve SR-16, BRL-20, poz no’lu paçal iş kalemini oluşturan iş kalemlerinden B-16.501/B, B-16.503, B-16.513, B-15.344/1, B-16.535, poz no’lu iş kalemlerine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. Söz konusu iş kalemlerinin farklı nitelikte iş kalemleri olduğu ve bu nedenle tek bir fiyat teklifi ile açıklanamayacağı değerlendirilse de anılan iş kalemlerinin beton üretiminde kullanılacak çimento ya da gerekli malzemeler kullanılarak eski teknoloji ile üretilen beton türleri olduğu ve söz konusu paçal iş kalemlerinin birim fiyat tarifinden kullanılacak betonun hazır beton üreticilerinden temin edilebileceği anlaşıldığından söz konusu iş kalemlerinin hazır betona ilişkin tek bir fiyat teklifi ile açıklanabileceği sonucuna varılmıştır.

Cebri boru imalatı için sunulan fiyat teklifinin YVL-27 ve BRL-26 poz no’lu iş kalemini oluşturan B-23.D/4 iş kalemine ilişkin olduğu, söz konusu B-23.D/4 poz no’lu iş kalemine ilişkin idarece açıklama isteme yazısı ekinde analiz formatı verildiği, söz konusu fiyat teklifinin ise malzeme, işçilik, tünel içinde montaj ve nakliye dâhil olarak alındığı anlaşılmıştır. B-23.D/4 poz no’lu iş kalemi için idarece verilen analiz formatı incelendiğinde analiz girdilerinin malzeme, işçilik, tünel içinde montaj ve nakliye giderleri niteliğinde olduğu görülmüştür. Ancak bahse konu iş kaleminin ve inşaat mahalli içerisinde gerçekleştirilecek olan ve esaslı işçilik gerektiren bir iş olduğu göz önüne alındığında anılan iş kaleminin analizle açıklanması gerektiği anlaşıldığından söz konusu fiyat teklifi ile yapılan açıklamanın uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

2,50 mm, HDPE esaslı sinyal tabakalı, UV katkılı, tırnaklı özelliklerine sahip geomembran malzemesi ve (800gr/m2) geotekstil malzemesi için ayrı ayrı sunulan fiyat tekliflerinin YVL-17 poz no’lu iş kalemine ilişkin olduğu görülmüştür. Söz konusu iş kalemi için sunulan analizin idarece açıklama yazısı ekinde verilen analiz formatına uygun olduğu sunulan analizde yer alan düz işçi için öngörülen saatlik ücretin 5,75 TL, ve yalıtım ustası için öngörülen saatlik ücretin ise 6,00 TL olduğu görülmüştür. İhale tarihinin 01.10.2015 olduğu dikkate alındığında 2015 yılı ikinci altı ayı için belirlenen aylık brüt asgari işçilik ücretinin 1.273,5 TL, ilgili mevzuatı gereği kabul edilen aylık çalışılan gün sayısının 30 gün olduğu, günlük normal çalışma süresinin 7,5 saat olarak hesaplandığı dikkate alındığında bir işçi için 1 saatlik normal çalışma ücretinin (1.273,5/30/7,5) 5,66 TL den düşük olmadığı anlaşılmıştır.

F1 cinsi düz yüzeyli kalıp, F1 cinsi eğri yüzeyli kalıp, F2 cinsi düz yüzeyli kalıp, F2 cinsi eğri yüzeyli kalıp imalatları için sunulan fiyat tekliflerinin YVL-21, SR-16, BRL-20 poz no’lu iş kalemlerini oluşturan iş kalemlerinden B-21.015/1, B-21.015, B-21.024/1 poz no’lu iş kalemlerine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. Kalıp yapılması işinin inşaat mahalli içerisinde gerçekleştirilecek olan ve esaslı işçilik gerektiren bir iş olduğu düşünüldüğünde anılan iş kaleminin analizle açıklanması gerektiği değerlendirildiğinden söz konusu fiyat teklifi ile yapılan açıklamanın uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi ile açıklanan barajlarda yumuşak kaya zeminlerin kazılması, dolgu ve/veya depoya konulması işinin YVL-01, SR-01, BRL-01 poz no’lu paçal iş kalemlerini oluşturan iş kalemlerinden B-15.306 poz no’lu iş kalemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. B-15.306 poz no’lu iş kalemine ilişkin idarece açıklama isteme yazısı ekinde analiz formatı verildiği, barajlarda yumuşak kaya zeminlerin kazılması, dolgu ve/veya depoya konulması işinin inşaat mahalli içerisinde gerçekleştirilecek olan ve esaslı işçilik gerektiren bir iş olduğu düşünüldüğünde anılan iş kaleminin analizle açıklanması gerektiği değerlendirildiğinden söz konusu fiyat teklifi ile yapılan açıklamanın uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi ile açıklanan barajlarda kaya kazılması, dolgu, ve/veya depoya konulması işinin BRL-01, YVL-01, SR-01 poz no’lu paçal iş kalemlerini oluşturan iş kalemlerinden B-15.310 poz no’lu iş kalemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. B-15.310 poz no’lu iş kalemine ilişkin idarece açıklama isteme yazısı ekinde analiz formatı verildiği, barajlarda kaya kazılması, dolgu ve/veya depoya konulması işinin inşaat mahalli içerisinde gerçekleştirilecek olan ve esaslı işçilik gerektiren bir iş olduğu düşünüldüğünde anılan iş kaleminin analizle açıklanması gerektiği değerlendirildiğinden söz konusu fiyat teklifi ile yapılan açıklamanın uygun olmadığı sonucuna varılmıştır. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi ile açıklanan barajlarda ocak ve/veya ariyet sahalarında kaya kazılması, dolgu, sedde ve/veya depoya konulması işinin YVL-03, SR-03, BRL-03 poz numaralı paçal iş kalemini oluşturan iş kalemlerinden B-15.312 poz no’lu iş kalemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. B-15.312 poz no’lu iş kalemine ilişkin idarece açıklama isteme yazısı ekinde analiz formatı verildiği, barajlarda ocak ve/veya ariyet sahalarında kaya kazılması, dolgu, sedde ve/veya depoya konulması işinin inşaat mahalli içerisinde gerçekleştirilecek olan ve esaslı işçilik gerektiren bir iş olduğu düşünüldüğünde anılan iş kaleminin analizle açıklanması gerektiği değerlendirildiğinden söz konusu fiyat teklifi ile yapılan açıklamanın uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan ihale üzerinde bırakılan isteklinin hangi pozlar için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış kar ve genel gider hariç birim fiyatların kullanıldığını gösteren birim fiyat listesinde fiyat teklifi ile açıkladığı B-15.306, B-15.310, B-15.312, B-15.343, B-15.346, B-16.501, B-16.535, B-21.015, B-21.015/1 poz no’lu iş kalemlerinin de yer aldığı görülmüştür.

Her türlü malzemenin (kum-çakıl, toprak, kaya, tuvenan, filitre, agrega) nakliyesi için sunulan fiyat teklifinin paçal iş kalemlerini oluşturan kum-çakıl, toprak, kaya, tuvenan, filitre, agrega taşınması iş kalemlerine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. Söz konusu iş kalemleri için idarece açıklama yazısı ekinde verilen analiz formatlarında yer alan nakliye mesafeleri ile söz konusu istekli tarafından sunulan analiz hesaplarında dikkate alınan nakliye mesafelerinde uyumsuzluk olmadığı görüldüğünden başvuru sahibinin nakliye mesafelerinin eksik alındığına ilişkin iddiasının uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin işçilik, makine çalışma süreleri ve giderleri, dinamit türleri, dinamit miktarlarına ve iddialarında yer verdiği diğer analiz girdilerine yönelik iddiasına ilişkin yukarıda yapılan tespitler çerçevesinde söz konusu fiyat tekliflerinin bir iş kaleminin geneli için sunulmuş olduğu görüldüğünden fiyat tekliflerinin ait olduğu iş kalemlerinde yer alan işçilik, makine, dinamit türleri ile diğer analiz girdilerinin tür ve miktarlarına ve teklif kapsamında öngörülen birim fiyatlarına ilişkin herhangi bir tespit yapılamamıştır.

BRL-02 poz no’lu iş kalemine ilişkin ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu analiz incelendiğinde dolgu malzemesinin dikkate alınan taşıma mesafelerinin idarece açıklama isteme yazısı ekinde verilen analiz formatlarında yer alan iş kalemine konu dolgu malzemesinin 26.836,09 m3 için 45.000 m, 48.163,91 m3 için 4.560 m, 6.428,57 m3 için 640 m olarak belirtilen taşıma mesafeleri ile aynı olduğu görüldüğünden başvuru sahibinin BRL-02 poz no’lu iş kaleminde yer alan dolgu malzemesinin taşınma mesafelerinin yanlış alındığına yönelik iddiasının uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin ihale üzerinde bırakılan firmanın nakliye işleri için fiyat teklif aldığı firmaların taşımacılıkta kullanılan ve sahip olunması gereken belgelere sahip olmadığı yönündeki iddiası ise idarece söz konusu belgelerin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulmasının istenmediği belirtilerek reddedilmiştir. Bu çerçevede söz konusu belgelerin idarece açıklama kapsamında istenmediği ve Kamu İhale Genel Tebliği’nin ilgili açıklamaları gereği söz konusu belgelerin açıklama kapsamında sunulması gereken belgeler olmadığı dikkate alındığında başvuru sahibinin söz konusu iddiasının uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu açıklamanın mevzuata uygun olmadığına yönelik iddiasına ilişkin yukarıda yapılan tespitler çerçevesinde özetle, inşaat mahalli içerisinde gerçekleştirilecek olan ve esaslı işçilik gerektiren işlere ilişkin olarak ihale üzerinde bırakılan isteklinin anılan iş kalemlerini fiyat teklifi ile değil analizle açıklaması gerektiği değerlendirildiğinden ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu açıklamanın mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden Ak-Yal İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi