KİK Kararı: 2016/UH.III-151

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2016/005
Gündem No : 72
Karar Tarihi : 14.01.2016
Karar No : 2016/UH.III-151 Mahkeme Kararını Göster
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Hamdi GÜLEÇ, Dr. Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Başal Gıda İnşaat Tic. Ltd. Şti.,

Hamidiye Mah. Girne Cad. Dilaver Sokak No: 16 Kağıthane/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Kemerburgaz Çocuk Destek Merkezi Müdürlüğü,

Sami Süzen Caddesi Sandal Sok. No: 5 Aşağı Ağaçlı Köyü 34077 Eyüp/İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2015/146120İhale Kayıt Numaralı “Kuruluşun Mutfağında, Yemek Pişirme Yoluyla Mamul Yemek Alımı, Dağıtımı ve Servis Hizmetleri” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Kemerburgaz Çocuk Destek Merkezi Müdürlüğü tarafından 27.11.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Kuruluşun Mutfağında, Yemek Pişirme Yoluyla Mamul Yemek Alımı, Dağıtımı ve Servis Hizmetleri” ihalesine ilişkin olarak, başka bir istekli tarafından yapılan şikâyet başvurusu üzerine, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 14’üncü maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında, başvuru sahibince 24.12.2015 tarih ve 99231 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 23.12.2015 tarihli dilekçe ile doğrudan itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/3445 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idare tarafından aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunması neticesinde I. ihale komisyon kararının alındığı ve kendilerinin ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklif sahibi olarak belirlendiği, ancak ihaleye katılan bir istekli tarafından yapılan şikâyet başvurusu üzerine I. ihale komisyon kararının iptal edilerek aşırı düşük teklif açıklamalarının tekrar değerlendirmeye alındığı ve açıklamalarında eksiklikler bulunduğu ifade edilerek tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, bununla birlikte aşırı düşük teklif açıklamalarının aşağıda yer alan hususlar doğrultusunda uygun bulunması gerektiği,

- Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, açıklamalarını üst yazı ile sundukları, eklerin neler olduğunun üst yazıda belirtildiği, üst yazının kaşeli ve imzalı olduğu, ayrıca söz konusu düzenlemenin emredici bir kanun hükmünde olmadığı, açıklayıcı nitelik taşımayan belgelerin kaşe ve imza içermemesi gerekçesiyle açıklamalarının uygun bulunmamasının hukukun genel hükümlerine aykırı olduğu, ayrıca açıklamalarında sayfaların numaralandırılması yerine renklendirme yöntemini kullanmalarının değerlendirme dışı bırakılma gerekçesi olmaması gerektiği,

- Ekmek gramajlarının eksik olduğuna yönelik değerlendirmenin geçerli olmadığı, Teknik Şartname’nin “Dağıtım” başlıklı (E) bendinin 4’üncü maddesinde “Firma yemekhanedeki masaların üzerinde temiz ütülü örtüler, paketli rol ekmek..” düzenlemesine yer verildiği, düzenleme uyarınca normal ekmek verilmesinin istenilmediği, roll ekmeğin standart gramı 50 gram olduğu için açıklamada Ankara Halk Ekmek tarifesinin kullanıldığı,

• Aşırı düşük teklif açıklamasının asgari fiyatlar ve gramajlar kullanılarak yapılmasının değerlendirme dışı bırakılma gerekçesi olarak değerlendirilmemesi gerektiği, ilgili borsalardan ve Et Balık Kurumu’ndan alınan fiyat tariflerinin şikâyete konu ihale tarihinde geçerli fiyat listelerini içerdiği,

- Yaptıkları açıklamada yardımcı çiğ girdi olan tuz ve baharat gibi malzemelerin ana çiğ girdilerine dahil edilmediği,

- Giyim giderini ana unsur olarak maliyete dahil etmelerinin nedeninin söz konusu giderin personel giderleri arasında sayılması olduğu, bu durumun açıklamanın değerlendirilmesinde etkili bir unsur olmadığı,

Ayrıca idareden özel gün menüsü gramajlarının istenildiği, idareden gelen cevabi yazıda makul olmayan gramajlara yer verildiği, dolayısıyla idare tarafından yapılan sorgulamanın sıhhatli bir sorgulama olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İdare tarafından ihale işlem dosyası kapsamında gönderilen belgelerin incelenmesi neticesinde, itirazen şikâyete konu ihaleye 5 istekli tarafından teklif sunulduğu, idarenin 27.11.2015 tarihinde EKAP üzerinden tebliğ edilen yazısı ile teklif ettiği bedel sınır değerin altında kalan Başal Gıd. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Ef-Pa Haz. Yem. Gıd. Tem. Güv. İnş. Hayv. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.den aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, Ef-Pa Haz. Yem. Gıd. Tem. Güv. İnş. Hayv. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin süresi içerisinde aşırı düşük teklif açıklamasında bulunmaması nedeniyle, Nasyonel Gıd. İnş. Peyz. Sos. Hiz. İlaç. Ltd. Şti.- Ferhat Haz. Yem. Güv. İnş. ve Tem. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişiminin teklif mektubu kapsamında sunduğu birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hata bulunması nedeniyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, Başal Gıd. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamasının idare tarafından uygun bulunarak 03.12.2015 tarihli I. ihale komisyonu kararı ile ihalenin bu istekli üzerinde bırakıldığı,

Anılan karar üzerine CPR Grup Tem. Yem. Bil. Oto. Hiz. Orm. Ür. ve İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından başvuru sahibinin yaptığı aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığına yönelik 11.12.2015 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu, şikâyet üzerine idare tarafından başvuru sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının yeniden değerlendirmeye alındığı, 16.12.2015 tarihinde alınan II. ihale komisyon kararında Başal Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif sorgulamasına vermiş olduğu açıklamanın yeniden değerlendirildiği ve yapılan değerlendirme sonucunda aşağıda yer verilen hususların tespit edildiği,

-İstekli tarafından verilen açıklamalar kapsamında malzemeli yemek sunumu hesap cetveli Ek-H.4 belgesinin ve eklerinin istekli tarafından kaşelenip imzalanması gerekirken, kaşesiz ve imzasız sunulduğu, yapılan açıklamada açıklayıcı belgeler üzerine sayfa numaralarının yazılmadığı,

-Açıklamalarda ana çiğ girdi unsurlarından sayılan ekmeğin ihale dokümanında kişi başına her öğünde 125 gr olarak verilmesi gerektiği belirtilmesine karşı isteklinin açıklamasında ekmeğin 50 gr olarak hesapladığı,

-Açıklamada ana çiğ girdi unsurlarından sayılan yumurtanın ortalama fiyatı açıklanırken, anılan istekli tarafından atıfta bulunulan Sakarya Ticaret Borsası bülteninde ortalama fiyatın 0,159 TL olmasına rağmen, isteklinin açıklamasında ortalama fiyatın 2,65 TL olarak hesapladığı,

-Açıklamada ana çiğ girdi unsurlarında sayılan domates salçasının ortalama fiyatı açıklanırken, anılan istekli tarafından atıfta bulunulan Edremit Ticaret Borsası bülteninde ortalama fiyatın 1,754 TL olmasına rağmen, isteklinin açıklamasında ortalama fiyatın 3,508 TL olarak hesapladığı,

-Açıklamada ana çiğ girdi unsurlarında sayılan konserve bezelyenin ortalama fiyatı açıklanırken, anılan istekli tarafından atıfta bulunulan Edremit Ticaret Borsası bülteninde ortalama fiyatın 1,6818 TL olmasına rağmen, isteklinin açıklamasında ortalama fiyatın 2,1023 TL olarak hesapladığı,

-Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.4’üncü ve 79.2.2.5’inci maddeleri uyarınca ticaret borsası fiyatları ile toptancı hal fiyatları kullanılarak açıklama yapılması durumunda ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatı gösteren belgelerin kullanılması gerekirken anılan istekli tarafından kullanılan Et Balık Kurumu ile Gaziantep Ticaret Borsası fiyat bültenlerinin ihale tarihinden sonra düzenlenen bültenler olduğu,

-Anılan Tebliğ’in 79.2.6’ncı maddesinde tuz, baharat, su vb. girdilerin yardımcı girdiler olduğu belirtilmesine rağmen anılan istekli tarafından bu girdilerin ana çiğ girdi olarak değerlendirilerek hesaplama yapıldığı,

-Personel giyim giderleri yardımcı girdi olmasına rağmen, anılan isteklinin işçilik maliyeti tablosunda giyim giderlerine yer verdiği,

Söz konusu aykırılıkların ihale komisyon tarafından I. ihale komisyon kararı alınırken sehven tespit edilemediği ve anılan istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunmayarak şikâyete konu ihaledeki ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklif sahibinin CPR Grup Tem. Yem. Bil. Oto. Hiz. Orm. Ür. ve İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. olarak, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin ise Sur Kur. Hiz. Ltd. Şti. olarak belirlendiği,

Alınan bu karar üzerine başvuru sahibi isteklinin 24.12.2015 tarihinde doğrudan Kurum’a başvurarak idare tarafından aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmadığına dair sunulan gerekçelerin yerinde olmadığına yönelik itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafındanilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.6. Özel veya Münhasır Hak Sahibi Kuruluşların Uyguladığı Fiyatlar: İlgili mevzuatı uyarınca, belirli mal veya hizmetlerin kamuya sunulması konusunda lehine sınırlama bulunan kuruluşların tedarikçisi oldukları mallar veya sunucusu oldukları hizmetler için uyguladıkları fiyatlar ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

…

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

79.2.5. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenir.

79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.

Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle “ana çiğ girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini (Ek- H.4) hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Çiğ Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Ana çiğ girdi ibaresinden ilgili yemeğin pişirilmesi için gerekli temel girdiler anlaşılır. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez.

Örneğin; 1.000 öğün yemek alımı için çıkılan bir ihalede, birim fiyat olarak 5 TL teklif veren bir isteklinin, 5.000 TL olan toplam teklif bedelinin aşırı düşük olarak değerlendirilmesi ve istekli tarafından sunulan Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinde “(Ana Çiğ Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,90 olarak belirtilmesi halinde, teklifin 4.500 TL’sinin ana çiğ girdi ile işçilik toplamını içerdiği kabul edilir ve isteklinin sadece bu kısma ilişkin açıklama yapması gerekir. Teklifin 500 TL’lik kısmının ise yardımcı giderlere ilişkin olduğu kabul edildiğinden, bu kısma ilişkin açıklama yapılması gerekmemektedir.

…

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez…

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur…” açıklaması,

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir: 25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

Malzeme Dâhil Yemek Hazırlama ve Dağıtım Hizmet Alımına İlişkin Kahvaltı, Ara Öğün, Ana Öğün ve Özel Gün Menüsü Giderleri:

Gıda Rasyosundaki gramajlara göre oluşturulacak yemek maliyetleri üzerinden 15242 adet sabah kahvaltısı, 25620 adet ara öğün, 28676 adet öğle yemeği, 17280 adet akşam yemeği, 1050 adet özel gün menüsü olmak üzere toplam 87868 adet/öğün yemek teklif fiyata dahildir.

Yılbaşı, bayram, davet, toplu yapılan doğum günleri vs. gibi özel günlerde yılda 15 defa olmak üzere (70) kişinin yararlanacağı, teknik şartnamenin 2 nci maddesinde yer alan tablodan veya gıda rasyonundan seçilerek 6 çeşitten oluşturulacak “Özel Gün Menüsü” teklif fiyata dâhildir.

25.3.2. Yemek ve yol giderleri:

Yemeklerin kuruluşta pişirildiği ve bu hizmetin sunulması işiyle ilgili olarak aylık (26) gün üzerinden fiilen çalışan personelin tüm mesaisini kuruluşta geçirdiği hallerde, hizmetin sunulmasıyla görevli;

(1) aşçı,
(2) aşçı yardımcısı,
(3) servis elemanı,
(1) bulaşıkçı personelin işçilik giderleri [(işçi ücreti, sigorta prim giderleri, yemek, yol, giyim, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışma (14,5 gün)] teklif fiyata dâhildir.

Teknik Şartnamenin Genel Hususlar başlıklı kısmının 27 nci maddesinde belirtilen giyecek yüklenici firma tarafından personele ayni olarak verilecektir…” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Dağıtım” başlıklı (D) bendinde “4- Firma yemekhanedeki masaların üzerinde temiz ütülü örtüler, paketli roll ekmek, ambalajlı pet bardak veya pet şişe su (Sadece ilgili Bakanlıktan onaylı sular kabul edilecektir.), bardak, sürahi, peçete, kürdan ve yemeğin özelliğine göre limon, sirke ve çeşitli baharatları hazır olarak bulunduracaktır…” düzenlemesi, anılan Şartname’nin “Şartname ve ekleri” başlıklı 5’inci maddesinde şartname eklerinin “Gıda Rasyonu” ve “Gıda Malzemelerinin Özellikleri Listesi” olduğu, Gıda Malzemelerinin Özellikleri Listesi’nin “Un, Unlu Mamuller ve Kuru Gıda” başlıklı (B) bendinde “EKMEK:

1. Ekmekler 66-72 randımanlı (tip
   2 ) toprak mahsulleri ofisi standartlarına uygun francala unundan pişmiş net 50 gr. Küçük ekmekler halinde olacaktır.

2. İmalatta ekşi maya kullanılmayacak pres maya (TS 3522) kullanılacaktır.

3. Küçük ekmekler gıda maddeleri tüzüğü ve Belediye gıda maddeleri nizamnamesindeki evsafta olacaktır.

4. Ekmeklerin teslimi 250 lik plastik kasalar içerisinde tuzlu tuzsuz belirtilmiş şekilde yapılacaktır.

5. Ekmeklerin üzeri paket kağıdı veya naylonla kapatılacaktır.

6. Ekmeklerin konulduğu plastik kasalar temiz olacaktır. Kırık çatlak yağlı çamurlu kirli kasalara ekmek konulmayacaktır.

7. Müteahhit firma ekmeği kurumun istediği tevzi yerlerinde teslim edecektir.

8. Teslimatta firmayı temsilen bir kişi hazır bulunacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri, Tebliğ açıklamaları ve ihale dokümanı düzenlemelerinden, ihale komisyonu tarafından tekliflere ve idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanların tespit edileceği, aşırı düşük teklifler reddedilmeden önce, idare tarafından belirlenecek süre içerisinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntıların yazılı olarak isteneceği, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutarın sınır değer olarak kabul edileceği, teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin öncelikle Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetveli’ni hazırlayarak açıklamaları kapsamında sunacakları, açıklamanın kabul edilebilmesi için “(Ana Çiğ Girdi + İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’ten çok olmaması gerektiği, ana çiğ girdi ibaresinden ilgili yemeğin pişirilmesi için gerekli temel girdilerin anlaşılacağı, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurların “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirileceği ve bu unsurlar için açıklama sunulmasına gerek olmadığı, tekliflerin hazırlanmasında ve asgari işçilik maliyetinin hesaplanmasında, ihale tarihinde yürürlükte bulunan asgari ücretin dikkate alınacağı, ulaşım, vergi, sigorta, resim harçlar ve tüm muhtelif giderlerin yükleniciye ait olacağı, isteklilerin aşırı düşük teklif olarak tespit edilen tekliflerini ihale konusu mallara ilişkin ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama ticaret borsası fiyatları ile açıklayabilecekleri, meslek mensubunun Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumlu olduğu, meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlerin anlaşılacağı, kaşelemenin özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabileceği, ihale kapsamında 1 aşçı, 2 aşçı yardımcısı, 3 servis elemanı, 1 bulaşıkçı personelin çalıştırılacağı, işçilik giderlerinin işçi ücreti, sigorta prim giderleri, yemek, yol ve giyim giderleri ile personelin ulusal bayram ve genel tatil günlerindeki çalışmalarından oluştuğu, işçilik giderlerinin teklif fiyata dahil olduğu, giyeceklerin personele yüklenici firma tarafından ayni olarak verileceği, ekmeklerin roll ekmek olacağı ve ne 50 gr olacağı ve küçük ekmekler halinde olacağı anlaşılmaktadır.

I. ihale komisyonu ile ihale üzerinde bırakılan, ancak CPR Grup Tem. Yem. Bil. Oto. Hiz. Orm. Ür. ve İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından, yaptıkları aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığına ilişkin şikâyet başvurusu üzerine teklifleri yeniden değerlendirmeye alınan ve açıklamaları uygun bulunmayarak teklifi değerlendirme dışı bırakılan başvuru sahibi isteklinin açıklamasına yönelik olarak idare tarafından alınan II. İhale komisyonunda yer verilen ve başvuru sahibi isteklinin itirazen şikâyet dilekçesinde belirtilen hususlar doğrultusunda söz konusu açıklamanın yapılan incelemesi neticesinde,

Anılan istekli tarafından yapılan açıklama kapsamında,

- Aşırı düşük teklif açıklamasına yönelik 02.12.2015 tarihli bir üst yazı hazırlandığı, hazırlanan yazının ekinde 7 sayfalık malzemeli yemek sunumu hesap cetveli ile eklerine, 2 sayfalık işçilik maliyet hesap cetveline, 58 sayfalık toptan hal, ticaret borsası ve Et Balık Kurumu fiyat listelerine, 1 sayfalık Ankara Halk Ekmek fiyat listesine ve 3 sayfalık Ek.O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağına ve eklerine yer verildiği,

- Hazırlanan üst yazının başvuru sahibi istekli tarafından kaşelenerek imzalandığı, 3 sayfalık Ek.O.7 maliyet/satış tutarı tesit tutanağı ve eklerinin hem başvuru sahibi istekli hem de serbest muhasebeci mali müşavir tarafından kaşelenerek imzalandığı, ayrıca serbest muhasebeci mali müşavirin özel kaşesinin basıldığı, toptancı hal fiyatları ile ticaret borsası fiyatlarını gösteren belgelerde herhangi bir kaşe ya da imza bulunmadığı, ancak söz konusu belgelerin yapılan açıklamada bu halleriyle sunulmasının yeterli olduğu, açıklamaları tevsik etmek için kullanılan söz konusu belgelerin ekli belgelerde kaçıncı sayfalarda yer aldığının belgeler üzerinde gösterilmemiş olmasının yapılan açıklamanın esasını etkileyecek bir husus olmadığı,

- Teknik Şartname’nin “Dağıtım” başlıklı (D) bendi ile Gıda Malzemelerinin Özellikleri Listesi’nin “Un, Unlu Mamuller ve Kuru Gıda” başlıklı (B) bendinde yer alan düzenlemelerde ekmeklerin roll ekmek ve 50 gr olacağının ifade edildiği, bu itibarla başvuru sahibi istekli tarafından Ankara Halk Ekmek ürün satış listesinde yer alan 50 gramlık roll ekmek ile yapılan açıklamanın uygun olduğu,

- Yapılan açıklamada ana çiğ girdi unsurları arasında yer alan yumurta, domates salçası ve konserve bezelyenin teklif fiyatlarının sırasıyla 2,65 TL, 3,508 TL ve 2,1023 TL olduğu, söz konusu fiyatları tevsik etmek için sunulan Sakarya Ticaret Borsası ve Edremit Ticaret Borsası bültenlerinde yer alan ortalama birim fiyatlarının ise sırasıyla 0.159 TL, 1,754 TL ve 1,6818 TL olduğu, başvuru sahibi isteklinin sunulan bültenlerdeki ortalama birim fiyatların üzerindeki fiyatlarla açıklama yapmasının mümkün olduğu,

• Yapılan açıklamada İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin 01.12.2015 tarihli hal ve balık fiyatlarını gösteren bülteninin, Samsun Büyükşehir Belediyesi’nin 27.10.2015 tarihli sebze ve meyve hali bülteninin, Sakarya Ticaret Borsası’nın 2015 yılı Ocak ve Haziran ayları bültenlerinin, Konya Ticaret Borsası’nın 2015 yılı Temmuz ayı bülteninin, İstanbul Ticaret Borsası’nın 01.12.2015 tarihli bülteni ile Ekim ayı bülteninin, Gaziantep Ticaret Borsası’nın 01.12.2015 tarihli bülteninin, Edremit Ticaret Borsası’nın 2015 yılı Mart ve Ekim ayları bülteninin, Et ve Balık Kurumu Kadıköy Satış Mağazası’nın 02.12.2015 tarihli bülteninin sunulduğu, anılan Tebliğ maddeleri uyarınca ticaret borsası fiyatları ile toptancı hal fiyatları kullanılarak açıklama yapılması durumunda ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatı gösteren belgelerin kullanılması gerektiği, ihale tarihinin 27.11.2015 olduğu, anılan isteki tarafından açıklamaları kapsamında kullandığı İstanbul Büyükşehir Belediyesi, İstanbul Ticaret Borsası, Gaziantep Ticaret Borsası ve Et ve Balık Kurumu Kadıköy Satış Mağazası’nın ihale tarihinden sonraki bültenlerinin kullanıldığı, bu haliyle yapılan açıklamanın mevzuat hükümlerine uygun olmadığı,

- Yapılan açıklamada tuz, karabiber, kuru nane, kırmızıbiber, köfte baharı, sumak, vanilya, yenibahar, kekik, kimyon, tarçın gibi girdilerin yardımcı girdiler kısmında değerlendirilmesi gerekirken anılan istekli tarafından bu girdilere ana çiğ girdiler kısmında yer verildiği, ancak söz konusu girdilere ilişkin tutarların ana çiğ girdi oranında esası etkileyecek bir değişikliğe neden olmadığı,

- İdari Şartname’de giyim giderlerinin yüklenici tarafından ayni olarak karşılanacağı ve teklif fiyata dahil olduğu düzenlemelerine yer verildiği, ihale konusu iş personel çalıştırılmasına dayalı bir iş olmasa da anılan Şartname’de personel sayısın belirtildiği hususları birlikte değerlendirildiğinde giyim giderlerinin işçilik maliyetleri içerisinde yer alabileceği anlaşılmış olup,

Sonuç olarak, Başal Gıd. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamasının yeterli olmadığı, idare tarafından anılan isteklinin teklifinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunmaması gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması işleminde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Dr. Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi