KİK Kararı: 2016/UH.II-2421

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2016/054
Gündem No : 2
Karar Tarihi : 05.10.2016
Karar No : 2016/UH.II-2421

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Kadirli Turizm Taşımacılık Tur Otomotiv Araç Kiralama Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi,

Pazar Mahallesi Atatürk Cad. No: 285 Kadirli/OSMANİYE

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Kadirli İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü,

Cemalpaşa Mah. İ. Sefa Vayisoğlu Cad. No: 5 80750 Kadirli/OSMANİYE

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/347329 İhale Kayıt Numaralı “Kadirli İlçe Milli Eğitim Müdürlüğüne Bağlı Taşımalı Eğitim Kapsamında 197 Engelli Öğrenciyi 16 Rehber Personel ve 16 Araç ile Taşıma İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Kadirli İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından 31.08.2016 tarihinde pazarlık usulü ile gerçekleştirilen “Kadirli İlçe Milli Eğitim Müdürlüğüne Bağlı Taşımalı Eğitim Kapsamında 197 Engelli Öğrenciyi 16 Rehber Personel ve 16 Araç ile Taşıma İşi” ihalesine ilişkin olarak Kadirli Turizm Taşımacılık Tur Otomotiv Araç Kiralama Ticaret ve Sanayi Limited Şirketinin 05.09.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 06.09.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 09.09.2016 tarih ve 52033 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 08.09.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/2115 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, şikâyet başvurularına verilen cevap yazısında başvuruya konu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı bir iş olmadığı hususu belirtilerek değerlendirmede araç taşımaları iş kalemi için teklif edilen tutarların 1,30 katsayısına bölünerek bulunan bedelin ve personel çalıştırılmasına ilişkin iş kaleminde ise teklif edilmesi gereken asgari işçilik bedelinin sınır değer olarak kabul edildiğinin belirtildiği ancak İdari Şartname’de kısmi teklife ilişkin maddesinde bu yönde düzenleme olmadığı ve ihale dokümanı kapsamında verilen teklif cetvelinde I. ara toplam, II. ara toplam ve toplam tutar satırlarının bulunduğu, ihalenin bir bütün olarak ele alınmasının gerektiği, yardımcı personelin çalışma süresinin tamamında idare bünyesinde bulunacak olması nedeniyle başvuruya konu ihalenin personel çalıştırılmaya dayalı bir ihale olduğunun açık olduğu, yardımcı personel için asgari işçilik maliyetinin sınır değer olarak belirlenmesinin Kamu İhale Kanunu'na ve mevzuata aykırı olduğu, ihalenin sınır değerinin idarece belirlenen yaklaşık maliyetin karsız tutarının olması gerektiği, ayrıca söz konusu sınır değere noter kira sözleşme bedelinin de eklenmesi gerektiği, ihale komisyonu kararında yalnızca araç taşıma bölümüne göre değerlendirme yapılmasının mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İdari Şartname’nin 2.1’inci maddesinin (a) ve (b) bendinde ihale konusu hizmetin adı ve miktarının “Kadirli İlçe Milli Eğitim Müdürlüğüne Bağlı Taşımalı Eğitim Kapsamında 197 Engelli Öğrenciyi 16 Rehber Personel ve 16 Araç İle Taşıma İşi” olarak belirtildiği, anılan Şartname’nin 3.1’inci maddesinin (b) bendinde ihale usulünün “Pazarlık Usulü 21/b bendi” olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Söz konusu Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatlarının miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat şeklinde vereceklerdir. İhale sonucu, ihale üzerinde bırakılan istekliyle her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatların miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesinin,

Bahse konu Şartname’nin “Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1. Bu ihalede kısmi teklif verilebilir.

20.2. Kısmi teklife ilişkin açıklamalar

20.2.1….” düzenlemesinin,

Anılan Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 34’üncü maddesinde “34.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

34.2. Teklifi sınır değerin altında olduğu tespit edilen isteklilerin teklifleri, Kanunun 38 inci maddesinde öngörülen açıklama istenmeksizin reddedilecektir.” düzenlemesinin,

Söz konusu Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 36’ncı maddesinde “36.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, teklif edilen fiyatların en düşük olanıdır.

36.1.1. Bu madde boş bırakılmıştır

36.2. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin birden fazla istekli tarafından verilmiş olması halinde; Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 63 üncü maddesinin birinci fıkrasında düzenlenen kriterler sırasıyla dikkate alınarak ekonomik açıdan en avantajlı teklif belirlenir. Buna göre, üst sırada belirtilen kritere göre eşitliğin bozulmaması durumunda sonraki kritere başvurulur.

36.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

36.4. Yerli istekliler lehine fiyat avantajı uygulanması:

36.4.1. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesinin bulunduğu görülmüştür.

Teknik Şartname’nin 27’nci maddesinde “Öğrenciler evlerinden alınıp okula getirilmesi ve tekrar evlerine teslim edilmesi rehber personel ve taşıyıcı tarafından sağlanır.” düzenlemesinin bulunduğu ve birim fiyat teklif cetvelinde ihalenin “Cengiztopel Ortaokulu” başlıklı 11’inci kısmında 2 personel ve diğer kısımlar için birer personel öngörüldüğü anlaşılmıştır.

Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşe başlama tarihi 19.09.2016; işi bitirme tarihi 31.10.2016” şeklinde düzenlenmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Kısmi tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 16.4’üncü maddesinde “16.4.1. İhalelerde, ihale dokümanında belirtilmesi kaydıyla, kısmi teklif verilebilmesi mümkün bulunmaktadır. Ancak, kısmi teklif verilebilen ihalelerde isteklilerce her bir iş kısmına ayrı ayrı teklif vermek suretiyle işin tamamına teklif verilebileceği gibi, ihale dokümanında belirtilen kısımlardan bazılarına da teklif verilebilecektir.

16.4.2. Kısmi teklif verilmesine imkân tanınan ihalede; aday veya isteklinin yeterlik değerlendirmesi, başvuruda bulunduğu veya teklif verdiği her bir kısım için ayrı ayrı yapılacaktır. İstekli, teklif ettiği kalemlerin/kısımların toplam bedeli üzerinden geçici teminat sunacaktır.

16.4.3. İşin tamamına veya bir kısmına teklif veren isteklinin teklif verdiği kısım veya kısımlardan birkaçı veya tamamı için ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenmesi söz konusu olduğunda, yapım işleri ihaleleri hariç, bu istekli ile tek bir sözleşme imzalanacaktır. Ancak, mal ve hizmet alımlarında bir idareye bağlı birimlerin ihtiyaçlarının bir merkezden yapılan ihale ile karşılanması amacıyla kısmi teklife imkan verilen ihalelere münhasıran ve idari şartnamenin “Kısmi teklife ilişkin açıklamalar” başlığı altında idarece bu hususun düzenlenmiş olması kaydıyla her bir kısım için ayrı ayrı sözleşme imzalanabilecektir. Ayrı ayrı sözleşmeye bağlanacak her kısım için ayrı kesin teminat alınacaktır.” açıklaması,

Anılan Tebliğin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “78.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı ve yaklaşık maliyetinin en az % 70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu hizmetlerdir….” açıklaması,

Söz konusu Tebliğin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir….” açıklaması bulunmaktadır.

İncelemeye konu ihalede 8 isteklinin ihalenin 15 kısmını da teklif verdiği, idarece yapılan değerlendirmede ihalenin 1, 2, 3, 6, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14 ve 15’inci kısımlarında Alpyapı Turz. İnş. Tem. Taş. Yem. Hayv. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlendiği ve 4, 5 ve 7’nci kısımlarında Hayrullah Sezer’in ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır. İhale komisyon kararında teklif verilen her bir kısım için sınır değerin altındaki tekliflerin reddedildiğinin belirtildiği, şikâyet başvurusuna verilen cevap yazısında da “Kamu İhale Genel Tebliğinin 78. ve 79. maddelerine uygun olarak personel çalıştırmaya dayalı olmayan ihalelerde uygulanan 1.30 sınır değer uygulaması servis aracı için verilen tekliflere uygulanmış olup, rehber personel için verilen brüt asgari ücret sınır değer olarak kabul edilerek sınır değerin altındaki teklifler savunma istenmeksizin reddedilerek ekonomik açıdan en avantajlı teklif veren firmaya ihale edilmiştir.” açıklamasına yer verildiği görülmüştür. İhale komisyonu tarafından imzalanan ve ihale yetkilisi tarafından onaylanan ihale sonuç listesinde de ihalenin kısımlarının yaklaşık maliyetlerinin idarece kısım bazında belirlenen araç maliyeti olarak belirtildiği, söz konusu tutarların 1,30 katsayısına bölünmesi suretiyle bulunan bedellerin kısım bazında sınır değer olarak tespit edildiği anlaşılmıştır.

Başvuruya konu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı olup olmadığı hususunun tespitinde idarece toplam bedel üzerinden değerlendirme yapılarak ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı olmadığı değerlendirildiği ve idarece her bir kısım için değerlendirme yapılırken o kısım için yaklaşık maliyet bileşenlerinin tamamının bedelinin dikkate alınmadan yalnızca araç maliyetlerine ilişkin kalemlerin bedellerinin sınır değer hesabında esas alındığı görülmüştür.

Yukarıda yer verilen Kamu İhale Genel Tebliği açıklamaları uyarınca kısmi teklif verilmesine imkân tanınan ihalelerde adayların veya isteklilerin yeterlik değerlendirmesinin, başvuruda bulunduğu veya teklif verdiği her bir kısım için ayrı ayrı yapılması gerekmektedir. Söz konusu açıklama uyarınca yapılacak değerlendirmenin her bir kısım için belirlenen yaklaşık maliyet bileşenlerinin tamamının bedelini içeren yaklaşık maliyete göre yapılması gerektiği değerlendirilmiştir. Ancak, sınır değer tespitinde idarece belirlenen yaklaşık maliyet haricinde noter kira sözleşme bedeli vb. giderlerin sınır değere dâhil edilmesi mümkün olmayıp, sınır değerin Kamu İhale Genel Tebliğinin 79’uncu maddesinde düzenlendiği şekilde tespit edilmesi gerekmektedir. Bu itibarla, somut olayda her bir kısım için belirlenen personel gideri ve araç maliyetinin o kısmın yaklaşık maliyeti olarak belirlenmesi ve belirlenen kısım bazındaki yaklaşık maliyetlerin ihalenin o kısmının personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olup olmadığı hususundaki hesaplamaya dayanak teşkil etmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Yapılan hesaplamada her bir kısım için idarece belirlenen araç maliyeti ve personel giderini içeren yaklaşık maliyet bedelinin en az %70’lik kısmının idarece tespit edilen işçilik maliyetinden oluşmadığı anlaşıldığından, ihalenin 15 kısmının tamamının personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olmadığı anlaşılmıştır. Sonuç olarak idarece her bir kısım için araç maliyeti ve personel giderini içeren yaklaşık maliyet bedelinin 1,30 katsayısına bölünmesinden elde edilen tutarın sınır değer olarak belirlenmesi ve her bir kısım için belirlenen yeni sınır değere göre değerlendirme yapılması gerektiği anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, her bir kısım için araç maliyeti ve personel giderini içeren yaklaşık maliyet bedelinin 1,30 katsayısına bölünmesinden elde edilen tutarın sınır değer olarak belirlenmesi ve her bir kısım için belirlenen yeni sınır değere göre değerlendirme yapılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi