KİK Kararı: 2016/UH.III-139

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2016/005
Gündem No : 61
Karar Tarihi : 14.01.2016
Karar No : 2016/UH.III-139
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Hamdi GÜLEÇ, Dr. Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Uslu Yemekçilik Temizlik Nakliyat İnş. ve Otomasyon Hizmetleri San. ve Tic. Ltd. Şti.,

Harbiye Mah. Mimar Sinan Sok. No:20/1 Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Dışişleri Bakanlığı İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanlığı,

Dr. Sadık Ahmet Cad. No: 8 06520 Çankaya/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2015/126506 İhale Kayıt Numaralı “Malzemeli Yemek Hazırlama ve Dağıtım Hizmeti” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Dışişleri Bakanlığı İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanlığı tarafından 25.11.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Malzemeli Yemek Hazırlama ve Dağıtım Hizmeti” ihalesine ilişkin olarak Uslu Yemekçilik Temizlik Nakliyat İnş. ve Otomasyon Hizmetleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 09.12.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 15.12.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 25.12.2015 tarih ve 99766 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 25.12.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/3488 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, tekliflerinin sınır değerin altında olduğu gerekçesiyle idarece kendilerinden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının ise ihale konusu işte istihdam edilecek personele ilişkin yemek maliyetinin toplam maliyete dahil edildiği gerekçesiyle reddedildiği, ancak ihale konusu işe ait İdari Şartname’nin 25.3.1’inci maddesi ve Teknik Şartname’nin 35’inci maddesinde yer alan düzenlemeler gereği ihale konusu işte istihdam edilecek personelinin yemek ihtiyacının ayni olarak karşılanacağının düşünüldüğü, bu nedenle firma personelinin yemek gideri için de ilgili idarenin personeli ile aynı menü ve gramaj miktarları üzerinden hesaplama yapılmak suretiyle toplam çiğ girdi maliyetine dahil edildiği, söz konusu personel için hesaplanan yemek maliyetinin ihale konusu işin ifası sırasında oluşan doğal giderlerden olduğu, hesaplanan bu gider kalemi için de idareden herhangi bir talepte bulunulmasının mümkün olmadığı, ayrıca söz konusu personel için hesaplanan yemek maliyetinin toplam teklif tutarına dahil olduğu, kaldı ki bahse konu yemek giderinin hesaplanmaması durumunda taraflarına ait kâr ve yardımcı giderler oranının yükseleceği, bu nedenle aşırı düşük açıklamalarının mevzuata uygun olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesi sonucunda, 04.12.2015 onay tarihli ihale komisyonu kararına göre 25.11.2015 tarihinde gerçekleştirilen inceleme konusu ihaleye 8 isteklinin teklif verdiği, söz konusu ihaleye teklif veren isteklilerden bir tanesinin teşekkür mektubu sunduğu,

Başvuru sahibi Uslu Yemekçilik Temizlik Nakliyat İnş. ve Otomasyon Hizmetleri San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Ogtim İnş. Turz. Med. Gıda Tem. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin idarece hesaplanan sınır değerin altında olması sebebiyle, anılan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, Ogtim İnş. Turz. Med. Gıda Tem. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında teklifinin reddedildiği, başvuru sahibi Uslu Yemekçilik Temizlik Nakliyat İnş. ve Otomasyon Hizmetleri San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ise aşırı düşük teklif açıklamasında bulunulduğu, ancak aşırı düşük teklif açıklamalarının “… İdari Şartnamemizin 25.3.1 Maddesinde, “Yemek istekli tarafından karşılanacak olup, giyim ayni olarak verilecektir” hükmü yer almasına ve Teknik Şartnamemizin 35. Maddesinde ise “Yüklenici çalıştıracağı personelin gidiş-geliş hizmetlerini, beslenme ve sağlık sorunlarını kendisi çözümleyecek ve bunun için idareden hiçbir talepte bulunmayacaktır.” denilmesine karşın, firma personelinin yemek maliyetlerinin de yapılan gramaj ve maliyet hesaplamalarında toplam maliyete dahil edilmiş olması…” gerekçesiyle yeterli görülmediği ve anılan isteklinin teklifinin reddedildiği,

Söz konusu ihalenin Özil Temizlik Turizm Yemek Gıda Güvenlik Hizmetleri İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklifin ise Mendika Gıda ve Yemek Paz. İnş. San. ve Tic. A.Ş. olarak belirlendiği görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. …” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “78.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı ve yaklaşık maliyetinin en az % 70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu hizmetlerdir.

…

78.3. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımına ilişkin ihale dokümanında haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi gerekmektedir.

…

78.15. Çalışacak personelin yemek ve yol maliyetlerinin isteklilerce ayni olarak karşılanmasının öngörüldüğü işlerde, bu ihtiyaçların isteklilerce ayni olarak karşılanacağı idari şartnamelerin ilgili maddesinde belirtilecek ve aylık gün sayısı gösterilecek, ancak buna ilişkin bir bedel öngörülmeyecek, personelin bu ihtiyaçlarının karşılanmasına ilişkin kriterler ve asgari standartlar (yemek çeşidi, kalori vb.) ise ihale dokümanının ilgili bölümünde belirlenecektir. Bu şekilde verilen tekliflerin değerlendirilmesinde ise tekliflerin söz konusu ayni ödemeleri de içerdiği kabul edilerek değerlendirmeler buna göre yapılacaktır.

…

78.18. Yemek ve yol gibi ihtiyaçların isteklilerce karşılanmasının öngörülmediği durumlarda ise idari şartnamelerde bunlara ilişkin herhangi bir düzenleme yapılmayacak ve sözleşmenin uygulanması sırasında yükleniciden çalışanlara ait bu tür giderleri karşılaması istenmeyecektir.

…

78.21. Yukarıda sayılan hususlardan teklif fiyatına dahil olacaklar idari şartnamede düzenlenecek, teknik şartnamede ise bunların uygulanması ilgili hükümlere yer verilecektir. Teknik şartnamede, teklife dahil olacak masraflara yer verilmeyecek, idari şartnamede yer alan hükümlerle çelişecek bir düzenleme yapılmayacaktır.” açıklaması,

Anılan Tebliğ’in “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

…

79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.

Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle “ana çiğ girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini (Ek- H.4) hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Çiğ Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Ana çiğ girdi ibaresinden ilgili yemeğin pişirilmesi için gerekli temel girdiler anlaşılır. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez.

Örneğin; 1.000 öğün yemek alımı için çıkılan bir ihalede, birim fiyat olarak 5 TL teklif veren bir isteklinin, 5.000 TL olan toplam teklif bedelinin aşırı düşük olarak değerlendirilmesi ve istekli tarafından sunulan Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinde “(Ana Çiğ Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,90 olarak belirtilmesi halinde, teklifin 4.500 TL’sinin ana çiğ girdi ile işçilik toplamını içerdiği kabul edilir ve isteklinin sadece bu kısma ilişkin açıklama yapması gerekir. Teklifin 500 TL’lik kısmının ise yardımcı giderlere ilişkin olduğu kabul edildiğinden, bu kısma ilişkin açıklama yapılması gerekmemektedir.

Malzemeli yemek alımı ihalelerinde, ana çiğ girdi maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılamaz. Ancak 79.2.2 nci maddede yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklama yapılabilir.

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

9.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir. …” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin 2.1’inci maddesinde “İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Malzemeli Yemek Hazırlama ve Dağıtım Hizmeti

b) Miktarı ve türü:

237.600 Adet Yemek (21 personel çalıştırılacaktır.) Malzemeli Yemek Hazırlama ve Dağıtım Hizmeti

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: T.C. DIŞİŞLERİ BAKANLIĞI İDARİ VE MALİ İŞLER DAİRESİ BAŞKANLIĞI DR.SADIK AHMET CAD. NO:8 C BLOK 3.KAT …” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Vergi (KDV hariç), resim, harç ve benzeri giderler, teklif fiyata dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

1-Diyetisyen veya Gıda Mühendisi: brüt asgari ücretin % 150 fazlası 1 kişi

2-Aşçıbaşı: brüt asgari ücretin %150 fazlası 1 kişi

3-Hamur Aşçısı: brüt asgari ücretin %100 fazlası 1 kişi

4Aşçı: brüt asgari ücretin %100 fazlası 3 kişi

4-Aşçı yardımcısı: brüt asgari ücretin % 60 fazlası 5 kişi

5-Garson: brüt asgari ücretin % 40 fazlası 4 kişi

6-Bulaşıkçı: brüt asgari ücretin % 30 fazlası 6 kişi

Aylık 26 gün üzerinden günlük 11.00 TL yol bedeli verilecek ve bu bedeller ücret bordrosunda gösterilecektir. Yemek, istekli tarafından karşılanacak olup, giyim ayni olarak verilecektir.

Teknik şartname hükümlerine göre yemeklerin hazırlanması ve dağıtımında kullanılacak her türlü yiyecek ve içecek malzemesi, temizlik malzemeleri, hijyen malzemeleri, ilaçlama giderleri, tahlil giderleri, demirbaş malzemelerin vb. bakım onarım giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Personelin iş kazaları ile meslek hastalıkları sigortası prim oranı %2 (iki) olarak tespit edilmiştir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin “İhale Konusu İşe İlişkin Bilgiler” başlıklı 1’inci maddesinde “İşin Konusu: Dışişleri Bakanlığı İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanlığı Bakanlık Yemekhanesinde Bakanlık mensuplarına verilecek öğle yemeğinin pişirilmesi ve Bakanlık zemin katında yer alan yemek salonuna dağıtımı, mutfaktan 3. kata servis asansörü ile yemekhaneye taşınması ve dağıtımı, Bakan Konutunda bulunan yemekhaneye öğle yemeğinin taşınması ve dağıtımı, Bakanlığımız Arşiv binasında bulunan yemekhaneye öğle yemeğinin taşınması ve dağıtımı ile akşamları Bakanlık nöbetçi personeli ve yardımcı hizmetliler için akşam yemeğinin hazırlanması, servis sonrası bulaşıkların servis araçları ile mutfağa taşınması ile mutfak ve mutfak maddelerinin temizliğini kapsamaktadır.

Şekli:Bakanlık teşkilatında çalışan toplam 900 (dokuzyüz) personel için, bu şartnamede belirtilen esaslar çerçevesinde 1 öğün (gerek görüldüğü yerde iki öğün) yemek yükleniciliği hizmeti yapılması. …” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Hizmetin Tanımı” başlıklı 2’nci maddesinde “Hafta içi öğlen yemeği alan ortalama personel sayısı 850, akşam yemeği alan hizmetli sayısı ise 50 kişidir. Bu sayılar yıllık izin dönemlerinin yoğun olduğu yaz aylarında, resmi ve dini bayramlar öncesinde veya sonrasında değişiklik gösterebilecektir.

Yukarıdaki sayılar ortalama olarak belirlenmiştir. % 20 eksik veya fazla olmak üzere sapma gösterebilir. Bu bilgiler genel bilgiler olup, yemek yiyen personel sayısının azalması veya çoğalması idareye sorumluluk yüklemez.”düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Ödemelerde uygulanacak esaslar” başlıklı 4’üncü maddesinde “

a) Yüklenicinin doğacak alacakları bütçe ödenekleri ve serbest bırakma oranları dahilinde aylık hazırlanacak hakediş raporu ile tahakkuka bağlanır.

b) Hakediş tutarı 1 nci maddede belirtilen yerlerde bulunan yemekhanelerde verilen yemekler için İdarece bastırılıp ve yemek karşılığında personelden alınan fiş sayısına göre düzenlenen günlük tutanaklar esas alınarak tespit edilecektir

c) 1’inci maddede yemek yiyen personel sayısı olarak belirtilen 850 (Sekizyüzelli) rakamı kesin olmayıp, yemek yiyen personel sayısında düşüş ve artış olabilir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin 35’inci maddesinde “Yüklenici çalıştıracağı personelin gidiş-geliş hizmetlerini, beslenme ve sağlık sorunlarını kendisi çözümleyecek ve bunun için idareden hiçbir talepte bulunmayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine bakıldığında, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımına ilişkin ihale dokümanında haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi gerektiği,

İhale konusu iş kapsamında çalışacak personelin yemek ve yol maliyetlerinin isteklilerce ayni olarak karşılanmasının öngörüldüğü işlerde ise, bu ihtiyaçların isteklilerce ayni olarak karşılanacağı İdari Şartnamelerin ilgili maddesinde belirtilmesi ve aylık gün sayısının gösterilmesi gerekmekle birlikte, buna ilişkin bir bedel öngörülmeyeceği, personelin bu ihtiyaçlarının karşılanmasına ilişkin kriterler ve asgari standartlar (yemek çeşidi, kalori vb.) ise ihale dokümanının ilgili bölümünde belirleneceği, bu şekilde verilen tekliflerin değerlendirilmesinde ise tekliflerin söz konusu ayni ödemeleri de içerdiği kabul edilerek değerlendirmelerin buna göre yapılacağı,

Yemek ve yol gibi ihtiyaçların isteklilerce karşılanmasının öngörülmediği durumlarda ise İdari Şartnamelerde bunlara ilişkin herhangi bir düzenleme yapılmayacağı ve sözleşmenin uygulanması sırasında da yükleniciden çalışanlara ait bu tür giderleri karşılamasının istenmeyeceği,

Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde ise idarenin aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapması ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarlarını belirtmesi gerektiği, bu ihalelerde teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin öncelikle “ana çiğ girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini (Ek- H.4) hazırlayarak aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunması ve bu açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Çiğ Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerektiği, ana çiğ girdi ibaresinden ilgili yemeğin pişirilmesi için gerekli temel girdilerin anlaşılması gerektiği, bu çerçevede istekli tarafından beyan edilen orana uygun olarak teklif sunulması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurların “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirileceği ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmediği anlaşılmaktadır.

İhaleyi gerçekleştiren Dışişleri Bakanlığı İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanlığı tarafından başvuru sahibi Uslu Yemekçilik Temizlik Nakliyat İnş. ve Otomasyon Hizmetleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin sınır değerin altında olduğunun tespit edilmesi neticesinde, adı geçen istekliden ihaleyi gerçekleştiren idarenin ilgili yazısı ile aşırı düşük teklif açıklaması talebinde bulunulduğu, söz konusu yazıya bakıldığında “4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38. maddesi ve Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79. maddesi ile Teknik Şartname’de yer alan örnek menü ve gramaj listesine uygun ana çiğ girdi giderleri ve personel ücretleri göz önünde bulundurularak, vermiş olduğunuz teklife dayanak teşkil eden hususların belgeleri ile birlikte …” ifadelerine yer verildiği, görülmüştür.

Diğer taraftan, başvuru sahibi Uslu Yemekçilik Temizlik Nakliyat İnş. ve Otomasyon Hizmetleri San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının ise “İdari Şartnamemizin 25.3.1 Maddesinde, “Yemek istekli tarafından karşılanacak olup, giyim ayni olarak verilecektir” hükmü yer almasına ve Teknik Şartnamemizin 35. Maddesinde ise “Yüklenici çalıştıracağı personelin gidiş-geliş hizmetlerini, beslenme ve sağlık sorunlarını kendisi çözümleyecek ve bunun için idareden hiçbir talepte bulunmayacaktır.” denilmesine karşın, firma personelinin yemek maliyetlerinin de yapılan gramaj ve maliyet hesaplamalarında toplam maliyete dahil edilmiş olması nedeniyle anılan firmanın teklifi değerlendirme dışı bırakılmıştır. …” ifadelerine yer verilmek suretiyle reddedildiği görülmüştür.

Bu çerçevede, başvuru sahibince aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında ihale konusu iş kapsamında çalıştırılacak personelin yemek maliyetinin toplam maliyete dâhil edildiği gerekçesiyle aşırı düşük açıklamalarının ihale komisyonunca reddedildiği anlaşılmıştır.

Bu açıdan yapılan incelemede, söz konusu ihalede çalıştırılacak personele yemek maliyetinin ödenip ödenmeyeceğine, ödenmesi durumunda ayni olarak mı yoksa nakdi olarak mı karşılanacağına ilişkin olarak ihale dokümanında yapılan düzenlemelere bakıldığında;

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25.3’üncü maddesinde yer alan düzenleme gereği istekliler tarafından ihale konusu iş kapsamında çalıştırılacak personel için yemek giderinin öngörülmesi gerektiği, Teknik Şartname’de yer alan düzenlemenin ise İdari Şartname’de yer alan düzenleme ile çelişmediği, aksine, istekliler tarafından personel için sağlanacak yemek maliyetinin teklif fiyata (bu durumda bir öğün için teklif edilecek birim fiyata) dâhil edilerek daha sonra sözleşmenin uygulanması aşamasında öğün birim fiyat için ödenecek tutar dışında idareden ayrıca herhangi bir ücret talep edilemeyeceğini işaret ettiği, bu açıdan İhale Dokümanının değerlendirme konusu husus bakımından tutarlı olduğu anlaşılmıştır.

Bu itibarla, başvuru sahibi tarafından yukarıda yer verildiği şekilde personele verilecek yemeğe ilişkin maliyetlerin teklife yansıtılması ve aşırı düşük teklif açıklamasının da bu şekilde sunulmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden başvuru sahibi Uslu Yemekçilik Temizlik Nakliyat İnş. ve Otomasyon Hizmetleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Dr. Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi