KİK Kararı: 2016/UY.I-2476

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2016/055
Gündem No : 4
Karar Tarihi : 12.10.2016
Karar No : 2016/UY.I-2476

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Refik Akın - Mahmut Ekrem Genç İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi,

Kılıçdede Mah. Ülkem Sok. No: 8-B/44 İlkadım/SAMSUN

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Samsun Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı,

Kale Mah. Kazım Paşa Cad. No: 25 6. Kat 55200 İlkadım/SAMSUN

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/37283 İhale Kayıt Numaralı “Terme 16 Derslikli Mesleki ve Teknik Lisesi ile 2 Adet Atölye Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Samsun Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı tarafından 16.03.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Terme 16 Derslikli Mesleki Ve Teknik Lisesi ile 2 Adet Atölye Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Refik Akın - Mahmut Ekrem Genç İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişiminin 10.08.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 16.08.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 25.08.2016 tarih ve 48949 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/1974 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihalede teklif bedeli sınır değerin altında kalan istekliler tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının idare tarafından uygun görülmesi işleminin mevzuata aykırı olduğu, birçok iş kaleminde resmi analizler bulunmasına rağmen iş kalemlerinin bütününe fiyat teklifi alınarak açıklamanın yapıldığı, kazı ve nakliye maliyetlerinin mevzuatta öngörülen usul ve şartlar çerçevesinde belgelendirilmediği, piyasadan alınan fiyat tekliflerinin mevzuatta öngörülen şartları taşımadığı, inşaat mahalinde esaslı işçilik gerektiren imalatlara fiyat teklifi alınarak yapılan açıklamanın reddedilmesi gerektiği, açıklama içerisinde sunulan fiyat teklilerine dayanak teşkil eden Ek-O.5 ve Ek-O.6 sayılı tutanakların YMM/SMMM tarafından düzenlenmediği, analizlerde kullanılan resmi rayiçler için liste sunulmadığı, güncel olmayan birim fiyatlar ve rayiçlerin kullanıldığı, açıklanması talep edilmeyen ve yaklaşık maliyetin %20'sini oluşturan iş kalemleri için öngörülen bedelin de isteklilerin teklifinin de %20'lik kısmına denk olması gerektiği, daha düşük bir oranın bu işin bu fiyatla yapılamayacağına karine teşkil edeceği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Şikayete konu ihaleye ilişkin olarak Kuruma yapılan itirazen şikayet başvuruları üzerine Kurul tarafından 29.06.2016 tarihinde 2016/UY.I-1701 ve 2016/UY.I-1702 sayılı kararların alındığı, anılan kararlar içerisinde açıklanması talep edilen iş kalemleri arasında yer alan özel poz nolu iş kalemlerine ilişkin olarak analiz girdilerinin ve miktarlarının yer aldığı analiz formatlarının hazırlanarak teklifi aşırı düşük bulunan isteklilere gönderilmesi ve aşırı düşük teklif değerlendirilmesi işleminin yeniden yapılması gerektiğine karar verildiği anlaşılmıştır.

29.07.2016 tarihli ihale komisyonu kararının incelenmesi neticesinde, idare tarafından Kurulun 29.06.2016 tarihli 2016/UY.I-1701 ve 2016/UY.I-1702 sayılı kararları doğrultusunda özel iş kalemlerine yönelik olarak analizlerin düzenlendiği, söz konusu analizlerin de eklendiği aşırı düşük teklif sorgulama yazılarının 14.07.2016 tarihinde teklifi aşırı düşük bulunan isteklilere gönderildiği, Ma-De İnş. Turz. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti., Esen Yapı İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.-ASL Proje Müh. İnş. Taah. İth. İhr. Nak. Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi ve İlham İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin süresi içerisinde idareye aşırı düşük teklif açıklaması sunmadıklarından dolayı tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, süresi içerisinde açıklama sunan Mert Çelikkanat İnş. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti.-Serhan Akman İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi, Ce-Hak İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti.-Alper Aydemir Ortak Girişimi ve Reskon Yapı İnş. Müh. Tic. Ltd. Şti.-Mehmet Kılıç Ortak Girişiminin aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece uygun bulunduğu anlaşılmış olup ihalenin Ce-Hak İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti.-Alper Aydemir Ortak Girişimi üzerinde bırakıldığı görülmüştür.

İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde ihale konusu işin adı “Terme 16 Derslikli Mesleki ve Teknik Lisesi İle 2 Adet Atölye Yapım İşi” şeklinde belirtilmiş olup projelerin ve teknik detayların yer aldığı Teknik Şartnamelerin de ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verildiği anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü yer almakta olup Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesinde yapım işi ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin tespiti, sorgulama işlemleri, aşırı düşük teklif açıklamalarının hazırlanması ve idareler tarafından açıklamaların değerlendirilmesi süreçlerine ilişkin açıklamalara yer verildiği anlaşılmıştır.

İdare tarafından hazırlanarak isteklilere gönderilen 14.07.2016 tarihli ve 1196 sayılı aşırı düşük teklif sorgulama yazıları ve ekinde yer alan belgelerin incelenmesi neticesinde, toplam 92 iş kaleminin açıklanmasının talep edildiği, İnş.005, İnş.06/EA, İnş.08/Lİ, MTR.İNŞ.02, MTR.İNŞ.03 ve Elk.06 poz no’lu özel iş kalemlerine yönelik olarak idare tarafından hazırlanmış olan özel analiz formatlarına, açıklanması talep edilen ve açıklanmasına gerek bulunmayan analiz girdilerine yer verildiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin dilekçesi incelendiğinde, açıklama sunan istekliler tarafından nakliye imalatlarına yönelik hesaplamaların ve belgelendirmelerin mevzuata uygun şekilde yapılmadığı iddialarına yer verildiği, isteklilerin fiyat teklifi ile nakliye imalatlarını açıklamalarının mümkün olmadığı ve 3 isteklinin açıklamalarının da mevzuata uygun görülmemesi gerektiğinin belirtildiği anlaşılmıştır.

İdare tarafından teklifleri aşırı düşük bulunan isteklilere gönderilen açıklanması öngörülen sıralı iş kalemleri listesi incelendiğinde, nakliye imalatlarına ilişkin bir iş kalemine yer verilmediği tespit edilmiş olmakla birlikte açıklanması öngörülen analiz girdileri arasında çakıl nakli, hafif agrega nakli, moloz taş nakli, nervürlü çelik nakli, kazı ve moloz nakli girdilerinin bulunduğu görülmüş olup söz konusu nakliye imalatlarının idare tarafından ayrı bir iş kalemi olarak belirlenmediği ve açıklanması istenilen iş kalemleri içerisinde bir girdi olarak yer verildiği sonucuna ulaşılmıştır.

Kamu Genel Tebliği’nin 38.1 ve 45.1.2’nci maddeleri uyarınca idarelerce hazırlanması ve yaklaşık maliyete eklenmesi zorunlu olan sıralı iş kalemleri listesi ile sıralı analiz girdileri tablolarının incelenmesi neticesinde, açıklanması öngörülen Y.15.001/2B, Y.15.006/2B, Y.15.140/02, Y.15.140/15, Y.17.136, Y.23.011, Y.23.014 ve Y.23.015 poz no’lu iş kalemleri içerisinde nakliye imalatlarının eklendiği, söz konusu nakliye imalatlarının da anılan iş kalemleri içerisinde %3 ‘ün üzerinde kaldığı anlaşılmıştır. Bununla birlikte, 12.2191/1, 12.2195/2-1, 16.001/MK/A, 26.502/MK/A, 27.531/MK/A, 27.535/MK/A, 27.568/A, 27.581/MK/A, Y.18.001/C16, Y.18.001/P11, Y.18.110/01C10, Y.18.110/01C13, Y.21.050/C01, Y.21.050/C02, Y.21.051/C03, Y.21.101/01, Y.23.152, Y.23.155, Y.26.015/001, Y.26.015/002, Y.26.020/012A, Y.26.020/121A, Y.26.020/122A, Y.27.501/03, Y.27.501/08 ve Y.27.583 poz nolu iş kalemlerinde de birim fiyat tariflerinde olmadığı halde nakliye imalatlarının eklendiği ancak söz konusu nakliye imalatlarının bedellerinin iş kalemi bazında %3’ün altında kaldığı görülmüştür.

Söz konusu iş kalemlerinin poz numaraları incelendiğinde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayınlanan birim fiyatlara ait olduğu, söz konusu birim fiyat tarifleri içerisinde ayrıca nakliye pozlarına yer verilmemesine rağmen idare tarafından nakliyelerin de analiz içerisine katılarak yeni oluşturulan birim fiyatlar üzerinden aşırı düşük teklif sorgulaması işlemlerinin yapıldığı anlaşılmaktadır.

İdare tarafından aşırı düşük teklif sahibi isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklaması talep yazısı ekinde; “açıklaması istenen iş kalemleri”, “açıklaması istenen analiz girdileri”, “açıklaması istenmeyen analiz girdileri” başlıklı tablolara yer verildiği görülmüştür.

Açıklanması istenen ve yukarıda tek tek belirtilen 8 iş kaleminde nakliye girdilerinin ilgili analizlere girdi olarak eklendiği ve dolayısıyla bu iş kalemlerinin özel poz niteliği kazandığı anlaşılmakla birlikte, anılan iş kalemlerinin özel poz haline gelmesine neden olan nakliye girdilerinin “açıklaması istenen analiz girdileri”, “açıklanması istenmeyen analiz girdileri” başlıklı tablolarda yer aldığı, bu nedenle isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarında söz konusu girdilere yer verilmesi gerektiği, bahse konu nakliye girdilerinin hangi iş kalemi ile ilgisi bulunduğu konusunda tereddüde düşülmesi durumunda idareden bilgi talep edilebileceği, ancak istekliler tarafından bu yönde bir talebin bulunmadığı hususları bir arada dikkate alındığında, isteklilerin açıklamaları kapsamında nakliye girdilerini, idarece aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısı ekinde verilen tablolarda yer verilen girdilerin ilgisine göre açıklaması istenen girdiler veya açıklaması istenmeyen girdiler arasında öngörmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede, aşırı düşük teklif açıklaması sunan ve açıklamaları idare tarafından uygun bulunan üç isteklinin de açıklamalarında nakliye girdilerine ilişkin bir fiyat/maliyet öngörmedikleri anlaşılmış olup sunulan açıklamaların bu haliyle mevzuata uygun olmadığı ve söz konusu isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, Ce-Hak İnşaat Taahhüt Tic. San. Ltd. Şti.-Alper Aydemir Ortak Girişimi, Reskon Yapı İnşaat Müh. Doğ. Tes. Su. Arpr. Tic. Ltd. Şti.- Mehmet Kılıç Ortak Girişimi, Mert Çelikkanat İnşaat Turz.San.ve Tic.Ltd.Şti.-Serhan Akman İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi Ortak Girişiminin açıklamalarının mevzuata uygun görülmeyerek tekliflerinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi