KİK Kararı: 2016/UY.I-2644

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2016/058
Gündem No : 12
Karar Tarihi : 27.10.2016
Karar No : 2016/UY.I-2644

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Ada Mühendislik İnş. Makina Kültür Sanat ve Müzecilik Ltd. Şti.,

Anıttepe Mah. Turgut Reis Cad. No: 38/1 ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Toprak Mahsulleri Ofisi Genel Müdürlüğü İskenderun Şube Müdürlüğü,

Çay Mah. Atatürk Bulvarı No: 1 31200 İskenderun/HATAY

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/338489 İhale Kayıt Numaralı “İskenderun Liman Silosu Rıhtım Konveyör Hattı Yapımı Eksik İşlerin Tamamlanması” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

Toprak Mahsulleri Ofisi Genel Müdürlüğü İskenderun Şube Müdürlüğü tarafından 20.09.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “İskenderun Liman Silosu Rıhtım Konveyör Hattı Yapımı Eksik İşlerin Tamamlanması” ihalesine ilişkin olarak Ada Mühendislik İnş. Makina Kültür Sanat ve Müzecilik Ltd. Şti. tarafından 29.09.2016 tarih ve 54378 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 29.09.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/2226 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; ihaleye en düşük fiyat ile teklif veren isteklinin teklifinin yetersiz olması nedeniyle İdari Şartname'nin 34'üncü maddesinde yer alan düzenlemeye göre ihalenin anılan istekli üzerine bırakılamayacağı gerekçe gösterilerek ihalenin iptal edildiği, ancak idarece alınan iptal kararının yerinde olmadığı,

1. Teknik Şartname'nin 6.12'nci maddesi ile istenilen fiyat dağılım tablosunun verilmemesi sebebiyle hem anılan isteklinin hem de bu durumda olan isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

2. Ayrıca ihaleye en düşük bedel ile teklif sunan isteklinin daha önce bu işi tamamlayamaması sebebiyle idare tarafından bu firmanın nam ve hesabına şikayete konu ihalenin yapıldığı, bütün bu gerekçelerle ihaleye en düşük fiyat ile teklif veren istekli olan İvme Elektromekanik ve Endüstriyel Oto. Sistemleri San. ve Tic. Ltd. Şti. teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, bu durumda da ihalenin iptal gerekçesinin ortadan kalktığı iddialarına yer verilmiştir.

İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan incelemede:

20.09.2016 tarihinde yapılan ihaleye ilişkin olarak 8 adet ihale dokümanı satın alındığı, 4 istekli tarafından teklif verildiği, 22.09.2016 tarihli ihale komisyonu kararı ile; ihaleye en düşük teklif veren İvme Elektromekanik ve Endüstriyel Oto. Sistemleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklif bedelinin 74.500,00 TL olduğu, ihale konusu işin yaklaşık maliyetinin 376.250,00 TL olduğu, sınır değerin de 282.519,05 TL olarak belirlendiği, bu nedenle İdari Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde yer alan “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

33.2. İhale, Kanun’un 38’inci maddesinde öngörülen açıklama istenmeksizin ekonomik açıdan en avantajlı teklif üzerinde bırakılacaktır. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.2 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” şeklindeki düzenlemeye göre ihaleye en düşük teklif veren İvme Elektromekanik ve Endüstriyel Oto. Sistemleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklif bedelinin de sınır değerin çok altında olduğu, malzeme, mamul, imalat, nakliye, işçilik, sigorta, vergi, harç, sözleşme ve genel giderleri karşılamasının mümkün olamayacağı ve kamu yararının olamayacağı kanaatine varılarak ihale yöntemi gereğince ihalenin de en düşük fiyat teklifinde bulunan istekli üzerinde bırakılması gerektiğinden, ihalenin bütün tekliflerin reddedilmesi sebebiyle iptal edilmesinin uygun olacağı değerlendirilmiş ve 23.09.2016 tarihinde de söz konusu ihale komisyonu kararının ihale yetkilisi tarafından onaylandığı anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü yer almaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü, beşinci ve altıncı fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1. Yapım yönteminin ekonomik olması,

2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3. Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

b) İhale, aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemleri yapılmaksızın sonuçlandırılır.

c) Aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan isteklilerin teklifi açıklama istenmeksizin reddedilir.

(3) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin üçte birine eşit veya bu değerin üzerinde olan ihalelerde, ikinci fıkranın (a) bendinin kullanılması zorunludur.

(4) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin üçte birine kadar olan ve açık ihale veya Kanunun 21 nci maddesinin (b) ve (c) bentleri gereğince pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde, ikinci fıkranın (a), (b) veya (c) bendindeki seçeneklerden birisinin kullanılması zorunludur.

(5) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin üçte birine kadar olan ve belli istekliler arasında ihale veya Kanunun 21 nci maddesinin (a), (d) ve (e) bentleri gereğince pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ikinci fıkranın (b) bendinin kullanılması zorunludur.

(6) Kurum tarafından yayımlanan aşırı düşük teklif sorgulaması yapılamayacak alımlar listesinde yer alan işlerin ihalelerinde ikinci fıkranın (b) bendinin kullanılması zorunludur.” şeklinde düzenlemeye yer verilmiştir.

Buna göre idarece İdari Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

33.2. İhale, Kanunun 38’inci maddesinde öngörülen açıklama istenmeksizin ekonomik açıdan en avantajlı teklif üzerinde bırakılacaktır. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.2 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” şeklinde düzenleme bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde yapılan düzenleme ile ihalenin açıklama istenmeksizin ekonomik açıdan en avantajlı teklifin üzerinde bırakılacağı, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda da kesin teminatın İdari Şartname’nin 40.2’nci maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınacağı belirtilmiştir.

İhale dokümanında yer alan yukarıdaki düzenlemeye göre idarece sınır değer 282.519,05 TL olarak hesaplanmıştır. 22.09.2016 tarihli ihale komisyonu kararı ile; ihaleye en düşük teklif veren İvme Elektromekanik ve Endüstriyel Oto. Sistemleri San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından teklif edilen bedelin 74.500,00 TL olduğu, ihale konusu işin yaklaşık maliyetinin 376.250,00 TL olduğu, sınır değerin de 282.519,05 TL olarak belirlendiği ifade edilerek, İdari Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde yer alan yukarıdaki düzenlemesine istinaden ihaleye en düşük teklif veren İvme Elektromekanik ve Endüstriyel Oto. Sistemleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklif bedelinin de sınır değerin çok altında olduğu, malzeme, mamul, imalat, nakliye, işçilik, sigorta, vergi, harç, sözleşme ve genel giderleri karşılamasının mümkün olamayacağı ve kamu yararının olamayacağı kanaatine varılarak ihale yöntemi gereğince ihalenin de en düşük fiyat teklifinde bulunan istekli üzerinde bırakılması gerektiğinden, ihalenin bütün tekliflerin reddedilmesi sebebiyle iptal edilmesinin uygun olacağı değerlendirilmiş ve 23.09.2016 tarihinde de söz konusu ihale komisyonu kararının ihale yetkilisi tarafından onaylandığı anlaşılmıştır. Ancak mevzuatın yukarıda yer alan düzenlemesi ile ihale dokümanında yapılan düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde ihaleye en düşük bedel ile teklif sunan İvme Elektromekanik ve Endüstriyel Oto. Sistemleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin, teklif bedelinin sınır değerin çok altında olduğu, malzeme, mamul, imalat, nakliye, işçilik, sigorta, vergi, harç, sözleşme ve genel giderleri karşılamasının mümkün olamayacağı ve kamu yararının olamayacağı kanaatine varılarak ihalenin iptal edilmesinin mevzuata uygun olmadığı anlaşıldığından idarece alınan ihalenin iptali kararının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin iddiaları ile ilgili olarak incelemede:

3. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanunun 4’üncü maddesinde istekli, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesine teklif veren tedarikçi, hizmet sunucusu veya yapım müteahhidi; yüklenici ise üzerine ihale yapılan ve sözleşme imzalanan istekli şeklinde tanımlanmıştır.

Başvuru sahibinin iddiasına dayanak olarak gösterdiği Teknik Şartname’nin 6.12’nci maddesinde yer alan “Yüklenici, taahhüdündeki iş için aşağıda verilen fiyat dağılım tablosunu düzenleyip fiyatlandıracak ve fiyat teklifine ekleyecektir.

Fiyat dağılım tablosundaki detay fiyatların toplamı ile götürü bedel teklifin aynı olması gerekmektedir. Bu iki rakam arasında fark olması halinde götürü bedel fiyat esas alınacaktır.

Teklif fiyatı kapsamı; temin edilecek bütün ekipman ve teçhizatın her türlü temin, montaj, işletmeye alma, sigorta ve nakliyesini kapsayacaktır.

İş Kalemi Adı Temin (TL) Montaj (TL) Toplam (TL)

1. Mobil zincir konveyörler ile

Berga gemi yükleme cihazının

mevcut bağlantı sisteminin tadilatı ..................... ………….. ……………..

2- Roncuzzi gemi boşaltma cihazının

mobil zincir konveyörler ile bağlantısı ..................... ..................... ………………

3- Toz toplama sisteminin tadilatı ..................... ..................... …………….

4- Diğer İşler ..................... ..................... ……………..” şeklindeki düzenlemede, üzerine ihale yapılan ve sözleşme imzalanan istekliyi tanımlayan “yüklenici” kavramı kullanılmış olup, Teknik Şartname’nin anılan maddesiyle istenilen fiyat dağılım tablosunun sunulacağı ifade edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinde “İhaleye katılacak isteklilerden, ekonomik ve malî yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliklerinin belirlenmesine ilişkin olarak aşağıda belirtilen bilgi ve belgeler istenebilir:

…

İhale konusu işin niteliğine göre yukarıda belirtilen bilgi veya belgelerden hangilerinin yeterlik değerlendirmesinde kullanılacağı, ihale dokümanında ve ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilân veya davet belgelerinde belirtilir.” hükmüne yer verilerek ihaleye katılımda yeterlik kriteri olarak istenebilecek belgelere yer verilmiş, söz konusu yeterlik belgelerinin de ihale dokümanında ve ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilân veya davet belgelerinde belirtilmesi gerektiği hüküm altına alınmıştır.

4734 sayılı Kanunun 24’üncü maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde ihaleye katılabilme şartları ve istenilen belgelerin neler olduğunun ihale ilanında belirtilmesinin zorunlu olduğu hükme bağlanmış; 27’nci maddesinin ikinci fıkrasının (e) bendinde de, isteklilerde aranılan şartlar, belgeler ve yeterlik kriterlerinin idari şartnamede belirtilmesi zorunlu tutulmuştur.

Anılan Kanun’un “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde “… Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü yer almaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yeterliğin belirlenmesinde uyulacak ilkeler” başlıklı 29’uncu maddesinin ikinci fıkrasında “Yeterlik değerlendirmesi için istenecek belgelerin ve yeterlik değerlendirilmesinde aranılacak kriterlerin, ihale veya ön yeterlik ilanı ile idari şartnamede veya ön yeterlik şartnamesinde ya da davet yazısında belirtilmesi zorunludur.” düzenlemesi yer almakta, 30’uncu maddesinde de ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliğin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere istenecek belgelerin hangi esaslara göre belirleneceği ayrıntılı bir şekilde düzenlenmiş bulunmaktadır.

Bu çerçevede, yeterlik değerlendirmesi için istenecek belgelerin ve yeterlik değerlendirmesinde aranılacak kriterlerin ihale ilan ve idari şartnamede yer almaması durumunda, bu belgelerin sunulup sunulmadığına veya kriterlerin karşılanıp karşılanmadığına dayalı bir değerlendirme yapılması mümkün değildir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sözleşmenin yürütülmesindeki mesleki ve teknik yükümlülükler” başlıklı 77’nci maddesinde “77.1. İdarelerce sözleşmenin yürütülmesi aşamasında işin yerine getirilmesi için gerekli olduğu öngörülen ve idari şartnamede yeterlik kriteri olarak belirlenmeyen mesleki ve teknik yükümlülüklere yönelik düzenlemeler ancak teknik şartnamede yapılabilecek ve bu kapsamda yüklenici tarafından hangi belgelerin idareye sunulması gerektiği teknik şartnamede açıkça düzenlenecektir.” açıklaması yer almaktadır.

Yukarıya aktarılan mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, isteklilerin ekonomik ve mali yeterlikleri ile mesleki ve teknik yeterliklerine ilişkin esasların ve buna ilişkin teklif ekinde sunulması istenilen belgelerin idari şartname ile ihale ilanında yer alması gerektiği, teknik şartnamelerde ise işin teknik ayrıntılarına ve şartlarına yer verilmesinin yanında, idarece gerek görülmesi durumunda sözleşmenin imzalanmasından önce işin yürütülmesi için gerekli görülen belge veya dokümanların ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulmasına yönelik düzenleme yapılabileceği, bunların dışında teknik şartnamelerde ekonomik, mali, mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin düzenleme yapılmaması gerektiği, dokümanda belirlenmiş olan kriterlere göre tekliflerin uygun olup olmadığının da 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 37’nci maddesi çerçevesinde karar verilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

İhale dokümanının incelenmesinden İdari Şartname’nin 7’nci ve İhale İlanı’nın 4’üncü maddesinde ihaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterlerine yer verildiği, anılan kriterler incelendiğinde isteklilerden söz konusu işte sunulması istenen belgeler arasında fiyat dağılım tablosu bilgi/belgesinin istenilmediği tespit edilmekle birlikte zarf açma ve belge kontrol tutanağında da ilgili teknik yeterliliğin tevsikine ilişkin satır açılmadığı ve uygunluk kontrolünün yapılmadığı görülmüştür.

Bu çerçevede, şikâyete konu Teknik Şartname’nin “Fiyat dağılım tablosu” başlığı altındaki düzenlemede yüklenici tarafından fiyat dağılım tablosunun fiyat teklifi ile birlikte sunulmasına ilişkin bir ifadeye yer verildiği, bahse konu düzenlemede geçen yüklenici ifadesinin istekli olarak kabul edilemeyeceği, ayrıca İdari Şartname’nin 7’nci ve İhale İlanı’nın 4’üncü maddelerinde yeterlilik kriteri olarak fiyat dağılım tablosu bilgi/belgesine yer verilmediği ve “Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağı”nda da bu hususa ilişkin ayrı bir sütun açılmadığı dikkate alındığında, şikâyete konu düzenlemede yer alan bilgi/belgelerin bahse konu ihale açısından bir yeterlik belgesi veya kriteri olarak değerlendirilmesinin hukuken mümkün olmadığı, anılan bilgi ve belgelerin teklifler ile birlikte sunulmaması nedeniyle herhangi bir isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılamayacağı anlaşılmış ve başvuru sahibinin bu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İhale işlem dosyasında yer alan Toprak Mahsulleri Ofisi Genel Müdürlüğü Teknik İşler Dairesi Başkanlığının 12.08.2016 tarihli yazısında “İskenderun Liman Silosu Rıhtım Konveyör Hattı Yapımı İşi ile ilgili olarak yüklenici İvme Elektromekanik ve Endüstriyel Oto. Sistemleri San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından giderilmeyen geçici kabul eksikliklerinin yüklenici nam ve hesabına Şube Müdürlüğümüzce ihaleye çıkılmak suretiyle ikmali ilgi (a) yazımız ile kararlaştırılmış, buna istinaden Şube Müdürlüğümüzce hazırlanan teknik şartname ve yaklaşık maliyet çalışması ilgi (b) yazınız ekinde Genel Müdürlüğümüze gönderilmiştir….” ifadelerine yer verildiği, İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde de ihale konusu işin “İskenderun liman silosu rıhtım konveyör hattı yapımı eksik işlerin tamamlanması” şeklinde tanımlandığı, buna göre inceleme konusu ihalenin daha önce ihale edilen ancak işin yüklenicisi olan İvme Elektromekanik ve Endüstriyel Oto. Sistemleri San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından giderilmeyen geçici kabul eksikliklerinin tamamlatılması amacıyla ihale edildiği anlaşılmaktadır.

Bu nedenle inceleme konusu ihale ile ilgili olarak başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilebilmesi için bu kapsamda bazı bilgilere ihtiyaç duyulmuş ve 12.10.2016 tarihli yazı ile idareden; “İdarenizce daha önce yapılan “İskenderun Liman Silosu Rıhtım Konveyör Hattı Yapımı İşi” ihalesi kapsamında işin yüklenicisi olan İvme Elektromekanik ve Endüstriyel Oto. Sistemleri San. ve Tic. Ltd. Şti. ile imzalanan sözleşmenin fesih edilip edilmediği, fesih edilmemiş ise söz konusu işin geçici kabulünün yapılıp yapılmadığı, geçici kabulü yapılmışsa hangi mevzuat hükmüne göre yapıldığı, bu kapsamda işin yüklenicisi ile ilgili olarak 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Yasak fiil ve davranışlar” başlıklı 25’inci maddesinde yer alan

“c) Sözleşme konusu işin yapılması veya teslimi sırasında hileli malzeme, araç veya usuller kullanmak, fen ve sanat kurallarına aykırı, eksik, hatalı veya kusurlu imalat yapmak.

…

f) Mücbir sebepler dışında, ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak taahhüdünü yerine getirmemek” hususu ile ilgili herhangi bir işlem yapılıp yapılmadığı hususlarına ilişkin bilgi ve belgelerin Kuruma gönderilmesi istenilmiştir.

Toprak Mahsulleri Ofisi Genel Müdürlüğü Teknik İşler Dairesi Başkanlığının 13.10.2016 tarihli cevabi yazısında “Kurumumuzca daha önce ihalesi yapılan “İskenderun Liman Silosu Rıhtım Konveyör Hattı Yapım İşi” kapsamında Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “Geçici Kabul” başlıklı 41’inci maddesi doğrultusunda geçici kabulü yapılmış ve sözleşme feshedilmemiştir. İşin yüklenicisi olan İvme Elektromekanik ve Endüstriyel Oto. Sistemleri San. ve Tic. Ltd. Şti. ile ilgili olarak 4735 sayılı Kanun’un 25’inci maddesi (c) ve (f) bentleri doğrultusunda herhangi bir işlem yapılmamıştır…” şeklinde açıklamalara yer verilmiş, yazı ekine de geçici kabul tutanağı eklenmiştir.

Toprak Mahsulleri Ofisi Genel Müdürlüğü Teknik İşler Dairesi Başkanlığının cevabi yazısına istinaden; idarece daha önce yapılan “İskenderun Liman Silosu Rıhtım Konveyör Hattı Yapımı İşi” ihalesine ilişkin olarak imzalanan sözleşmenin idarece fesih edilmediği, Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “Geçici kabul” başlıklı 41’inci maddesinde yer alan “…(4) Kabul komisyonunun oluşturulması ve işyerine gönderilebilmesi, yapılan işin kusurlu ve eksik kısımlarının bedelleri toplamının işin sözleşme bedelinin yüzde beşinden fazla olmamasına bağlıdır. Bu oranı geçmeyen kusur ve eksiklikler, aynı zamanda işin idareye teslimine ve kullanılmasına ve/veya işletilmesine engel olmayacak ve herhangi bir tehlikeye meydan vermeyecek nitelikte olmalıdır.” hükmüne istinaden işin geçici kabulünün yapıldığı, geçici kabulü yapılan işin yüklenicisi İvme Elektromekanik ve Endüstriyel Oto. Sistemleri San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında da herhangi bir yasaklılık işlemlerinin yapılmadığı anlaşılmaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinde “Aşağıda belirtilen durumlardaki istekliler ihale dışı bırakılır:

…

f) İhale tarihinden önceki beş yıl içinde, ihaleyi yapan idareye yaptığı işler sırasında iş veya meslek ahlakına aykırı faaliyetlerde bulunduğu bu idare tarafından ispat edilen.” hükmü yer almaktadır.

Mevzuatın yukarıya aktarılan hükmüne göre ihale tarihinden önceki beş yıl içinde, ihaleyi yapan idareye yaptığı işler sırasında iş veya meslek ahlakına aykırı faaliyetlerde bulunduğu hususunda bir tespitin öncelikle idare tarafından tespit edilmesi gerekmektedir. Böyle bir tespitin yapılması halinde bu durumda olan isteklilerin idarelerin yapmış oldukları ihaleye teklif vermelerinde ise tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

İhale işlem dosyasında yer alan bilgi ve belgelere göre ihale tarihinden önceki 5 yıl içinde ihaleyi yapan idareye yaptığı işler sırasında iş ve meslek ahlakına aykırı faaliyette bulunulup bulunulmadığı hususunda idarece herhangi bir tespit yapılıp yapılamadığı anlaşılamadığından ve idarece alınan iptal kararı da yerinde bulunmadığından, idarece ihalenin iptali kararının iptal edilerek daha önce yapılmış olan ihaleye ilişkin olarak 4734 sayılı Kanun’un 10’uncu maddesinin (f) bendi kapsamında herhangi bir işlem yapılıp yapılmadığı hususunda bir tespit yapılarak ihale işlemlerine devam edilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, idarece alınan ihalenin iptali kararının iptal edilerek İvme Elektromekanik ve Endüstriyel Oto. Sistemleri San. ve Tic. Ltd. Şti. ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanun’un 10’uncu maddesinin (f) bendi kapsamında herhangi bir işlem yapılıp yapılmadığının tespit edilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi