KİK Kararı: 2016/UH.II-2531

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2016/055
Gündem No : 65
Karar Tarihi : 12.10.2016
Karar No : 2016/UH.II-2531

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Nefha İnşaat Taahhüt ve Ticaret Sanayi Limited Şirketi,

Hollanda Cad. No: 43/4 Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Süleyman Demirel Üniversitesi Rektörlüğü Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı,

Batı Yerleşkesi 32260 ISPARTA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/131075 İhale Kayıt Numaralı “Süleyman Demirel Üniversitesi Batı Yerleşkesi Ortak Derslik Projesinin Mimari, Statik, Mekanik, Elektrik ve Peyzaj Projelerinin Yaptırılması İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Süleyman Demirel Üniversitesi Rektörlüğü Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı tarafından 26.05.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Süleyman Demirel Üniversitesi Batı Yerleşkesi Ortak Derslik Projesinin Mimari, Statik, Mekanik, Elektrik ve Peyzaj Projelerinin Yaptırılması İşi” ihalesine ilişkin olarak Nefha İnşaat Taahhüt ve Ticaret Sanayi Limited Şirketi’nin 08.09.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 09.09.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 16.09.2016 tarih ve 52116 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.09.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/2136 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İdarece 2016/UH.II-1943 sayılı Kurul kararının gereğinin yerine getirilmediği,

2. Aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunan isteklilerce sunulan açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde belirtilen belgelere dayalı olmadığı, bahse konu isteklilerin üçüncü kişilerden aldıkları fiyat tekliflerinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde yer alan açıklamalara uygun olmadığı, fiyat tekliflerine esas maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) ve satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6)’nın meslek mensubundan ve ilgili vergi dairesinden istenerek incelenmesi ve fiyat teklifi ile karşılaştırılması sonucunda fiyat tekliflerinin gerçeği yansıtmadığının görüleceği, 26.05.2016 tarihinden önceki döneme ait ve ilgili iş grubunu kapsayan proforma fatura ve maliyet tespit tutanaklarının mevzuata uygun olmadığı, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin TMMOB tarafından belirlenen proje fiyatlarının çok altında olup, üçüncü kişilerce böyle bir fiyat teklifi verilmesinin mümkün olmadığı, sunulan açıklamaların ve fiyat tekliflerinin tüm önemli iş kalemlerini/gruplarını içermediği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin 1 ve 2’nci iddialarına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Danışmanlık hizmetleri” başlıklı 48’inci maddesinde “Mimarlık ve mühendislik, etüt ve proje, harita ve kadastro, her ölçekte imar planı, imar uygulama, ÇED raporu hazırlanması, plan, yazılım geliştirme, tasarım, teknik şartname hazırlanması, denetim ve kontrolörlük gibi teknik, mali, hukuki veya benzeri alanlardaki hizmetler, danışmanlık hizmet sunucularından alınır.

Danışmanlık hizmetleri, bu bölümde yer alan hükümlere uygun olarak sadece belli istekliler arasında ihale usulü ile ihale edilir. Ancak yaklaşık maliyeti 13 üncü maddenin (b) bendinin (2) numaralı alt bendinde hizmet alımları için öngörülen üst limit tutarının dört katının altında kalan danışmanlık hizmetleri, hizmet alımı ihalesiyle gerçekleştirilebilir.” hükmü,

Danışmanlık Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Temel ilkeler” başlıklı 4’üncü maddesinin dördüncü fıkrasında “Danışmanlık hizmet alımı ihaleleri Kanunun ikinci kısmının beşinci bölümünde yer alan maddelere göre belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılır. Ancak yaklaşık maliyeti Kanunun 13 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (2) numaralı alt bendinde hizmet alımları için öngörülen üst limit tutarının dört katının altında kalan danışmanlık hizmetleri, hizmet alımı ihalesiyle gerçekleştirilebilir.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Danışmanlık hizmetlerinin kapsamı” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) Kanunun 48 inci maddesinde belirtilen mimarlık ve mühendislik, etüt ve proje, harita ve kadastro, her ölçekte imar planı, imar uygulama, ÇED raporu hazırlanması, plan, yazılım geliştirme, tasarım, teknik şartname hazırlanması, denetim ve kontrolörlük gibi teknik, mali, hukuki veya benzeri alanlardaki hizmetler, danışmanlık hizmet sunucularından alınır.

(2) Kanunun 10 uncu maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (2) numaralı alt bendinde belirtilen yapımla ilgili hizmet işlerinin tamamı danışmanlık hizmetlerinin kapsamında olup, bu işler aşağıda sayılmıştır:

a) İmar planlarının hazırlanması.

b) Planlama, fizibilite ve yapılabilirlik etüdleri.

c) Yapımla ilgili sondaj –zemin etüdleri.

ç) Topoğrafya çalışmaları ve harita işleri (sayısal kadastral harita hizmetleri hariç).

d) Çevresel Etki Değerlendirme (ÇED) raporu hazırlanması.

e) Yapımla ilgili mühendislik ve mimarlık tasarım hizmetleri.

f) Yapımla ilgili mühendislik ve mimarlık tasarım kontrollüğü.

g) Yapım işi kontrollüğü ve yapı denetimi.

ğ) Yapım işi ihalesine ilişkin teknik şartname hazırlanması.” hükmü yer almaktadır.

4734 sayılı Kanun ve Danışmanlık Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin yukarıda yer verilen hükümlerine göre “proje” işlerinin danışmanlık hizmeti olarak tanımlandığı, danışmanlık hizmet alımı ihalelerinin belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılacağı, fakat yaklaşık maliyeti 4734 sayılı Kanun’un 13’üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (2) numaralı alt bendinde hizmet alımları için öngörülen üst limit tutarının dört katının altında kalan danışmanlık hizmetlerinin hizmet alımı ihalesiyle gerçekleştirilebileceği anlaşılmaktadır. Bu çerçevede, şikâyete konu “proje yaptırılması” işinin yaklaşık maliyeti esas alınarak mevzuatın anılan hükümlerine istinaden söz konusu işin hizmet alımı ihalesi olarak gerçekleştirildiği anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4’üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

…

79.2.2.6. Özel veya Münhasır Hak Sahibi Kuruluşların Uyguladığı Fiyatlar: İlgili mevzuatı uyarınca, belirli mal veya hizmetlerin kamuya sunulması konusunda lehine sınırlama bulunan kuruluşların tedarikçisi oldukları mallar veya sunucusu oldukları hizmetler için uyguladıkları fiyatlar ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, SM, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

Kaşeleme işlemi 8.4’üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.8.İsteklinin Ortağı Olduğu Tüzel Kişiye Ait İşletmeden Mal Çekmesiyle Oluşan Emsal Bedel: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

…

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2’nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.

79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir.

79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır.” açıklamaları,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ BATI YERLEŞKESİ ORTAK DERSLİK PROJESİNİN MİMARİ, STATİK, MEKANİK, ELEKTRİK VE PEYZAJ PROJELERİNİN YAPTIRILMASI İŞİ

b) Miktarı ve türü:

16.000 m²'lik binanın mimari, statik, elektrik, makine ve peyzaj projelerinin yaptırılması işi

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: Süleyman Demirel Üniversitesi Batı Yerleşkesi Merkez ISPARTA“ düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. İsteklinin sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödeyeceği her türlü vergi, resim, harç giderleri ve benzeri giderler ile ulaşım, nakliye ve her türlü sigorta giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

Vergi, resim, sigorta, ulaşım harçları gibi tüm masraflar teklif fiyata dahildir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi,

İhaleye ait Özel Teknik Şartname’nin “Hizmetin tanımı, aşamaları, süresi ve orijinal teslim/kabul/onama işlemleri” başlıklı 2’nci maddesinde “PROJENİN TANIMI:

Sözleşme konusu iş; Isparta Merkez İlçesi, Çünür Mahallesi - pafta, 104 ada, 13 parselde hazineye kayıtlı SDÜ ye tahsisli araziye, 16000 m2lik “SDÜ BATI YERLEŞKESİ ORTAK DERSLİK PROJESİ” yapılması işine ait mimari, statik, makine ve elektrik tesisatı ile altyapı, çevre tanzimi ve peyzaj projeleri, detayları, orjinalleri CD kopyaları, teknik şartnameleri, ile keşif, metraj analiz, mahal listesi ve yaklaşık maliyetten oluşan inşaat dökümanlarının hazırlanmasıdır.

PROJENİN KAPSAMI:

1 - Arazi plankotesinin alınması,

2- Zemin Etütü ve sondaj çalışmalarının tamamlanmasının ardından hazırlanan sondaja dayalı zemin ve temel etüt raporunun incelenmesi,

3 - Mimari avan projeleri ve 3 boyutlu sunum dosyası hazırlanması

4 - Mimari uygulama ve detay projeleri hazırlanması

5 - Peyzaj mimarlığı (çevre düzenleme) projeleri hazırlanması

6 - Statik uygulama proje ve hesapları hazırlanması

7 - Kazı planının çizilmesi

8 - Mekanik tesisat uygulama proje ve hespları hazırlanması

9 - Elektrik uygulama proje ve hesapları hazırlanması

10 - Alt yapı (kanalizasyon, yağmur suyu, vb...) uygulama projeleri, detay ve hesapları hazırlanması

11 - Tüm projelerin keşiflerinin, metrajlarının, mahal listelerinin, pursantajlarının ve şartnamelerinin hazırlanması” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalede 22 adet doküman satın alındığı, 13 isteklinin ihaleye teklif verdiği, bir isteklinin sunduğu teklif mektubunun standart forma uygun olmaması nedeniyle değerlendirme dışı bırakıldığı, ihaleye teklif veren diğer 12 isteklinin tekliflerinin geçerli olduğu, 26.05.2016 tarihli ihale komisyonu tutanağı ile idarece sınır değerin 538.149,23 TL olarak belirlendiği, 11 isteklinin sınır değerin altında kaldığı, teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerin 27.05.2016 tarihli yazılar ile aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, 7 isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarını idareye sunduğu, 13.06.2016 tarihli ihale komisyon kararı ile idarece sunulan teklif açıklamalarının uygun bulunduğu anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin 15.06.2016 tarihli şikâyet başvurusu üzerine idarece 13.06.2016 tarihli ihale komisyonu kararı ve isteklilerce sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının yeniden incelendiği, aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı tespit edilen 4 isteklinin teklifinin 27.06.2016 tarihli ihale komisyon kararı ile değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilerek ihalenin neticelendirildiği görülmüştür.

Bunun üzerine başvuru sahibinin 01.07.2016 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçesi ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu, başvuru üzerine alınan 03.08.2016 tarihli ve 2016/UH.II-1943 sayılı Kurul kararında teklifi aşırı düşük teklif olarak belirlenen isteklilere önemli teklif bileşenlerinin belirlenmesi suretiyle yeniden aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması yönünde düzeltici işlem belirlenmesine karar verildiği,

Kurul kararı üzerine yenilenen aşırı düşük teklif sorgulaması neticesinde üç isteklinin açıklamasını idareye sunduğu görülmüştür. Bir isteklinin açıklamasının Ek-O.5, Ek-O.6 belgelerinin aşırı düşük teklif açıklama dosyasında sunulmaması nedeniyle uygun bulunmadığı, diğer isteklilerin açıklamalarının ise uygun bulunduğu, 05.09.2016 tarihli düzeltici ihale komisyon kararı ile ihalenin bir kez daha İs-Ad İnşaat Makine Oto. Turz. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

İdarece isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklama isteme yazılarında “AÇIKLIK GETİRİLMESİ GEREKEN HUSUSLAR

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

- Bu hizmetin yerine getirilmesi için hangi projeler firmada maaşla çalışan elemanlar tarafından yapılacaktır.

- Bu çalışanlara ait maaş, stopaj vergisi ve sgk giderleri ne kadar olduğu belirtilecektir.

- Hangi projeler dışarıdan başka firmalara yaptırılacaktır.

- Dışarıdan yaptırılacak olan proje ve proje çıktıları varsa bunlara ait proforma teklifler belirtilerek, (EK-O.5) ve (EK-O.6) ile birlikte idareye sunulmalıdır.

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar;

- Projenin yapılmasında kullanılacak hesap, çizim programları ve makinalar neler olduğu açıkça belirtilecektir.

- Projelerin yapılmasında kullanılan programlardan hangilerinin lisanslı olarak firmada mevcut olduğu belirtilecektir.

- Firmanın sahip olduğu makinalar ve bunlara ilişkin belgeler eklenecektir.

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü;

- Bu işle benzerlik gösteren başka projeler firma tarafından başka kurumlara yapılan proje varsa bunlara ilişkin iş deneyim belgeleri sunulmalıdır.

- Bu iş ile ilgili firmaya avantaj sağlayan başka koşullar varsa ayrıca belirtilmelidir.” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

İhale konusu işin mimari, statik, mekanik, elektrik ve peyzaj projelerin yaptırılması olduğu ve Özel Teknik Şartname düzenlemeleri ile projenin kapsamının;

1 - Arazi plankotesinin alınması,

2- Zemin Etütü ve sondaj çalışmalarının tamamlanmasının ardından hazırlanan sondaja dayalı zemin ve temel etüt raporunun incelenmesi,

3 - Mimari avan projeleri ve 3 boyutlu sunum dosyası hazırlanması

4 - Mimari uygulama ve detay projeleri hazırlanması

5 - Peyzaj mimarlığı (çevre düzenleme) projeleri hazırlanması

6 - Statik uygulama proje ve hesapları hazırlanması

7 - Kazı planının çizilmesi

8 - Mekanik tesisat uygulama proje ve hesapları hazırlanması

9 - Elektrik uygulama proje ve hesapları hazırlanması

10 - Alt yapı (kanalizasyon, yağmur suyu, vb...) uygulama projeleri, detay ve hesapları hazırlanması

11 - Tüm projelerin keşiflerinin, metrajlarının, mahal listelerinin, pursantajlarının ve şartnamelerinin hazırlanması olarak belirlendiği dikkate alındığında, söz konusu aşırı düşük teklif açıklama isteme yazıları incelendiğinde açıklama istenen önemli bileşenlerden kastın ne olduğunun net bir biçimde ortaya konulmadığı değerlendirilmiş ise de kamu ihalelerinde aranılan kamu yararının gerçekleştirilebilmesi için, kamu hizmetinin aralıksız, eksiksiz ve düzenli bir şekilde yürütülmesi esas olup, bu çerçevede şikâyet incelemesinin mevcut aşırı düşük teklif açıklama isteme yazıları üzerinden yapılması değerlendirilmiştir.

- İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan 25.08.2016 tarihli aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında,

- Açıklama üst yazısı,

- Çalışan personel ve gider tablosu

- SGK giderleri

- Mezuniyet belgeleri

- Fiyat teklifleri

- Ek-O.6 Satış tutarı tespit tutanakları

- SMM faaliyet belgeleri

- Faturalar

- Yazılım lisans sözleşmesi

- İş deneyim belgelerinin sunulduğu görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarında, işin mimari projelerinin şirket bünyesinde çalışan Mimar-Oğuzhan BAYAR, Mimar-Nurettin AÇAR ve Yapı Ressamlığı Öğretmeni-Cenk KILIÇ’ın, işin statik projelerinin İnşaat Mühendisi-Harun ARSLAN’ın, işin elektrik projelerinin Elektrik-Elektronik Mühendisi-Murat GÜMÜŞYAYLA’nın, işin mekanik projelerinin Makine Mühendisi-Murat DAYIOĞLU’nun sorumluluğunda olduğu, anılan proje hizmetlerinin konusunda uzman bir ekip tarafından yapılacağının kaşe ve imzalı açıklamalarla taahhüt edildiği, işin peyzaj projelerinin yaptırılması için ise Meva Tasarım Müşavirlik Dan. Mim. Müh. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.den fiyat teklifi alındığı anlaşılmıştır.

Anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, personel giderlerinin hesaplanmasında taban fiyat olarak SGK asgari işçilik ücretinin baz alındığı, ihale konusu işte çalışan her bir personele 2016 yılı için ilân edilen brüt asgarî ücret düzeyinde ve üzerinde maaş ödendiğinin tevsik edildiği, bahsi geçen kişilere ilişkin mezuniyet belgelerinin de sunulduğu bu hâliyle personel giderlerinin uygun şekilde açıklandığı anlaşılmıştır.

Peyzaj projeleri ve arazi plan kote çalışmalarının yaptırılması için Meva Tasarım Müşavirlik Dan. Mim. Müh. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.den alınan fiyat teklifinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 24.08.2016 tarih ve sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak ilgili meslek mensubu tarafından imzalanıp kaşelendiği, ihale konusu işin danışmanlık hizmet alımı niteliğinde proje hazırlanması işi olduğu ve aktarılan mevzuat hükümlerine göre aşırı düşük teklif açıklamalarının Tebliğ’in 79.2.2’nci maddesinde sayılan yöntemlerden biri ile yapılacağı göz önüne alındığında, bu şekliyle açıklamanın fiyat teklifleri düzenlemesine uygun olduğu, ancak fiyat teklifine dayanak olarak Ek-O.6 satış tutarı tespit tutanağının sunulduğu görülmüştür.

Kırtasiye giderleri için ise Büyük Yıldız Kırtasiye Kopyalama bilgi Reklam Ajans Paz. Tic. Lt. Şti.den alınan fiyat teklifinin, fiyat teklifine dayanak olarak ise Ek-O.6 satış tutarı tespit tutanağının sunulduğu görülmüştür. Ancak anılan gider kaleminin aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısında önemli teklif bileşeni olarak belirtilmediği anlaşılmıştır.

Buna ek olarak isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarında, STA4-CAD ve e-HakedişNet programlarına ilişkin noter ve SMM onaylı lisans sözleşmesinin, şirkete ait demirbaş eşya defterinin, projenin yapılmasında kullanılacak hesap, yazılım, lisans ve makinalar için ise SMM tarafından imzalanmış faturaların ve iş deneyim belgelerinin sunulduğu görülmüştür. Fakat faturalar Tebliğ’in 79.2.2’nci maddesi çerçevesinde açıklayıcı belgeler olarak sayılmamış olup, bu nedenle faturalarla yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve anılan isteklinin açıklamaları birlikte değerlendirildiğinde aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı ve başvuru sahibinin iddiasının ihale üzerinde bırakılan istekli bakımından yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

- Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından sunulan 25.08.2016 tarihli aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında,

- Açıklama üst yazısı,

- Mezuniyet belgesi,

- Fiyat teklifleri,

- Faturalar,

- SMM faaliyet belgeleri,

- Lisans belgeleri ile

- İşyeri tapusunun sunulduğu görülmüştür.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarında, işin mimari projelerinin şirket müdürü Mimar-Yağmur ÖRMECİ tarafından yapılacağının belirtildiği, işin statik projelerinin yaptırılması için Makven Mim. Müh. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.den, işin mekanik projelerinin yaptırılması için BDR Mühendislik Müşavirlik İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti.den, işin peyzaj projelerinin yaptırılması için Dört Boyut Proje Peyzaj Mimarlık Grafik Tasarım Uygulama ve Müşavirlik Hiz. Tic. Ltd. Şti.den, işin elektrik projelerinin yaptırılması için ise Promas Mühendislik-Mustafa Buğra TÜRKÖZ’den fiyat teklifi alındığı anlaşılmıştır.

Yağmur ÖRMECİ’nin şirkette müdür olarak görev yaptığının imza sirküleri ve ticaret sicil gazetesinden anlaşıldığı, bahsi geçen kişiye ilişkin mezuniyet belgesinin de sunulduğu görülmüştür.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, statik, mekanik, peyzaj ve elektrik projeleri yaptırılması için üçüncü kişiden aldığı fiyat tekliflerinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (...) tarih ve (...) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak ilgili meslek mensupları tarafından imzalanıp kaşelendiği, fiyat tekliflerinin bu şekliyle Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesinde yer alan üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri düzenlemesine uygun olduğu, bununla beraber fiyat teklifine dayanak teşkil eden Ek-O.6 satış tutarı tespit tutanaklarının sunulduğu, tutanaklarda yer verilen bilgilerin fiyat tekliflerinde yer alan bilgiler ile uyumlu olduğu ve tutanakların 2016 yılı 1’inci geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olduğu, bu bağlamda tutanakların “Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.” açıklamasına uygun olduğu anlaşılmıştır. Buna ek olarak fiyat teklifi alınan firmaların imza beyannamesi/sirküleri ile meslek mensuplarına ilişkin meslek mensubunun isteği üzerine sadece ihale makamında kullanılmak üzere verilen faaliyet belgelerinin de açıklama kapsamında sunulduğu görülmüştür.

Kırtasiye giderlerinin tevsiki için Sembol Kırtasiye Büro Mak. Rek. Gıda Bil. Mat. İnş. Tur. Tic. Ltd. Şti.den alınan faturanın sunulduğu görülmüştür. Ancak anılan gider kaleminin aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısında önemli teklif bileşeni olarak belirtilmediği anlaşılmıştır.

Yine projenin yapılmasında kullanılacak bilgisayar için alış faturası sunulduğu görülmüştür. İsteklinin ihale konusu işte kullanacağı makinalar için şirkete ait demirbaş eşya defterinin sunulması veya Tebliğ’in 79.2.2’nci maddesinde yer alan belgeler dahilinde açıklama yapması beklenirken, alış faturaları ile yapılmış olan aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Buna ek olarak isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarından ZWCAD ve Acronis programlarının iş kapsamında kullanılacağının öngörüldüğü anlaşılmıştır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve anılan isteklinin açıklamaları birlikte değerlendirildiğinde aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı ve başvuru sahibinin iddiasının ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli bakımından da yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırı olduğu belirtilen işlemlerin, düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden İs-Ad İnşaat Makine Oto. Turz. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Örmeci Mimarlık Mühendislik Müşavirlik İnşaat Sanayi Ticaret Limited Şirketi’nin tekliflerinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi