KİK Kararı: 2016/UH.III-2507

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2016/055
Gündem No : 36
Karar Tarihi : 12.10.2016
Karar No : 2016/UH.III-2507

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Harun ASLAN-Asum Yemek,

Fatih Mahallesi Mimar Sinan Cad. No: 50 Nurdağı/GAZİANTEP

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Şehitkamil İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü,

Yaprak Mah. Sinler Sokak No: 18 27500 Şehitkamil/GAZİANTEP

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/252800 İhale Kayıt Numaralı “Şehitkamil İlçe Milli Eğitim Müdürlüğüne Bağlı Taşımalı Eğitim Kapsamındaki İlk ve Ortaokul Öğrencilerine Bir Öğün Öğle Yemeği Verilmesi İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Şehitkamil İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından 09.08.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Şehitkamil İlçe Milli Eğitim Müdürlüğüne Bağlı Taşımalı Eğitim Kapsamındaki İlk ve Ortaokul Öğrencilerine Bir Öğün Öğle Yemeği Verilmesi İşi” ihalesine ilişkin olarak Harun Aslan-Asum Yemek’in 02.09.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 05.09.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 08.09.2016 tarih ve 51715 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 08.09.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/2096 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Aşırı düşük teklif açıklamalarının, ticaret borsa fiyatlarından sadece "HTS-Tüccar Satışı" veya “HMS-Hazır Müstahsil Satışı” satış türlerinin kullanılması gerekirken bunlar haricinde de satış türleri kullanılarak açıklama yapıldığı gerekçesiyle uygun bulunmamasının ve tekliflerinin reddedilmesinin mevzuata aykırı olduğu, Kamu İhale Genel Tebliği’nde ticaret borsası günlük bültenindeki hangi fiyat türünün kullanılacağı ile ilgili bir açıklamanın yer almadığı, tekliflerinin değerlendirmeye alınması gerektiği,

2. Aşırı düşük teklif veren isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarının detaylı incelenmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.

…

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

…

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir…” açıklamaları yer almaktadır.

Yapılan incelemede, söz konusu ihalede 19 adet ihale dokümanının indirildiği/satın alındığı, 10 istekli tarafında teklif verildiği, teklifi sınır değerin altında kalan 5 istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, 4 isteklinin açıklamalarının süresi içerisinde idareye sunulduğu, Kristal Yem. Fab. Gıda İnş. Taş. Tem. San. Tic. Ltd. Şti.nin açıklama sunmadığı gerekçesiyle teklifinin reddedildiği, Işıksan Yem. Gıda Tem. Taş. Tic. ve San. Ltd. Şti., Anadolu Hazır Yem. İkr. Org. Nak. İnş. Pet. Ür. San. ve Tic. Ltd. Şti., Harun Aslan-Asum Yemek’in açıklamalarının, ticaret borsa fiyatlarından sadece "HTS-Tüccar Satışı" veya “HMS-Hazır Müstahsil Satışı” satış türlerinin kullanılması gerekirken bunlar haricinde de satış türleri kullanılarak açıklama yapıldığı gerekçesiyle, Bahri Çekli’nin açıklamasının, işçilik için 2017 yılı artışları dikkate alınmadığı, açıklama yapılırken örnek menüdeki yemeklere uyulmadığı ve ticaret borsa fiyatlarından sadece "HTS-Tüccar Satışı" veya HMS satış türleri kullanılması gerekirken bunlar haricinde de satış türleri kullanılarak açıklama yapıldığı gerekçesiyle uygun bulunmadığı ve tekliflerinin reddedildiği, teklifi sınır değerin üzerinde olan İnceler Mar. Gıda Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif ve Çelikkan Yem. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin de ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında açıklaması yapılan girdilerin bazıları için Ankara Ticaret Borsası günlük bülteninde açıklanan "HTS-Tüccar Satışı" veya “HMS-Hazır Müstahsil Satışı” fiyatının kullanılmadığı, ticaret borsası günlük bülteninde açıklanan farklı fiyatların kullanıldığı gerekçesiyle başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun görülmemesinin mevzuata uygun olmadığı, zira Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.4’üncü maddesinde “Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.” açıklamasının yapıldığı ve anılan maddede sadece ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatının alınacağından bahsedildiği, bültende yayınlanan hangi fiyatın esas alınacağına dair herhangi bir belirleme yapılmadığı, başvuru sahibinin ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatları alarak açıklama yaptığı anlaşıldığından, aşırı düşük teklif açıklamasının idarece bu gerekçeyle uygun görülmemesinin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanun’un “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden adayların, isteklilerin ve istekli olabileceklerin, bu Kanun’da belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceği hükmüne yer verilmiş, ilgili maddenin dilekçelerde yer alacak hususları sayan dördüncü fıkrasının (d) bendinde, başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin belirtilmesi gerektiği hükme bağlanmıştır.

Herhangi bir belge adı veya yeterlik kriteri açıkça belirtilmeksizin yalnızca soru mahiyeti taşıyan ya da sunulması gereken belgelerin yeniden incelenmesi ve/veya değerlendirilmesi talebini veya genel nitelikli hukuka aykırılık ifadelerini içeren başvurular ile tüm belgelerin yeniden incelenmesi ve/veya değerlendirilmesi talebini içeren içeren başvurularda, Kurum tarafından ihale sürecindeki işlem ve eylemlere ilişkin yapılacak inceleme başvuru sahibinin iddia konusu ettiği hususlara ve idarenin bu yöndeki beyanlarına hasredilmiş olup, uyuşmazlıklarda idari denetim yetkisi bu yönde bulunan Kurumun ihale komisyonlarının yerine geçip, resen inceleme sonucunu doğuracak şekilde işlemleri baştan sona yeniden inceleme yetkisinin bulunmadığından, ihale komisyonunun görev ve yetkisi dahilinde incelediği hususların Kurum tarafından yeniden incelenmesi/değerlendirilmesi talebini içeren söz konusu başvuruların, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince şekil yönünden reddedilmesi gerekmektedir.

Yapılan inceleme neticesinde, başvuru sahibinin itirazen şikâyet başvurusunun, ihale üzerine bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı yönünde olduğu, başvuru sahibinin idarenin yaptığı işlemlerin hangi sebeple mevzuata aykırı olduğuna ilişkin herhangi bir beyanda bulunmadığı, Kurumun ihale komisyonlarının yerine geçip, resen inceleme sonucunu doğuracak şekilde işlemleri baştan sona yeniden inceleme yetkisinin bulunmadığından, ihale komisyonunun görev ve yetkisi dâhilinde incelediği hususların Kurum tarafından yeniden incelenmesi/değerlendirilmesi talebini doğuracak söz konusu başvurunun, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince şekil yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır.

Işıksan Yem. Gıda Tem. Taş. Tic. ve San. Ltd. Şti., Anadolu Hazır Yem. İkr. Org. Nak. İnş. Pet. Ür. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Bahri Çekli’nin ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatları alarak açıklama yaptığı anlaşıldığından aşırı düşük teklif açıklamasının açıklaması yapılan girdilerin bazıları için Ankara Ticaret Borsası günlük bülteninde açıklanan "HTS-Tüccar Satışı" veya “HMS-Hazır Müstahsil Satışı” fiyatının kullanılmadığı, Ankara Ticaret Borsası günlük bülteninde açıklanan farklı fiyatların kullanıldığı gerekçesiyle uygun görülmemesinin yerinde olmadığı ancak Bahri Çekli’nin aşırı düşük teklif açıklamasının şikayete konu edilmeyen başka gerekçelerle de idare tarafından uygun görülmediği anlaşılmış, bu sebeple anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan başvuru sahibi tarafından yapılan şikâyet başvurusu üzerine idarece 02.09.2016 tarihinde karar alındığı, anılan kararın başvuru sahibine 02.09.2016 tarihinde bildirildiği, 08.09.2016 tarihinde ise ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen İnceler Mar. Gıda Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile mevzuata aykırı olarak sözleşme imzalandığı tespit edilmiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, başvuru sahibi Harun Aslan-Asum Yemek, Işıksan Yem. Gıda Tem. Taş. Tic. ve San. Ltd. Şti. ve Anadolu Hazır Yem. İkr. Org. Nak. İnş. Pet. Ür. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi