KİK Kararı: 2016/UH.III-2065

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2016/047
Gündem No : 4
Karar Tarihi : 17.08.2016
Karar No : 2016/UH.III-2065

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Mehmet Benzer Tem. İnş. Teks. Gıda Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

Bahçelievler Mah. 114. Sok. Hacı Kara Apt. No: 2 ŞANLIURFA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Şanlıurfa Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Aboneler Daire Başkanlığı,

Ertuğrul Gazi Mahallesi Necip Fazıl Kısakürek Cad. No: 35 63300 ŞANLIURFA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2014/88702 İhale Kayıt Numaralı “El Terminali İle Su Sayaçlarındaki Endekslerin Okunması, Tahakkuklarının Yapılması ve Su Tüketim İhbarnamelerinin Abonelere Dağıtılması” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Şanlıurfa Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Aboneler Daire Başkanlığı tarafından 08.09.2014 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “El Terminali İle Su Sayaçlarındaki Endekslerin Okunması, Tahakkuklarının Yapılması ve Su Tüketim İhbarnamelerinin Abonelere Dağıtılması” ihalesine ilişkin olarak Mehmet Benzer Tem. İnş. Teks. Gıda Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 18.02.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 20.02.2015 tarihli yazısı ile reddi sonrasında, başvuru sahibince 04.03.2015 tarih ve 20177 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 03.03.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulması üzerine alınan 06.05.2015 tarihli ve 2015/UH. III-1279 sayılı Kurul kararına karşı başvuru sahibi tarafından dava açıldığı anlaşılmış, Danıştay 13. Dairesi tarafından verilen karar üzerine de 2016/MK.-330 sayılı Kurul kararı ile başvuru sahibinin ikinci iddiasının esasının incelenmesine geçilmesine karar verilmiştir.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/612-01 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, aşırı düşük teklif açıklaması kabul edilerek ihale üzerine bırakılan Oska Mühendislik Elektrik İnş. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasını süresi içeresinde yapmadığı ayrıca ihale tarihinin 08.09.2014 olduğu dikkate alındığında üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin 2014 yılının birinci veya 2014 yılının ikinci dönemlerini kapsama zorunluluğu olduğu ancak ihale üzerinde bırakılan isteklinin bu şartı sağlamadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Şanlıurfa Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Aboneler Daire Başkanlığı tarafından 08.09.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan 2014/88702 ihale kayıt numaralı “El Terminali İle Su Sayaçlarındaki Endekslerin Okunması, Tahakkuklarının Yapılması ve Su Tüketim İhbarnamelerinin Abonelere Dağıtılması” ihalesine ilişkin olarak Mehmet Benzer Temizlik İnşaat Tekstil Gıda Taşımacılık San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 18.02.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 20.02.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 04.03.2015 tarih ve 20177 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 03.03.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 06.05.2015 tarihli ve 2015/UH.III-1279 sayılı karar ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Davacı Mehmet Benzer Temizlik İnşaat Tekstil Gıda Taşımacılık Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından anılan Kurul kararının iptali istemiyle açılan davada, Danıştay 13. Dairesi tarafından verilen 02.02.2016 tarihli ve E:2015/6326, K:2016/136 sayılı kararında “… Bu durumda; ihale dokümanını satın alıp, ihaleye teklif veren davacı şirketin, gerek 4734 sayılı Kanun'un aktarılan hükümleri, gerekse ilgili Yönetmelik hükümleri uyarınca istekli statüsünü kazandığı açık olduğundan, dava konusu ihalenin üzerinde kalma ihtimali olup olmadığına bakılmaksızın ihale sürecindeki işlemlere yönelik olarak şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceği kabul edilerek davacı şirketin itirazen şikâyet başvurusunda yer verilen ikinci iddiasının esasının incelenmesi gerekirken, bu husus gözetilmeksizin başvurunun ehliyet yönünden reddine ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmamaktadır…” gerekçesiyle dava konusu işlemin kısmen onama/kısmen bozulmasına karar verilmiştir.

Danıştay 13. Dairesi tarafından verilen 02.02.2016 tarihli ve E:2015/6326, K:2016/136 sayılı karar üzerine alınan 27.07.2016 tarih ve 2016/MK-330 sayılı Kurul kararı ile “1- 06.05.2015 tarihli ve 2015/UH.III-1279 sayılı Kurul kararının ikinci iddia ile ilgili kısmının iptaline,

2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, başvuru sahibinin ikinci iddiasının esasının incelenmesine geçilmesine,” karar verilmiştir.

Mehmet Benzer Temizlik İnşaat Tekstil Gıda Taşımacılık Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin söz konusu ikinci iddiasına ilişkin olarak, ihale üzerinde bırakılan Oska Mühendislik Elektrik İnş. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasına ilişkin olarak 2015/612 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiş ve yapılan değerlendirme neticesinde 06.05.2015 tarihli ve 2015/UH.III-1278 sayılı Kurul kararı ile “Yapılan incelemede, 08.09.2014 tarihinde yapılan ihaleye 6 isteklinin katıldığı, 2 isteklinin teklifinin aşırı düşük teklif olarak değerlendirildiği, Babil Enerji Taah. İnş. Tic ve San. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması yapmadığı için değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin aşırı düşük teklif açıklaması kabul edilen Mehmet Benzer Tem. İnş. Tek. Gıd. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, bu idari işleme karşı Oska Mühendislik Elektrik İnş. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından Kurumumuza itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu, yapılan inceleme neticesinde sınır değerin yanlış hesaplandığı ve aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında önemli teklif bileşenlerinin belirlenmediği tespit edildiği için aşırı düşük teklif açıklamasına yönelik itirazen şikâyetler incelenmeden, idare tarafından sınır değerin yeniden hesaplanması ve önemli teklif bileşenlerinin belirlenerek tekrardan aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması yönünde, Kamu İhale Kurulunun 07.01.2015 tarihli ve 2015/UH.III-48 sayılı kararı ile düzeltici işlem belirlenmesine yönelik karar verilmiştir. İdare tarafından yeniden belirlenen sınır değer hesabında 3 isteklinin teklifinin aşırı düşük teklif olarak değerlendirildiği, Mehmet Benzer Tem. İnş. Tek. Gıd. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Arşem Enerji İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunmadığı, ihalenin aşırı düşük teklif açıklaması kabul edilen Oska Mühendislik Elektrik İnş. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Hizmet Alım İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında olan isteklilerden açıklama isteneceğinin belirtilmesi halinde, sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir. Bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler geçerli teklif olarak belirlenir.

(3) İhale ilanında ve dokümanında ihalenin, Kanunun 38 inci maddesinde öngörülen açıklama istenmeksizin sonuçlandırılacağının belirtilmesi halinde; ihale, ekonomik açıdan en avantajlı teklif üzerinde bırakılır. Ancak Kanunun 20 nci maddesi uyarınca belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan ihalelerde ve niteliği gereği aşırı düşük teklif sorgulaması yapılamayacağı Kurumca belirlenen konularda yapılacak alımlarda, ihalenin aşırı düşük teklif açıklaması istenmeksizin sonuçlandırılacağının ihale ilanında ve dokümanında belirtilmesi zorunludur.

(4) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına kadar olan ihalelerde, ihale ilanında ve dokümanında sınır değerin altında olan tekliflerin reddedileceğinin belirtilmesi halinde, sınır değerin altında olduğu tespit edilen isteklilerin teklifleri açıklama istenmeksizin reddedilir.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımlarında işin süresi, işe başlama ve iş bitirme tarihi” başlıklı 80’inci maddesinde “80.1. Hizmet Alımı İhalelerinde Uygulanacak Tip İdari Şartnamelerin “Sözleşmenin Uygulanması ve Diğer Hususlar” başlıklı bölümünde işe başlama ve iş bitirme tarihinin sözleşme tasarısında düzenlendiği belirtilmiştir. Bu çerçevede, Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşmenin konuya ilişkin “İşin süresi” başlıklı 9 uncu maddesi uyarınca, idarenin işe başlama ve iş bitirme tarihlerini kesin olarak öngördüğü hallerde bu tarihler 9.1. maddesine yazılacak, aksi takdirde bu maddede işin süresinin işe başlama tarihinden itibaren kaç gün ya da ay olduğu belirtilecektir. Tip Sözleşmenin 10.2. maddesi ise işyerinin teslimi ve işe başlama tarihine ilişkin olup, söz konusu madde, 9.1. maddesinde işe başlama ve iş bitirme tarihlerinin kesin olarak belirtilip belirtilmediği ve işyeri teslimi yapılıp yapılmayacağı hususları dikkate alınarak idare tarafından düzenlenecektir.

80.2. Sözleşme tasarısında işe başlama ve iş bitirme tarihlerinin kesin olarak belirtildiği hallerde, yeterlik değerlendirmesi, tekliflerden aşırı düşük olanların sorgulanması ve açıklama istenmesi, tekliflerin değerlendirilmesi, isteklilerin 10 gün içerisinde şikayette bulunma hakkı ve idarenin bu şikayete 10 gün içinde cevap verme zorunluluğu ile 10 günlük itirazen şikayet ve Kurumun 20 günlük inceleme süresi ihale sürecinin uzamasına sebep olabilmekte ve bu süreler önceden tam olarak öngörülemediği için de sözleşmenin imzalanması ve dolayısıyla işin başlaması planlanan tarihten daha ileri bir tarihte gerçekleşebilmektedir. Bu çerçevede, süreklilik arz eden hizmet alımı ihalesine ait sözleşme tasarısında işe başlama ve iş bitirme tarihlerinin kesin olarak belirtilmesine rağmen ihale sürecinin uzaması nedeniyle dokümanda öngörülen tarihte işe başlanmasını sağlayacak şekilde sözleşmenin imzalanamaması halinde, iş bitirme tarihinin ötelenmesi mümkün bulunmadığından sürenin fiilen kısaldığı dikkate alınarak buna göre işlem yapılması gerekmektedir.” açıklaması.

Aynı Tebliğin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.6. Özel veya Münhasır Hak Sahibi Kuruluşların Uyguladığı Fiyatlar: İlgili mevzuatı uyarınca, belirli mal veya hizmetlerin kamuya sunulması konusunda lehine sınırlama bulunan kuruluşların tedarikçisi oldukları mallar veya sunucusu oldukları hizmetler için uyguladıkları fiyatlar ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.8. İsteklinin Ortağı Olduğu Tüzel Kişiye Ait İşletmeden Mal Çekmesiyle Oluşan Emsal Bedel: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır.

79.2.4. Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

79.2.5. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenir.

79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.

Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle “ana çiğ girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini (Ek- H.4) hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Çiğ Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Ana çiğ girdi ibaresinden ilgili yemeğin pişirilmesi için gerekli temel girdiler anlaşılır. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez.

Örneğin; 1.000 öğün yemek alımı için çıkılan bir ihalede, birim fiyat olarak 5 TL teklif veren bir isteklinin, 5.000 TL olan toplam teklif bedelinin aşırı düşük olarak değerlendirilmesi ve istekli tarafından sunulan Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinde “(Ana Çiğ Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,90 olarak belirtilmesi halinde, teklifin 4.500 TL’sinin ana çiğ girdi ile işçilik toplamını içerdiği kabul edilir ve isteklinin sadece bu kısma ilişkin açıklama yapması gerekir. Teklifin 500 TL’lik kısmının ise yardımcı giderlere ilişkin olduğu kabul edildiğinden, bu kısma ilişkin açıklama yapılması gerekmemektedir.

Malzemeli yemek alımı ihalelerinde, ana çiğ girdi maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılamaz. Ancak 79.2.2 nci maddede yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklama yapılabilir.

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.

79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir.

79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır.” açıklaması yer almaktadır.

İnceleme konusu ihaleye ait İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta vergi, resim ve harç giderleri ile 488 sayılı Damga Vergisi Kanununa Ek (1) sayılı tablosunun I/1A maddesi gereği 0,00948 (Binde 9,48) ihale sözleşmelerine ait damga vergisi, aynı tablonun II/2 maddesi gereği 0,00569 (Binde 5,69) ihale kararlarına ait damga vergisi ve sözleşme bedelinin onbinde beş'i oranındaki kik katılım payı sözleşme giderleri yükleniciye aittir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

S.NO Çalıştırılacak Hizmet Personel Sayısı Ödenecek İşçi Ücreti

1 1 Kişi Koordinatör Asgari Ücretin % 100 Fazlası,

2 2 Kişi Bilgisayar Operatörü Asgari Ücretin % 75 Fazlası,

3 48 Kişi Sayaç Okuma Personeli Asgari Ücretin % 50 Fazlası,

25.3.2. Yemek ve yol giderleri:

2014 Yılı İçin: İhale konusu işte çalıştırılacak tüm personellere sözleşme süresince aylık 26 gün üzerinden brüt günlük 7,50 TL. yol bedeli, aylık 26 gün üzerinden brüt günlük 7,00 TL. yemek bedeli, nakdi olarak ödenecek ve ücret bordrosunda gösterilecektir.
2015 Yılı İçin: İhale konusu işte çalıştırılacak tüm personellere sözleşme süresince aylık 26 gün üzerinden brüt günlük 10,00 TL. yol bedeli, aylık 26 gün üzerinden brüt günlük 9,50 TL. yemek bedeli, nakdi olarak ödenecek ve ücret bordrosunda gösterilecektir.
2016 Yılı İçin: İhale konusu işte çalıştırılacak tüm personellere sözleşme süresince aylık 26 gün üzerinden brüt günlük 12,00 TL. yol bedeli, aylık 26 gün üzerinden brüt günlük 12,00 TL. yemek bedeli, nakdi olarak ödenecek ve ücret bordrosunda gösterilecektir.

25.3.3. Malzeme giderleri:

El terminali ile su sayaçlarındaki endekslerin okunması, tahakkuklarının yapılması ve su tüketim ihbarnamelerinin abonelere dağıtılması işi ile ilgili olarak kullanılacak 48 adet el terminalleri (el bilgisayarı/endeks okuma cihazı) ve buna bağlı olan data vericileri ile bu işle ilgili olarak kullanılacak tüm cihazlar ile ayrıca teknik şartnamede yazılı olan araç, gereç, teçhizat ve malzeme giderleri teklif edilen fiyata dahildir.

25.3.4. Diğer giderler:

El terminali ile su sayaçlarındaki endekslerin okunması, tahakkuklarının yapılması ve su tüketim ihbarnamelerinin abonelere dağıtılması işi le ilgili olarak personellerin ilçelere veya iş yerlerine olan tüm ulaşım giderleri, personel tarafından okunana verilerin bilgisayarların datalarına aktırılması ile ilgili olarak kullanılacak kırtasiye giderleri, idare tarafından kullanılan programlara uygun olarak veri aktarımının yapılması v.b. Giderler teklif edilen fiyatlara dahildir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Tüm personellerin kısa vadeli sigorta kolları prim tarifesine göre iş kazaları ile meslek hastalıkları sigorta prim oranı % 2,00 dir.” düzenlemesine,

Aynı Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 inci maddede yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesine,

Aynı İdari Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35’inci maddesinde “35.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, teklif edilen fiyatların en düşük olanıdır…” düzenlemesine yer verilmiştir.

Yapılan inceleme neticesinde, söz konusu Hizmeti Alımına Ait Sözleşme Tasarısı’nın “İş tanımı” başlıklı 5’inci maddesinde “5.1. Sözleşme konusu iş; El Terminali İle Su Sayaçlarındaki Endekslerin Okunması, Tahakkuklarının Yapılması Ve Su Tüketim İhbarnamelerinin Abonelere Dağıtılması İşi 1 (Bir) Kişi Koordinatör, 2 (İki) Kişi Bilgisayar Operatörü, 48 (Kırksekiz) Kişi Sayaç Okuma Personeli İle 3 (Üç) Yıl Süre İle Yapılmasıdır.” düzenlemesine,

Aynı Tasarı’nın “ İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşin süresi, işe başlama tarihinden itibaren 1095 (BİNDOKSANBEŞ ) gündür

9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.

…

Madde 10 - İşin yapılma yeri, işyeri teslim ve işe başlama tarihi

10.1. İşin yapılacağı yer/yerler: ŞANLIURFA SU VE KANALİZASYON İDARESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ HİZMET ALANI

10.2. İşyerinin teslimine ilişkin esaslar ve işe başlama tarihi: Sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren 10 ON gün içinde işyeri teslimi yapılarak işe başlanır. Yüklenici veya vekili ile İdare yetkilisi/yetkilileri arasında düzenlenen işyeri teslim tutanağının imzalanmasıyla yükleniciye işyeri teslimi yapılmış olur. Ancak, işyeri teslim tutanağında, işyeri tesliminin, tutanağın onaylanması halinde gerçekleşmiş olacağının belirtilmesi halinde, tutanağın onaylandığının yükleniciye tebliğ edildiği tarihte işyeri teslimi yapılmış sayılır.” düzenlemelerine yer verilmiştir.

İdare tarafından sınır değerin altında kalan isteklilere gönderilen 22.01.2015 tarih 491 sayılı aşırı düşük teklif sorgulama yazısında önemli teklif bileşeni olarak;

“1-İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak Aşağıda belirtilen personele ait Birim Fiyat (Sözleşme ve Genel Gider Dâhil Maliyet) KİK işçilik modülünden (Yemek, Yol Dâhil edilerek) hesaplanacak işçilik maliyeti:

S.NO Çalıştırılacak Hizmet Personel Sayısı Ödenecek İşçi Ücreti

a)1 Kişi Koordinatör Asgari Ücretin % 100 Fazlası

b)2 Kişi Bilgisayar Operatörü Asgari Ücretin % 75 Fazlası

c)48 Kişi Sayaç Okuma Personeli Asgari Ücretin % 50 Fazlası

2-El terminali ile su sayaçlarındaki endekslerin okunması, tahakkuklarının yapılması ve su tüketim ihbarnamelerinin abonelere dağıtılması işi ile ilgili olarak kullanılacak 48 adet el terminalleri (el bilgisayarı/endeks okuma cihazı) ve buna bağlı olan data vericileri ile bu işle ilgili olarak kullanılacak tüm cihaz giderleri,

3-Tahakkuklarının yapılması ve su tüketim ihbarnamelerinin abonelere dağıtılması işi, personel tarafından okunana verilerin bilgisayarların datalarına aktırılması ile ilgili olarak kullanılacak kırtasiye giderleri, idare tarafından kullanılan programlara uygun olarak veri aktarımının yapılması v.b. giderler

4-2015 ve 2016 yıllarının yemek ve yol bedeli farkı ayrıca hesaplanacaktır.

Yukarıdaki belirtilen teklifi oluşturan önemli bileşenlere Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesine uygun şekilde belgelendirme yapılarak teklife açıklık getirilecektir.” belirlenmiştir.

İnceleme konusu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklif sahibi olarak belirlenen Oska Mühendislik Elektrik İnş. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde,

1- İhale konusu işte çalıştırılacak personel gideri için öngörülen toplam 5.394.675,50 TL maliyet tutarının, teklif edilmesi gereken toplam asgari işçilik maliyetinin üzerinde olduğu,

2- El terminali ile su sayaçlarındaki endekslerin okunması, tahakkuklarının yapılması ve su tüketim ihbarnamelerinin abonelere dağıtılması işi ile ilgili olarak kullanılacak 48 adet el terminalleri (el bilgisayarı/endeks okuma cihazı) ve buna bağlı olan data vericileri ile bu işle ilgili olarak kullanılacak tüm cihaz giderlerine yönelik olarak 50 adet okuma cihazının 112.288,00 TL tutarla alındığına ilişkin SMMM onaylı demirbaş listesi, söz konusu cihazların bakım giderine yönelik olarak ahb Bilişim Elektr. Elektronik San. ve Tic. Ltd. Şti.den alınan SMMM onaylı 17.500,00 TL tutarında fiyat teklifi, El Terminali Sayaç Okuma datası, hat başına aylık sabit ücret ve hat başına aylık sabit vergi giderlerine ilişkin avea firmasından alınan SMMM onaylı toplam 30.412,80 TL tutarında fiyat teklifinin sunulduğu,

3- Tahakkuklarının yapılması, su tüketim ihbarnamelerinin abonelere dağıtılması ve personel tarafından okunan verilerin bilgisayarların datalarına aktırılması ile ilgili olarak kullanılacak kırtasiye giderleri için Pırıl Kağıt ve Ambalaj San. Tic. Ltd. Şti.den alınan SMMM onaylı toplam 60.900,00 TL tutarında fiyat teklinin sunulduğu,

Söz konusu fiyat tekliflerinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesine uygun olarak düzenlendiği,

4- 2015 ve 2016 yılları içerisinde personele nakdi olarak ödenmesi öngörülen yemek ve yol giderine ilişkin maliyetler istekli tarafından öngörülen işçilik maliyetleri içine dahil edildiğinin anlaşıldığı dikkate alındığında, ihale üzerinde kalan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olduğu sonucuna varılmıştır.” kararının verildiği göz önüne alındığında başvuru sahibi isteklinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi