KİK Kararı: 2016/UH.III-3009

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2016/066
Gündem No : 50
Karar Tarihi : 07.12.2016
Karar No : 2016/UH.III-3009

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan V. II. Başkan: Şinasi CANDAN

Üyeler: Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Divan Temizlik Hiz. Nak. Yemek Ürt. Otom. Pey. Eğt. ve İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

Caferağa Mah. Tellalzade Sok. Hak-San Apt. No: 12/5 Moda/Kadıköy/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İzmir Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü (İZSU),

Cumhuriyet Bul. No: 16 35250 Konak/İZMİR

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/201749 İhale Kayıt Numaralı “Çamur Taşınması İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İzmir Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü (İZSU) tarafından 22.07.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Çamur Taşınması İşi” ihalesine ilişkin olarak Divan Temizlik Hiz. Nak. Yemek Ürt. Otom. Pey. Eğt. ve İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 28.10.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 04.11.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 10.11.2016 tarih ve 62117 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 10.11.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/2570 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı 2’nci teklif sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olmadığı, söz konusu istekliler tarafından kendi malı olmayan araçlar için araçların satış fiyatını gösteren çeşitli firmalardan alınmış proforma faturaların sunulduğu ve söz konusu proforma faturalarda yer alan tutarlar üzerinden araçların amortisman ve diğer giderlerinin makine analiz formülü ile hesaplandığı, bahse konu iş kalemlerinde araçların kendi malı olduğu kabul edilerek açıklama yapıldığı, oysa sunulan faturaların proforma fatura olduğu, söz konusu proforma faturaların araçların kendi malı olmasını tevsik etmediği, bu nedenle kendi malı olmayan araçlara ilişkin amortisman bedeli öngörülemeyeceği, anılan isteklilerin aşırı düşük açıklamalarının anılan Tebliğ’in 7.3.4’üncü maddesine uygun olmadığı ve bu açıklamalarda ihale kapsamında çalıştırılması öngörülen 16 adet damperli kamyon ile ilgili çeşitli firmalardan kiralamaya dair fiyat teklifleri aldığı, bu fiyat tekliflerinde araçların kira, bakım onarım, montaj demontaj, nakliye, motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene bedeli, yedek parça lastik, trafik sigortası ve kasko giderlerine tek satırda yer verildiği, trafik sigortası ve kasko giderleri dışındaki söz konusu gider kalemlerinin, aynı Tebliğ'in 79.2.1'inci maddesi uyarınca tek kalem şeklinde değil, her bir maliyet kaleminin ayrı satır açılarak açıklanması gerektiği, anılan isteklilerin aşırı düşük açıklamalarında ihale kapsamında çalıştırılması öngörülen söz konusu kamyonların yakıt sarfiyatlarının tespiti için sunulan belgelerin bu araçların servisleri ile ilgili yetki belgeleri olmayan kişi/kurumlar tarafından verildiği ve gerçeği yansıtmadığı, anılan kamyonların yakıt sarfiyatlarının tespiti için yakıtın litre birim fiyatını gösteren (ilan tarihi ile ihale tarihi arasında) anılan Tebliğ’e uygun tevsik edici herhangi bir belge sunulmadığı, söz konusu isteklilerin KİK İşçilik Hesaplama Modülü kullanmadan aşırı düşük açıklaması yaptığı,

2. İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı 2’nci teklif sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarında İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde belirtilen 16 adet damperli kamyona ait motorin yağı, üstüpü giderleri ile bu kamyonların kullanacakları otoyollara ait HGS/OGS ücretlerine ilişkin Kamu İhale Genel Tebliği'ne uygun tevsik edici herhangi bir belge sunulmadığı, anılan Şartname’nin 25’inci maddesinde belirtilen ihale kapsamında idareye kontrollük hizmetlerinde kontrolörler tarafından kullanılmak üzere tahsis edilecek olan 2 adet binek aracın yakıt, amortisman/kira, yedek parça, bakım onarım, lastik değişim bedeli, motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene bedeli, trafik sigortası ve kasko giderleri ile işveren mali sorumluluk sigortası, üçüncü şahıslara karşı mali sorumluluk sigortası, 4857 sayılı İş Kanunu ve 6331 Sayılı iş Sağlığı ve Güvenliği Kanunlarına göre çalıştırılacak olan şoförlere ilişkin bu kapsamda alınması gereken her türlü önlem ile ilgili giderlere ait anılan Tebliğ’e uygun tevsik edici herhangi bir belge sunulmadığı iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1. Verilen hizmetin ekonomik olması,

2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3. Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

b) İhale, aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemleri yapılmaksızın sonuçlandırır.

c) Aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan isteklilerin teklifi açıklama istenmeksizin reddedilir.

…” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

…

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

…

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

…

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.

79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir.

79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır.” açıklamaları yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Çamur Taşınması İşi

b) Miktarı ve türü:

Atıksu Arıtma Tesislerinden çıkan toplam 117.036,00 ton çamurun taşınması hizmet alımı işidir.

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: Menemen, Kemalpaşa, Foça, Aliağa, Bergama, Çandarlı, Güneybatı, Torbalı, Ayrancılar, Seferihisar, Urla, Özdere, Ödemiş, Çeşme, Doğanbey, Bayındır ve Çiğli Atıksu Arıtma Tesisleri

ç) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak her türlü ulaşım, sigorta, vergi, resim, harç giderleri, sözleşme giderleri, teklif fiyata dahil edilecektir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

-Çamurun taşınması için çalıştırılacak kamyonların, yakıt, motorin yağı, üstübü v.s. çalışacak şoförlere ait her türlü giderler(maaş, sigorta vs), çalışma esnasında olabilecek tüm arızaların giderilmesi, amortisman ve yedek parça bedeli, bakım, iş yerine taşınması, giderler,

-İşveren Mali Sorumluluk Sigortası, Üçüncü şahıslara karşı mali sorumluluk sigortası, Çalıştırılacak tüm araçların kasko, trafik sigortaları,

-Tüm Şoförler, 4857 sayılı İş kanuna ve 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunlarına göre çalıştırılacak, bu kapsamda alınması gereken her türlü önlem yüklenici firmaya ait olup bununla ilgili giderler,

-Teknik Şartnamenin "J" Maddesinde özellikleri ve çalışma koşulları tanımlanan kontrollük hizmetinde kullanılacak olan 2 adet binek araca ait giderler,

-Yüklenici karı,

teklif fiyata dahildir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “İşverene Tahsis Edilecek Motorlu Araç” başlıklı J maddesinde “Yüklenici yer teslim tarihinden itibaren 3 gün içerisinde, sözleşme süresince İdareye kontrollük hizmetlerinde kontrolörler tarafından kullanılmak üzere 2 adet Binek Aracı şoförsüz olarak hizmet kesin kabulü yapılana kadar tahsis edecektir. Araçların her biri toplam iş süresi boyunca(hizmet kabulü yapılanana kadar) 165.000 km yapacaktır. Belirtilen süre içerisinde araçların tahsisinin yapılmaması durumunda, yer teslim tarihinin 3. gününden itibaren tahsis edilemeyen araç başına her gün için sözleşme bedelinin %0,01 (On Binde Bir) oranında günlük ceza uygulanacaktır. Araç bakım, kaza v.s gibi durumlarda serviste veya başka bir yerde tutulacaksa; 1 gün içinde yerine aynı özellikleri taşıyan araç tahsis edecektir. 1 takvim günü içerisinde araç temin edilemediği takdirde 2. takvim gününden itibaren sözleşme bedelinin %0,01'i (On Binde Bir) oranında araç başına günlük para cezası uygulanacaktır.

Binek Aracın Teknik Özellikleri; Araç 0-2 yaş aralığında, en az 1500 cc motor hacminde, en az 90 Hp gücünde, Klima, Çift Airbag, ABS fren sistemi, trafik seti, yangın tüpü donanımına sahip ve dizel motorlu sedan kasa araç olacaktır.

Aracın temini, sigorta giderleri, yakıtı, bakımı ve işletmesi ile ilgili tüm giderler yükleniciye ait olup araçla ilgili olarak yükleniciye ayrıca bir ödeme yapılmayacaktır. Araç üçüncü şahıs sorumluluklarına karşı tam sigortalanacaktır. Araç kaza sigortası tam ikame değeri üzerinden yapılacaktır. Kaza halinde, bütün sigorta kesintileri yüklenici tarafından ödenecektir.

Motorlu araç, teslim alma belgesinin çıkartılmasında sonrası da dahil olmak üzere sözleşme süresince, iş şartlarına göre akşamları ve hafta sonlarında da İdare tarafından kullanılabilecektir. İdarenin kullanımına tahsis edilecek araçların öngörülen süre içerisinde temin edilmesinde temerrüde düşüldüğü takdirde İdare, öngörülen araç tahsis edilinceye kadar ihtiyaç duyulan tüm araçları temin etme hakkını saklı tutar. Aracın temin ve bakımı ile ilgili giderler yüklenicinin hak ettiği veya edeceği tutarlardan mahsup edilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Bahse konu işin birim fiyat teklif cetveli standart formu, “

A1

B2

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

1

Menemen Atıksu Arıtma Tesisinden Çıkan Çamurun Taşınması

ton

7.200

2

Kemalpaşa Atıksu Arıtma Tesisinden Çıkan Çamurun Taşınması

ton

13.680

3

Foça Atıksu Arıtma Tesisinden Çıkan Çamurun Taşınması

ton

3.168

4

Aliağa Atıksu Arıtma Tesisinden Çıkan Çamurun Taşınması

ton

13.500

5

Bergama Atıksu Arıtma Tesisinden Çıkan Çamurun Taşınması

ton

3.060

6

Çandarlı Atıksu Arıtma Tesisinden Çıkan Çamurun Taşınması

ton

1.872

7

Güneybatı Atıksu Arıtma Tesisinden Çıkan Çamurun Taşınması)

ton

12.600

8

Torbalı Atıksu Arıtma Tesisinden Çıkan Çamurun Taşınması

ton

14.400

9

AyrancılarAtıksu Arıtma Tesisinden Çıkan Çamurun Taşınması

ton

8.640

10

Seferihisar Atıksu Arıtma Tesisinden Çıkan Çamurun Taşınması

ton

3.960

11

Urla Atıksu Arıtma Tesisinden Çıkan Çamurun Taşınması

ton

14.040

12

Özdere Atıksu Arıtma Tesisinden Çıkan Çamurun Taşınması

ton

2.340

13

Ödemiş Atıksu Arıtma Tesisinden Çıkan Çamurun Taşınması

ton

10.800

14

Çeşme Atıksu Arıtma Tesisinden Çıkan Çamurun Taşınması

ton

3.456

15

Doğanbey Atıksu Arıtma Tesisinden Çıkan Çamurun Taşınması

ton

540

16

Bayındır Atıksu Arıtma Tesisinden Çıkan Çamurun Taşınması

ton

3.780

Toplam Tutar (K.D.V Hariç)

” şeklinde düzenlenmiştir.

22.07.2016 tarihinde yapılan ihaleye 7 istekli tarafından teklif verildiği, ihale komisyonu tarafından yapılan değerlendirmeye göre Çalık İnşaat Malzemeleri ve Tic. Ltd. Şti., PEGATUR Turizm Sağlık Tem. Gıda Oto. San. Tic. Ltd. Şti. ve BİNTEM Taşımacılık Gıda Tur. İnş. Tem. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak değerlendirilerek 05.09.2016 tarihli yazılar ile amortisman, akaryakıt, personel (maaş, sigorta), periyodik bakım-onarım giderleri ile özellikleri ve çalışma koşulları Teknik Şartname’de tanımlanan ve kontrollük hizmeti için tanımlanan 2 adet binek araca ait giderlere ilişkin aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, söz konusu isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun görülerek tekliflerinin geçerli olarak kabul edildiği, ihalenin Çalık İnşaat Malzemeleri ve Tic. Ltd. Şti.nin üzerinde bırakıldığı, PEGATUR Turizm Sağlık Tem. Gıda Oto. San. Tic. Ltd. Şti.nin de ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Mevzuatın yukarıda yer alan hükümlerinden ihale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında olan isteklilerden açıklama isteneceğinin belirtilmesi halinde, sınır değerin altında olan tekliflerin ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edileceği ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntıların yazılı olarak istenileceği anlaşılmaktadır.

- İhale üzerinde bırakılan Çalık İnşaat Malzemeleri ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunduğu belgeler incelendiğinde,

16 adet kamyonun amortisman değeri olarak, Vergi Usul Kanunu’na istinaden çıkarılan 333 No’lu Genel Tebliğe göre düzenlenmiş amortisman payı tespit tutanağının sunulduğu, söz konusu tutanakta araçların faydalı ömrü 5 yıl, amortisman oranının ise %20 olarak belirtildiği ve meslek mensubu imzası ile kaşesinin bulunduğu tespit edilmiş olup anılan tutanağın mevzuata uygun olduğu anlaşılmaktadır.

Söz konusu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir ihale olduğu, bu nedenle işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunlu olmadığı, kaldı ki anılan istekli tarafından KİK İşçilik Hesaplama Modülü kullanılarak aylık brüt asgari ücretin % 20’si üzerinden işçilik maliyetinin hesaplandığı ve yıllık % 10 oranında artış hesaplanarak sürücü maliyetlerinin belirlendiği anlaşılmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında Ford marka araçların yakıt sarfiyatına ve bakım onarımına yönelik olarak 15.08.2016 tarihinde hazırlanmış bir belge sunulduğu ve anılan belgenin Ford Sakarya Ana Bayii tarafından kaşelenerek imzalandığı, Mercedes marka araçların yakıt sarfiyatına ve bakım onarımına yönelik olarak 15.08.2016 tarihinde hazırlanmış bir belge sunulduğu ve anılan belgenin Mengerler Ticaret Türk Anonim Şirketi Kocaeli Şubesi tarafından kaşelenerek imzalandığı anlaşılmış olup, ayrıca söz konusu araçlara ilişkin bakım onarım gideri, tamir üstüpü ve yedek parça ile yağ ve değişim maliyetlerine ilişkin fiyat teklifleri sunulduğu, söz konusu fiyat tekliflerinin üzerinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (22/08/2016) tarih ve (1) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin ve meslek mensubu imzası ile kaşesinin bulunduğu görülmektedir.

Araçların akaryakıt bedeli ile ilgili olarak yapılan hesaplamada akaryakıt litre fiyatı olarak 14.07.2016-21.07.2016 tarihleri arasında EPDK tarafından İzmir İli için yayımlanmış olan 21.07.2016 tarihine ait motorin litre fiyatı kullanıldığı, yapılan hesaplamada KDV hariç motorin litre fiyatının (3,78 / 1,18=3,20 TL) kullanıldığının belirlendiği, ihalenin ilan tarihinin 23.06.2016, ihale tarihinin ise 22.07.2016 olduğu dikkate alındığında akaryakıt litre fiyatına ilişkin belgelendirmenin Tebliğ’in yukarıda anılan 79.2.2.3’üncü maddesinde yer alan açıklamaya uygun olduğu, söz konusu istekli tarafından araçların yapacakları kilometrelerin bulunduğu, bu kilometrelerin üzerine 1000 kilometre daha eklenerek hesaplamanın gerçekleştiği ve buradan da toplam yakıt maliyetine ulaşıldığı anlaşılmaktadır.

- Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli PEGATUR Turizm Sağlık Tem. Gıda Oto. San. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunduğu belgeler incelendiğinde,

Söz konusu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir ihale olduğu, bu nedenle işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılmasının zorunlu olmadığı, kaldı ki anılan istekli tarafından KİK İşçilik Hesaplama Modülü kullanılarak yemek maliyeti de dâhil olmak üzere işçilik maliyetinin belirlendiği ve yol bedelinin de hesaplandığı anlaşılmaktadır.

Anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklama yazısında kamyonların 9 adedinin kendi öz malı olduğunun, 7 adedinin ise üçüncü şahıslardan kiralanmak suretiyle karşılanacağının belirtildiği anlaşılmaktadır. Söz konusu istekli tarafından 4 adet kamyona ilişkin kira sözleşmesi ve fiyat teklifi sunulduğu, Kamu İhale Genel Tebliği’ne göre kira sözleşmelerinin aşırı düşük teklif açıklama yöntemi olarak kabul edilmediği, ancak söz konusu istekli tarafından fiyat teklifi de sunulduğu, fiyat teklifinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (29/9/2015) tarih ve (8) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin ve meslek mensubu imzası ile kaşesinin bulunduğu, 3 adet kamyona ilişkin olarak da kira sözleşmesi ve fiyat teklifi sunulduğu, Kamu İhale Genel Tebliği’ne göre kira sözleşmelerinin aşırı düşük teklif açıklama yöntemi olarak kabul edilmediği bilinmekle birlikte, söz konusu istekli tarafından fiyat teklifi de sunulduğu, fiyat teklifinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (30/8/2016) tarih ve (11) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin ve meslek mensubu imzası ile kaşesinin bulunduğu görülmüştür. Ancak, anılan istekli tarafından kendi malı olan 9 adet kamyona ilişkin amortisman giderlerini tevsik edici herhangi bir belge sunulmadığı tespit edilmiştir.

Buna ek olarak, söz konusu istekli tarafından 9 adet aracın periyodik bakımına ilişkin fiyat teklifi sunulduğu, fiyat tekliflerinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (24/12/2015) tarih ve (009596) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin ve meslek mensubu imzası ile kaşesinin bulunduğu görülmekle birlikte, diğer 7 adet kamyonun bakım onarım maliyetine ilişkin herhangi bir belge sunulmadığı belirlenmiştir.

Araçların akaryakıt bedeli ile ilgili olarak yapılan hesaplamada akaryakıt litre fiyatı olarak EPDK resmi sitesinde yer verilen 5 farklı İzmir İli pompa satış fiyatlarının ortalaması alınmak suretiyle KDV hariç olarak belirlendiği, söz konusu istekli tarafından araçların yapacakları kilometrelerin bulunduğu ve buradan da toplam yakıt maliyetine ulaşıldığı anlaşılmakla birlikte, araçların yakıt sarfiyatına ilişkin olarak Shell araştırma broşürü ve Bilgi Ufku İnternet Sitesi’nin kamuoyu araştırmaları doğrultusunda yaptığı çalışmanın yakıt maliyetine dayanak oluşturduğu, ancak anılan broşür ve çalışmaların yetkili kişilerce onaylanmadığı görülmüştür.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İdare tarafından aşırı düşük sorgulamasına ilişkin maliyet bileşenleri; amortisman, akaryakıt, personel (maaş, sigorta), periyodik bakım-onarım giderleri ile özellikleri ve çalışma koşulları Teknik Şartname’de tanımlanan ve kontrollük hizmeti için tanımlanan 2 adet binek araca ait giderler olarak belirlenmiş olup, 16 adet damperli kamyona ait motorin yağı, üstüpü giderleri ile bu kamyonların kullanacakları otoyollara ait HGS/OGS ücretleri, işveren mali sorumluluk sigortası, üçüncü şahıslara karşı mali sorumluluk sigortası, 4857 sayılı İş Kanunu ve 6331 Sayılı iş Sağlığı ve Güvenliği Kanunlarına göre çalıştırılacak olan şoförlere ilişkin bu kapsamda alınması gereken her türlü önlem ile ilgili giderlere ilişkin açıklama talep edilmediği tespit edilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından İdareye kontrollük hizmetlerinde kontrolörler tarafından kullanılmak üzere tahsis edilecek olan 2 adet binek araca ilişkin fiyat teklifi sunulduğu, söz konusu fiyat teklifinin üzerinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (22/08/2016) tarih ve (1) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin ve meslek mensubu imzası ile kaşesinin bulunduğu, belgede “Yukarıda yer alan araç kiralama fiyat teklifi akaryakıt, sigorta, bakım onarım yedek parça, şoför ücretleri, araç muayene giderleri ve mevzuat gereği ödenmesi gereken motorlu taşıtlar vergisi hariç verilmiştir.” ifadesinin yer aldığı görülmüştür.

- İhale üzerinde bırakılan isteklinin, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında söz konusu 2 adet Renault marka binek araca ilişkin akaryakıt sarfiyatına ve bakım onarımına yönelik olarak 15.08.2016 tarihinde hazırlanmış bir belge sunulduğu ve anılan belgenin Renault Mais Ernaz Servis Otomotiv Pazarlama San. ve Tic. A.Ş. tarafından kaşelenerek imzalandığı, ayrıca anılan araçlara ilişkin bakım onarım gideri, tamir üstüpü ve yedek parça ile yağ ve değişim maliyetlerine ilişkin fiyat teklifi sunulduğu, söz konusu fiyat teklifinin üzerinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (22/08/2016) tarih ve (2) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin ve meslek mensubu imzası ile kaşesinin bulunduğu görülmektedir.

Çalışma koşulları Teknik Şartname’de tanımlanan ve kontrollük hizmeti için tanımlanan 2 adet binek araca ait giderler, idarece aşırı düşük teklif sorgulama bileşeni olarak belirlenmiş olup, Teknik Şartname’de “Aracın temini, sigorta giderleri, yakıtı, bakımı ve işletmesi ile ilgili tüm giderler yükleniciye ait olup araçla ilgili olarak yükleniciye ayrıca bir ödeme yapılmayacaktır. Araç üçüncü şahıs sorumluluklarına karşı tam sigortalanacaktır. Araç kaza sigortası tam ikame değeri üzerinden yapılacaktır. Kaza halinde, bütün sigorta kesintileri yüklenici tarafından ödenecektir.” düzenlemesinin yer aldığı, ancak anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük açıklamasında söz konusu 2 adet binek araca ilişkin sigorta giderlerini tevsik edici herhangi bir belgeye yer verilmediği tespit edilmiş olup anılan isteklinin aşırı düşük açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

- Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli PEGATUR Turizm Sağlık Tem. Gıda Oto. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından İdareye kontrollük hizmetlerinde kontrolörler tarafından kullanılmak üzere tahsis edilecek olan 2 adet binek araca ilişkin kira sözleşmesi ve fiyat teklifi sunulduğu, hem kira sözleşmelerinde hem de fiyat tekliflerinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (30/8/2016) tarih ve (11) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin ve meslek mensubu imzası ile kaşesinin bulunduğu görülmüştür.

Söz konusu iki binek araca ilişkin olarak KTK Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçelerinin sunulduğu, anılan poliçelerin başlangıç tarihinin 16.05.2016, bitiş tarihlerinin ise 16.05.2017 olduğu, AXA Sigorta A.Ş. tarafından düzenlendiği, ancak ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının anılan istekli tarafından açıklama kapsamında sunulmadığı, bu hali ile sigorta giderlerine ilişkin açıklamanın Tebliğ’in yukarıda anılan 79.3.4’üncü maddesinde yer alan açıklamaya uygun olmadığı, ayrıca anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarında söz konusu iki adet binek araca ilişkin bakım onarım maliyetini tevsik edici herhangi bir belgenin de yer almadığı belirlenmiş olup anılan isteklinin aşırı düşük açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır.

Geçerli teklif sunduğu kabul edilen BİNTEM Taşımacılık Gıda Tur. İnş. Tem. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunduğu belgeler incelendiğinde, kamyonların yakıt sarfiyatını tevsik edici herhangi bir belge sunulmadığı tespit edilmiştir.

Anılan istekli tarafından 1 adet kamyona ilişkin fiyat teklifi sunulduğu, bu fiyat teklifinde kira bedeli, yedek parça, tamir-bakım, sermaye faizi, sigorta, nakliye, montaj, demontaj giderlerinin belirtildiği, fiyat teklifinin SMMM tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresi yerine “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan Maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını Beyan ederim.” yazılarak onaylandığı görülmüştür.

Ayrıca, söz konusu istekli tarafından binek araca ilişkin fiyat teklifi sunulduğu, bu fiyat teklifinde aylık kira bedeli, aylık lastik gideri ve aylık periyodik bakım giderlerinin belirtildiği, fiyat teklifinin SMMM tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresi yerine “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan Maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını Beyan ederim.” yazılarak onaylandığı görülmüş olup BİNTEM Taşımacılık Gıda Tur. İnş. Tem. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük açıklamasının mevzuata uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, Çalık İnşaat Malzemeleri ve Tic. Ltd. Şti., PEGATUR Turizm Sağlık Tem. Gıda Oto. San. Tic. Ltd. Şti. ve BİNTEM Taşımacılık Gıda Tur. İnş. Tem. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Şinasi CANDAN

Başkan V.

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi