KİK Kararı: 2016/UY.I-2991

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2016/066
Gündem No : 32
Karar Tarihi : 07.12.2016
Karar No : 2016/UY.I-2991

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan V. II. Başkan: Şinasi CANDAN

Üyeler: Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Mehmet Yıldırım - Gaybet İnş. Mimarlık Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

Sahabiye Mah. Buyurkan Sok. Türkaslan İş Merkezi No: 29/8 KAYSERİ

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Devlet Su İşleri 19. Bölge Müdürlüğü,

Mimar Sinan Mah. Muhsin Yazıcıoğlu Bulvarı No: 184 58010 SİVAS

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/105042 İhale Kayıt Numaralı “Sivas Zara İlçe Merkezi Taşkın Koruma İnşaatı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Devlet Su İşleri 19. Bölge Müdürlüğü tarafından 11.08.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Sivas Zara İlçe Merkezi Taşkın Koruma İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Mehmet Yıldırım -Gaybet İnş. Mimarlık Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının 17.10.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 04.11.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 14.11.2016 tarih ve 62665 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.11.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/2595 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 11.10.2016 tarihli ihale komisyon kararında yer alan “analiz girdilerinde; işçilik hesaplarının yanlış yapıldığı, işçilik saat ücretlerinin uygun hesaplanmadığı ve nakliye hesaplarında aritmetik hatalar bulunduğu” gerekçeleriyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı; ancak, Kamu İhale Genel Tebliği madde 45.1.9’da “İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.” düzenlemesinin yer aldığı, bu düzenlemede saatlik asgari ücretin brüt asgari ücret üzerinden hesaplanmasına yönelik herhangi bir açıklamanın yer almadığı, ayrıca aşırı düşük teklif açıklaması istenen beş iş kalemi için verilen formatta genel giderler ve kar kısımlarının ayrı ayrı gösterildiği, söz konusu format incelendiğinde ise, yüklenici karı ve genel giderlerin ayrıca belirlendiği, bu durum sonucunda toplam fiyatın = maliyet + kar + genel giderlerin toplamı şeklinde oluştuğunun görüldüğü; 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun 32’nci maddesine göre bekar, çocuksuz ve sadece işçinin kendisinin dikkate alınarak hesaplanan asgari geçim indiriminin net asgari ücrete ilave edildiği, aynı Kanun maddesinin devamında asgari geçim indiriminin vergi veya ücret olmayıp devletin alması gereken vergiden vazgeçtiği kısmı ifade ettiği, bu nedenle işçinin aylık net ücretinin hesaplanmasında asgari geçim indiriminin de toplam tutardan düşülmesi gerektiği, bütün bunlara dayanarak teklif edilen saatlik asgari ücretin, Kamu İhale Kurumu İşçilik Hesaplama Modülünde oluşan saatlik asgari ücretin altında kaldığı, ancak aradaki farkın genel giderler içerisinden karşılanabileceği ve bu nedenle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata uygun olmadığı, işin yapılacağı yer, birim fiyat tarifleri ve uygulama projelerine göre çıkan malzemenin çoğunun dik duvarlı kanaldaki geri dolguda kullanılacağı için, kazıdan çıkan 1 m³ kazının %7’lik kısmının taşınacağının öngörüldüğü, söz konusu durum nedeniyle herhangi bir aritmetik hatanın söz konusu olmadığı ve tekliflerinin bu gerekçeyle değerlendirme dışı bırakılmasının da mevzuata uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuruya konu ihaleye 12 isteklinin teklif verdiği, geçerli teklifler esas alınarak hesaplanan sınır değerin 9.852.963,01 TL olduğu, sınır değerin altında teklif veren dört istekliden teklif bileşenleriyle ilgili yazılı açıklama istenildiği, Uz-Ay İnşaat Tekstil Kağ. ve Amb. San. Tic. Ltd. Şti.-Gümüşel İnşaat Taahhüt Hafriyat Nak. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, HCA İnşaat A.Ş. - Genel İnş. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ile Yağız İnşaat Mühendislik Madencilik Gıda Taşımacılık Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif sorgulamasına cevap vermediği, başvuru sahibi Mehmet Yıldırım-Gaybet İnşaat Mimarlık Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın ise aşırı düşük teklif açıklamaları uygun olmadığı gerekçeleriyle değerlendirme dışı bırakılarak başvuruya konu ihalenin teklif fiyatı sınır değerin üzerinde olan Niyazi Biçer-Kanık İnş. Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.” açıklamalarına yer verilmiştir.

Aşırı düşük teklif sorgulaması yapılan isteklilere gönderilen yazının ekinde yer alan “Açıklama istenilen iş kalemleri” listesinde, ZİM-01, ZİM-03, ZİM-07, ZİM-08, ZİM-09 iş kalemlerine yer verildiği görülmüştür. Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında, açıklama istenen iş kalemlerine ilişkin olarak düzenlediği analizleri sunduğu tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin teklifinin, sunduğu aşırı düşük teklif açıklamalarında yer alan işçilik ücretlerinin brüt asgari ücret yerine net asgari ücret üzerinden hesaplandığı ve nakliye hesaplarında teklif edilen birim fiyatların üzerinde sonuçlara ulaşılmasına neden olacak aritmetik hatalar bulunduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.9’uncu maddesinde yer alan açıklamada saatlik asgari ücretin brüt asgari ücret üzerinden hesaplanması gerektiğine yönelik bir açıklamanın bulunmadığı, bu bakımdan teklif edilen saatlik asgari ücretin Kamu İhale Kurumu İşçilik Hesaplama Modülünde oluşan saatlik asgari ücretin altında kaldığı kabul edilmekle birlikte, aradaki farkın genel giderler içerisinden karşılanabileceği ileri sürülmektedir.

31.12.2015 tarih ve 29579 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Asgari Ücret Tespit Komisyonu kararı uyarınca, 01.01.2016-31.12.2016 tarihleri arasında geçerli olan bir günlük normal çalışma karşılığı olan asgari ücretin 54,9 TL olarak belirlendiği, bu durumda saatlik asgari ücretin 7,32 TL’ye tekabül ettiği tespit edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.9’uncu maddesinde yer alan açıklamada teklif edilen saatlik asgari ücretin brüt asgari ücret üzerinden hesaplanması gerektiğine yönelik açık bir ifade bulunmamakla birlikte, bir işçinin işverene olan maliyetini ifade eden tutarın brüt asgari ücret olduğu ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığı birim fiyatlarında yer alan saatlik asgari işçilik ücretlerinin tamamının saatlik brüt asgari ücret tutarının üzerinde olduğu dikkate alındığında, anılan Tebliğ açıklamasında yer alan “saatlik asgari ücret” ifadesinden, brüt asgari ücretin anlaşılması gerektiği açıktır. Bu bakımdan aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunmuş olduğu analizlerde yer alan işçilik ücretlerini saatlik brüt asgari ücret yerine net asgari ücret üzerinden hesaplayarak 5,42 TL olarak teklif eden başvuru sahibinin, aşırı düşük teklif açıklamalarının reddedilmesinde mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.

İhale komisyonu kararında başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının reddedilmesinin diğer gerekçesi, nakliye hesaplarında teklif edilen birim fiyatların üzerinde sonuçlara ulaşılmasına neden olacak aritmetik hatalar bulunması olarak ifade edilmiştir. İhale komisyonu kararında söz konusu “aritmetik hataların” hangi iş kalemlerinde bulunduğu somut olarak belirtilmemekle birlikte, başvuru sahibinin şikâyet başvurusuna verilen cevapta ZİM-01 poz numaralı “Açıkta Her Türlü Zeminde Kazı Yapılması” iş kalemine ilişkin gerekçeye yer verildiğinden, aritmetik hataya ilişkin değerlendirme yalnızca anılan iş kalemi içinde yer alan nakliye hesaplaması üzerinden yapılmıştır.

Başvuru sahibinin “Açıkta Her Türlü Zeminde Kazı Yapılması” iş kalemi kapsamında yapılacak kazı nakline ilişkin birim fiyat teklifini, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı birim fiyatları içerinde yer alan 07.005 poz numaralı “1 ton kazı malzemesinin taşınması (10.000 m’ye kadar)” birim fiyatını kullanarak oluşturduğu tespit edilmiştir. Söz konusu poza ilişkin “poz tarifi” incelendiğinde, birimin “ton” olarak belirlendiği anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde, 07.005 poz numaralı kazı nakline ilişkin olarak poz tarifinde ve sıralı analiz girdileri listesinde belirtilen birimin “ton” olmasına ve söz konusu nakliye formülünün 1 ton kazı nakline ilişkin birim fiyatı vermesine karşın, başvuru sahibinin çıkan sonucu 1,6 katsayısı ile çarparak “m³” ten tekrar “ton”a çevirdiği böylelikle birim fiyata esas miktara ulaştığı anlaşılmıştır. Söz konusu formülün kullanılması sonucu ulaşılan rakamın 1,6 katsayısı ile çarpılmasına gerek bulunmadığı açık olmakla birlikte, yapılan işlemin “aritmetik hata” değil “hesaplama hatası” içerdiği ancak başvuru sahibinin lehine bir durum oluşturmadığı değerlendirilmiştir.

Diğer taraftan birim fiyat tariflerinde yapılan kazının yalnızca %7’sinin nakledileceğine ilişkin bir belirleme yapılmamasına karşın, başvuru sahibinin sunduğu analizde yer alan nakliye hesaplaması sonucunda bulunan rakamı % 7 ile çarparak elde ettiği 0,23666 TL tutarına ulaştığı ve bu tutarı da 1,6 katsayısı ile çarparak 0,384 TL tutarındaki teklif birim fiyatını oluşturduğu tespit edilmiştir. Başvuru sahibi tarafından yapılan söz konusu matematiksel işlemlerde bir “aritmetik hata” bulunmamakla birlikte, birim fiyat tariflerinde bu yönde bir belirleme yapılmamasına karşın kazı sonucu çıkan materyalin yalnızca %7’sinin nakledileceği kabulünden hareketle birim fiyat teklifi oluşturularak, yaklaşık maliyet hesap icmalinde 3,31 TL fiyat öngörülen kazı nakline ilişkin 0,384 TL fiyat teklif edilmesinin geçerli bir açıklama olarak kabul edilmesine olanak bulunmamaktadır. Bu bakımdan başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının bu gerekçe ile de reddedilmesinde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Şinasi CANDAN

Başkan V.

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi